Uzayda hareketlilik arttı! Dev plazma bulutu Dünya'ya yöneldi

ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi'ne (NOAA) bağlı Uzay Hava Tahmin Merkezi, 30 Haziran'da Güneş'te oluşan güçlü X1.1 sınıfı güneş patlamasının ardından, 3 Temmuz'da Dünya'ya ulaşması beklenen koronal kütle atımı (CME) nedeniyle jeomanyetik fırtına ve kuzey ışıkları için alarm verdi. Güneş patlaması, Dünya'nın gündüz tarafında kısa süreli radyo kesintilerine yol açtı ve özellikle Kuzey Amerika'da yüksek frekanslı radyo kullanıcılarını etkiledi. Uzmanlar, CME'nin Dünya'nın manyetik alanıyla çarpışmasının, ABD'nin kuzey ve orta eyaletlerinde göz alıcı kuzey ışıklarını tetikleyebileceğine dikkat çekiyor.

NOAA'dan G2 düzeyinde jeomanyetik fırtına uyarısı

NOAA'nın Uzay Hava Tahmin Merkezi, AR4479 adlı aktif güneş lekesi bölgesinden kaynaklanan X1.1 sınıfı güneş patlamasının ardından, 3 Temmuz için orta şiddette (G2) jeomanyetik fırtına uyarısı yayınladı. Bu uyarı, koronal kütle atımının Dünya'ya en azından kısmî bir darbe ile ulaşma ihtimaline dayanıyor. Uzmanlar, CME'nin kuzeye doğru hareket ettiğini ancak bir bölümünün Dünya'nın manyetik alanına çarpabileceğini belirtiyor. G2 düzeyindeki bir fırtına, kuzey ışıklarının normalden daha güneyde görülmesine yol açabiliyor. Özellikle New York'tan Idaho'ya kadar uzanan bölgelerde, gökyüzünün açık ve karanlık olması halinde aurora gözlemlerinin mümkün olabileceği bildirildi. Jeomanyetik fırtına etkisiyle, elektrik şebekeleri ve iletişim sistemlerinde de kısa süreli aksamalar yaşanabileceği vurgulandı.

Güneş patlaması ABD'de radyo iletişimini etkiledi

30 Haziran'da meydana gelen X1.1 sınıfı güneş patlaması, Dünya'nın gündüz tarafına yaklaşık sekiz dakikada ulaşan yoğun X-ışını dalgası nedeniyle, Kuzey Amerika'nın bazı bölgelerinde radyo iletişimini geçici olarak aksattı. NOAA'nın verilerine göre, patlama sırasında yüksek frekanslı radyo kullanıcıları sinyal bozulmaları ve iletişim kesintileriyle karşılaştı. Bu tür X sınıfı güneş patlamaları, Güneş'teki en güçlü enerji boşalımları arasında yer alıyor ve genellikle koronal kütle atımlarıyla birlikte görülüyor. Uzaydan fırlayan büyük manyetize plazma bulutları, Dünya'ya ulaştığında gezegenin manyetik alanında dalgalanmalara ve jeomanyetik fırtına koşullarına neden olabiliyor. Bu süreç, özellikle iletişim ve enerji altyapısı üzerinde geçici etkilere yol açabiliyor.

Kuzey ışıkları ABD'nin iç bölgelerine kadar yayılabilir

Güneş patlaması ve beraberindeki koronal kütle atımı, kuzey ışıklarının ABD'nin normalde aurora gözlemlerinin nadir olduğu orta ve kuzey eyaletlerine kadar yayılmasına neden olabilir. NOAA uzmanları, CME'nin Dünya'ya ulaştığında sahip olacağı manyetik alan yönelimine bağlı olarak, kuzey ışıklarının 4 Temmuz hafta sonunda daha geniş bir alanda izlenebileceğini belirtiyor. Eğer gökyüzü bulutsuz ve yeterince karanlık olursa, New York'tan Idaho'ya kadar uzanan geniş bir coğrafyada aurora gözlemlerinin mümkün olacağı ifade edildi. Bu doğal ışık gösterisinin şiddeti ve süresi, CME'nin gücü ve manyetik yapısına göre değişiklik gösterebilir. Uzmanlar, özellikle tatil dönemine denk gelen bu süreçte, gökyüzü meraklılarının kuzey ışıklarını izleme şansının artabileceğini vurguluyor.