Fransa'da 160 bin hektar kül oldu! Avrupa'da orman yangınları kontrolden çıktı

Avrupa'nın güneybatısında, özellikle Fransa ve İspanya'da meydana gelen devasa orman yangınları, kıta genelinde endişe yaratıyor. Son haftalarda Fransa'nın güneybatısında başlayan ve hızla yayılan mega yangınlar, bölgede daha önce hiç görülmemiş atmosferik olaylara yol açtı. Uzmanlar, bu yangınların yalnızca bölgeyi değil, tüm Avrupa'yı etkileyen yeni ve tehlikeli bir dönemin başlangıcını işaret ettiğini belirtiyor. Fransa ve İspanya'da binlerce itfaiyeci, sıcak hava dalgaları eşliğinde hızla yayılan ve kontrol altına alınması neredeyse imkânsız hale gelen alevlerle mücadele ediyor. Yetkililer, Avrupa'nın bu yılki dördüncü sıcak hava dalgası sırasında yangınların daha da büyüyebileceği uyarısında bulunuyor. Avrupa Birliği ise Yunanistan ve İtalya'nın doğusunda da benzer bir riskin arttığına dikkat çekiyor.

Macron: 'İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana en zor dönem'

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Bordeaux'ya yaptığı ziyarette yaşanan yangın felaketini 'İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana ülkenin karşılaştığı en zor durum' olarak tanımladı. Macron, Gironde bölgesinde hafta sonu oluşan devasa yangın bulutlarının, yani pyrocumulonimbusların, Fransa için tamamen yeni ve olağanüstü bir atmosferik olay olduğuna dikkat çekti. Bu tür bulutlar, çok yoğun orman yangınlarının aşırı ısı üretmesiyle oluşuyor ve kendi rüzgarlarını, yağmurlarını ve yıldırımlarını meydana getirerek yangınların daha da öngörülemez ve tehlikeli bir hal almasına yol açıyor. Avrupa Orta Menzilli Hava Tahminleri Merkezi, bu fenomenin Fransa'da ilk kez gözlemlenmiş olabileceğini, doğrulanması halinde ise mevcut yangının olağanüstü yoğunluğunu ve atmosferik koşulların benzersizliğini ortaya koyduğunu belirtti. Fransa'da şu ana kadar 160 bin hektardan fazla alan kül oldu ve bu, ülke tarihinin kayıtlara geçen en büyük orman yangını olarak öne çıkıyor. Yangın sezonunun henüz başında olunduğu göz önüne alındığında, önümüzdeki aylarda durumun daha da kötüleşmesinden endişe ediliyor.

Uzmanlardan Avrupa'ya mega yangın uyarısı

Ormancılık mühendisliği ve küresel değişim alanında çalışan bilim insanları, Avrupa'nın artık 'söndürülemeyen yangınlar' çağına girdiği konusunda hemfikir. İspanya'daki Lleida Üniversitesi'nden Víctor Resco de Dios, yaşanan yangınları 'atom bombası yoğunluğunda' olarak nitelendiriyor. Swansea Üniversitesi Orman Yangınları Araştırma Merkezi Direktörü Stefan Doerr ise Avrupa'da bu kadar geniş alanlara yayılan, çok uluslu ve senkronize orman yangını krizinin bugüne kadar nadiren yaşandığını vurguluyor. Fransa ve İspanya'nın yanı sıra, Türkiye'nin Ege kıyısındaki Muğla ilinde ve komşu Yunanistan'da da orman yangınları artış gösteriyor. Yunanistan'da, Girit ve Gythio bölgelerinde alevlerle mücadele sırasında en az üç itfaiyeci hayatını kaybetti. Yunanistan Başbakanı Kyriakos Mitsotakis, yangınlarda yaşamını yitirenlerin ailelerine başsağlığı dileyerek, cephede mücadele eden tüm ekiplere destek mesajı verdi. Yunanistan'ın güney kıyısındaki Triopetra'da tahliye emri verildi. Şu ana kadar iki ülkede 300 binden fazla insan tahliye edildi; ancak bazı bölgelerde durumun kısmen kontrol altına alınmasıyla birlikte, Çarşamba günü bazı vatandaşlar evlerine dönmeye başladı.

İklim değişikliği mega yangınların ana nedeni

Bilim insanları, Avrupa'daki mega yangınların temel nedeninin iklim değişikliğiyle bağlantılı aşırı hava olayları olduğunu vurguluyor. Özellikle Fransa ve İspanya'da son kışın alışılmadık derecede yağışlı geçmesi, bitki örtüsünde yoğun bir artışa yol açtı. Ancak, Mayıs ayından itibaren başlayan sert sıcak hava dalgaları, bu yoğun bitki örtüsünü hızla kurutarak son derece yanıcı bir hale getirdi. İngiltere'deki Doğu Anglia Üniversitesi'nden çevre bilimci Matthew Jones, bu durumu 'whiplash etkisi' olarak tanımlıyor; yani kısa sürede ıslak ve kuru dönemler arasında ani geçişler yaşanıyor. Bu etki, yangınların yakıtını artırırken, kontrol altına alınmasını da zorlaştırıyor. Uzmanlar, bu büyüklükteki yangınların tamamen söndürülmesinin, ya sürekli yağış olması ya da yanıcı materyalin tamamen tükenmesiyle mümkün olabileceğini belirtiyor. Avrupa'da ise hâlâ birçok kişi bu tür yangınların tamamen önlenebileceğine inanıyor; ancak Avustralya, ABD ve Kanada gibi ülkelerde bu tür kontrolsüz yangınlarla yaşama alışkanlığı gelişmiş durumda.