Uzmanlardan sosyal medyada dopamin tuzağı uyarısı

Dijital çağda sosyal medya kullanımının insan psikolojisine olan etkileri giderek daha fazla tartışılmaya başlanmıştır. Klinik psikolog S. Volkov, bu konuda önemli uyarılarda bulunarak, sosyal ağlardaki sonsuz akış kaydırma davranışının bilinçsiz bir şekilde kişinin ruh sağlığını olumsuz etkileyebileceğini açıklamıştır. Uzmanın analizi, milyonlarca insanın günlük olarak maruz kaldığı bu durumun derinlemesine anlaşılmasını sağlamaktadır.

Beyin ve dopamin tuzağı mekanizması

Sosyal medya platformlarında içerik kaydırırken beyin, her biri farklı arzuları tetikleyen çok sayıda uyarıcıyla karşı karşıya gelmektedir. Bu uyarıcılar çoğu zaman kullanıcının farkında olmadığı şekilde, birbiri ardına akıp gitmektedir. Volkov'un açıklamasına göre, dopamin tuzağı olarak adlandırılan bu mekanizma, beynin ödül sistemini sürekli olarak aktive etmektedir. Her yeni içerik parçası, yeni bir beklenti ve arzu yaratmakta, bu da kullanıcıyı daha fazla kaydırmaya teşvik etmektedir. Ancak bu arzuların çoğu gerçek hayatta karşılanması imkansız bir niteliktedir.

Tatmin yerine kayıp hissi ortaya çıkıyor

Sosyal medyada oluşturulan bu arzuların gerçekleştirilmesi mümkün olmadığından, kullanıcılar tatmin yerine kayıp ve içsel huzursuzluk duygularıyla karşı karşıya kalmaktadırlar. Dışarıdan bakıldığında kişinin hayatında her şey yolunda görünse bile, içinde belirsiz bir rahatsızlık hissi oluşmaktadır. Bu durum, kişinin "bir şeyler yolunda değil" şeklinde tanımlaması zor, muğlak bir his olarak yaşanmaktadır. Uzman, bu tür hislerin uzun vadede kişinin genel yaşam memnuniyetini önemli ölçüde etkileyebileceğini vurgulamıştır. Dopamin tuzağı, kullanıcıyı sürekli bir tatminsizlik döngüsüne sokarak, ruh sağlığını giderek zayıflatmaktadır.

Endişe ve çaresizlik duygularının etkisi

Durum, karşılaşılan dijital içeriğin endişe, sinirlilik veya diğer hoş olmayan duygular uyandırdığında daha da ciddi hale gelmektedir. Sosyal medya kullanıcıları, olup bitenleri takip etmekte ve bu olaylara dahil olmaktadırlar, ancak aynı zamanda bu olaylara müdahale etme imkanına sahip değildirler. Bu çaresizlik hissi, kişinin doğrudan ilgilenmediği konularda bile bastırılmış bir aktivite duygusunu ortaya çıkarmaktadır. Bilgi akışının kontrolsüz ve değiştirilemez olması, kullanıcıda bir şeyleri değiştirememe imkansızlığı yaratmaktadır. Bu durum, zamanla yaşam kalitesini yavaş yavaş düşürmekte ve ruh sağlığını olumsuz yönde etkilemektedir.