Çin ekonomisinde kritik eşik! Tüketim ve yatırımlar sert düşüşte

Çin ekonomisi, mayıs ayında son üç yılın en belirgin zayıflama sinyallerini verdi. Ülkede perakende satışlar, 2022 yılının aralık ayından bu yana ilk kez gerileyerek, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 0,6 azaldı. Çin Ulusal İstatistik Bürosu tarafından açıklanan verilere göre, kentsel sabit varlık yatırımları da beklenenin üzerinde bir daralma gösterdi ve yüzde 4,1 oranında düştü. Bu gelişmeler, Pekin yönetimi üzerinde tüketici harcamalarını artıracak yeni teşvikler uygulama baskısını artırdı. Mayıs ayının başındaki İşçi Bayramı tatili ise yavaşlayan tüketici harcamalarını dengeleyemedi. Hükümetin yılın başında uyguladığı takas sübvansiyonlarının azaltılması da satışlardaki gerilemeyi hızlandırdı. Orta Doğu'da tansiyonun düşmesi kısa süreli bir rahatlama yaratsa da, ekonomideki zayıflama eğilimi devam ediyor.

Çin Ulusal İstatistik Bürosu: Güçlü arz, zayıf talep dengesizliği derinleşti

Çin Ulusal İstatistik Bürosu yetkilileri, mayısta yaşanan daralmanın ekonominin genelinde ciddi bir dengesizliğe işaret ettiğini vurguladı. Büro sözcüsü Fu Linghui, mal ve hizmetlerde perakende satışların yılın ilk beş ayında yüzde 2,8 artmasına rağmen, mayısta yaşanan düşüşün sürpriz olduğunu belirtti. Reuters'ın anketine katılan ekonomistler, satışların sabit kalmasını bekliyordu. Yetkililer, ülkede güçlü arz ile zayıf talep arasındaki dengesizliğin keskinleştiğini ve bazı işletmelerin ciddi operasyonel baskılarla karşılaştığını ifade etti. Ayrıca, ekonomik çıktının artırılması için yeni teknolojilere yatırım yapılması ve istihdama destek verilmesi gerektiğine dikkat çekildi. Çin ekonomisi yılın ilk çeyreğinde güçlü bir büyüme sergilerken, nisan ve mayıs aylarında hem sanayi üretimi hem de perakende satışlar son yılların en düşük seviyelerine geriledi. Mayıs ayında imalat sektörüne ilişkin resmi gösterge 50 seviyesine indi ve bu da sektörün genişlemeden daralmaya geçtiğine işaret etti.

Yatırımlarda beklenenden büyük düşüş: Gayrimenkul ve imalat zorda

Çin'in kentsel sabit varlık yatırımlarındaki düşüş, ekonomistlerin öngörülerinin üzerinde gerçekleşti. Mayıs ayında yüzde 4,1'lik daralma, yılın ilk dört ayındaki yüzde 1,6'lık kaybın da üzerine çıktı. Özellikle gayrimenkul sektöründe yatırımlar ocak-mayıs döneminde yüzde 16,2 azaldı. Bu alandaki gerileme, kentsel yatırımların genelini olumsuz etkiledi. Yüksek teknoloji ve devlet destekli imalat sektörlerinde kısmi dayanıklılık gözlense de, imalat sabit varlık yatırımları da 2020 yılının aralık ayından bu yana ilk kez daraldı. Buna karşın altyapı yatırımları yüzde 0,6'lık bir artış gösterdi. Sanayi üretimi ise mayısta yüzde 4,5 artarak, nisan ayındaki yüzde 4,1'lik seviyeden toparlandı ve ekonomistlerin yüzde 4,3'lük büyüme beklentisinin üzerine çıktı. Ülkenin ihracatında ise nisan ve mayıs aylarında çift haneli büyüme yaşandı. Özellikle yenilenebilir enerji ve yapay zekâya yönelik talebin artması, Orta Doğu'daki çatışmaların olumsuz etkilerini kısmen dengeledi.

Ekonomistler: Yeni teşvikler ve politika ayarları gündemde

Ekonomistler, Çin ekonomisindeki zayıflamanın hükümeti yeni politika adımları atmaya zorlayacağını belirtiyor. Pinpoint Asset Management Başkanı Zhiwei Zhang, perakende satışlardaki zayıf verilerin ardından tüketimi istikrara kavuşturacak önlemlerin gündeme gelebileceğini söyledi. Zhang, ikinci çeyrek büyüme verilerinin açıklanmasının ardından temmuz ayında yeni politika ayarları beklediğini açıkladı. Oxford Economics'ten Sheane Yue de Çin'in ikinci çeyrekte yüzde 4,2 büyüyeceğini tahmin ediyor ve bu oranın ilk çeyrekteki yüzde 5'lik büyümenin gerisinde kaldığını vurguluyor. Yue, ekonominin "K şeklinde" bir büyüme modeli sergilediğini, yani imalat ve ihracatın güçlü seyrederken, gayrimenkul ve tüketici harcamalarının zayıf kaldığını belirtiyor. Ulusal işsizlik oranı mayısta yüzde 5,1'e geriledi; ancak tüketici harcamalarındaki yavaşlama ve şirketlerin fiyatlama gücündeki zayıflık, kurumsal marjlar üzerinde baskı oluşturuyor. Üretici enflasyonu mayısta dört yılın en hızlı artışını gösterirken, tüketici enflasyonu yüzde 1,2 gibi düşük bir seviyede kaldı. Ekonomistler, şirketlerin yüksek maliyetleri fiyatlara yansıtamaması nedeniyle, yeni büyüme motorlarının eski modelin zayıflıklarını henüz telafi edemediği görüşünde.