Avrupa Birliği'nden şaşırtan karar! Rus gazına veda

Avrupa Birliği, enerji politikası kapsamında tarihi bir karar alarak Rusya'dan gaz ithalatını 2027 yılı sonuna kadar tamamen yasaklama yolunda uzlaştı. AB üyesi ülkelerin bakanları, Pazartesi günü yapılan oylamada, Rus gazı ithalatının aşamalı olarak sonlandırılmasını öngören düzenlemeye onay verdi. Bu gelişme, AB'nin enerji güvenliğini artırmaya yönelik attığı adımlar arasında kritik bir öneme sahip. Özellikle Şubat 2022'de başlayan Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik askeri müdahalesi sonrasında, Avrupa'da Rus gazına olan bağımlılığın azaltılması yönündeki çabalar hız kazanmıştı.

Rus gazı ithalatı için yol haritası belirlendi

Alınan karar doğrultusunda, Avrupa Birliği, 2026 yılı sonuna kadar Rusya'dan sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) alımını tamamen durduracak. Boru hattı üzerinden yapılan gaz ithalatı ise en geç 30 Eylül 2027'de sona erecek. Ancak, bazı üye ülkelerin kış öncesinde gaz depolama seviyelerinde sıkıntı yaşaması durumunda, bu süre 1 Kasım 2027'ye kadar uzatılabilecek. Avrupa Birliği Konseyi'nin açıkladığı bilgilere göre, üye devletler, Rus gazı ithalatının sona erdirilmesi sürecinde karşılaşabilecekleri zorlukları belirlemek ve alternatif tedarik kaynaklarını çeşitlendirmek amacıyla ulusal planlar hazırlayacak. Bu planların hazırlanması için son tarih ise 1 Mart olarak belirlendi. Ayrıca, tedarik güvenliğinin ciddi biçimde tehdit altında olması halinde, ithalat yasağı dört haftaya kadar askıya alınabilecek.

Macaristan ve Slovakya'nın itirazları

Her ne kadar AB'de önemli kararlar genellikle oy birliğiyle alınsa da, Rus gazı ithalatının yasaklanmasına ilişkin düzenleme, ticaret ve enerji alanındaki özel yasalar sayesinde güçlendirilmiş çoğunlukla kabul edildi. Bu durum, özellikle Rus enerji kaynaklarına yüksek derecede bağımlı olan Macaristan ve Slovakya'nın itirazlarına rağmen yasağın yürürlüğe girmesini sağladı. Macaristan, alınan karara karşı Avrupa Adalet Divanı'na başvuracağını açıkladı. Öte yandan, Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinden önce AB'nin gaz ihtiyacının yüzde 40'ından fazlası Rusya tarafından karşılanıyordu. Ancak, 2025 yılı itibarıyla bu oran yüzde 13'e kadar geriledi. Bu düşüş, AB'nin enerji politikası kapsamında Rus gazına olan bağımlılığını azaltma hedefinin önemli ölçüde gerçekleştiğini gösteriyor.