Hitler'in Kartal Yuvası yandı! Almanya geleceğini tartışıyor

Alpler'in manzarasına bakan Alman Dağları'nın yükseklerindeki bir sırtın üzerinde bulunan Kartal Yuvası'nın yanmış kalıntıları, Almanya'nın Nazi geçmişiyle ilgili tartışmanın merkezine yerleşti.

Almancada Kehlsteinhaus olarak bilinen dağ evi, Naziler tarafından 1938'de inşa edildi. Adolf Hitler, üst düzey Nazi yöneticileri ve onların konukları yapıyı sık sık ziyaret etti. İkinci Dünya Savaşı'nın ardından Kehlsteinhaus, Nazi dönemini hatırlatan tarihî bir anıt olarak sınıflandırıldı.

Yapı, geçen ay kundaklama şüphesi bulunan bir saldırıda çıkan yangın nedeniyle büyük ölçüde yok oldu. Bazı kişiler yapının tamamen ortadan kaldırılması, alanın doğaya bırakılması ve Nazi geçmişine ilişkin anıların unutulması gerektiğini savunuyor.

Diğerleri ise Almanya'da aşırı sağın yeniden yükseldiği bir dönemde bölgenin Neo-Nazi hac ziyaretlerinin merkezi hâline gelmesinden endişe ediyor. Bu nedenle yapının kısmen veya tamamen yeniden inşa edilmesini isteyenler bulunuyor.

Kartal Yuvası yıllarca turistleri ağırladı

23 Ekim akşamı çıkan yangından önce Kartal Yuvası, Bavyera eyaletine ait popüler bir turizm merkeziydi ve uzun yıllar restoran olarak işletildi.

Ziyaretçiler otobüsle bölgeye ulaşıyor, ardından dağın içinden geçerek Kehlsteinhaus'a çıkan asansöre biniyordu. Orijinal pirinç kaplamalı ve aynalı panellere sahip asansör, ziyaretçileri Berchtesgaden kasabasının üzerindeki yapıya taşıyordu.

Deniz seviyesinden 1.834 metre yüksekteki Obersalzberg'e ulaşan ziyaretçiler, Alpler'e bakan bira bahçesinde sosis yiyebiliyordu.

Hitler'in yakındaki yazlık konutu Berghof'un aksine Kartal Yuvası savaştan sağ çıktı. İkinci Dünya Savaşı sırasında bombalanan Berghof, 1952'de yıkıldı.

Her sezon on binlerce turist Kartal Yuvası'nı ziyaret ediyor ve yapı bölge için önemli bir gelir kaynağı oluşturuyordu.

Alanının Nazi geçmişindeki suçlarla yeterince yüzleşmediğine dair endişelerin ortasında, 1990'larda yakına Obersalzberg Dokümantasyon Merkezi adlı bir müze açıldı. Yaklaşık 15 yıl önce de Kehlsteinhaus'ta yapının tarihini anlatan bir fotoğraf sergisi kuruldu.

Polise göre yangında Kartal Yuvası "büyük ölçüde yok olsa da" dokümantasyon merkezi zarar görmeden ayakta kaldı.

Almanya'da yeniden inşa tartışması

Yetkililer olası bir saik açıklamadı. Akıl hastalığı geçmişi bulunan 33 yaşındaki bir erkek, kundaklama şüphesiyle güvenlikli bir psikiyatri hastanesinde tutuluyor.

Cambridge University'de Nazi Almanyası uzmanı Prof Sir Richard J. Evans, yıkımın alanı tarihin içinde bırakmak için bir fırsat olduğunu düşünüyor.

Evans, "Şimdi yakıldı. Yok edildi. Bence enkazı temizlemeli ve dağı olması gerektiği gibi doğal hâlinde bırakmalılar" dedi.

Evans, Hitler'in Berlin'de intihar ettiği sığınak da dahil olmak üzere "epeyce başka Nazi alanında" benzer bir yol izlendiğini belirtti. "Sığınak betonla dolduruldu ve zeminin üzerindeki kısmına bir çocuk parkı yapıldı" dedi.

Kehlsteinhaus'u, sonradan Kartal Yuvası adıyla romantikleştirilen bir "Nazi dönemi kibir projesi" olarak nitelendirdi.

Ancak Bavyera makamları alanın geleceği konusunda farklı düşünüyor. Eyaletin içişleri bakanı Joachim Herrmann ile sanatlar bakanı Markus Blume, Kehlsteinhaus'un yeniden inşa edilmesinden yana olduklarını açıkladı.