NASA'dan şok uyarı! Ay iniş araçları astronotları yolda bırakabilir

NASA'nın 2028 yılına kadar Ay'a insanlı iniş hedefi, kurumun Başmüfettiş Ofisi tarafından yayınlanan son raporla ciddi biçimde sorgulanmaya başlandı. Denetçi, SpaceX'in Starship İnsan İniş Sistemi ve Blue Origin'in Blue Moon İniş Aracı'nda, test süreçleri ve mürettebat güvenliği analizlerinde önemli eksiklikler bulunduğunu açıkladı. Raporda, her iki şirketin geliştirdiği iniş araçlarında yaşanabilecek bir arıza durumunda, NASA'nın astronotları Ay yüzeyinden ya da uzaydan kurtarma imkanının bulunmadığı vurgulandı. Bu tespitler, Artemis programının planlandığı tarihte hayata geçmesinin önünde ciddi bir engel olarak değerlendiriliyor.

NASA denetçisi: 'Ay'da mahsur kalma riski göz ardı edilmemeli'

Salı günü açıklanan denetçi raporu, Artemis programının sadece gecikmeler ve teknik aksaklıklarla değil, aynı zamanda çözülmemiş mürettebat güvenliği riskleriyle karşı karşıya olduğunu ortaya koydu. Rapora göre, SpaceX ve Blue Origin'in geliştirdiği iniş araçlarının test ve mürettebat hayatta kalma analizlerinde kritik boşluklar var. Özellikle, herhangi bir felaket senaryosunda NASA'nın mürettebatı kurtarma kapasitesinin olmaması, astronotların Ay yüzeyinde veya yörüngede mahsur kalma olasılığını artırıyor. Denetçi, "Artemis görevlerinde kurtarma kapasitesi bulunmadığı sürece, iniş aracında yaşanacak bir arıza ya da yörüngede kenetlenememe durumunda mürettebat kaybolabilir" ifadesini kullandı. Bu durum, hem NASA'nın program takvimini hem de insanlı uzay görevlerinin güvenliğini tehdit ediyor.

SpaceX ve Blue Origin'in test süreçleri eleştirildi

Denetçi raporunda, SpaceX'in Starship HLS ve Blue Origin'in Blue Moon araçlarında yapılan testlerin, NASA'nın "uçtuğun gibi test et" ilkesine tam anlamıyla uygun olmadığı belirtildi. Özellikle mürettebatsız gösterim misyonlarında, gerçek uzay koşullarına yakın test fırsatlarının yeterince değerlendirilmediği tespit edildi. Ayrıca, SpaceX'in Starship HLS'de manuel kontrol gereksinimlerini karşılayıp karşılamadığı konusunda NASA ile şirket arasında görüş ayrılıkları yaşandığı rapora yansıdı. Blue Moon için ise, manuel kontrollerin nasıl çalışacağına dair belirsizlikler sürüyor. Bu teknik detaylar, iniş araçlarının insanlı görevler için güvenli hale gelmesinde kritik öneme sahip. Denetçi, her iki şirketin de insanlı uçuşa uygunluk sertifikası alabilmesi için bu eksiklikleri gidermesi gerektiğini vurguladı.

Artemis programında 2028 hedefi risk altında

NASA, Artemis programı kapsamında ilk mürettebatlı inişi 2027 ortalarında gerçekleştirmeyi planlamıştı. Ancak SpaceX'in yaşadığı gelişim gecikmeleri nedeniyle sözleşme yeniden açıldı ve Blue Origin, 2028'deki Artemis 4 misyonu için güçlü bir rakip olarak öne çıktı. Şu anda iki şirket, 2028'de Ay'a insan indirmek üzere yarışıyor. Denetçi raporunda, bu hızlı geliştirme sürecinin teknik uygulanabilirliği ve finansal etkileri konusunda net bir değerlendirme yapmak için henüz erken olduğu belirtildi. Ancak, programın mevcut haliyle mürettebat güvenliği ve hayatta kalma analizlerinde ciddi eksiklikler bulunduğu uyarısı yapıldı. Bu durum, 2028 hedefinin gerçekleşmesini tehdit ediyor.