Dikkatiniz dağınıksa nedeni düşük kan şekeri olabilir

Türkiye'de düşük kan şekeri, yani hipoglisemi, son yıllarda giderek daha fazla kişinin karşılaştığı bir sağlık sorunu haline geldi. Uzmanlar, kan şekeri seviyesinin 70 mg/dL'nin altına inmesiyle birlikte beynin işleyişinde ciddi aksamalar yaşanabileceğine dikkat çekiyor. Beynin temel enerji kaynağı olan glukozun azalması, özellikle dikkat ve bilişsel fonksiyonlarda belirgin sorunlara yol açabiliyor. Düşük kan şekeri, sadece fiziksel belirtilerle sınırlı kalmayıp, zihinsel performans üzerinde de kalıcı etkiler bırakabiliyor.

Düşük kan şekeri ve dikkat arasındaki ilişki

Düşük kan şekeri, beynin ihtiyacı olan glukozun azalmasına neden olarak dikkat dağınıklığına ve zihinsel yavaşlamaya yol açıyor. Beyin, vücudun ürettiği enerjinin yaklaşık yüzde 20'sini glukozdan sağlıyor ve bu oran diğer organlara kıyasla oldukça yüksek. Glukoz seviyesinin düşmesiyle birlikte, beyin hücreleri arasındaki iletişimde aksamalar meydana geliyor. Bu durum, özellikle tepki süresinin uzamasına ve bilgi işleme hızının yavaşlamasına sebep oluyor. Araştırmalar, hipoglisemi yaşayan bireylerde, uyarıcılara verilen yanıtların geciktiğini ve genel olarak dikkat eksikliği ile beyin sisinin ortaya çıktığını gösteriyor. Ayrıca, beynin hipokampus, serebral korteks ve beyincik gibi öğrenme, hafıza ve mekânsal farkındalıkla ilgili bölgeleri düşük kan şekerine daha hassas olabiliyor. Bu bölgelerdeki glukoz seviyesinin azalması, öğrenme güçlüğü ve hafıza sorunları gibi bilişsel bozukluklara zemin hazırlayabiliyor.

Hipoglisemi sırasında vücut, "savaş ya da kaç" tepkisiyle adrenalin salgılayarak glukoz üretimini artırmaya çalışıyor. Ancak bu süreç, kafa karışıklığı ve kaygı gibi ek psikolojik belirtilere de yol açabiliyor. Uzmanlar, düşük kan şekeri ataklarının sık tekrar etmesi halinde, kalıcı beyin hasarı riskinin arttığını belirtiyor. Bazı bilimsel çalışmalar, tekrarlayan hipoglisemi ataklarının günlük yaşamda bilişsel işlevlerde bozulmaya, hafıza kaybına ve dil kullanımında zorluklara neden olabileceğini ortaya koyuyor. Bu nedenle, düşük kan şekeri ve dikkat arasındaki ilişki hem kısa vadeli hem de uzun vadeli sağlık açısından büyük önem taşıyor.

Düşük kan şekerinin nedenleri ve risk faktörleri

Düşük kan şekeri, genellikle yetersiz karbonhidrat alımı, aşırı fiziksel aktivite, diyabet ilaçlarının yanlış kullanımı, ishal veya kusma gibi durumlar sonucunda ortaya çıkabiliyor. Özellikle diyabet hastalarında, insülin veya diğer kan şekeri düşürücü ilaçların yanlış dozda alınması hipoglisemi riskini artırıyor. Ayrıca, karaciğer ve böbrek hastalıkları ile bazı hormonal bozukluklar da düşük kan şekerine zemin hazırlayabiliyor. Antibiyotikler veya kalp hastalığı tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar da bu riski yükseltebiliyor. Türkiye'de yapılan gözlemler, özellikle yoğun tempoda çalışan bireylerde ve düzensiz beslenenlerde düşük kan şekeri ataklarının daha sık görüldüğünü ortaya koyuyor.

Düşük kan şekeri belirtileri arasında kalp atış hızında artış, titreme, terleme, kaygı, sinirlilik, kafa karışıklığı, baş dönmesi ve ani açlık hissi yer alıyor. Bu belirtiler çoğu zaman başka sağlık sorunlarıyla karıştırılabildiği için, düşük kan şekeri tanısı gecikebiliyor. Özellikle dikkat eksikliği ve zihinsel bulanıklık gibi semptomlar, günlük yaşamda iş ve okul performansını olumsuz etkileyebiliyor. Uzmanlar, bu belirtilerin sık sık tekrar etmesi halinde mutlaka bir sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini vurguluyor.