Depresyon Parkinson ve demans hastalığının erken uyarısı olabilir

Yaşlı insanlarda görülen depresyon, çoğu zaman fiziksel sağlık sorunlarının getirdiği psikolojik bir tepki olarak değerlendirilir. Ancak son dönemde yapılan bilimsel çalışmalar, bu durumun çok daha derin ve endişe verici bir nedeni olabileceğini göstermektedir. Depresyon, beyin dokusunda meydana gelen ileri düzey nörodejeneratif değişikliklerin habercisi niteliğinde olabilir ve bu, Parkinson hastalığı ile Lewy cisimcikli demans gibi ağır hastalıkların gelişiminden yıllar öncesinde ortaya çıkabilmektedir.

Danimarka araştırması depresyon ile nörolojik hastalıklar arasındaki bağlantıyı ortaya koydu

General Psychiatry dergisinde yayınlanan kapsamlı bir çalışma, bu konuda şimdiye kadar elde edilen en güçlü uzun vadeli kanıtları sunmaktadır. Araştırmacılar, Danimarka'nın ulusal sağlık kayıtlarını detaylı bir şekilde inceleyerek, 2007 ile 2019 yılları arasında Parkinson hastalığı veya Lewy cisimcikli demans tanısı alan 17 bin 711 kişiyi takip etmiştir. Bu hastaların tıbbi geçmişleri, romatoid artrit, kronik böbrek hastalığı ve osteoporoz gibi diğer uzun süreli hastalıkları olan kontrol grubu ile yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilerek karşılaştırılmıştır. Yapılan bu kapsamlı analiz, depresif belirtilerin genellikle Parkinson hastalığı veya Lewy cisimcikli demans tanısından çok öncesinde başladığını ve hastalığın seyrince yüksek seviyelerde kaldığını göstermiştir.

Araştırmanın bulgularına göre, depresyon tanı öncesi dönemde daha sık görülmüş ve tanı anına yaklaştıkça giderek artmıştır. Özellikle hastalık tanısından önceki son üç yıl içinde depresyon oranları en yüksek seviyelere ulaşmıştır. Tanıdan sonra da bu yüksek depresyon oranları devam etmiş ve Parkinson hastalığı veya Lewy cisimcikli demans hastalarında, karşılaştırma gruplarına kıyasla belirgin şekilde daha yüksek kalmıştır. Bu bulgu, depresyonun sadece kronik bir hastalığa uyum sağlama sürecinin duygusal bir sonucu olmadığını, aksine beyin kimyasında meydana gelen derin değişikliklerin bir göstergesi olabileceğini işaret etmektedir.

Depresyon yalnızca fiziksel kısıtlamalara karşı bir tepki değil

Araştırmanın en önemli bulgusu, depresyon artışının yalnızca fiziksel sağlık sorunlarının yönetilmesinin getirdiği duygusal zorlukla açıklanamayacağı yönündedir. Çünkü romatoid artrit, kronik böbrek hastalığı ve osteoporoz gibi ciddi fiziksel kısıtlamalar yaratan diğer kronik hastalıklar, depresyon oranlarında benzer bir artış göstermemiştir. Bu önemli fark, depresyonun Parkinson hastalığı ve Lewy cisimcikli demans vakalarında, beyindeki erken nörodejeneratif süreçlerle doğrudan ilişkili olabileceğini güçlü bir şekilde göstermektedir. Başka bir deyişle, depresyon bu hastalıklarda sadece psikolojik bir sonuç değil, nörolojik değişikliklerin kendisinin bir parçası olabilmektedir.