Yaşadığınız yer kalbinizi nasıl etkiliyor? Yeni çalışma dikkat çekti

Harvard Üniversitesi ve Harvard Pilgrim Sağlık Bakım Enstitüsü tarafından yürütülen kapsamlı bir araştırma, Massachusetts eyaletinde yaşayan kadınların kalp sağlığının yaşadıkları mahalleye göre yıllar boyunca önemli ölçüde farklılık gösterdiğini ortaya koydu. Araştırmada yaklaşık 1.200 kadın, 20 yılı aşkın bir süre boyunca takip edildi ve elde edilen veriler, dezavantajlı mahallelerde yaşayan kadınların kalp sağlığı puanlarının daha düşük olduğunu ve özellikle menopoz öncesi dönemde bu düşüşün hızlandığını gösterdi. Araştırmacılar, bireysel gelir ve eğitim düzeyleri hesaba katıldığında dahi, mahalle koşullarının kalp sağlığı üzerindeki etkisinin sürdüğünü vurguladı. Bu bulgular, çevresel faktörlerin ve sosyal koşulların, kadınların kalp sağlığı üzerinde uzun vadeli ve kalıcı bir iz bıraktığını gözler önüne serdi.

Harvard ekibi: Mahalle faktörü kalp sağlığında belirleyici rol oynuyor

Harvard Üniversitesi'nden Prof. Dr. Izzuddin M. Aris liderliğindeki ekip, Project Viva adı verilen ve 1999-2002 yılları arasında başlatılan uzun süreli bir çalışmada, Massachusetts'in doğusunda hamile kadınları kaydederek onları yıllar boyunca izledi. Araştırmanın temel amacı, kadınların kalp sağlığının zaman içindeki değişimini, yaşadıkları mahallelerin sosyal ve ekonomik koşullarıyla ilişkilendirmekti. Katılımcıların kalp sağlığı, Amerikan Kalp Derneği'nin belirlediği sekiz temel faktör (kan basıncı, kolesterol, kan şekeri, vücut ağırlığı, diyet, fiziksel aktivite, uyku ve sigara kullanımı) üzerinden değerlendirildi. Sosyal Hassasiyet İndeksi adı verilen federal bir ölçütle mahallelerin dezavantaj düzeyleri tespit edildi. Araştırmanın sonuçları, en dezavantajlı bölgelerde yaşayan kadınların kalp sağlığı puanlarının, en iyi durumdaki mahallelerde yaşayanlara göre 100 üzerinden yaklaşık 6 ila 10 puan daha düşük olduğunu ortaya koydu. Bu fark, çalışmanın ilk üç yılında belirginleşti ve takip edilen yirmi yıl boyunca değişmeden devam etti.

Menopoz öncesi dönemde risk artıyor: Dezavantajlı mahalleler kadın sağlığını tehdit ediyor

Araştırmanın çarpıcı bulgularından biri, dezavantajlı mahallelerde yaşayan kadınların, menopoz öncesi dönemde kalp sağlığı puanlarında daha hızlı bir düşüş yaşaması oldu. Bu dönem, genel olarak kadınlarda kardiyovasküler riskin arttığı bir süreç olarak biliniyor. Ancak dezavantajlı mahallelerde yaşayan kadınlar için riskin daha da yükseldiği tespit edildi. Uzmanlar, bu durumun sadece bireysel yaşam tarzı ve alışkanlıklarla açıklanamayacağını, yaşanılan mahallenin sunduğu imkanlar, çevresel stres faktörleri ve sosyal destek eksikliğinin de önemli rol oynadığını belirtti. Araştırma ayrıca, düşük gelir, daha az eğitim ve etnik köken gibi bireysel faktörlerin de kalp sağlığı puanlarını olumsuz etkilediğini, ancak mahalle etkisinin bu bireysel faktörlerden bağımsız olarak sürdüğünü gösterdi.

Mahalle koşulları sağlıklı yaşamı engelliyor: Taze gıda ve egzersiz imkanları yetersiz

Kalp sağlığı üzerinde etkili olan sekiz temel faktörden bazıları, mahallelerin sunduğu imkanlarla doğrudan bağlantılı. Dezavantajlı bölgelerde yaşayan kadınlar için taze ve sağlıklı gıdaya ulaşmak daha zor, güvenli yürüyüş veya egzersiz yapacak alanlar daha az bulunuyor ve kaliteli sağlık hizmetlerine erişim kısıtlı kalıyor. Bu çevresel eksiklikler, kalp sağlığını korumak için gerekli olan alışkanlıkların sürdürülmesini güçleştiriyor. Ayrıca, uzun süreli stresin de kalp sağlığı üzerinde olumsuz etkileri olduğu vurgulanıyor. İstikrarsız konut koşulları, mali zorluklar ve güvensiz sokaklar, kadınların sürekli stres altında yaşamasına yol açıyor. Araştırma, kronik stresin kan damarları ve kan basıncı üzerinde kalıcı zararlara neden olabileceğine dikkat çekiyor. Ayrıca, günlük ayrımcılık deneyimleri, obezite riskini ve uyku bozukluklarını artırarak kalp sağlığını daha da olumsuz etkileyebiliyor.

Üreme sağlığı da etkileniyor: Menopoz yaşı dezavantajlı mahallelerde daha erken

Aynı araştırma grubu, kadınların yaşadığı mahallenin sadece kalp sağlığını değil, üreme sağlığını da etkilediğini gösterdi. Dezavantajlı bölgelerde yaşayan kadınların, diğerlerine göre yaklaşık iki yıl daha erken menopoza girdiği tespit edildi. Menopozun daha erken yaşanması, kalp hastalığı ve inme riskini artırıyor. Araştırmacılar, bu iki bulgunun birbirini tamamladığını ve dezavantajlı çevrelerin hem doğrudan kalp sağlığını olumsuz etkilediğini hem de hormonal değişimleri öne çekerek kalbi daha fazla zorladığını belirtti. Bu sonuçlar, mahalle koşullarının kadın sağlığı üzerindeki etkisinin çok boyutlu ve uzun vadeli olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor.