İran'dan ABD'ye Hürmüz Boğazı'nda sivil kayıp suçlaması

Hürmüz Boğazı'nda Pazartesi günü meydana gelen olayda, İranlı askeri yetkililer ABD ordusunun iki yolcu botuna saldırı düzenlediğini ve bu saldırı sonucunda beş sivilin hayatını kaybettiğini açıkladı. İran, saldırıların İslam Devrim Muhafızları'na (IRGC) ait gemilere değil, tamamen sivil yolcuları taşıyan botlara yönelik olduğunu vurguladı. Tahran yönetimi, ABD'yi Hürmüz Boğazı'nda yaşanan bu sivil kayıplardan doğrudan sorumlu tutarak, bölgede var olan kırılgan ateşkesi tehlikeye attığına dikkat çekti. ABD tarafı ise, Merkez Komutanlık güçlerinin Hürmüz Boğazı'ndan mahsur kalan gemileri korumak için altı IRGC botunu batırdığını iddia etti. ABD Başkanı Donald Trump ise bu sayının yediye yükseldiğini duyurdu. Olay, "Özgürlük Projesi" adı verilen ABD operasyonunun hemen ardından gerçekleşti ve taraflar arasındaki gerilimi yeniden tırmandırdı.

İranlı komutandan ABD'ye sivil kayıp tepkisi

İran devlet yayıncısı IRIB'in aktardığına göre, ismi açıklanmayan bir İran askeri komutanı, ABD'nin IRGC gemilerine saldırı iddialarının gerçeği yansıtmadığını belirtti ve Tahran'ın olayla ilgili kapsamlı bir soruşturma başlattığını duyurdu. Komutan, soruşturmanın sonucunda ABD güçlerinin Pazartesi günü Umman kıyısındaki Khasab'dan İran'a doğru seyreden iki küçük yolcu botunu hedef aldığının tespit edildiğini söyledi. Saldırıda botların tamamen yok olduğunu ve beş sivilin hayatını kaybettiğini belirten İranlı yetkili, ABD'nin bu eylemden dolayı hesap vermesi gerektiğini vurguladı. ABD ordusu ise konu hakkında henüz resmi bir açıklama yapmadı. İran, ABD'nin Hürmüz Boğazı'ndaki askeri varlığının ve son saldırının bölgede barışı tehdit ettiğini savunuyor.

Hürmüz Boğazı'nda enerji arzı ve küresel kriz korkusu

Hürmüz Boğazı, dünya enerji arzının yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği stratejik bir deniz yolu olarak biliniyor. Bölgedeki son gelişmeler, küresel petrol ve gübre fiyatlarında hızlı artışlara neden oldu ve dünya genelinde ekonomik durgunluk ile gıda krizi endişelerini artırdı. İran, Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü sürdürmekte kararlı olduğunu belirterek, ABD ve İsrail'in bölgedeki askeri operasyonlarının yol açtığı yıkım için tazminat talebinde bulunuyor. Ayrıca, İran ordusu ticari gemilere yönelik, su yolunu izinsiz geçmeye çalışmaları halinde güvenliklerinin tehlikeye gireceği uyarısında bulundu. ABD güçlerinin boğaza yaklaşması veya girmesi durumunda saldırı tehdidini de yineledi. Bu açıklamalar, bölgede yeni bir askeri gerilimin habercisi olarak yorumlanıyor.

BAE ve bölgedeki saldırıların yankıları

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), İran'ın Hürmüz Boğazı'nı geçmeye çalışan bir petrol tankerine drone saldırısı düzenlediğini ve İran güçlerinin kendi topraklarına 15 balistik füze ile dört drone fırlattığını açıkladı. Saldırılar, Fujairah emirliğindeki büyük bir petrol rafinerisinde yangına yol açtı ve üç Hint vatandaşının yaralanmasına neden oldu. Ayrıca, Güney Kore bandıralı HMM Namu gemisi de saldırıya uğradı ve motor odasında çıkan yangın nedeniyle ciddi hasar oluştu. Tüm bu gelişmeler, Hürmüz Boğazı'ndaki tansiyonun sadece İran ve ABD arasında değil, bölgedeki diğer aktörler arasında da hızla yükseldiğini gösteriyor.