Çin'in yapay zeka atağı ABD'nin teknoloji üstünlüğünü tehdit ediyor

Çin'in son dönemde yapay zeka teknolojilerinde kaydettiği büyük ilerlemeler, ABD'nin teknoloji alanındaki geleneksel üstünlüğünü tehdit etmeye başladı. Uzmanlar, Çin'in bu yükselişinin henüz başlangıç aşamasında olduğunu vurgularken, iki ülke arasındaki rekabetin küresel teknoloji piyasalarında önemli değişimlere yol açabileceğine dikkat çekiyor. Özellikle yapay zeka, çip üretimi ve enerji maliyetlerindeki avantajlar, Çin'in bu alanda hızla öne çıkmasını sağlıyor.

Çin'in yapay zeka hamlesi küresel rekabette yeni bir dönem başlatıyor

TS Lombard'ın baş Çin ekonomisti ve Asya araştırmaları başkanı Rory Green, CNBC'ye yaptığı açıklamada, Çin'in teknoloji alanındaki hızlı yükselişinin ABD'nin yapay zeka üzerindeki hakimiyetini sarsmaya başladığını belirtti. Green, Çin'in yalnızca yapay zeka ile sınırlı kalmadığını, DeepSeek, elektrikli araçlar ve değer zincirinin diğer alanlarında da büyük atılımlar gerçekleştirdiğini söyledi. Tarihte ilk kez gelişen bir piyasa ekonomisinin, bilim ve teknolojinin ön saflarında yer aldığını ifade eden Green, Çin'in bu başarısında güçlü tedarik zinciri, düşük üretim maliyetleri ve devletin sektöre yaptığı büyük yatırımların etkili olduğunu vurguladı.

Çin hükümetinin geçtiğimiz yıl başlattığı 60,06 milyar yuan (yaklaşık 8,69 milyar dolar) tutarındaki ulusal yapay zeka fonu, ülkenin bu alandaki iddiasını gözler önüne seriyor. Ayrıca "AI+" girişimiyle yapay zekanın ekonomi, sanayi ve topluma entegre edilmesi hedefleniyor. Çin, yerli çiplerle desteklenen gelişmiş yapay zeka modelleri geliştirerek, ABD ile arasındaki teknoloji farkını hızla kapatıyor. Özellikle Huawei'nin büyük çip kümeleri ve düşük maliyetli enerji kullanımı, Çin'in yapay zeka yarışında öne çıkmasını sağlıyor.

ABD'nin yapay zeka yatırımları ve küresel liderlik yarışı

ABD tarafında ise Amazon, Microsoft, Meta ve Alphabet gibi teknoloji devleri, bu yıl yapay zeka alanında toplamda 700 milyar dolara kadar sermaye harcaması yapacaklarını açıkladı. Bu devasa yatırımlar, ABD'nin yapay zeka alanındaki liderliğini koruma çabasının bir göstergesi olarak öne çıkıyor. Ancak yatırımcılar, bu kadar yüksek sermaye harcamalarının beklenen getiriyi sağlayıp sağlamayacağı konusunda endişeli. Son dönemde ABD yazılım sektöründe yaşanan satış dalgası, teknoloji devlerinin piyasa değerlerinde 1 trilyon dolarlık bir kayba yol açtı. Bazı şirketler bu kayıpları telafi etmeye başlasa da, yapay zeka yatırımlarının geri dönüşüyle ilgili soru işaretleri devam ediyor.

Selwood Asset Management'ın baş yatırım sorumlusu Karim Moussalem, ABD'nin yapay zeka yarışında harcadığı büyük sermayenin, getiriler konusunda ciddi belirsizlikler yarattığını belirtti. Moussalem, "Hiperscalerlerin sermaye harcamalarını düşündüğümde, bir yarışın içindeyiz ve çok fazla para harcanıyor. Ancak bu yatırımların anlamlı bir getiri sağlayıp sağlamayacağı konusunda daha fazla soru işareti var" dedi. ABD'nin bu alandaki liderliğini sürdürebilmesi için yatırımların etkinliğinin ve getirilerinin yakından takip edilmesi gerektiği vurgulandı.

Gelişen ekonomiler ve küresel teknoloji tercihleri

Çin'in sunduğu düşük maliyetli teknoloji çözümleri, özellikle gelişmekte olan ve sınır ekonomileri için cazip hale geliyor. Rory Green, Çin'in dünyanın çoğu için, özellikle de gelişen ekonomiler açısından en önemli ticaret ortağı olduğunu belirtti. Eğer bu durum teknoloji alanında da tekrarlanırsa, küresel dengelerde önemli değişiklikler yaşanabileceği öngörülüyor. Green, "Bu ekonomiler için seçim oldukça basit; düşük maliyetli Çin teknolojisi mi, yoksa yüksek maliyetli Amerikan ve Avrupa alternatifleri mi?" şeklinde konuştu. Önümüzdeki beş ila on yıl içinde, dünya nüfusunun büyük bir bölümünün Çin teknolojisiyle çalıştığı bir tablo ortaya çıkabilir.