Öfke kontrolünde yeni dönem! Ventilasyon yerine hangi yöntem etkili?

Ohio eyalet üniversitesi'nden bilim insanlarının yürüttüğü geniş çaplı araştırma, öfke kontrolüyle ilgili yaygın inançları sarsacak sonuçlar ortaya koydu. 2024 yılında yayımlanan meta-analitik incelemede, öfkeyi ventilasyon yoluyla dışa vurmanın, yani öfkeyi ifade ederek rahatlamanın, sanıldığı gibi bir etki yaratmadığı tespit edildi. Araştırmacılar, öfke ventilasyonu yönteminin öfkeyi azaltmak bir yana, bazı durumlarda öfke seviyesini daha da artırabileceğine dikkat çekti. Çalışmada, öfke kontrolünde fizyolojik uyarılmayı düşüren tekniklerin çok daha başarılı olduğu vurgulandı.

Ventilasyon yöntemi öfkeyi azaltmıyor

Uzun yıllardır toplumda yaygın olan "öfkeyi dışa vurmanın iyi geldiği" inancı, Ohio eyalet üniversitesi'nin önderliğinde yapılan bu araştırmayla bilimsel olarak sorgulandı. Araştırma ekibi, öfke ventilasyonu ve öfke kontrolü üzerine yapılmış 154 farklı çalışmayı analiz etti. Toplamda 10 bin 189 katılımcının yer aldığı bu çalışmalar, yaş, cinsiyet, kültür ve etnik köken açısından geniş bir çeşitlilik sundu. Sonuçlar, öfkeyi ventilasyon yoluyla dışa vurmanın, öfkenin azalmasına yardımcı olmadığı gibi, bazı durumlarda öfkeyi daha da şiddetlendirdiğini gösterdi. Araştırmanın kıdemli yazarı Brad Bushman, "Öfkeyi boşaltmanın iyi bir fikir olduğu düşünülse de, bu yöntemi destekleyen bilimsel bir kanıt bulunmuyor" ifadelerini kullandı. Özellikle öfke odaları gibi uygulamaların popülerleşmesiyle birlikte, öfkeyi dışa vurmanın faydalı olduğu yönündeki yanlış algının güçlendiği belirtildi.

Fizyolojik uyarılmayı azaltan yöntemler öne çıkıyor

Araştırmada öfke kontrolü için önerilen en etkili yöntemlerin, fizyolojik uyarılmayı azaltan aktiviteler olduğu ortaya kondu. Derin nefes alma, meditasyon, yoga, progresif kas gevşemesi ve mindfulness gibi tekniklerin, öfke seviyesini düşürmede ventilasyon yöntemine kıyasla çok daha başarılı olduğu vurgulandı. Çalışmanın başyazarı Sophie Kjærvik, "Öfkeyi ifade etmenin bir başa çıkma yolu olduğu teorisini çürütmek istedik" diyerek, öfke kontrolünde fizyolojik yaklaşımların önemine dikkat çekti. Schachter-Singer'ın iki faktörlü duygusal teori modeline dayanan incelemede, öfkenin hem bilişsel hem de fizyolojik bileşenlerinin olduğu belirtildi. Araştırmacılar, bilişsel davranışçı terapilerin öfke yönetiminde etkili olabildiğini, ancak herkes için uygun olmadığını da ekledi. Bu nedenle, fizyolojik uyarılmayı azaltan yöntemlerin herkes tarafından kolayca uygulanabilir ve etkili olduğu vurgulandı.

Fiziksel aktiviteler ve öfke ilişkisi

Çalışmada, öfke kontrolü için fiziksel aktivitelerin etkisi de detaylı biçimde incelendi. Koşu, boks ve bisiklet gibi uyarılmayı artıran egzersizlerin, öfkeyi azaltmak yerine kimi zaman daha da yükselttiği görüldü. Buna karşın, eğlenceli ve oyun içeren fiziksel aktivitelerin, fizyolojik uyarılmayı azaltabildiği ve öfke üzerinde olumlu etkiler yaratabildiği tespit edildi. Araştırmacılar, öfke ventilasyonu amacıyla yapılan aktivitelerin, kısa vadede rahatlatıcı gibi görünse de uzun vadede agresyonu pekiştirebileceğini ifade etti. Özellikle öfke odalarında nesne kırmak gibi uygulamaların, öfkeyi dışa vurmak yerine daha fazla öfke ve saldırganlık duygusu yaratabileceği belirtildi. Bu bulgular, öfke ventilasyonu yönteminin bilimsel dayanağının zayıf olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.