Çocuğa yasak, gence kısıtlı! Sosyal medyada yeni dönem başladı

18 yaşından küçükler için getirilen sosyal medya düzenlemesi yürürlüğe girdi, 15 yaşından küçüklere kesin yasak getirildi. 15-18 yaş grubundakilerin sosyal medya kullanımı için de ebeveyn izni gerekecek.

AKŞAM GAZETESİ - Kasım 01, 2026 08:11 | Son Güncelleme Tarihi: Kasım 01, 2026 08:11

Çocuğa yasak, gence kısıtlı! Sosyal medyada yeni dönem başladı

24 TV'yi Google'da haber kaynağınız olarak ekleyin

Türkiye'de milyonlarca çocuğu ilgilendiren sosyal medya düzenlemesinde yeni dönem başladı. Sosyal medyada yaş sınırlamasını içeren "Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik" ile sosyal medya ağ sağlayıcıları 1 Kasım'dan itibaren 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak. Türkiye'de yaklaşık 64 milyon aktif sosyal medya kullanıcısı bulunurken, toplam sosyal medya hesabı sayısı 330 milyona ulaşıyor. TÜİK verilerine göre 6-15 yaş grubundaki yaklaşık 12 milyon çocuğun yüzde 66.1'i sosyal medya kullanıyor. Bu da yaklaşık 7 milyon 932 bin çocuğun düzenlemeden etkileneceğini gösteriyor.

31 MART'A KADAR SÜRE

Mevcut hesaplar için yaş doğrulama süreci 31 Mart 2027'ye kadar devam edecek. Bu tarihe kadar doğrulanmayan hesaplar ise kapatılabilecek. İşlemler ücretsiz gerçekleştirilecek. Ebeveynler hesap ayarlarını yönetebilecek, kullanım sürelerini sınırlandırabilecek, ücretli işlemleri denetleyebilecek ve harcama limitlerini belirleyebilecek.

DİJİTAL BAĞIMLILIKTA DÖNÜM NOKTASI

AKŞAM'a konuşan SODİMER Başkanı Prof. Dr. Levent Eraslan, düzenlemenin çocukların dijital bağımlılıkla mücadelesinde önemli bir dönüm noktası olduğunu belitti. Erarslan, "Çocukların henüz soyut düşünme ve dürtü kontrolü tamamlanmadan sonsuz kaydırma ve algoritmik ödül mekanizmalarıyla tanışması, bağımlılık döngüsünü hızlandırıyor" dedi. Ailelere de uyarıda bulunan Eraslan, "Yasak kararı tek başına çocukların ekrandan kopmasını sağlamaz. Ekran süresi azaldığında ortaya çıkan boşluk fiziksel aktiviteler, spor, sanat ve aile içi zaman ile doldurulmalıdır" diye konuştu.

Prof. Dr. Levent Eraslan

15-18 YAŞA SIKI ÖNLEM

15-18 yaş arasındaki kullanıcılar sosyal medyayı kullanmaya devam edebilecek ancak güvenlik ve gizlilik önlemlerine tabi tutulacak. Ekran bağımlılığı, zararlı içeriklerden korunmayı amaçlayan düzenlemede şu önlemler devrede:

Sürekli ekran kaydırma ve otomatik içerik geçişi gibi bağımlılık artırıcı özellikler kaldırılacak.

Çocukların hesapları gizli olacak, herkese açık hesap kullanılamayacak.

Takipçi ve takip edilen listeleri diğer kullanıcılara gösterilmeyecek.

Yalnızca çocukların takip ettiği hesaplar mesaj gönderebilecek.

Mesajlardaki görüldü bilgisi kapatılacak.

Profil fotoğrafı ve paylaşımların ekran görüntüsünün alınmasını önleyici teknik tedbirler uygulanacak.

Canlı yayın açılmasına izin verilmeyecek.

Telefon rehberi, e-posta ve diğer uygulamalardaki kişi listeleriyle hesap eşleştirmesi yapılamayacak.

Çocuk hesapları başkalarına, başka hesaplar da çocuklara takip önerisi olarak sunulamayacak.

Çocukların davranışlarına göre kişiselleştirilmiş reklam gösterilemeyecek.

Zararlı içeriklere karşı filtreleme ve öneri sistemi önlemleri uygulanacak.

Çocukların kişisel verileri asgari düzeyde işlenecek ve yüksek gizlilik ayarları kullanılacak.

YAŞ DOĞRULAMASI NASIL YAPILACAK?

Kullanıcılar, 'turkiye.gov.tr' adresi veya resmi e-Devlet mobil uygulaması üzerinden alacakları dijital doğrulama kodunu sosyal medya platformlarına iletecek. Böylece kullanıcıların yaş şartını karşılayıp karşılamadığı kontrol edilerek 15 yaşından küçük çocukların hesap açması engellenecek. Yaş kontrolü yalnızca hesap açılışında yapılmayacak. Sosyal medya şirketleri, kullanıcıların yaşlarını kendi teknolojik yöntemleriyle denetlemeyi sürdürecek.

SAHTE DOĞRULAMA MESAJLARINA DİKKAT!

TBMM Dijital Mecralar Komisyonu Başkanı Nazım Elmas, yaş doğrulama sürecini fırsata çevirmek isteyen dolandırıcılara karşı vatandaşları uyardı. Elmas, "Hesabınız kapatılacak, hemen yaş doğrulaması yapın" şeklindeki mesajlara dikkat çekerek, "Kişisel ve finansal bilgileri ele geçirmeyi amaçlayan sahte SMS, e-posta ve bağlantılara itibar edilmemeli, işlemler resmi kanallar üzerinden gerçekleştirilmeli" dedi.

ÇOCUKLARI KORUYACAK

Adli Bilişim Uzmanı Avukat Emre Akman "Anne- baba, kendi bilgilerini bilerek çocuğa verdiyse, bu durum Medeni Kanun'daki velayet ve çocuğu gözetim yükümlülükleri açısından sorgulanır" dedi. Düzenlemenin çocukları dijital suçlardan korumaya katkı sağlayacağını belirten Akman, "Müstehcenlik ve cinsel taciz engellenecek. Dolandırıcılığın önüne geçilecek" diye konuştu.

Avukat Emre Akman

'YENİ SÜRECİ AİLELERLE BİRLİKTE YÜRÜTECEĞİZ'

İstanbul İl Milli Eğitim Müdürü Murat Mücahit Yentür, öğrencilerin sosyal medya yasasına uyumu sürecinde eğitimciler ile ailelerin birlikte çalışacağını söyledi.

İstanbul İl Milli Eğitim Müdürü Doç. Dr. Murat Mücahit Yentür 15 yaş altı çocuklarda sosyal medya kullanımına yönelik yeni düzenlemeyle ilgili AKŞAM'a değerlendirmelerde bulundu. Okullarda sosyal medya yasağı süreci ve çocukların dijital dünyada doğruyla yanlışı ayırt etmeleri için güvenli bir ortam sunmayı eğitim sorumluluklarının ayrılmaz bir parçası olarak gördüklerini belirten Yentür, ailelerin de sürece dahil edileceğini söyledi. Yentür düzenlemenin getirdiği koruyucu tedbirlerle birlikte bu adımın aileler, eğitimciler ve toplumun bütün kesimlerinin sahiplenmesi gerektiğini belirtti. Yentür, "Çocuklarımızın zamanını yönetebilmesi, dikkatini koruyabilmesi, karşılaştığı bilgiyi sorgulayabilmesi ve teknolojiyi bir amaç doğrultusunda kullanabilmesi üzerinde birlikte çalışmalıyız. Okulda kazandırmaya gayret ettiğimiz alışkanlıkların evde de desteklenmesi büyük önem taşıyor. Anne babalarımızın rehberliği burada belirleyici olacak. Çocuklarımızı dinlemeli, koyduğumuz sınırların gerekçelerini paylaşmalı ve kendi ekran alışkanlıklarımızla da örnek olmalıyız. Çocuğumuzdan telefonu bırakmasını isterken bizim de onunla konuşmaya, göz göze gelmeye, birlikte vakit geçirmeye hazır olmamız gerekir" uyarısında bulundu.