Uzayda geçirilen her gün cebe mi yansıyor? İşte astronotların kazancı

NASA'nın 2024 Haziran ayında gerçekleştirdiği Boeing Starliner'ın ilk mürettebatlı uçuşunda görev alan Suni Williams ve Butch Wilmore, Uluslararası Uzay İstasyonu'nda (ISS) beklenenden çok daha uzun süre kalmak zorunda kaldı. Normalde bir hafta sürmesi planlanan bu görev, teknik sorunlar nedeniyle aylarca uzadı ve iki astronot, ISS'de altı aydan fazla zaman geçirmek zorunda kaldı. NASA'nın, güvenlik gerekçesiyle Starliner kapsülünü Dünya'ya geri döndürmeme kararı, Williams ve Wilmore'un eve dönüşünü Mart 2025'e kadar erteledi. Bu süreç, astronotların uzaydaki görevleri sırasında karşılaştıkları zorlukların yanı sıra, kamuoyunda 'astronotlar uzayda fazla mesai ücreti alıyor mu?' sorusunu gündeme getirdi.

Astronot maaşları nasıl belirleniyor?

Astronot olmak, hem fiziksel hem de zihinsel açıdan zorlu bir süreç gerektiriyor. NASA bünyesinde çalışan astronotlar, uzun süren eğitimler ve hazırlık aşamalarından geçtikten sonra uzaya gitme fırsatını elde ediyor. Ancak bu prestijli mesleğin maddi karşılığı, çoğu kişinin tahmin ettiğinden farklı. NASA astronotlarının yıllık maaşı yaklaşık 152.258 dolar seviyesinde bulunuyor. Bu maaş, astronotların uzayda geçirdikleri süreye göre değişmiyor ve fazla mesai ücreti uygulaması bulunmuyor. Yani, görev süresi uzasa da, astronotların maaşında herhangi bir artış olmuyor. Bu durum, uzayda geçirilen ekstra zamanın maddi olarak karşılığının verilmediği anlamına geliyor. Astronotların karşı karşıya kaldığı sağlık riskleri ve ailelerinden uzak geçirdikleri uzun süreler göz önüne alındığında, bu maaşın yeterli olup olmadığı tartışma konusu olabiliyor.

Günlük harcırahlar ve yan ödemeler

NASA'nın Uzay Operasyonları Misyon Müdürlüğü sözcüsü Jimi Russell'ın açıklamalarına göre, astronotlar federal çalışan statüsünde oldukları için, görev sırasında günlük harcırah da alıyorlar. Ancak bu harcırahlar, görevden göreve değişiklik gösterebiliyor. Örneğin, Williams ve Wilmore'un ISS'deki görevleri sırasında günde 5 dolar harcırah aldıkları belirtiliyor. 2007 yılında ise, başka bir astronotun ISS'de 152 gün boyunca kaldığı süre zarfında günde yaklaşık 1,20 dolar harcırah aldığı kaydedilmişti. Bu ödemeler, genellikle "yan giderler" için düşünülse de, uzayda bu tür harcamaların gerçek anlamda bir karşılığı bulunmuyor. Yine de, ISS'de mahsur kalan iki astronotun 286 gün boyunca toplamda yaklaşık 1.430 dolar ek gelir elde ettikleri hesaplanıyor. Ancak, bu miktar, uzayda geçirilen uzun ve zorlu günlerin maddi karşılığı olmaktan oldukça uzak görünüyor.