Bilim insanları keşfetti! 3 dakikalık sprint, kanda yüzlerce molekülü değiştirdi

Rockefeller Üniversitesi'nde gerçekleştirilen kapsamlı bir çalışma, yalnızca üç dakika süren yoğun sprint egzersizinin insan kanındaki moleküler yapıyı kökten değiştirdiğini ortaya çıkardı. Araştırmada, altı adet 30 saniyelik tam hızda yapılan sprintin, egzersiz sonrası ölçülen proteinlerin yaklaşık dörtte birini dönüştürdüğü belirlendi. Buna karşılık, 90 dakika boyunca sürdürülen ılımlı tempolu bisiklet egzersizi, proteinlerde sprint kadar belirgin bir değişim yaratmadı. Bilim insanları, sprintin kan kimyasını hızla ve derinlemesine etkilediğini, bu etkinin uzun süreli egzersizlerle elde edilen sonuçlardan oldukça farklı olduğunu açıkladı.

Paul Cohen: 'Yoğun sprint egzersizi vücutta çarpıcı bir yanıt başlatıyor'

Çalışmanın baş araştırmacısı Paul Cohen, sadece birkaç dakikalık yoğun sprintin, vücutta önemli bir moleküler yanıtı tetiklediğini belirtti. Araştırmada, sprint egzersizi sonrasında kan akışında 200'den fazla metabolitte ani değişimler saptandı. Ayrıca, kan damarlarının büyümesi, doku yenilenmesi ve hormonal sinyalleşme süreçlerinde rol oynayan proteinlerde de hızlı artışlar gözlemlendi. Bu moleküler değişimlerin, hücre yüzeyindeki bazı protein parçalarının hızla kana salınmasıyla bağlantılı olduğu tespit edildi. Sprint sonrası toplanan kanla temas eden insan yağ hücrelerinde, yakıt işleme, hormonlara yanıt ve besin algılama gibi temel gen aktivitelerinde geniş kapsamlı değişiklikler kaydedildi. Paul Cohen, bu hızlı yanıtların sadece vücudun strese tepkisi olmadığını, sekiz haftalık antrenman sonrasında da aynı etkilerin sürdüğünü vurguladı. Bu bulgular, sprint egzersizinin vücutta benzersiz ve kalıcı bir etkiye sahip olabileceğini gösteriyor.

Luke Olsen: 'Sprint duyarlı proteinler daha düşük hastalık riskiyle ilişkili'

Çalışmada yer alan doktora sonrası araştırmacı Luke Olsen, farklı egzersiz yoğunluklarının vücutta farklı adaptasyonlara yol açtığının uzun süredir bilindiğini ancak bu adaptasyonların moleküler düzeyde nasıl gerçekleştiğinin büyük ölçüde belirsiz olduğunu ifade etti. Araştırmacılar, egzersiz sırasında değişen proteinleri Birleşik Krallık Biyobankası'nda yer alan 53 binin üzerinde kişinin sağlık verileriyle karşılaştırdı. Sprint egzersiziyle değişen proteinlerin büyük kısmının, kardiyovasküler ve metabolik hastalık riskinin düşüklüğüyle bağlantılı olduğu tespit edildi. Özellikle obezite, tip 2 diyabet ve diğer metabolik bozukluklarda bu proteinlerin rolü öne çıktı. Araştırmada, daha düşük hastalık riskiyle ilişkilendirilen 33 proteinden 32'sinin sprint egzersiziyle değiştiği, ılımlı egzersizde ise yalnızca üçünün etkilendiği belirlendi. Ayrıca, sprintin etkilediği proteinlerin dörtte birinden fazlasının daha yavaş biyolojik yaşlanmayla ilişkili olduğu tespit edildi. Olsen, sprint sonrası kan akışında salınan exerkine adı verilen protein ve metabolitlerin, kısa süreli yoğun egzersizin sağlık üzerindeki olumlu etkilerinin ana aracısı olabileceğine işaret etti.