Galaksisinden 10 kat daha hızlı büyüyorlar! Bilim insanları uzayın derinliklerinde ne buldu?

eROSITA X-ışını teleskobu ile yapılan kapsamlı gözlemler, bazı süper kütleli kara deliklerin galaksilerinden beklenmedik şekilde hızlı büyüdüğünü gösterdi. Araştırmacılar, 20.000'den fazla kuasarı inceleyerek, kara deliklerin galaksileriyle arasındaki kütle dengesinin her zaman öngörüldüğü gibi ilerlemediğini tespit etti. Özellikle sekiz kuasarda, kara deliklerin galaksilerine oranla çok daha büyük kütleye sahip olduğu belirlendi. Bu bulgular, kara delik ve galaksi evrimi arasındaki ilişkinin sanılandan daha karmaşık olduğunu ortaya koydu.

eROSITA ekibi: Kara delik-galaksi oranında şaşırtıcı fark

Bilim insanları, eROSITA X-ışını teleskobu ve diğer gözlemevlerinden elde edilen verileri kullanarak, evrenin farklı bölgelerinde yer alan 20.000'den fazla kuasarı analiz etti. Kuasarlar, aktif süper kütleli kara deliklerin çevresindeki maddeyi yutarken yaydığı yoğun ışık sayesinde tespit edilebiliyor. Normalde, bir galaksideki kara deliğin kütlesi, galaksinin toplam kütlesinin yaklaşık yarım yüzdesine karşılık geliyor. Ancak bu çalışmada öne çıkan sekiz kuasarda, kara deliklerin galaksi kütlesine oranı 20'ye 1 seviyesine kadar yükseldi. Yani, bu kara deliklerin kütlesi galaksilerinin yaklaşık %5'ini oluşturuyor. Söz konusu oran, bilim dünyasının alışık olduğu 200'e 1 oranına kıyasla neredeyse on kat daha yüksek. Bu sıra dışı değer, kara deliklerin galaksilerinden çok daha hızlı büyüyebildiğini gösteriyor. Araştırmacılar, özellikle en parlak üç kuasarda kara deliklerin olağanüstü bir hızda madde tükettiğini ve kütlelerini bir milyar yıl içinde iki katına çıkarabileceklerini tahmin ediyor.

Süper kütleli kara deliklerin büyümesi galaksileri gölgede bırakıyor

Araştırmada dikkat çeken bir diğer bulgu, bu devasa kara deliklerin ev sahibi galaksilerinin oldukça sönük ve yıldız bakımından fakir olması. Bilim insanları, bu galaksilerde Samanyolu gibi çok sayıda yıldızın bulunmadığını belirtiyor. Gelecekte daha fazla yıldız oluşması mümkün olsa da, kara deliklerin çevresindeki maddeyi hızla tüketmesi, yeni yıldızların oluşumunu engelleyebilir. Bu durum, galaksi ve kara delik büyümesi arasındaki ilişkinin her zaman paralel ilerlemediğini gösteriyor. Elimizdeki gözlemler, kara delik büyümesinin galaksi büyümesini geçici olarak geride bırakabileceğine işaret ediyor. Ancak, hangi mekanizmanın bu dengesizliği yarattığı henüz netlik kazanmadı. Bilim insanları, kara delikler ile galaksiler arasındaki karmaşık ilişkiyi çözebilmek için daha fazla gözleme ihtiyaç olduğunu vurguluyor.