Trump'ın çıkışı İngiltere'yi durdurdu! 101 milyon sterlinlik anlaşma çöktü

İngiltere, Hint Okyanusu'ndaki Chagos Adaları'nın kontrolünü Mauritius'a devretmeyi öngören planı, ABD Başkanı Donald Trump'ın sert eleştirilerinin ardından durdurdu. Diego Garcia'da bulunan ABD hava üssü nedeniyle stratejik öneme sahip olan Chagos Adaları'nın devri, İngiltere Başbakanı Keir Starmer liderliğindeki hükümetin gündemindeydi. Ancak Trump'ın anlaşmaya karşı çıkması ve ABD'nin desteğini çekmesiyle süreç askıya alındı. İngiliz hükümeti, ABD ile tam bir mutabakat sağlanmadan adaların devrinin mümkün olmadığını vurguladı. Ayrıca, mevcut parlamento oturumunda anlaşmanın yasalaşması için yeterli zaman kalmadığı da belirtildi.

İngiltere hükümeti: 'Diego Garcia'nın güvenliği önceliğimiz'

İngiltere hükümeti, Chagos Adaları'nın devriyle ilgili olarak ABD ve Mauritius ile temasların sürdüğünü açıkladı. Bir hükümet sözcüsü, Diego Garcia'nın hem İngiltere hem de ABD için kritik bir askeri varlık olduğunu belirtti. Hükümet, üssün uzun vadeli operasyonel güvenliğinin sağlanmasının öncelikleri arasında yer aldığını ifade etti. İngiltere, ABD'nin desteği olmadan anlaşmanın ilerlemesinin mümkün olmadığını daha önce de dile getirmişti. Ayrıca, Washington ile henüz resmi bir not alışverişi yapılmadığı, bu sürecin uluslararası anlaşmalarda olağan bir prosedür olduğu kaydedildi. Hükümet, anlaşmanın Mauritius'a devriyle ilgili görüşmelerin devam ettiğini ancak Diego Garcia'nın güvenliğinin her şeyden önce geldiğini vurguladı.

Trump'ın açıklamaları Chagos Adaları sürecini değiştirdi

ABD Başkanı Donald Trump, Chagos Adaları'nın devrine ilişkin anlaşmayı "büyük bir aptallık eylemi" olarak nitelendirmiş ve bu yöndeki desteğini geri çekmişti. Trump, Şubat ayında sosyal medya platformunda "DIEGO GARCIA'YI VERMEYİN!" çağrısı yaparak, üssün İran'a karşı olası operasyonlar için kullanılabileceğini öne sürdü. İngiltere Başbakanı Starmer ise, Trump'ın ABD güçlerinin İran'a yönelik saldırılar için İngiltere'nin hava üslerini kullanma talebini engellediği iddialarıyla gündeme geldi. Trump'ın bu çıkışları, İngiltere'nin adalar üzerindeki kontrolünü sürdürme yönünde baskı oluşturdu. ABD'nin desteği olmadan anlaşmanın ilerlemesi imkânsız hale geldi ve İngiliz hükümeti, Chagos Adaları'nın devrini ertelemek zorunda kaldı.

Uluslararası baskılar ve tarihi arka plan

Chagos Adaları üzerindeki egemenlik tartışmaları, İngiltere'nin sömürge geçmişine dayanıyor. 1965 yılında yapılan bir anlaşmayla Chagos Adaları, Mauritius'tan ayrılmış ve ada grubu İngiliz yönetimine bırakılmıştı. 1971'de Diego Garcia'da inşa edilen ABD üssü, Washington'un denizaşırı en önemli askeri noktalarından biri haline geldi. Bu üs, iki Irak işgalinin başlatılmasında ve Asya'daki bombardıman uçaklarının operasyonlarında merkezi bir rol oynadı. Mauritius ise adalar üzerindeki egemenlik hakkını her fırsatta dile getiriyor. 2019'da Uluslararası Adalet Divanı, İngiltere'nin Chagos Adaları'nı "mümkün olan en hızlı şekilde" Mauritius'a iade etmesi gerektiğine hükmetti. Ancak bu karar bağlayıcı değil ve İngiltere, artan uluslararası baskılara rağmen adalar üzerindeki kontrolünü sürdürüyor. İngiltere hükümetleri, bu süreci ülkenin uluslararası hukuka bağlılığının bir testi olarak nitelendiriyor.