Uzmanlardan karaciğer sağlığı uyarısı! Bu 4 takviye risk taşıyor

Amerika Birleşik Devletleri'nde son yıllarda karaciğer hasarı vakalarında gözle görülür bir artış yaşanırken, uzmanlar özellikle dört popüler takviyenin karaciğer üzerinde ciddi riskler taşıdığına dikkat çekiyor. Yeşil çay ekstresi, yüksek dozda A vitamini, zerdeçal-karabiber kombinasyonu ve ashwagandha başta olmak üzere, birçok kişinin sağlıklı yaşam amacıyla kullandığı bu takviyeler, bilinçsiz ve yüksek dozda alındığında karaciğer hasarına yol açabiliyor. Karaciğer, vücudun detoksifikasyon merkezi olarak görev yaparken, alınan her ilaç ve takviye öncelikle burada işleniyor. Bu nedenle, takviyelerin içerikleri, dozları ve kullanım şekilleri karaciğer sağlığı açısından büyük önem taşıyor. ABD'de ilaç kaynaklı karaciğer hasarı vakalarının yüzde 16'sından fazlasının bitkisel ve diyet takviyeleriyle bağlantılı olduğu belirtilirken, uzmanlar bu oranın her yıl arttığını vurguluyor.

Dr. Ramkissoon: 'Takviye seçerken karaciğer sağlığını göz ardı etmeyin'

Karaciğerin vücuttaki önemli rolüne dikkat çeken Dr. Resham Ramkissoon, birçok ilaç ve takviyenin karaciğerin metabolizmasını etkileyerek istenmeyen sağlık sorunlarına yol açabileceğini belirtiyor. Dr. Ramkissoon, "Takviye ürünleri, karaciğerin işleyişini değiştirebilir ve bu da ciddi sağlık sonuçlarına neden olabilir" diyerek, özellikle yüksek dozda veya uzun süreli kullanılan takviyelerin riskine işaret ediyor. ABD'de yapılan araştırmalar, bitkisel ve diyet takviyelerinin karaciğer hasarı vakalarındaki payının yüzde 16'yı geçtiğini ve bu oranın giderek yükseldiğini ortaya koyuyor. Uzmanlar, takviye kullanımında mutlaka bir sağlık profesyoneline danışılması gerektiğinin altını çiziyor.

Yeşil çay ekstresi ve A vitamini: Karaciğer için gizli tehlike

Yeşil çay ekstresi, antioksidan faydaları nedeniyle sıkça tercih edilse de, kapsül formunda alınan yoğun EGCG (epigallocatechin-3-gallate) miktarı, karaciğer üzerinde ciddi baskı oluşturabiliyor. Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi, günde 800 miligramdan fazla EGCG alımının karaciğer enzimlerinde tehlikeli yükselmelere yol açabileceğini belirtiyor. Özellikle kilo kaybı amacıyla birden fazla kapsül kullanan bireylerde risk daha da artıyor. Uzmanlar, yeşil çaydan faydalanmak isteyenlerin içecek olarak tüketmeyi tercih etmeleri gerektiğini vurguluyor. Benzer şekilde, yüksek dozda A vitamini içeren takviyeler de karaciğerde yağ birikimine, iltihaplanmaya ve uzun vadede siroza neden olabiliyor. Suda çözünebilen vitaminlerin aksine, A vitamini vücutta depolanıyor ve fazla alındığında toksik etki gösteriyor. Yetişkinler için önerilen üst sınır olan 3.000 mcg RAE (10.000 IU) aşılırsa, karaciğer hasarı riski ciddi boyutlara ulaşabiliyor. Pek çok insanın günlük beslenmeyle yeterli A vitamini aldığına dikkat çeken uzmanlar, gereksiz takviye kullanımının önlenmesi gerektiğini belirtiyor.

Zerdeçal-karabiber kombinasyonu ve ashwagandha: Popüler ama riskli takviyeler

Zerdeçal, mutfakta baharat olarak kullanıldığında güvenli kabul edilse de, karabiber ekstresiyle birlikte alınan takviye formu karaciğer üzerinde olumsuz etkilere yol açabiliyor. Karabiberdeki piperin maddesi, zerdeçaldaki kurkuminin karaciğer tarafından parçalanmasını engelleyerek, vücutta toksik seviyelere ulaşmasına neden olabiliyor. 2017'den bu yana artan zerdeçal kaynaklı karaciğer hasarı vakaları, bu kombinasyonun riskini gözler önüne seriyor. Özellikle yüksek dozda alınan zerdeçal-karabiber takviyeleri, akut karaciğer yetmezliği ve ölüm gibi ciddi sonuçlara yol açabiliyor. Benzer şekilde, stres ve uyku desteği amacıyla yaygın şekilde kullanılan ashwagandha da bazı kişilerde karaciğer hasarına neden olabiliyor. ABD ve uluslararası alanda bildirilen vakalarda, yüksek dozda ashwagandha kullanan bireylerde karaciğer yetmezliği ve hatta nakil gerektiren durumlar tespit edildi. Uzmanlar, ashwagandha kullanmaya başlamadan önce sağlık profesyonellerine danışmanın önemine dikkat çekiyor ve olası yan etkilerde hemen doktora başvurulmasını öneriyor.