13 bin kişi incelendi! Prematüre doğum yetişkinlikteki hareket alışkanlıklarını değiştiriyor

Norveç'te yürütülen geniş çaplı bir araştırma, prematüre doğan kişilerin ilerleyen yaşlarda günlük hareketlerinde belirgin bir azalma yaşadığını gösterdi. Norveç Bilim ve Teknoloji Üniversitesi (NTNU) ile Oslo Metropoliten Üniversitesi'nin ortaklaşa yürüttüğü HUNT çalışmasında, 13 ila 52 yaş arasındaki yaklaşık 13.000 kişi incelendi. Araştırmada, prematüre doğan bireylerin, tam zamanında doğanlara kıyasla özellikle yavaş yürüyüş ve ayakta durma gibi hafif fiziksel aktivitelerde daha az zaman geçirdiği tespit edildi. Bulgular, prematüre doğumun sağlığa etkilerinin yalnızca bebeklikte sınırlı kalmadığını, ilerleyen yaşlarda da günlük hareket alışkanlıklarını etkileyebileceğini ortaya koydu.

NTNU ekibi: Prematüre doğum, günlük hareketi azaltıyor

Norveç'in merkezi Trøndelag bölgesinde gerçekleştirilen HUNT çalışmasında, katılımcılar yedi gün boyunca ciltlerine yerleştirilen iki küçük sensörle takip edildi. Biri sağ uyluğa, diğeri belin altına takılan bu sensörler, koşma, bisiklet sürme, hızlı yürüyüş, orta tempolu yürüyüş, yavaş yürüyüş ve ayakta durma gibi altı farklı aktiviteyi ölçtü. Elde edilen veriler, Norveç Tıbbi Doğum Kaydı ile karşılaştırılarak katılımcıların doğum haftaları belirlendi. Analizler, her erken doğan haftanın, bireylerin günlük hareket süresinde yaklaşık bir dakikalık azalmaya yol açtığını gösterdi. Bu azalma, özellikle yavaş yürüyüş ve ayakta durma gibi hafif aktivitelerde yoğunlaştı. Araştırmacılar, koşma ve yoğun egzersiz sürelerinde ise prematüre doğanlar ile zamanında doğanlar arasında anlamlı bir fark tespit etmedi. NTNU'dan Kristina Anna Djupvik Aakvik'in başkanlığını yaptığı ekip, prematüre doğan bireylerin hareket alışkanlıklarında kalıcı değişiklikler olabileceğini vurguladı.

Evensen: Kadınlarda hareket farkı daha belirgin

Çalışmanın dikkat çeken bir başka bulgusu ise cinsiyet ve yaş gruplarına göre ortaya çıktı. Araştırma ekibi, verileri kadın ve erkek olarak ayırdığında, prematüre doğan kadınlarda hafif fiziksel aktivite süresinin daha da azaldığını gözlemledi. Erkeklerde ise bu fark istatistiksel olarak anlamlı bir düzeye ulaşmadı. NTNU ve Oslo Metropoliten Üniversitesi'nden araştırmacı Kari Anne I. Evensen, prematüre doğumun kadınlarda fiziksel aktivite üzerinde daha büyük bir etki yaratabileceğini belirtti. Ayrıca, yaş grupları incelendiğinde ergenlerde hareket süresindeki azalma daha belirginken, yetişkinlerde bu fark net olarak ortaya çıkmadı. Dünya Sağlık Örgütü'nün gençler için önerdiği günlük bir saatlik orta-yoğun aktivite hedefinin prematüre doğan veya zamanında doğan hiçbir ergen tarafından karşılanamadığı da vurgulandı.

Hafif hareketlerdeki kayıp uzun vadede önemli olabilir

Çalışmada, prematüre doğan bireylerin günlük hareket süresindeki azalmanın, kısa vadede küçük gibi görünse de, haftalık ve aylık bazda toplandığında önemli bir fark yarattığı belirtildi. Araştırmacılar, 29 haftada doğan bir kişinin günde ortalama 283 dakika, 40 haftada doğan birinin ise yaklaşık 294 dakika hareket ettiğini hesapladı. Bu fark, haftada bir saatten fazla bir süreye denk geliyor. Ayrıca, erken doğanların koşma, bisiklet sürme veya hızlı yürüyüş gibi yoğun aktivitelerde zaman açısından dezavantaj yaşamadığı, asıl kaybın yavaş yürüyüş ve ayakta durma gibi hafif aktivitelerde ortaya çıktığı açıklandı. Bu bulgu, düzenli hareketin kalp sağlığı üzerindeki olumlu etkileri göz önüne alındığında, prematüre doğan bireyler için uzun vadeli sağlık risklerini artırabilir.