Dövme yaptıranlar dikkat! Bu nadir durum görme kaybına yol açabilir

Avustralya'da son yıllarda dövme yaptıran kişiler arasında nadir görülen ancak ciddi sonuçlara yol açabilen bir göz hastalığı gündeme geldi. Dövme ile ilişkili üveit olarak adlandırılan bu durum, gözde ani ağrı, kızarıklık ve ışığa karşı hassasiyet gibi belirtilerle ortaya çıkıyor. Uzmanlar, bu hastalığın kalıcı görme kaybına ve hatta körlüğe neden olabileceği konusunda uyarıyor. Özellikle Avustralya'da dövme mürekkebi üzerindeki düzenlemelerin gevşek olması, riskin artmasına yol açarken, küresel vaka sayısında da son yıllarda dikkat çekici bir artış yaşandı. Araştırmalar, dövme ile ilişkili üveitin hem erkekleri hem de kadınları etkilediğini ve özellikle büyük, siyah mürekkepli dövmelerde riskin daha yüksek olduğunu gösteriyor.

Uzmanlar: 'Dövme sonrası gözde iltihap riski artıyor'

Dövme ile ilişkili üveit, bağışıklık sisteminin dövme mürekkebindeki kimyasallara karşı aşırı tepki vermesiyle gelişiyor. Avustralya'da kullanılan dövme mürekkeplerinde, bazı kanser türleriyle bağlantılı toksik maddeler tespit edildi. Avrupa Birliği'nin yasakladığı birçok mürekkep türü, Avustralya'da hâlâ kullanılmaya devam ediyor. Bu durum, dövme yaptıran kişilerin bağışıklık sistemlerinde beklenmedik reaksiyonlara yol açabiliyor. Uzmanlar, dövme mürekkebinin içerdiği zararlı maddelerin, vücudun bağışıklık sistemini tetikleyerek ciltte ve gözde iltihaplanmaya neden olabileceğini belirtiyor. Özellikle kan-göz bariyerini aşan iltihap hücreleri, gözün orta tabakası olan üveayı etkileyerek dövme ile ilişkili üveite yol açıyor. Hastalık, gözde ani ağrı, kızarıklık ve ışığa duyarlılık gibi belirtilerle kendini gösteriyor. Tedavi edilmediği takdirde glokom ve katarakt gibi diğer ciddi göz hastalıkları da gelişebiliyor. Avustralya'da bildirilen vaka sayısındaki artış, dövme ile ilişkili üveitin düşündüğümüzden daha yaygın olabileceğini ortaya koyuyor.

Avustralya'daki vaka artışı ve risk grupları dikkat çekiyor

2025 yılında gerçekleştirilen bir çalışma, 2023 ile 2025 arasında Avustralya'da 40 yeni dövme ile ilişkili üveit vakasının rapor edildiğini ortaya koydu. Bu yeni vakalarla birlikte, 2010'dan bu yana dünyadaki toplam vaka sayısı iki katına çıktı. Araştırmacılar, özellikle büyük ve siyah mürekkepli dövmelerin bu hastalığın gelişme riskini artırdığını vurguluyor. Ayrıca, aşırı aktif bağışıklık sistemine sahip kişilerde dövme ile ilişkili üveit görülme olasılığı daha yüksek. Multipl skleroz, belirli artrit türleri ve bağırsak hastalığı gibi kronik rahatsızlıkları olanlar ile sarkoidoz hastalığına sahip bireyler de risk altında. Dövme yaptırdıktan sonra üç ay ile on yıl arasında değişen sürelerde iltihaplanma vakaları bildirildi. Uzmanlar, dövme ile ilişkili üveitin halk sağlığı açısından önemli bir sorun olabileceği görüşünde birleşiyor.

Tedavi seçenekleri ve kalıcı görme kaybı riski

Dövme ile ilişkili üveit tedavi edilebiliyor, ancak her vakada başarı sağlanamayabiliyor. Hafif vakalarda steroid göz damlaları kullanılarak iltihap kontrol altına alınabiliyor. Daha ağır durumlarda ise gözbebeğine doğrudan steroid enjeksiyonu gerekebiliyor. Uzun süreli tedavi gerektiren hastalarda, metotreksat veya adalimumab gibi bağışıklık sistemi baskılayıcı ilaçlar reçete edilebiliyor. Ancak, tedaviye rağmen hastaların yaklaşık %75'i geçici görme kaybı yaşarken, %17'sinde kalıcı görme kaybı ortaya çıkıyor. Katarakt ve glokom gibi ikincil göz hastalıkları da sıkça görülüyor. Bu nedenle, dövme yaptıran kişilerin dövme alanında şişlik, gözde ani ağrı veya kızarıklık gibi belirtiler fark etmeleri halinde vakit kaybetmeden bir göz doktoruna başvurmaları öneriliyor. Erken teşhis ve tedavi, kalıcı hasarın önüne geçilmesinde büyük önem taşıyor.