Yapay zeka sektöründe alarm! Samsung grevi küresel piyasayı korkuttu

Güney Kore'nin teknoloji devi Samsung Electronics, yapay zeka alanındaki hızlı büyümenin ardından 1 trilyon dolarlık piyasa değerine ulaşarak küresel yarı iletken sektöründe tarihi bir başarıya imza attı. Ancak bu yükselişin gölgesinde, şirketin 48 binden fazla çalışanı, rekor kârların adil paylaşılmadığı gerekçesiyle tarihte görülmemiş bir grev tehdidiyle gündeme geldi. Seul merkezli sendikalar, özellikle bellek çipi üretim hattında görevli çalışanların katılımıyla, Samsung'un işleyişini ciddi şekilde aksatacak 18 günlük bir grev için hazırlık yaptı. Grevin başlamasına saatler kala, sendika ile yönetim arasında geçici bir anlaşmaya varıldı. Anlaşmanın yürürlüğe girmesi için sendika üyelerinin onayı bekleniyor. Bu gelişme, Samsung'un yapay zeka patlamasından elde ettiği rekor kâr sonrası çalışanların daha yüksek maaş ve ikramiye taleplerini gündemin merkezine taşıdı.

Samsung çalışanlarından rekor kâr sonrası adalet talebi

Samsung'un 2023 yılında Güney Kore'nin gayri safi yurt içi hasılasının yüzde 12'sinden fazlasını oluşturan geliri, şirketin ülke ekonomisindeki yerini daha da güçlendirdi. Yapay zeka teknolojilerine olan talep, özellikle bellek çiplerine yönelik üretimi sürüklerken, Samsung bu alanda Nvidia ve AMD gibi devlerle iş birliği içinde kritik bir rol üstleniyor. Ancak şirketin elde ettiği tarihi kâr, çalışanlar arasında gelir dağılımı ve ikramiye politikaları konusunda memnuniyetsizlik yarattı. Samsung sendikaları, yıllık işletme kârının yüzde 15'inin ikramiyelere ayrılmasını, mevcut ikramiye tavanının kaldırılmasını ve bu uygulamanın gelecek yıllara taşınmasını talep etti. Rakip şirket SK Hynix'in benzer kâr artışları sonrası çalışanlarına sağladığı yüksek ikramiyeler, Samsung işçilerinin taleplerini daha da güçlendirdi. SK Hynix'te bazı çalışanlar, 2025'te temel maaşlarının yüzde 3.000'ine ulaşan ikramiyeler alabilecek. Samsung ise geçici anlaşmada, yarı iletken bölümünün iş performansına bağlı olarak kârın yüzde 10,5'unu ikramiyelere ayırmayı kabul etti. Şirket yönetimi, gelecekte daha yapıcı ve olgun bir işçi-işveren ilişkisi kurma sözü verdi. Ancak sendika üyelerinin nihai oylaması, grev ihtimalini tamamen ortadan kaldırmış değil.

Yapay zeka patlaması, bellek çiplerinde küresel rekabeti kızıştırdı

Yapay zeka teknolojilerinin hızla yayılması, küresel veri merkezi yatırımlarını ve ileri teknoloji işlemcilere olan ihtiyacı artırdı. Google, Amazon ve Meta gibi şirketler, yeni nesil yapay zeka modellerini eğitmek için bellek çiplerine rekor düzeyde talep gösteriyor. Bir dönem düşük kârlı bir emtia olarak görülen bellek çipleri, artık yapay zeka donanımlarının vazgeçilmez parçası haline geldi. Bank of America'nın Asya Pasifik teknoloji araştırma koordinatörü Simon Woo'ya göre, ortaya çıkan bellek kıtlığı 2028'e kadar sürebilir. Araştırma kuruluşu SemiAnalysis, bellek çipi fiyatlarının 2025 yılı sonuna kadar iki katına çıkmasını bekliyor. Samsung, SK Hynix ve ABD merkezli Micron Technology, küresel bellek çipi pazarının üç ana oyuncusu konumunda. Counterpoint verilerine göre, SK Hynix yüzde 57 ile pazar lideri olurken, Samsung yüzde 22 ve Micron yüzde 21 paya sahip. Samsung'un üretiminde yaşanacak bir aksamanın, hem Güney Kore ekonomisi hem de küresel teknoloji sektörü üzerinde ciddi etkiler yaratacağı vurgulanıyor. Güney Kore Başbakanı Kim Min-seok, Samsung yarı iletken üretiminde yaşanacak bir kesintinin ülke ekonomisinde derin yaralar açabileceğini belirtti. Şirketin çip üretimi için güvenlik operasyonlarında çalışan personelin asgari seviyede tutulmasına yönelik mahkeme kararı, olası bir grevin etkilerini sınırlamaya yönelik önlem olarak öne çıktı.