Karaciğer yağlanmasına karşı sofradaki bu gıda dikkat çekti

Amerikan Karaciğer Vakfı'nın verilerine göre ABD nüfusunun yaklaşık yüzde 25'i, yani tahminen 100 milyon kişi, metabolik disfonksiyonla ilişkili karaciğer hastalığıyla (MASLD) karşı karşıya bulunuyor. Daha önce alkolsüz yağlı karaciğer hastalığı olarak adlandırılan bu rahatsızlık, karaciğer hücrelerinde aşırı yağ birikmesiyle ortaya çıkıyor. Özellikle vücut yağ oranı yüksek olan, diyabet, yüksek kolesterol ya da yüksek trigliserit düzeyiyle yaşayan bireyleri hedef alan MASLD, çoğu zaman herhangi bir belirti vermeden ilerliyor. Ancak bu sessiz seyir, hastalığın tehlikesiz olduğu anlamına gelmiyor. MASLD tedavi edilmediğinde metabolik disfonksiyonla ilişkili steatohepatit (MASH) adı verilen çok daha ağır bir tabloya dönüşebiliyor; bu ileri evre ise siroz ve karaciğer yetmezliği gibi hayati riskleri beraberinde getiriyor. İşte tam da bu nedenle uzmanlar, hastalığın erken dönemde fark edilmesini ve yaşam tarzı değişikliklerine başlanmasını büyük önem taşıyan bir adım olarak değerlendiriyor.

Domates tüketimi karaciğer yağını kilo kaybı olmadan azalttı

Tıp çevrelerinde MASLD tanısı alan hastalara genellikle beslenme düzenini değiştirmeleri ve düzenli egzersiz yapmaları öneriliyor. Bu öneriler hastalığın ilerlemesini yavaşlatmayı, hatta bazı vakalarda süreci tersine çevirmeyi amaçlıyor. Ancak son dönemde araştırmacılar, diğer pek çok gıdadan daha etkili görünen tek bir besini öne çıkardı: domates. Nutrients dergisinde yayımlanan bilimsel çalışmada araştırmacılar, MASLD tanılı katılımcıları iki gruba ayırarak altı haftalık bir süreç boyunca izledi. İlk gruba her gün belirli miktarda çiğ domates ve domates sosu tüketmeleri söylendi; bu miktar kabaca bir büyük boy domates ile birkaç yemek kaşığı sosa denk geliyordu. İkinci grup ise aynı süre zarfında domatesten tamamen uzak bir diyet programı uyguladı. Altı haftanın sonunda yapılan değerlendirmeler oldukça çarpıcı sonuçlar ortaya koydu. Domates tüketen grubun karaciğer yağ oranı, kontrol grubuna kıyasla belirgin biçimde düştü. Bu sonuç, domatesin karaciğer sağlığı üzerindeki olumlu etkisini somut verilerle gözler önüne serdi.

Dr. Gunn: 'Domatesin kendisi karaciğerin yağı işleme biçimini doğrudan etkiliyor'

Çalışmanın en dikkat çekici yönlerinden biri, karaciğer yağındaki bu iyileşmenin katılımcıların vücut ağırlığında ya da genel vücut kompozisyonunda kayda değer bir değişiklik yaşanmadan gerçekleşmiş olmasıydı. Iterative Health bünyesinde hepatoloji ve obezite tıbbı baş tıp görevlisi olarak çalışan yeminli hepatolog Dr. Nadege Gunn bu durumu şöyle açıkladı: "Bu bulgu özellikle ilgi çekici, çünkü karaciğer yağındaki azalma kilo vermeyle ya da daha az yemeyle bağlantılı değil. Domatesin kendisi, karaciğerin yağı nasıl işlediği üzerinde doğrudan ve olumlu bir etki yaratıyor gibi görünüyor." Dr. Gunn'ın bu değerlendirmesi, domatesin karaciğer sağlığı açısından basit bir diyet aracı olmaktan öte, biyolojik düzeyde koruyucu bir role sahip olabileceğine işaret ediyor. Uzmanlar bu sonuçların, karaciğer yağlanmasıyla mücadelede beslenme stratejilerinin yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini ortaya koyduğunu vurguladı.