Avrupa'da rekor sıcaklık alarmı! Binlerce kişi risk altında

Avrupa, Haziran ayının ortasından bu yana benzeri görülmemiş bir sıcaklık dalgasıyla karşı karşıya. Fransa, Almanya, İspanya, İsviçre ve Lüksemburg başta olmak üzere 23 ülkede sıcaklık uyarıları peş peşe yayımlandı. Özellikle Fransa'da, ulusal ortalama sıcaklık 2019 rekorunu aşarak 85,6 derece Fahrenheit'e ulaştı ve bazı bölgelerde ölçülen değerler 111 derece Fahrenheit'in üzerine çıktı. Birleşik Krallık'ta ise Meteoroloji Ofisi, yaşamı tehdit eden aşırı sıcaklar nedeniyle çok nadir görülen kırmızı alarm verdi. Sıcaklık rekorlarının kırıldığı bu dönemde, bilim insanları iklim değişikliğinin Avrupa'yı yeni bir gerçekliğe sürüklediği konusunda uyarıyor.

Fransa ve Birleşik Krallık'ta sıcaklık rekorları hayatı felç etti

Fransa'da yaşanan aşırı sıcaklar, ülke genelinde ciddi sonuçlara yol açtı. Resmi açıklamalara göre, 18 Haziran'dan bu yana 40 kişi boğularak hayatını kaybetti. Bu ölümlerin çoğu, sıcak hava nedeniyle serinlemek isteyenlerin suya girmesiyle yaşandı. Bordeaux yakınlarında üç yaşlı vatandaş sıcak hava nedeniyle yaşamını yitirirken, Fransa'nın güneyinde iki ve dört yaşındaki iki çocuk sıcak bir aracın içinde ölü bulundu. Başbakan Sébastien Lecornu, bu durumu "korkunç bir bela" olarak tanımladı ve ölümlerin sıcaklık artışına doğrudan bağlı olduğunu belirtti. Birleşik Krallık'ta da tablo benzer şekilde endişe verici. Ülkede Haziran ayı sıcaklık rekorunun 96,08 derece Fahrenheit olduğu biliniyor. Ancak bu hafta, rekorun 6 derece birden aşılması bekleniyor. Meteoroloji Ofisi, ülke genelinde enerji ve su kaynakları üzerinde ciddi baskı oluşabileceği uyarısı yaptı. Okulların büyük bölümü ya tamamen kapatıldı ya da yarım gün eğitime geçti. Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres, Londra'da gerçekleşen iklim haftasında yaptığı konuşmada, "Londra pişiyor" ifadesini kullanarak durumun ciddiyetini vurguladı. Uzmanlara göre, bu sıcaklık rekorlarının birkaç dereceyle kırılması, Avrupa'nın iklim değişikliğine karşı ne kadar savunmasız olduğunu gözler önüne seriyor.

Bilim insanlarından Avrupa'ya 'felaketin ayak sesleri' uyarısı

Uzmanlar, Avrupa'nın sıcaklık rekorlarıyla karşı karşıya kalmasının tesadüf olmadığını ve bu durumun iklim değişikliğiyle doğrudan bağlantılı olduğunu belirtiyor. Londra Üniversitesi Koleji'nden yoğun bakım tıbbı profesörü Hugh Montgomery, yaşananları "felaketin ayak sesleri" olarak nitelendirirken, Maynooth Üniversitesi ICARUS İklim Araştırma Merkezi Direktörü Peter Thorne ise "Rekorları birkaç dereceyle yok etmek delilik" şeklinde konuştu. Bilim insanları, Avrupa'nın gezegenin en hızlı ısınan kıtası olduğunu ve küresel ortalamanın iki ila üç katı hızla ısındığını vurguluyor. Özellikle, Avrupa'nın Arktik bölgesine uzanan alanları, buz ve kar örtüsünün azalmasıyla daha fazla güneş enerjisi emiyor ve bu da ısınmayı hızlandırıyor. Reading Üniversitesi'nden iklim bilimi profesörü Richard Allan, Avrupa'da yaşanan sıcaklıkların, atmosferdeki yüksek basınç alanlarının oluşturduğu bir sıcaklık kubbesi nedeniyle daha da şiddetlendiğini belirtiyor. Bu kubbe, tencere kapağı gibi işlev görerek ısının atmosferde hapsolmasına yol açıyor. Ayrıca, fosil yakıtların yakılmasıyla tetiklenen iklim değişikliği, sıcak hava dalgalarının şiddetini ve sıklığını artırıyor. El Niño'nun ise henüz etkisini tam olarak göstermediği, ancak önümüzdeki yaz aylarında sıcaklıkları daha da yükseltebileceği ifade ediliyor.

Avrupa'nın altyapısı aşırı sıcaklara dirençsiz

Avrupa'nın bu denli yüksek sıcaklıklara karşı hazırlıksız olduğu sıkça dile getiriliyor. Kıta genelinde altyapı, geleneksel olarak daha ılıman iklim koşullarına göre inşa edildi. Demiryolları yüksek sıcaklıklarda bükülüyor, elektrik kabloları kopuyor ve evler adeta sıcak hava tuzağına dönüşüyor. Avrupa'daki evlerin yalnızca yüzde 20'sinde klima sistemi bulunuyor. Özellikle Kuzey Avrupa'da evler, ısıyı içeride tutacak şekilde tasarlandığı için, sıcak hava dalgalarında iç mekânlar hızla ısınıyor ve gece boyunca serinleme imkânı ortadan kalkıyor. Cornell Üniversitesi'nden mimarlık doçenti Timur Dogan, "İnsanları asıl etkileyen, evlerinin içinde biriken sıcaklıktır" diyerek, yüksek sıcaklıkların vücut üzerinde ciddi tahribat yarattığını vurguluyor. Aşırı sıcaklık ve yüksek nem, vücudun kendini soğutma yeteneğini kaybetmesine neden oluyor. Bu da sıcak çarpması ve sıcak yorgunluğu gibi hayati riskleri beraberinde getiriyor. Imperial College London'dan iklim bilimci Friederike Otto ise, "Bu sıcaklık bir rahatsızlık değil, büyüyen bir halk sağlığı tehdididir" değerlendirmesinde bulundu.