Bağırsak kanseri riski için ketojenik diyete dikkat

Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nde (MIT) yürütülen yeni bir araştırma, ketojenik diyetin genetik olarak bağırsak kanserine yatkın farelerde ince bağırsak tümörlerinin oluşumunu belirgin şekilde hızlandırdığını gösterdi. Deneyde, karbonhidratı çok düşük, yağ oranı ise yüksek olan ketojenik diyetle beslenen farelerde yeni tümör oluşumlarının, standart diyetle beslenen gruba kıyasla daha sık ve yoğun şekilde görüldüğü tespit edildi. Araştırma, ketojenik diyetin bu etkisinin, fazla kalorili ve yüksek yağlı diyetle benzer düzeyde olduğunu, hatta bazı durumlarda onu da aştığını ortaya koydu. Bu sonuçlar, ketojenik diyetin özellikle genetik yatkınlığı bulunan bireylerde bağırsak kanseri riskini artırabileceğine işaret ediyor.

MIT ekibi: 'Ketojenik diyetin etkisi yağ asidi metabolizmasından kaynaklanıyor'

Çalışmada, deney fareleri üç gruba ayrıldı: Bir grup standart yemle, ikinci grup ketojenik diyetle, üçüncü grup ise yüksek kalorili ve yağlı bir diyetle beslendi. Araştırmacılar, ketojenik diyetin bağırsak tümörü gelişimindeki etkisinin, keton cisimlerinin üretimiyle ilgili olmadığını vurguladı. Genetik olarak keton üretimini artıran veya azaltan değişikliklerin tümör gelişimi üzerinde anlamlı bir etkisi görülmedi. Asıl belirleyici faktörün, bağırsak hücrelerinin yağ asitlerinden enerji üretimini artırması olduğu belirlendi. Bu süreçte PPAR ailesi proteinleri devreye girerek bağırsak kök hücrelerinin çoğalmasını hızlandırdı. Normalde bu mekanizma, mukoza hasarının onarımında rol alırken, aşırı aktive olduğunda yeni tümör oluşumlarına zemin hazırlıyor.

Yağ asidi metabolizmasının engellenmesi tümör artışını durdurdu

MIT araştırmacıları, yağ asitlerinin oksidasyonunda görevli CPT1A adlı proteini işlevsiz hale getirdiklerinde, ketojenik diyetle beslenen farelerde adenoma sayısında dikkate değer bir azalma gözlemledi. Bu bulgu, tümör gelişiminde esas sorumlunun ketoz durumu değil, bağırsak hücrelerinin yağ asitlerini enerji kaynağı olarak kullanması olduğunu gösterdi. Ayrıca, aynı diyetin kalın bağırsakta farklı bir etki yarattığı ve tümör oluşumunu yavaşlattığı saptandı. Bu durumda ise koruyucu etkinin, ketonlar değil, yağ metabolizmasının özelliklerinden kaynaklandığı belirtildi. Araştırma ekibi, elde edilen sonuçların yalnızca genetik olarak bağırsak tümörlerine yatkın farelerde geçerli olduğunu, insanlarda doğrudan kanser riski anlamına gelmediğini vurguladı. Ancak özellikle ailesel polipoz sendromu gibi genetik yatkınlığı bulunan hastalar için ketojenik diyetin riskli olabileceği konusunda uyarıda bulunuldu.