ANASAYFA
TV PROGRAMLARI
PROGRAMLAR
YAYIN AKIŞI
CANLI YAYIN
24 RADYO
REKLAM
İLETİŞİM VE KÜNYE

Siber güvenlikte çağ atlatan gelişme! Kuantum konum doğrulama nedir?

NIST araştırmacıları, dolanık fotonlar ve Bell testi kullanarak bir kişinin belirli bir konumda bulunduğunu doğrulayan ilk eksiksiz kuantum konum doğrulama deneyini gerçekleştirdi.

Ada Kahriman - | Son Güncelleme Tarihi:
Siber güvenlikte çağ atlatan gelişme! Kuantum konum doğrulama nedir?

Bir şirket haznedarının finansal ağı üzerinden 50 milyon dolarlık havale talimatı verdiğini düşünün. Ağ, komutun dünyanın öbür ucundaki bir bilgisayar korsanının dizüstü bilgisayarından değil, şirket merkezindeki güvenli bir terminalden geldiğini nasıl doğrulayabilir?

National Institute of Standards and Technology (NIST) bünyesindeki bilim insanları ve çalışma arkadaşları, kuantum mekaniğinin özelliklerinin bir kişinin konumunu kesin biçimde doğrulayabileceğini gösterdi. NIST'te geliştirilen hassas kuantum sensörleri ve kuantum teknolojilerini kullanan fizikçi Krister Shalm ile uluslararası ekibi, kuantum temelli diğer doğrulama yöntemlerini dolandırıcılara karşı savunmasız bırakan açıkları ortadan kaldırdı.

Araştırmacılar bulgularını 18 Kasım'da Nature dergisinde çevrim içi yayımladı.

Güvenlik fiziksel konuma bağlanabilir

Araştırmaya katkıda bulunan NIST fizikçisi Scott Glancy, tekniğin gerçek hayatta kullanılmasının on yıldan fazla sürebileceğini söyledi. Araştırmacılar, kuantum bilgisayarların ve sensörlerin büyük ölçekli ağlarda kuantum bilgisini doğru biçimde paylaşmasını sağlayacak araçları hâlâ geliştiriyor.

Belirli bir konumun dışındaki kişilerin verilere erişmesini engelleyebilecek teknik, sağlık kayıtları ve diğer özel bilgilerin korunmasına yardımcı olabilir. Ayrıca uzaktan hareket eden saldırganların nükleer santrallere, elektrik şebekelerine ve su arıtma tesislerine komut vermesini önleyebilir.

Yöntem, bilgisayar korsanlarının şirketlerin işlem hesaplarında yetkisiz hisse senedi işlemleri yapmasını ve bilinmeyen konumlardan gerçekleştirilen video veya telefon görüşmelerine dayalı kimlik avı saldırılarını da engelleyebilir.

Siber suçlar 2024'te ABD vatandaşlarına 16 milyar dolardan fazla maliyet getirdi. Siber suçluların yüzde 1'inden azı yakalanıyor. Bunun nedenlerinden biri, hırsızların çoğunun ülke dışından faaliyet göstermesi.

Shalm, "Sonuçlarımız, dijital güvenliğin bunun yerine fiziksel dünyaya sabitlenebileceğini gösteriyor. Bir sisteme erişim yalnızca belirli bir konumda, örneğin bir bankada, bulunduğunu kanıtlayabilen birine verilebilir. Bu da uzaktan saldırı düzenlemek isteyen bilgisayar korsanlarını engeller" dedi.

Dolanık fotonlarla konum doğrulandı

Shalm ve çalışma arkadaşları, iki güvenilir tarafın, yani doğrulayıcıların, üçüncü bir kişinin, yani kanıtlayıcının, konumunu doğrulamaya çalıştığı kuantum konum doğrulama (QPV) yöntemini kullandı. Doğrulayıcılar, kanıtlayıcıdan bir fotonun belirli özelliğini ölçmesini ve sonucu kendilerine bildirmesini istedi.

Ekip, Colorado eyaletinin Boulder kentindeki NIST kampüsünde iki doğrulama istasyonu kurdu. Aralarında 195 metre (640 fit) bulunan istasyonlar, bir araştırma binasının koridorlarından geçirilen elektrik kabloları ve ultra ince optik fiberlerle birbirine bağlandı. Kanıtlayıcının bulunduğu varsayılan konum, iki istasyonun arasındaydı.

Deneyin ilk aşamasında doğrulayıcılardan biri, dolanıklık adı verilen kuantum özelliğine sahip bir foton çifti oluşturdu. Dolanık parçacılar birbirine öylesine bağlıdır ki bir parçacığın özelliğinin ölçülmesi, iki parçacık galaksinin karşıt taraflarında bulunsa bile diğerinin özelliğini otomatik olarak ortaya çıkarır.

Doğrulayıcı, dolanık fotonlardan birini elinde tutarken diğerini kanıtlayıcıya gönderdi. Doğrulayıcıların her biri, kanıtlayıcının varsayılan konumuna aynı anda ulaşacak şekilde zamanlanmış rastgele sayılar yolladı. Kanıtlayıcı, dolanık fotonun polarizasyonunu, yani parçacık uzayda ilerlerken elektrik alanının titreştiği yönü, nasıl ölçeceğini hesaplamak için bu sayıları kullandı.

Kanıtlayıcı daha sonra ölçümünü doğrulayıcılara iletti. Doğrulayıcılar, rastgele bitleri gönderdikleri andan yanıtı aldıkları ana kadar geçen süreye dayanarak kanıtlayıcının konumunu üçgenleme yöntemiyle belirleyebildi.

İşlem birkaç dakika boyunca milyonlarca kez tekrarlandı. Doğrulayıcılar daha sonra kendi dolanık fotonları üzerindeki polarizasyon ölçümlerinin, kanıtlayıcıya gönderilen fotonun ölçümleriyle ne sıklıkta örtüştüğünü inceledi. No-cloning theorem olarak bilinen kuantum ilkesi, bilgiyi iş birliği yapan ortaklara kopyalamaya ve dağıtmaya çalışan kişilerin bu korelasyonları yok edeceğini öngörüyor.

Bell testi sahtekârlığı ortaya çıkarıyor

Fotonların klasik fiziğin izin verdiğinden daha güçlü korelasyon taşıdığını gösteren ve açık içermeyen Bell testini geçen doğrulayıcılar, kanıtlayıcının gerçekten hedeflenen konumda bulunduğunu ve yalnızca oradaymış gibi davranmadığını anlayabiliyor.

Bell testi, kanıtlayıcı dolanık fotonu doğrulayıcıların rastgele sayılarıyla belirlenen talimatlara uygun ve tutarlı biçimde ölçerse geçilebiliyor. Talimatlar rastgele olduğu için dolandırıcılar bunları önceden tahmin ederek doğrulayıcılara erken yanıt gönderemiyor. Böylece doğrulayıcıların kanıtlayıcının gerçek konumunu belirleme yeteneği bozulmuyor.

Deneysel bir hata veya saldırganların kuantum cihazlarını manipüle etmesi, Bell testinin başarısız olmasına ve hile yapan kişinin açığa çıkmasına yol açıyor. Test başarılı olduğunda doğrulayıcılar, kanıtlayıcının doğru konumda bulunduğundan ve kuantum cihazlarının düzgün çalıştığından emin olabiliyor.

Hiçbir şeyin ışık hızını aşamayacağını belirleyen kozmik hız sınırı da deneyde rol oynadı. Kanıtlayıcı iddia ettiği bölgenin dışında olsaydı ölçümlerini doğrulayıcılara bildirmesi beklenenden uzun sürecekti. Bu gecikme, kanıtlayıcının sahtekâr olduğunu ortaya çıkaracaktı.

Kuantum ağları hâlâ gerekli

Bilim insanları onlarca yıldır QPV yöntemini göstermeye çalışıyor. Shalm, "Deneyimiz, böyle bir protokolün ilk eksiksiz gösterimidir" dedi.

Glancy, bir müşteriye gerçekten bankasının binasındaki biriyle iletişim kurduğuna dair güvence vermek için QPV kullanımının yüksek doğruluklu kuantum iletişim ağları gerektireceğini söyledi. Bu ağlar, müşteri ile banka arasında dolanık fotonların paylaşılmasını sağlayacak.

Glancy, "NIST ve diğer birçok araştırma kuruluşu ile şirket, böyle bir kuantum ağını destekleyecek teknolojileri geliştiriyor" dedi.

Kapat

HABERİN DEVAMI


Etiketler:
kuantum fiziği kuantum bilgisayar siber güvenlik NIST dolanıklık Bell testi kuantum ağları