İklim değişikliğinin beklenmedik etkisi! Kan kimyasını değiştiriyor

ABD'de 20 yıl boyunca toplanan sağlık verileri, atmosferdeki karbondioksit (CO2) seviyelerinin artışının insan kan kimyasında ölçülebilir değişikliklere neden olduğunu gösterdi. Curtin Üniversitesi'nden solunum fizyoloğu Alexander Larcombe ve Avustralya Ulusal Üniversitesi'nden emekli jeobilimci Phil Bierwirth'in öncülüğünde yürütülen çalışmada, 1999 ile 2020 yılları arasında yaklaşık 7.000 Amerikalıdan alınan kan örnekleri analiz edildi. Bilim insanları, atmosferdeki CO2 artışına paralel olarak kan bikarbonat seviyelerinde belirgin bir yükseliş, kalsiyum ve fosfor değerlerinde ise düşüş tespit etti. Araştırmacılar, bu eğilimin devam etmesi halinde insan sağlığının önümüzdeki yıllarda risk altına girebileceğini vurguladı.

Curtin Üniversitesi: CO2 artışı kan bikarbonatını yükseltiyor

Çalışmada, insan kanındaki bikarbonat seviyelerinin atmosferdeki CO2 artışını doğrudan yansıttığı belirlendi. Bilim insanları, ABD Ulusal Sağlık ve Beslenme İnceleme Anketi (NHANES) kapsamında toplanan verilerde, ortalama kan bikarbonat konsantrasyonunun 23.8 miliekivalent/litreden 25.3 miliekivalent/litreye çıktığını açıkladı. Bu yaklaşık yüzde 7'lik bir artışa karşılık geliyor. Araştırmacılar, bu yükselişin yılda ortalama yüzde 0.34'lük bir artış anlamına geldiğine dikkat çekti. Aynı dönemde, atmosferdeki CO2 seviyesi de 369 ppm'den 420 ppm'ye yükseldi. Uzmanlar, bu paralellikteki artışın tesadüf olmadığını, CO2'nin insan vücudunda bikarbonata dönüştürülerek kanın asit-baz dengesini etkilediğini belirtti. Larcombe, "Atmosferdeki CO2 artışı kan kimyasında yavaş ama istikrarlı bir değişime yol açıyor" dedi.

Bilim insanlarından kritik uyarı: kalsiyum ve fosfor düşüyor

Çalışmanın dikkat çeken bir diğer bulgusu ise, kan kalsiyum ve fosfor seviyelerindeki azalma oldu. Analizlere göre, aynı zaman diliminde kalsiyum oranı yüzde 2, fosfor oranı ise yüzde 7 azaldı. Uzmanlar, bu düşüşün vücudun asit-baz dengesini korumak için kemiklerden mineral çekilmesiyle bağlantılı olabileceğini ifade etti. Böbreklerin ve kemiklerin, kanda asiditeyi dengelemek için bikarbonat ve mineralleri düzenlediği, ancak CO2 artışı sürdükçe bu mekanizmaların sınırlarına ulaşabileceği vurgulandı. Bierwirth, "Normalde kan pH'ı, nefes alma hızı ve bikarbonat seviyesi hassas bir denge içinde çalışır. Ancak atmosferdeki CO2 seviyesi tarihte hiç olmadığı kadar yüksek" diyerek, insan vücudunun bu yeni ortama uyum sağlamakta zorlanabileceğini söyledi. Araştırmacılar, mevcut değişimlerin şu an için küçük olduğunu ancak eğilimin sürmesi halinde 2076 yılına kadar bazı kan değerlerinin sağlıklı aralığın sınırına dayanabileceğini belirtti.