Meta ve Google'a sosyal medya bağımlılığı davasında rekor tazminat kararı

Los Angeles'ta bir jüri, sosyal medya bağımlılığı nedeniyle psikolojik sorunlar yaşayan genç bir kadının açtığı davada, Meta ve Google'ı sorumlu buldu. Instagram, Facebook ve WhatsApp'ın sahibi olan Meta ile YouTube'un sahibi Google, 20 yaşındaki Kaley'nin çocukluk döneminde yaşadığı zihinsel sağlık sorunlarında etkili oldukları gerekçesiyle toplam 6 milyon dolar tazminat ödemeye mahkum edildi. Bu karar, ABD'de sosyal medya bağımlılığı konusunda açılan ve halen devam eden birçok dava için emsal niteliği taşıyor.

Meta ve Google'a karşı emsal niteliğinde tazminat kararı

Jüri, Kaley'nin yaşadığı psikolojik rahatsızlıkların sosyal medya platformlarının bağımlılık yaratıcı yapısından kaynaklandığına hükmetti. Kaley, Instagram'ı dokuz yaşında, YouTube'u ise altı yaşında kullanmaya başladığını, bu süreçte herhangi bir yaş engeliyle karşılaşmadığını ifade etti. Mahkeme, Meta'nın tazminatın yüzde 70'ini, Google'ın ise yüzde 30'unu ödemesine karar verdi. Kaley'ye 3 milyon dolar manevi tazminat ve 3 milyon dolar da cezai tazminat verilmesi, sosyal medya şirketlerinin sorumluluğunun altını çizdi. Jürinin, şirketlerin platformlarını yönetme biçiminde 'kötü niyet, baskı ve dolandırıcılık' unsurları tespit etmesi, kararı daha da çarpıcı hale getirdi. Kararın, ABD'de devam eden benzer sosyal medya bağımlılığı davalarına yön vermesi bekleniyor.

Sosyal medya bağımlılığı tartışmaları küresel ölçekte büyüyor

Davanın sonucu, sosyal medya bağımlılığı ve çocukların dijital ortamda maruz kaldığı riskler konusunda dünya genelinde yeni tartışmalar başlattı. Avustralya ve Birleşik Krallık gibi ülkeler, çocukların sosyal medya kullanımını sınırlandırmak için çeşitli yasal düzenlemeler üzerinde çalışıyor. Birleşik Krallık'ta 16 yaş altı bireyler için sosyal medya yasağı pilot program kapsamında test ediliyor. Araştırma direktörü Mike Proulx, art arda gelen bu tür kararların sosyal medya şirketleri ile kamuoyu arasında ciddi bir kırılma noktası oluşturduğunu belirtti. Proulx, "Sosyal medyaya yönelik olumsuz duygular yıllardır birikiyordu ve şimdi taşma noktasına ulaştı" ifadelerini kullandı. Uzmanlar, sosyal medya bağımlılığı davalarının artmasının, teknoloji devlerinin çocukların güvenliğini sağlama konusundaki sorumluluklarını yeniden gözden geçirmelerine yol açacağını düşünüyor.

Meta ve Google karara itiraz edeceklerini açıkladı

Meta ve Google, Los Angeles'taki jüri kararına katılmadıklarını ve temyize gideceklerini duyurdu. Meta, gençlerin ruh sağlığının son derece karmaşık bir konu olduğunu ve tek bir uygulamaya indirgenemeyeceğini savundu. Google ise YouTube'un sorumlu bir şekilde inşa edildiğini ve sosyal medya sitesi olmadığını öne sürdü. Dava sürecinde, Meta'nın başkanı ve CEO'su Mark Zuckerberg de jüri önünde ifade verdi. Zuckerberg, şirketin 13 yaş altı kullanıcıları platforma almama politikasına güvendiğini, ancak bu yaş grubunu tespit etmede daha hızlı ilerleme kaydetmek istediğini söyledi. Mahkeme salonunda Kaley'nin avukatları, Meta ve YouTube'un "bağımlılık makineleri" inşa ettiğini, çocukların platformlara erişimini engelleme sorumluluğunu yerine getirmediğini vurguladı. Kaley, sosyal medya kullanımı nedeniyle ailesiyle iletişimini kestiğini ve zamanının büyük bölümünü bu platformlarda geçirdiğini dile getirdi. Yıllar içinde kaygı ve depresyon belirtileri gösterdiğini, daha sonra beden dismorfisi teşhisi konduğunu belirtti. Instagram filtrelerinin, çocukların fiziksel görünümlerine dair algılarını olumsuz etkilediği de mahkemede gündeme geldi.