Avrupa'da yeşil hidrojen için kritik dönemeç! PFAS'sız teknoloji yolda

Avrupa'da başlatılan SUPREME projesi, yeşil hidrojen üretiminin önündeki en büyük engellerden biri olan çevreye zararlı PFAS kimyasalları ve pahalı nadir metallerin kullanımını ortadan kaldırmayı hedefliyor. Güney Danimarka Üniversitesi'nin öncülüğünde yürütülen uluslararası çalışma, hidrojenin daha sürdürülebilir ve ekonomik koşullarda üretilmesini sağlayacak yeni teknolojiler geliştirmek için harekete geçti. Projede, PFAS içermeyen ve iridyum gibi kıt metallerin kullanımını minimuma indiren yenilikçi elektroliz sistemleri üzerinde yoğunlaşılıyor. TÜBİTAK'ın da aralarında bulunduğu birçok kurum, üç yıl sürecek bu girişimde yer alarak enerji sektöründe önemli bir dönüşümün kapısını aralıyor.

SUPREME projesi: PFAS'sız hidrojen teknolojisi için iş birliği

SUPREME projesi kapsamında, mevcut PEM (proton değişim membranı) elektroliz teknolojisinin çevresel ve ekonomik sorunlarına çözüm aranıyor. Şu an kullanılan PEM sistemleri, çevreye zararlı ve Avrupa Birliği'nde kısıtlanması beklenen PFAS adı verilen sonsuz kimyasallara dayanıyor. Bu nedenle, SUPREME projesi PFAS içermeyen yeni membran ve malzemeler üzerinde çalışıyor. TU Graz Kimya Mühendisliği ve Çevre Teknolojisi Enstitüsü'nden Merit Bodner, hidrojenin sanayide ve enerji depolamada giderek artan rolüne işaret ederek, zararlı maddelerin kullanımının önüne geçilmesi halinde yeşil hidrojenin hem ekonomik hem de çevresel açıdan cazip hale geleceğini vurguladı. Projede, PFAS içermeyen membranlar piyasadaki mevcut ürünlerle karşılaştırılarak uzun vadeli dayanıklılık ve verimlilik testlerinden geçiriliyor. Ayrıca, TÜBİTAK da mikroporoz PFAS'sız membranların yeni neslini geliştirerek ileri elektroliz sistemlerine katkı sunuyor.

İridyum bağımlılığı azalıyor, geri dönüşüm oranı yükseliyor

Yeşil hidrojen üretiminde maliyetin önemli bir bölümünü oluşturan iridyum gibi nadir metallerin kullanımı, SUPREME projesinin odak noktalarından biri. Güney Danimarka Üniversitesi ve İngiliz katalizör şirketi Ceimig, PEM elektrolizörlerinde iridyum kullanımını yüzde 75'e kadar azaltacak yeni yöntemler üzerinde çalışıyor. Bununla birlikte, ihtiyaç duyulan iridyumun yaklaşık yüzde 90'ının geri dönüşüm yoluyla tekrar kazanılması için de yeni süreçler geliştiriliyor. Bu sayede, hem maliyetler düşüyor hem de tedarik zincirindeki sürdürülebilirlik güçleniyor. Projede yer alan Fraunhofer ISE, membran elektrot birimlerinin üretiminden sorumlu olurken, Norveçli EoneE şirketi ise döner elektrolizör tasarımıyla sistemin verimliliğini artırmayı amaçlıyor. Tüm bu adımlar, Avrupa'nın yeşil hidrojen alanında öncü konuma gelmesini ve temiz enerjiye geçişte yeni bir sayfa açmasını sağlayacak.