Trump'tan ABD'de doğuştan vatandaşlık hakkına yeni kısıtlama hamlesi

ABD'nin eski başkanı Donald Trump, Yüksek Mahkeme'nin doğuştan vatandaşlık hakkını koruyan kararının ardından, bu hakkı sınırlandırmak amacıyla iki yeni yürütme emri imzaladı. Trump, Perşembe günü Oval Ofis'te düzenlediği basın toplantısıyla, ABD'de doğan çocukların vatandaşlık kazanmasına dair mevcut düzenlemeleri yeniden şekillendirmek istediğini açıkladı. Yeni emirler, özellikle yabancı ebeveynlere sahip çocukların otomatik vatandaşlık hakkını hedef alırken, doğum turizmi uygulamalarına da yasak getiriyor. Trump'ın bu çıkışı, ABD'de doğum yoluyla vatandaşlık hakkının geleceğiyle ilgili tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.

Trump: 'ABD'nin cömertliğinden faydalanıyorlar'

Donald Trump, imzaladığı yürütme emirleriyle ABD'nin doğuştan vatandaşlık hakkı konusunda daha sıkı kurallara geçmesini savundu. Trump, "Yıllardır ülkemizin cömertliğinden yararlanan yabancıların, Amerikalıların haklarını suistimal ettiğini" belirtti. İlk yürütme emri, ABD'de doğan ve ebeveynlerinden en az biri yabancı olan çocukların vatandaşlık hakkını sınırlandırıyor. Özellikle ebeveynlerden birinin yabancı terörist gruplarla bağlantısı, yabancı hükümet çalışanı olması, dolandırıcılık yoluyla vatandaşlık elde etmeye çalışması veya ABD topraklarında federal yasalarla vatandaşlık verilmeyen bir bölgede yaşaması durumunda, bu çocuklar otomatik olarak vatandaş olamayacak. Trump, bu düzenlemelerin ülkenin güvenliği için gerekli olduğunu vurguladı ve "Bu yıllar önce yapılmalıydı, ama şimdi harekete geçiyoruz" ifadelerini kullandı.

Doğum turizmine yasak: Her yıl binlerce bebek etkileniyor

İkinci yürütme emri ise, "doğum turizmi" olarak bilinen uygulamaya karşı doğrudan bir yasak getiriyor. Bu uygulamada, yabancı kadınlar ABD'ye turist vizesiyle gelip burada doğum yaparak çocuklarına vatandaşlık kazandırıyor. Trump ve yönetimi, bu yöntemin ABD'nin göçmenlik sistemini istismar ettiğini savunuyor. İç Güvenlik Danışmanı Stephen Miller, "İnsanlar turist ya da ziyaretçi gibi davranarak ABD'ye geliyor, çocuk doğuruyor ve ardından vatandaşlık hakkı elde ediyor" dedi. Miller, bu çocukların ileride sosyal yardımlar, oy kullanma hakkı ve diğer Amerikan vatandaşlarına özgü ayrıcalıklardan faydalanabildiğini vurguladı. Göç Politika Enstitüsü'nün verilerine göre, ABD'de her yıl doğum turizmi yoluyla yaklaşık 22 bin ila 26 bin bebek dünyaya geliyor. 2024 yılında ise, yabancı adresli annelerden 9 bin 600 doğum kayıtlara geçti. Trump yönetimi, bu rakamların ülke için ciddi bir sorun oluşturduğunu düşünüyor.

Yüksek Mahkeme'nin kararı Trump'ın planlarını engelledi

Trump'ın 2025'te göreve döndüğünde imzaladığı ve ABD Anayasası'nın 14. Maddesi'nde yer alan doğuştan vatandaşlık hakkını sona erdirmeyi amaçlayan yürütme emri, hukuki mücadeleye yol açtı. Yüksek Mahkeme, Haziran ayında aldığı kararla Trump'ın politikasının geçerli olamayacağını ve doğuştan vatandaşlık hakkının devam edeceğini hükme bağladı. Trump, bu kararı "kötü ve adaletsiz" olarak nitelendirdi. Oval Ofis'te yaptığı açıklamada, "Ülkemiz bu yüzden zarar görüyor ve biz farklı bir yol izleyerek bu sorunu çözmek istiyoruz" dedi. Kaliforniya Üniversitesi Davis Hukuk Fakültesi'nden Profesör Gabriel Chin ise, başkanın özellikle doğum turizmine karşı bazı adımlar atabileceğini, ancak ABD'de doğan bir çocuğun vatandaşlığını yürütme emriyle ortadan kaldırma yetkisi bulunmadığını belirtti. Chin, bu konuda ciddi anayasal sorunlar olduğunu ve Yüksek Mahkeme'nin son kararının bu tartışmayı büyük ölçüde noktaladığını ifade etti.