Virüs X 2026'da yeni pandemi riski oluşturabilir

Ayşegül Gedik - Ocak 16, 2026 13:04 | Son Güncelleme Tarihi: Ocak 16, 2026 14:09

Uluslararası virologlar, maymun çiçeği, kızamıkçık, kuş gribi ve Oropuş ateşi gibi dört farklı virüsün birleşerek 2026 yılında daha önce bilinmeyen bir patojen X oluşturabileceğini ve büyük ölçekli bir pandemi tetikleyebileceğini uyarıyor.

Kapat

HABERİN DEVAMI

Dünya çapında sağlık uzmanları, önümüzdeki yıllar içinde ciddi bir sağlık krizinin ortaya çıkabileceği konusunda alarm vermektedir. Virüs X olarak adlandırılan bu hipotetik patojen, mevcut dört bulaşıcı hastalığın genetik materyalinin birleşmesiyle oluşabilir. Söz konusu virüsler arasında maymun çiçeği, kızamıkçık, kuş gribi ve Oropuş ateşi bulunmaktadır. Bilim insanları, bu senaryonun gerçekleşme olasılığını ciddi şekilde değerlendirmektedir.

Aşılama oranlarının düşüşü ve virüs direnci

Virüs X'in ortaya çıkabileceği temel nedenlerden biri, nüfusun bu hastalıklara karşı aşılanma seviyesinin önemli ölçüde azalmasıdır. Aynı zamanda virüslerin ilaçlara karşı geliştirdikleri direnç de giderek artmaktadır. Bu iki faktörün kombinasyonu, patojenlerin daha hızlı yayılmasını ve daha ağır sonuçlar doğurmasını sağlayabilir. Özellikle son on beş yılda, temel aşılamalar konusunda ciddi bir gerileme gözlemlenmiştir. Bu durum, uzun yıllar kontrol altında tutulan hastalıkların yeniden ortaya çıkma riskini artırmaktadır.

Dünya genelinde artan bulaşma oranları

Southampton Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde küresel sağlık alanında araştırma yapan Michael Head, şu anda dünya genelinde bu virüslerin bulaşma hızında belirgin bir artış olduğunu belirtmiştir. Maymun çiçeği salgınları İspanya başta olmak üzere Avrupa'nın birçok ülkesinde devam etmektedir. Yeni suşlar ortaya çıkmakta ve bu virüs, daha önceki dönemlerde çok nadir görülen bir hastalık olmasına rağmen, artık küresel ölçekte yayılmaktadır. Head'in açıklamalarına göre, bu durum giderek daha tehlikeli hale gelmektedir. Virüs X'in oluşma ihtimali, bu artan bulaşma oranları göz önüne alındığında daha da yükselmektedir.

Kızamıkçık konusunda da ciddi endişeler bulunmaktadır. Bir zamanlar neredeyse yenilmiş sayılan bu hastalık, aşılama oranlarının düşmesiyle geri dönme riski taşımaktadır. Kızamık, kabakulak ve kızamıkçıktan koruyan MMR aşısının kullanımı, son on beş yılın en düşük seviyesine inmiştir. Bu durum, kızamıkçık gibi eski hastalıkların tekrar ortaya çıkabileceğini göstermektedir.

Kuş gribi ve Oropuş virüsünün yeni tehditler

Glasgow Üniversitesi'nde moleküler ve hücresel viroloji profesörü Ed Hutchinson, kuş gribi (H5N1) virüsünün mutasyona uğramayı öğrendiğini ve bu nedenle daha tehlikeli hale geldiğini ifade etmiştir. Virüs X'in oluşmasında önemli rol oynayabilecek bu patojen, artık kuşlardan memelilere, örneğin ineklere bulaşabilmektedir. Bu bulaşma yolu, virüsün süt yoluyla da yayılabileceği anlamına gelmektedir. H5N1 virüsü dolaşımda olduğu ve insanlara bulaştığı sürece, pandemi şeklinde ciddi bir tehlike oluşturacaktır. Hutchinson, bu durumda gripten antiviral ilaçlar ve yeni suşlara karşı aşılar oluşturma imkanı olacağını ancak yine de yeni bir grip pandemisinin ciddi bir sorun olacağını vurgulamıştır.

Oropuş virüsü ise enfekte olmuş tatarcık ısırığı yoluyla insana bulaşmaktadır. Bu virüs, genellikle ısırıktan sonraki sekiz gün içinde kendini göstermektedir. Semptomları, dang humması ve Zika virüsüne benzer özellikleri taşımaktadır. Virüs X'in oluşmasında rol oynayabilecek bu dört patojenin her biri, teoride daha önce bilinmeyen yeni bir suş ortaya çıkarabilir ve bu da pandemiye yol açabilir.

Bilim insanları tarafından yapılan değerlendirmeler, 2026 yılında virüs X'in ortaya çıkabileceği senaryosunun oldukça ciddi olduğunu göstermektedir. Aşılama oranlarının artırılması, virüs direncine karşı yeni tedavi yöntemlerinin geliştirilmesi ve küresel sağlık gözetim sistemlerinin güçlendirilmesi, bu riski azaltmak için acil olarak alınması gereken adımlar arasında yer almaktadır. Virüs X'in oluşmasını önlemek için uluslararası işbirliği ve koordinasyon şarttır.

Etiketler:

virüs X pandemi riski ek gösterge düzenlemesi küresel sağlık aşılama