Rusya'nın 370 tonluk nükleer reaktörü Shelf-M! Arktik'e taşınmaya hazırlanıyor

Rusya'nın önde gelen nükleer enerji kuruluşu Rosatom, Sovinoye altın sahasında hayata geçireceği Shelf-M adlı 370 tonluk nükleer reaktör projesinde önemli bir eşiği geçti. Şirket, Arktik koşullara uygun olarak tasarlanan bu küçük modüler reaktörün yatırım gerekçesi aşamasını tamamladı. Söz konusu reaktör, bölgedeki enerji ihtiyacını karşılamak amacıyla geliştirildi ve 2027 yılında inşaatına başlanması planlanıyor. Shelf-M'in 2030 yılında devreye alınması, 2032'de ise tam kapasiteyle ticari faaliyete geçmesi öngörülüyor. Projenin hayata geçmesiyle birlikte, Rusya'nın Uzak Doğu ve Arktik bölgelerindeki enerji arzı önemli ölçüde güçlenecek.

Rosatom Shelf-M ile Arktik'e uzun ömürlü enerji sağlıyor

Rosatom CEO'su Alexey Likhachev, Shelf-M nükleer reaktörünün 60 yıl boyunca 10 megavat elektrik ve 35 megavat ısı gücü üretebileceğini açıkladı. Bu uzun operasyon ömrü, tesisin bölgedeki enerji altyapısına sürdürülebilir bir katkı sunmasını sağlayacak. Shelf-M, entegre basınçlı su sistemiyle öne çıkıyor ve reaktör çekirdeği, kontrol mekanizmaları ile buhar üretim birimlerinin tamamı tek bir silindirik çelik kapsül içinde yer alıyor. 11 metre uzunluğa, 8 metre çapa ve 370 ton ağırlığa sahip modül, merkezi fabrikada tamamen monte ediliyor ve yerinde inşa gerektirmeden Arktik koşullarda taşınabiliyor. Bu özel tasarım, reaktörün ağır barge veya paletli araçlarla zorlu coğrafyalara ulaştırılmasını mümkün kılıyor.

Shelf-M'in teknik özellikleri: Yenilikçi yakıt sistemi ve güvenlik önlemleri

Shelf-M'in iç yapısı, deniz nükleer buzkıranlarında kullanılan kanal tipi çekirdek mimarisinden ilham alıyor. Geleneksel pelet yakıt çubukları yerine, matris yapılandırmasına sahip bir çekirdek kullanılıyor. Reaktörde, su ile soğutulan ve su ile moderatörlük yapılan bir sistem tercih ediliyor. Yakıt olarak ise silumin matris içinde dağılmış uranyum dioksit kullanılıyor. Yakıt çubuklarının çapraz şekilli geometrisi, çekirdekten soğutucuya ısı iletimini hızlandırarak, termal verimliliği artırıyor. Kullanılan kaplama malzemesi 42KhNM krom-nikel alaşımı olup, bu malzeme daha önce SM-3 ve PIK araştırma reaktörlerinde başarıyla test edildi. Shelf-M, pasif konvektif devre sayesinde, dış enerji kaynağına ihtiyaç duymadan nominal gücünün yüzde 30'una kadar güvenli ısı dağılımı sağlayabiliyor. Acil durum soğutma ve kalıntı ısı giderme sistemleri ise, reaktörün herhangi bir kesinti durumunda bile termal dengeyi korumasına yardımcı oluyor. Bu yenilikçi güvenlik önlemleri, Shelf-M'i Arktik koşullarda uzun süreli ve güvenli enerji üretimi için öne çıkarıyor.