Dünya genelinde kıyı kirliliği tehlikesi! Suların yüzde 46'sı kirli

Küresel düzeyde yürütülen geniş çaplı bir araştırma, dünya üzerindeki su ekosistemlerinin yaklaşık yarısının kıyı kirliliği nedeniyle ciddi risk altında olduğunu gözler önüne serdi. Bilim insanları, son on yılda toplanan binlerce veri kaydını analiz ederek, dünya genelindeki nehirler, plajlar, deltalar ve mangrov ormanlarının %46'sının "kirlenmiş" ya da "aşırı kirlenmiş" durumda olduğunu açıkladı. Araştırmada kullanılan Kıyı Temizlik İndeksi (CCI), kıyı kirliliğinin boyutunu ve yaygınlığını net biçimde ortaya koydu. Elde edilen sonuçlar, kıyı kirliliği sorununun yalnızca belirli bölgelerle sınırlı kalmadığını, küresel ölçekte yaygın ve sistematik bir sorun haline geldiğini gösterdi.

Plastik atıklar ve izmaritler kıyı kirliliğinde başı çekiyor

Araştırmada, kıyı kirliliğinin bileşiminde plastik atıkların %68 ile başı çektiği, izmaritlerin ise %11 oranında yer aldığı belirlendi. Bu iki unsur, toplamda dünya kıyı kirliliğinin yaklaşık %80'ini oluşturuyor. Farklı kültürler veya ekonomiler arasında ciddi değişiklikler gözlenmezken, bu durumun kıyı kirliliğinin kökeninde evrensel bir problem olduğunu ortaya koyduğu vurgulandı. Bilim insanları, plastik atıkların ve izmaritlerin doğrudan çevreye ve canlı yaşamına verdiği zararın uzun vadeli sonuçlarına dikkat çekti. Kıyı kirliliğinin artışı, ekosistemlerin sağlığını tehdit ediyor ve deniz canlılarının yaşam alanlarını daraltıyor.

Korunan doğal alanlar da kıyı kirliliğinden etkileniyor

Çalışmada, korunan doğal alanların ortalama olarak korunmayan alanlara göre yedi kat daha temiz olduğu tespit edildi. Ancak, bu bölgelerin de tam anlamıyla koruma sağlayamadığı ortaya çıktı. Korunan alanların yaklaşık %31'i hâlâ kıyı kirliliğiyle mücadele ediyor. Özellikle turizm faaliyetleri ve çevre bölgelerden gelen atıklar, "kenar etkisi" olarak tanımlanan birikimlere yol açıyor. Bilim insanları, kıyı kirliliğiyle mücadelede sadece bireysel farkındalık çağrılarının yeterli olmadığını, üretim süreçlerinden atık toplama ve geri dönüşüm sistemlerine kadar her aşamada küresel ve koordineli eylemlere ihtiyaç duyulduğunu belirtti. Ayrıca, Küresel Plastik Sözleşmesi gibi uluslararası anlaşmalara uyulmasının önemi vurgulandı.