Alzheimer teşhisinde devrim yaratan burun sürüntüsü testi

ABD'nin önde gelen eğitim kurumlarından Duke Üniversitesi'nde görevli bilim insanları, COVID-19 testlerinde kullanılan burun sürüntüsüne benzer bir teknikle Alzheimer hastalığının erken belirtilerini tespit eden yeni bir test geliştirdi. Dünya genelinde 55 milyondan fazla insanı etkileyen Alzheimer hastalığında erken teşhisin kritik öneme sahip olduğu vurgulanırken, bu yeni testin semptomlar ortaya çıkmadan önce bile hastalığı belirleyebilmesi dikkat çekiyor. Araştırma ekibi, geliştirdikleri burun sürüntüsü testinin, Alzheimer'ın başlangıç evresindeki biyolojik değişiklikleri tespit ederek, hastalığın ilerlemesini yavaşlatacak tedavilere daha erken başlanmasına imkân tanıdığını bildirdi.

Duke Üniversitesi ekibi: Burun sürüntüsü testiyle erken teşhis mümkün

Duke Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden profesör Bradley J. Goldstein liderliğindeki ekip, geliştirdikleri burun sürüntüsü testinin Alzheimer hastalığının erken teşhisinde çığır açabileceğini belirtti. Goldstein, "Alzheimer'ı çok erken dönemde, beyin hasarı oluşmadan teşhis etmeyi hedefliyoruz" diyerek, bu sayede önleyici tedavilere daha erken başlanabileceğini vurguladı. Araştırma kapsamında, 22 katılımcının burun içinden nazikçe alınan örnekler incelendi ve binlerce sinir ile bağışıklık hücresinin hangi genlerinin aktif olduğu analiz edildi. Test, erken ya da teşhis edilmiş Alzheimer hastası olan kişileri, hastalığı olmayanlardan yüzde 81 oranında başarıyla ayırt etti. Dahası, henüz hiçbir semptom göstermeyen bireylerde de Alzheimer'a işaret eden biyolojik değişiklikler saptandı. Uzmanlar, bu bulgunun hastalığın tedavi şansını artırabileceğine dikkat çekti.

Alzheimer'ın yaygınlığı ve burun sürüntüsü testinin önemi

Alzheimer hastalığı, demansın en yaygın türü olarak özellikle 65 yaş üstü yetişkinlerde ciddi hafıza ve bilişsel kayıplara yol açıyor. ABD'de 65 yaş üzeri yedi milyondan fazla kişi Alzheimer ile mücadele ediyor ve her yıl 100 binden fazla insan bu hastalık nedeniyle hayatını kaybediyor. Hindistan'da ise 60 yaş üstü yaklaşık 8,8 milyon kişinin Alzheimer hastalığı ile yaşadığı tahmin ediliyor. Hastalığın kesin nedeni net olarak bilinmese de, genetik yatkınlık, sağlıksız yaşam tarzı, fiziksel hareketsizlik ve sosyal izolasyonun etkili olduğu düşünülüyor. Beyinde biriken toksik proteinler, hafıza ve düşünme yeteneğini kontrol eden hücrelere zarar vererek hastalığın ilerlemesine neden oluyor. Erken teşhis, hastalığın ilerleyişini yavaşlatma ve semptomları yönetme açısından büyük önem taşıyor. Burun sürüntüsü testi, bu açıdan Alzheimer'ın başlangıç evresini belirleyerek, henüz semptomlar ortaya çıkmadan müdahale imkânı sunuyor.