Bilim insanları karaciğer yaşlanmasını etkileyen narenciye bileşiğini keşfetti

Tayvan'daki National Yang Ming Chiao Tung Üniversitesi'nden bilim insanları, narenciye meyvelerinde yer alan hesperetin adlı doğal bir bileşiğin karaciğer yaşlanmasını yavaşlatabileceğini ve hatta bazı etkilerini tersine çevirebileceğini gösteren dikkat çekici bir çalışmaya imza attı. npj Aging dergisinde yayımlanan araştırmada, limon, lime, portakal gibi narenciye türlerinde bulunan hesperetin molekülünün, yaşlı farelerin karaciğerlerinde gençleşme belirtileri oluşturduğu tespit edildi. Ekip, farelerdeki deneylerde, hesperetin molekülünün karaciğerin yaşlanma sürecini yavaşlatma potansiyelini gözler önüne serdi.

Bilim insanları: Narenciye bileşiği karaciğer gençliğini destekleyebilir

Çalışma kapsamında, araştırmacılar 21 aylık yani yaşlı kategorisindeki farelere beş ay boyunca her gün hesperetin verdi. Kontrol grubuna ise etkisiz bir madde uygulandı. Araştırmanın sonunda, hesperetin verilen farelerin karaciğerlerinde CISD2 adlı uzun ömürle ilişkili genin seviyesinin üç aylık genç farelerle neredeyse aynı düzeye ulaştığı belirlendi. Kontrol grubunda ise CISD2 seviyesinde ciddi bir azalma görüldü. Bununla birlikte, hesperetin tedavisi uygulanan yaşlı farelerde, karaciğer hücrelerinde yağ birikimi, hücre hasarı ve iltihaplanma gibi yaşlanma ve bozulmanın başlıca belirtilerinde de gözle görülür azalma tespit edildi. Bilim insanları, narenciye kaynaklı bu molekülün karaciğerin gençliğini korumada ve yaşlanmaya bağlı hastalıkları önlemede önemli bir rol oynayabileceğini vurguladı.

Hesperetin'in etkisi gen düzeyinde kanıtlandı

Araştırma ekibi, hesperetin ile tedavi edilen farelerde gen ifadesini analiz etmek için RNA dizileme yöntemi kullandı. Sonuçlar, narenciye bileşiğinin yaşlı farelerin karaciğerinde gen ifadesini genç bir profile yaklaştırdığını gösterdi. Özellikle, CISD2 geninin yanı sıra Hmgcs2 ve Pparα adlı iki proteinin de hesperetin tarafından aktive edildiği saptandı. Bu proteinlerin CISD2'nin aktivitesini artırarak karaciğerin yaşlanmasına karşı koruyucu bir etki oluşturduğu ileri sürüldü. Ayrıca, genetik olarak CISD2'si eksik olan farelerde hesperetin tedavisinin etkili olmadığı, dolayısıyla narenciye bileşiğinin faydasının büyük oranda bu genin varlığına bağlı olduğu belirtildi. Tüm bulgular, hesperetin'in karaciğer yaşlanmasını yavaşlatma ve karaciğer hücrelerini yenileme potansiyelini güçlü biçimde destekliyor.

İnsan karaciğerinde de narenciye molekülüyle umut ışığı

Çalışmanın insanlara uzanan bölümünde, karaciğer kanseri veya iyi huylu tümör nedeniyle ameliyat geçiren 80 hastadan alınan karaciğer örnekleri incelendi. Analizler, insan karaciğer dokusunda da yaş ilerledikçe CISD2 ve PPARα genlerinin ifadesinde azalma olduğunu gösterdi. Bu bulgu, farelerde gözlenen CISD2 azalmasının insanlarda da yaşlanma sürecinde ortaya çıkabileceğine işaret etti. Bilim insanları, narenciye meyvelerinden elde edilen hesperetin molekülünün, ilerleyen yaşlarda insan karaciğerini yenilemeye yardımcı olabileceğini düşünüyor. Ancak bu etkinin insanlar üzerinde doğrulanması için daha kapsamlı klinik çalışmalara ihtiyaç duyuluyor.