İşlenmiş et tüketimi ağız kanseri riskini artırıyor! Uzmanlar kritik uyarı

Ağız kanseri vakalarında son yıllarda gözle görülür bir artış yaşanırken, uzmanlar işlenmiş et tüketiminin bu hastalık üzerindeki etkisine karşı toplumu uyarıyor. Maryland Üniversitesi Tıp Fakültesi ve Güney Florida'daki Herbert Wertheim Kanser Enstitüsü'nden bilim insanları, domuz pastırması, jambon, sosis ve şarküteri etleri gibi işlenmiş gıdaların ağız kanseri riskini kayda değer oranda yükselttiğini belirtiyor. Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı'nın işlenmiş eti, insanlar için kanserojen olarak sınıflandırması, bu uyarıların ciddiyetini artırıyor. Uzmanlar, işlenmiş etlerin içerdiği nitrat ve nitrit gibi kimyasal koruyucuların, ağızda ve üst solunum yollarında kansere yol açabilen N-nitroso bileşenleri oluşturduğunu aktarıyor. Ayrıca, yüksek sıcaklıkta pişirilen etlerde ortaya çıkan zararlı kimyasalların hücresel DNA'ya doğrudan zarar vererek kanser gelişimini hızlandırabileceği vurgulanıyor.

Prof. Dr. Moyer: 'İşlenmiş et, ağızda kanser için uygun ortam yaratıyor'

Maryland Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden kulak burun boğaz uzmanı Prof. Dr. Kelly F. Moyer, işlenmiş etlerin ağızda iltihabı artırdığını ve bu durumun kanser gelişimi için elverişli bir zemin hazırladığını belirtiyor. Moyer, işlenmiş etlerin düzenli tüketiminin ağızda kronik iltihaplanmaya yol açabileceğini ve vücudun hasar gören hücreleri onarma kapasitesini azaltabileceğini ifade ediyor. Ayrıca, işlenmiş kırmızı ette bulunan hem demirinin de kanser oluşumuna katkı sağladığına dikkat çekiyor. Uzmanlar, ağız mikrobiyomunun dengesinin bozulmasının, koruyucu bakterilerin azalmasına ve iltihaplanmanın kronikleşmesine neden olarak ağız kanseri riskini daha da artırdığını aktarıyor. Söz konusu mikrobiyal dengenin bozulması, ağızda ve vücutta hastalığa yatkınlığı artıran önemli bir faktör olarak öne çıkıyor.

İşlenmiş etin pişirme yöntemi de kanser riskini yükseltiyor

Uzmanlar, işlenmiş etlerin sadece içeriğiyle değil, aynı zamanda nasıl pişirildiğiyle de ağız kanseri riskini etkilediğini belirtiyor. Yüksek sıcaklıkta pişirme, özellikle ızgara, tütsüleme veya kızartma işlemleri sırasında etlerde poli aromatik hidrokarbonlar (PAH) ve heterosiklik aromatik aminler (HAA) gibi zararlı kimyasallar oluşabiliyor. Bu maddelerin, hücresel DNA üzerinde hasar yaratarak kanser oluşumunu tetiklediği, yapılan araştırmalarla ortaya kondu. Maryland Üniversitesi'nden Prof. Dr. Moyer, bu pişirme yöntemlerinin ağız kanseri riskini yalnızca artırmakla kalmadığını, aynı zamanda vücudun genel savunma sistemini de zayıflattığını vurguluyor. Ayrıca, işlenmiş etlerin içerdiği nitrat ve nitritlerin, ağız ortamında kanserojen bileşiklere dönüşerek hücresel düzeyde kalıcı zararlara yol açabileceği bildiriliyor.

Uzmanlardan ağız kanseri riskini azaltmak için öneriler

Sağlık otoriteleri, ağız kanseri riskini azaltmak için işlenmiş et tüketiminden kaçınmanın yanı sıra, bazı önemli yaşam tarzı değişikliklerini de öneriyor. Tütün ürünlerinden uzak durmak, alkol tüketimini sınırlamak, dengeli ve bol sebze-meyve içeren bir diyet uygulamak, ağız hijyenine özen göstermek ve düzenli diş hekimi kontrollerini ihmal etmemek, ağız kanseriyle mücadelede öne çıkan başlıca önlemler arasında yer alıyor. Maryland Üniversitesi'nden Prof. Dr. Moyer, sigara kullanan bireylerin, sigara içmeyenlere göre ağız kanserinden ölüm riskinin 10 katına kadar çıkabileceğini belirtiyor. Ayrıca, HPV (insan papillomavirüsü) enfeksiyonunun da ağız kanserlerinin başlıca nedenlerinden biri olduğu ve genç yetişkinlerin HPV aşısı yaptırmasının önem taşıdığı vurgulanıyor. Uzmanlar, günlük diş fırçalama, diş ipi kullanımı ve düzenli diş temizliğiyle ağız sağlığının korunabileceğini, bunun da kanser riskini azaltmada etkili olduğunu belirtiyor.