Dinozor yumurtalarında şaşırtan keşif! Kristallerle dolu fosiller bulundu

Çin'in doğusundaki Qianshan Havzası'nda yapılan paleontolojik kazılarda, bilim insanları iki adet dinozor yumurtası fosili keşfetti. Bu yumurtalar, klasik fosil buluntularından farklı olarak, içlerinde embriyonik kalıntılar yerine tamamen kalsit kristalleriyle dolu olmalarıyla dikkat çekti. Yaklaşık 13 santimetre çapındaki bu neredeyse küresel şekilli yumurtalar, hem bölgedeki ilk onaylanmış dinozor fosili olma özelliği taşıyor hem de fosil korunumunda nadir rastlanan bir kristalleşme sürecine işaret ediyor. Araştırmacılar, bu sıra dışı bulgunun, dinozor yumurtalarının hem biyolojik hem de jeolojik açıdan taşıdığı önemi yeniden gündeme getirdiğini belirtti.

Kristallerle dolu dinozor yumurtaları: Bilimsel detaylar ve sınıflandırma

Qianshan Havzası'ndan çıkarılan dinozor yumurtaları, ilk bakışta Geç Kretase dönemine ait tipik yumurta fosilleri gibi görünüyordu. Ancak yapılan kesit analizlerinde, yumurtaların içinin tamamen şeffaf kalsit kristalleriyle dolu olduğu ortaya çıktı. Araştırmacılar, yumurtaların kabuk kalınlığı ve mikro yapısal özelliklerini inceleyerek, bu örnekleri Stalicoolithidae oofamilyasına dahil etti. Yumurtaların iç kısmında, kabuktan merkeze doğru büyüyen iri sparry kristal taneleri dikkat çekti. Embriyonik kemik, organik kalıntı ya da yumuşak dokuya ise rastlanmadı. Bilim insanları, yumurtaların içindeki biyolojik materyalin kristalleşme öncesinde çürüyüp çürümediği veya çözünüp çözünmediği konusunda kesin bir görüş belirtmedi. Bunun yerine, iç kısmın diagenetik mineralizasyon sonucu kristallerle dolduğunu, yani gömülme sonrası içerikteki boşluğun mineral açısından zengin yeraltı suyu ile dolarak zamanla kalsiyum karbonatın kristalleştiğini açıkladı. Bu özel fosiller, Journal of Palaeogeography dergisinde yayımlanan hakemli bir makaleyle bilim dünyasına tanıtıldı ve yeni bir oospecies olarak Shixingoolithus qianshanensis ismiyle kayda geçti.

Qianshan Havzası'nda ilk onaylı dinozor fosilleri ve jeolojik önemi

Çin Bilimler Akademisi'ne bağlı Nanjing Jeoloji ve Fosil Enstitüsü'nün raporuna göre, Qianshan Havzası'ndaki Chishan Formasyonu'ndan elde edilen bu dinozor yumurtaları, bölgeden bildirilen ilk onaylı dinozor fosilleri olma özelliğini taşıyor. Bu keşif, yalnızca biyolojik bir bulgu olarak değil, aynı zamanda bölgedeki Üst Kretase ve Paleosen tabakalarının biyostratigrafik olarak ayrılması ve karşılaştırılması açısından da büyük önem taşıyor. Yumurtaların kabuk mikro yapısı, araştırmacıların doğu Çin'deki tortul katmanları ilişkilendirmesine ve bu fosilleri Geç Kretase dönemine yerleştirmesine olanak sağlıyor. Fosil tabakaları, doğrudan radyometrik yaş verisi olmamakla birlikte, yaklaşık 70 milyon yıl öncesine tarihlendiriliyor. Bu tarihlendirme, bölgedeki litolojik ve biyostratigrafik karşılaştırmalara dayanıyor ve yumurtaların jeolojik zaman çizelgesindeki yerini netleştiriyor.

Kretase–Paleojen sınırına yakın bir bulgu: Yok oluşun izleri

Fosil yumurtaların bulunduğu katmanlar, Kretase Dönemi'nin sonlarına, yani Kretase–Paleojen (K–Pg) sınırına birkaç milyon yıl öncesine denk geliyor. Bu sınır, yaklaşık 66 milyon yıl önce gerçekleşen ve dünya genelinde dinozorların kitlesel olarak yok olmasına yol açan Chicxulub asteroid çarpmasıyla ilişkilendiriliyor. NASA'nın Yer Bilimleri Bölümü, bu çarpmanın küresel ölçekte çevresel değişimlere neden olduğunu ve fotosentezin durmasına yol açtığını belirtiyor. Qianshan'daki dinozor yumurtalarının doğrudan bu yok oluş olayıyla bağlantılı olduğuna dair bir kanıt bulunmamakla birlikte, jeolojik zamanlama açısından bu yumurtalar, Doğu Asya'daki kuş olmayan dinozorların son üreme izleri arasında yer alıyor. Araştırmacılar, yumurtalarda gözlenen kalsit kristalleşmesinin ise küresel bir felaketin değil, yerel jeokimyasal süreçlerin sonucu olduğunu vurguluyor.