Yıllardır kullanılan bu kemik takviyeleri neden yeniden sorgulanıyor?

Kanada'da gerçekleştirilen ve 150 binden fazla katılımcının verilerinin incelendiği yeni bir araştırma, kalsiyum ve D vitamini takviyelerinin kemik kırıkları ve düşmelerin önlenmesinde beklenen faydayı sağlamadığını gösterdi. The BMJ'de yayımlanan bu geniş kapsamlı meta-analiz, yaygın şekilde önerilen bu iki takviyenin, özellikle osteoporoz riski taşıyan bireylerde, rutin olarak kullanımının gerekliliğini sorgulattı. Araştırmacılar, takviyelerin kemik sağlığı üzerindeki etkisinin sanılandan çok daha sınırlı olduğunu belirtti.

Kanada ekibi: Kalsiyum ve D vitamini takviyeleri beklenen faydayı göstermiyor

Çalışmada, Kanada'daki araştırmacılar 69 ayrı klinik denemenin sonuçlarını bir araya getirerek toplamda 150 binden fazla kişinin verilerini analiz etti. Araştırmanın sonuçları, kalsiyum ve D vitamini takviyelerinin tek başına ya da birlikte kullanıldığında, kırık ve düşme riskini azaltmada anlamlı bir yarar sağlamadığını ortaya koydu. Özellikle yaş, düşük D vitamini seviyesi, osteoporoz tanısı veya geçmişte kırık ve düşme öyküsü gibi faktörler dikkate alındığında da sonuçların büyük ölçüde değişmediği belirtildi. Sadece kalsiyum ve D vitamini kombinasyonunun kırık riskini azaltmada hafif bir etki gösterdiği, ancak bu etkinin klinik olarak anlamlı kabul edilemeyecek kadar düşük olduğu vurgulandı. Araştırmacılar, bu bulgular ışığında, kalsiyum ve D vitamini takviyelerinin yaygın ve rutin kullanımının tekrar değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çekti.

Uzmanlardan sağlık sistemine maliyet uyarısı: Takviyeler zarardan çok fayda sağlamıyor

Meta-analize ilişkin bir editoryal yazıda, Kanada'dan bağımsız üç araştırmacı da kalsiyum ve D vitamini takviyelerinin etkinliği konusunda net bir kanıt bulunmadığını belirtti. Uzmanlar, özellikle kalsiyum takviyelerinin kabızlık, şişkinlik, karın ağrısı ve kramplar gibi sindirim sistemi sorunlarına yol açabileceğini, ayrıca sağlık sistemi üzerinde gereksiz maliyet oluşturduğunu ifade etti. Yapılan hesaplamalara göre, ABD ve Avrupa Birliği'nde 50 yaş üzerindeki tüm osteoporoz hastalarına bu takviyelerin verilmesi, yıllık yaklaşık 2 milyar dolarlık bir maliyet anlamına geliyor. Bu nedenle, uzmanlar, yüksek riskli gruplarda kalsiyum ve D vitamini takviyesi önerilerinin, daha güçlü bilimsel kanıtlar elde edilene kadar temkinli şekilde yapılmasını öneriyor. Ayrıca, geçmişte yapılan bazı büyük çalışmaların sonuçlarının tekrar edilememesi ve bazı denemelerin geri çekilmesi, mevcut kılavuzların güncellenmesi gerektiğini gösteriyor.

Klinik kılavuzlar ve toplumsal algı: Takviye önerileri sorgulanıyor

Bugün dünya genelinde, özellikle yaşlı yetişkinlerde kemik sağlığını korumak amacıyla kalsiyum ve D vitamini takviyeleri yaygın şekilde öneriliyor. Sağlık kılavuzlarının yaklaşık yüzde 70'i, kırıkların önlenmesi veya genel sağlık için bu takviyelerin kullanımını tavsiye ediyor. Ancak son araştırmalar, bu önerilerin bilimsel dayanağının zayıf olabileceğini ortaya koyuyor. Kalsiyumun kemik yapısı için gerekli mineralleri sağladığı, D vitamininin ise bu minerallerin bağırsaklardan emilimini kolaylaştırdığı uzun süredir biliniyor. Yine de, yeni kanıtlar bu takviyelerin kemik sağlığı üzerindeki etkisinin abartılmış olabileceğine işaret ediyor. Özellikle D vitamini eksikliği olmayan bireylerde, takviyenin kırık ve düşme riskini azaltmada belirgin bir fayda sunmadığı görülüyor. Araştırmacılar, şiddetli D vitamini eksikliği olanlar ve aktif osteoporoz tedavisi gören hastalar için ise yeterli veri olmadığını, bu gruplarda takviyelerin etkisinin henüz netleşmediğini ifade ediyor.