Pekin'de yeni gözetim sistemi! Tüm yabancılar izleniyor

Çin'in son dönemde geliştirdiği yüksek teknoloji gözetim sistemi, özellikle yabancı gazeteciler ve Batılı ülkelerden gelen vatandaşlar için ciddi endişe kaynağı haline geldi. NetAskari takma adıyla bilinen bir siber güvenlik uzmanı, DW'ye yaptığı açıklamada, Pekin ve Zhangjiakou'da uygulanan yeni polislik teknolojisinin, kişisel verileri ve hareketleri neredeyse kusursuz şekilde izlediğini ortaya koydu. Araştırmacı, 2021 yılı civarında Pekin'de bulunan yabancı gazetecilere ait pasaport fotoğrafları, cep telefonu numaraları, vize detayları ve doğum tarihleri gibi hassas bilgilerin bulunduğu geniş bir veri tabanına kolaylıkla ulaşabildiğini belirtti. Bu sistemin, kayak merkezlerinden tren koltuklarına kadar birçok noktada yüz tanıma ve veri toplama teknolojilerini entegre ettiği, böylece her birey için bütünsel bir profil oluşturduğu ifade ediliyor.

NetAskari: "Çin'de yabancı gazeteciler sürekli izleniyor"

NetAskari'nin karşılaştığı veriler, Çin'in sosyal kontrol mekanizmasının ne kadar ileri boyuta ulaştığını gözler önüne seriyor. Araştırmacının tesadüfen eriştiği ve Hebei eyaletindeki Zhangjiakou Kamu Güvenliği Bürosu için hazırlanmış olan bir izleme sistemi, gerçek verilerle doldurulmuş bir demo paneli olarak dikkat çekti. Panelde yer alan bilgiler, sadece sokak köşelerindeki polis kameralarından ibaret değil; aynı zamanda tren yolculukları sırasında hangi vagon ve koltukta oturulduğundan, kayak merkezlerindeki yüz tanıma bilet kapılarından alınan fotoğraflara kadar birçok detayı içeriyor. NetAskari, sistemin temel amacının mümkün olan en fazla veriyi, farklı sensörlerden ve kaynaklardan gerçek zamanlı olarak toplayıp işlemek olduğunu vurguladı. Sistemin, benzin tüketimi, alışveriş alışkanlıkları ve sık ziyaret edilen bölgeler gibi günlük yaşam verilerini de analiz ederek, kişilerin fiziksel konumlarını ve dijital ayak izlerini tek bir bütünsel personel arşivine dönüştürdüğü bildiriliyor.

Çin gözetim sistemi yabancılar üzerinde yoğunlaşıyor

Çin'in yeni gözetim ağı, özellikle yabancı gazeteciler ve Batılı vatandaşlar üzerinde yoğun bir denetim uyguluyor. Sistemde yer alan "akıllı rapor" istatistikleri, ABD, Birleşik Krallık, Avustralya, Yeni Zelanda ve Kanada gibi "Beş Göz" ülkelerinden gelen kişilere özel takip etiketleri atandığını gösteriyor. Bu etiketler sayesinde, ilgili bireyler Çin topraklarına adım attıkları anda polis otomatik olarak bilgilendiriliyor ve gerçek zamanlı izleme başlatılıyor. Bu durum, Çin'deki bağımsız gazetecilik faaliyetleri için varoluşsal bir tehdit anlamına geliyor. Geçmişte, yabancı muhabirler hassas bölgelere seyahat ettiklerinde sivil polis tarafından takip ediliyorlardı. Ancak yeni algoritmalar sayesinde, artık fiziksel takip gerekmeksizin, mobil ödeme, bilet alımı ve sosyal medya bağlantıları üzerinden hareketler kolayca izleniyor. Böylece yetkililer, bir kişinin nereye gideceğini önceden tahmin edebiliyor ve gerektiğinde kaynaklarını doğrudan tehdit edebiliyor.

Yüz tanıma ve veri entegrasyonu ile tam kontrol sağlanıyor

Çin gözetim sistemi, sadece bireysel hareketleri değil, aynı zamanda kişiler arası ilişkileri ve grup dinamiklerini de analiz ediyor. Panelin merkezinde yer alan ağ grafikleri, hedef kişilerin kimlerle ne sıklıkla görüştüğünü ve ne kadar zaman geçirdiğini otomatik olarak ortaya koyuyor. 2019 yılında Çinli teknoloji şirketi Hisense'in, davalarla ilgili kişilerin ilişkilerini haritalayan bir patent başvurusunda bulunduğu, 2025 yılında ise Şanghay Putuo Kamu Güvenliği Bürosu'nun "Bütünsel Personel Arşivi Sistemi" için 200.000 dolarlık sözleşme imzaladığı biliniyor. Bu gelişmeler, manuel gözetim yöntemlerinin yerini, hatasız ve sürekli çalışan otomatik algoritmalara bıraktığını gösteriyor. Batılı demokrasilerde de Palantir gibi gözetim teknolojileri tartışma konusu olsa da, Çin'de devlet ve polis kurumlarının çok daha az denetimle hareket ettiği belirtiliyor. NetAskari'ye göre, Çin'de herkes, ister gazeteci ister turist olsun, devasa bir veri panelinde sayılara ve kodlara indirgeniyor; böylece gerektiğinde kontrol edilebilen bir "veri yığını" haline geliyor.