Kalp krizi ve inme riskinin %99'u dört faktörle bağlantılı

Kalp hastalıkları ve beyin damar tıkanıklıkları çoğu zaman ani ve uyarısız bir şekilde ortaya çıkıyor gibi görünse de, yapılan bilimsel çalışmalar bunun gerçek olmadığını göstermektedir. Uluslararası araştırmacılar tarafından yürütülen ve 2025 yılında yayınlanan kapsamlı bir çalışma, bu ciddi sağlık sorunlarının neredeyse her zaman önceden belirlenebilir risk faktörleriyle ilişkili olduğunu kanıtlamıştır. Söz konusu araştırma, Güney Kore ve Amerika Birleşik Devletleri'nde yaşayan 9 milyondan fazla yetişkinin uzun yıllar boyunca takip edilen sağlık kayıtlarından elde edilen veriler üzerine kurulmuştur.

Dört temel risk faktörü neredeyse tüm vakaları açıklıyor

Araştırmanın en önemli bulgusu, kalp hastalığı geliştiren ve ciddi bir kardiyovasküler olay yaşayan neredeyse her bireyin, bu olaydan önce dört ana risk faktöründen en az birine maruz kaldığını göstermesidir. Bu dört faktör, yüksek kan basıncı, yüksek kolesterol seviyeleri, yüksek kan şekeri ve tütün kullanımı (geçmiş veya devam eden) olarak belirlenmiştir. Araştırmacılar bu faktörleri bir bütün olarak değerlendirdiklerinde, tüm kardiyovasküler olayların yüzde 99'undan önce gelmişlerdir. Bu bulgular, kalp hastalığının tamamen tesadüfi olmadığını, aksine belirli ve ölçülebilir risk faktörleriyle yakından ilişkili olduğunu göstermektedir. Hatta risk açısından en düşük kategoride yer alan 60 yaş altı kadınlarda bile, kalp krizleri veya inmelerin yüzde 95'inden fazlası bu dört risk faktöründen biriyle doğrudan bağlantılı bulunmuştur.

Yüksek tansiyon en yaygın risk faktörü olarak öne çıkıyor

Dört risk faktörü arasında, yüksek kan basıncı (hipertansiyon) kardiyovasküler olaylarla en sık ilişkili olan faktör olarak tespit edilmiştir. Hem Amerika'da hem de Güney Kore'de yapılan analizler, kalp krizi, inme veya kalp yetmezliği yaşayan bireylerin yüzde 93'ünden fazlasının öncesinde yüksek kan basıncı sorunu yaşadığını ortaya koymaktadır. Bu istatistik, yüksek tansiyon yönetiminin kalp hastalıklarını önlemede ne kadar kritik bir rol oynadığını açıkça göstermektedir. Kan basıncının kontrol altında tutulması, ciddi kardiyovasküler hastalıkların gelişimini engellemenin temel anahtarlarından biri olarak kabul edilmektedir. Uzmanlar, bu risk faktörünün düzenli takip ve uygun tedavi yoluyla yönetilmesinin, gelecekte yaşanacak ciddi kalp olaylarını önemli ölçüde azaltabileceğini vurgulamaktadırlar.

Northwestern Üniversitesi'nden kardiyolog Philip Greenland, araştırmanın sonuçlarının ne kadar önemli olduğunu şu sözlerle ifade etmiştir: Çalışmanın, bu kardiyovasküler sonuçlardan önce bir veya daha fazla optimal olmayan risk faktörüne maruz kalmanın neredeyse yüzde 100 olduğunu çok ikna edici bir şekilde gösterdiğini düşünüyoruz. Greenland ve meslektaşları, bu bulguların, risk faktörleri olmadan meydana gelen kalp hastalıklarının arttığına dair bazı iddialara karşı güçlü bir kanıt oluşturduğunu belirtmişlerdir. Önceki araştırmaların bazılarının, risk faktörü seviyelerini gözden kaçırmış veya tanı eşiğinin altında kalan durumları fark etmemiş olabileceğini öne sürmektedirler.