Hubble arşivinde yapay zeka ile şaşırtıcı keşif

Avrupa Uzay Ajansı'nın (ESA) geliştirdiği yapay zeka algoritması, Hubble uzay teleskobunun arşivlerinde daha önce kayıtlara geçmeyen yüzlerce uzay anomalisi tespit etti. ESA uzmanları tarafından hazırlanan AnomalyMatch adlı model, Hubble'ın 1990'dan bu yana topladığı devasa gözlem verisini analiz etti. Araştırma kapsamında, yaklaşık 1,7 milyon görüntünün yer aldığı arşivden neredeyse 100 milyon görüntü parçası üç günden az bir sürede tarandı. Bu süreçte, yapay zeka yaklaşık 1300 alışılmadık nesne belirledi ve bunların yüzlercesinin daha önce hiç tanımlanmadığı ortaya çıktı.

ESA uzmanları: 'AnomalyMatch ile bilinmeyen gök cisimleri gün yüzüne çıktı'

ESA'nın AnomalyMatch algoritması, Hubble teleskobunun arşivinde yer alan devasa veri setini insan gözünün algılama biçimini taklit eden bir yöntemle inceledi. Görsel desen analizi üzerine eğitilen model, sıradan galaksilerden farklı yapılar sergileyen nesneleri tespit etti. Tespit edilen anomaliler arasında birleşme sürecindeki galaksiler, olağan dışı yıldız oluşum bölgeleri ve tentakül benzeri gaz uzantılarına sahip sistemler yer aldı. Ayrıca, kenardan bakıldığında 'sandviç' şeklinde görünen gezegen oluşum diskleri de algoritmanın radarına girdi. ESA araştırmacıları, bu keşfin Hubble Legacy Archive'daki ilk sistematik anomali taraması olduğunu vurguladı.

Hubble arşivinde 1,7 milyon görüntüden yeni keşifler

NASA'nın tahminlerine göre Hubble teleskobu, 1990'dan bu yana yaklaşık 1,7 milyon görüntü topladı. Bu büyüklükte bir veri setinin insan eliyle tamamen analiz edilmesi neredeyse imkansız görünüyor. Yapay zeka ise, üç günden kısa sürede 100 milyon görüntü parçasını inceleyerek yüzlerce bilinmeyen gökcismini ortaya çıkardı. Uzmanlar, bulunan anomalilerin mevcut astronomik kategorilere kolayca sığmadığını, bu nedenle keşfedilen nesnelerin evrenin daha iyi anlaşılması için önemli bir fırsat sunduğunu belirtti. ESA ekibi, bu tür analizlerin gelecekte derin uzay gözlemlerinde yeni keşiflerin önünü açacağını düşünüyor.