Şiddetli çarpışmanın etkisiyle motosiklet sürücüsü tırın altında kalarak yaklaşık 5 metre sürüklendi. Kazada ağır yaralanan genç sürücü için çevredeki vatandaşlar durumu 112 Acil Servis ekiplerine bildirdi.

Olay yerine sevk edilen sağlık ekipleri tarafından ilk müdahalesi yapılan yaralı, ambulansla İnegöl Devlet Hastanesi Acil Servisi'ne kaldırılarak tedavi altına alındı. Tır şoförü ise ifadesi alınmak üzere karakola götürüldü.

Polis kazayla ilgili inceleme başlattı.

AA muhabirinin MEB'in 2026-2030 yıllarını kapsayan "İklim Değişikliği Eylem Planı"ndan derlediği bilgilere göre, iklim değişikliğinin çevresel ve biyolojik etkilerinden kaynaklanan sağlık risklerine karşı öğrenci, öğretmen ve diğer eğitim paydaşlarının fiziksel, ruhsal ve sosyal iyilik hallerinin korunması önem taşıyor.

Eğitim ortamlarının iklim değişikliğine dayanıklı ve sağlık dostu yapılar olarak güçlendirilmesi, küresel kuraklık riskleri karşısında okul ve kurumlardaki sağlıklı yaşam koşullarının geliştirilmesini hedefleyen Bakanlık, öğrenci, öğretmen, personel ve velilerin sağlıklı beslenme ile hareketli yaşam konularındaki farkındalıklarının artırılmasına yönelik faaliyetler düzenleyecek.

Bu kapsamda, "Okulumda Sağlıklı Besleniyorum Programı" doğrultusunda, güvenilir gıdaya erişim ve sağlıklı beslenme alışkanlıklarının yaygınlaştırılması sağlanacak.

Okul kantin ve yemekhanelerinde, artan ortam sıcaklıklarının neden olabileceği gıda güvenliği risklerine karşı "Soğuk Zincir Dijital Takip Sistemi" kurulacak.

Okul menülerinde karbon ayak izi düşük, bölgesel ve mevsimsel ürünlerin önceliklendirildiği "Sürdürülebilir Menü Yönetim Sistemi" tasarlanacak.

Öğrencilerin temiz içme suyuna ambalajsız ve sağlıklı erişimini sağlamak amacıyla, okullarda düzenli mikrobiyolojik analizleri yapılan, yüksek filtrasyonlu su pınarlarının yaygınlaştırılması planlanacak.

KİŞİSEL SU TERMOSLARININ KULLANIMI YAYGINLAŞTIRILACAK

Okullardaki tüm kapalı alanlarda, öğrenme verimini artırmak ve sağlıklı solunum ortamı oluşturmak amacıyla, doğal havalandırma esas alınarak temiz hava erişimi sağlanacak.

Bakanlığa bağlı 10 bin metrekare ve üzerindeki kapalı alana sahip kurumlarda, iç ortam hava kalitesi ölçüm ve uyarı sistemleri kurulacak.

Bununla birlikte, çelik veya cam materyalden üretilmiş kişisel su termoslarının kullanımının yaygınlaştırılarak, sağlıklı suyun temini ve erişimi kolaylaştırılacak, okullarda su tasarrufu bilinci sağlanacak.

Okullarda aşırı sıcak veya soğuk hava koşullarına karşı sınıflarda ısı konforu iyileştirilmesi amacıyla düşük maliyetli gölgeleme ve bina kabuğu iyileştirme uygulamaları yapılacak.

Öğretmen, öğrenci, personel ve velilere yönelik yüz yüze veya dijital platformlar aracılığıyla iklime dirençli okul ve erken uyarı eğitimleri düzenlenecek.

Yerel özelliklere uygun mevsiminde beslenme, iklime duyarlı hastalıklara yönelik beslenme ve gıda hijyeni eğitimleri verilerek, sağlıklı beslenme alışkanlığı ve gıda güvenliği sağlanacak.

Bununla birlikte, okul kantini ve yemekhanelere tuzsuz diyet menüsü eklenecek, böbrek yetmezliği, alerjik astım gibi hastalıkları olan çocuklar önceliklendirilecek.

"SIFIR ATIK UYGULAMA YÖNERGESİ" HAZIRLANACAK

Diğer yandan, Bakanlık "yeşil okul" uygulamaları kapsamında çevresel sürdürülebilirliğin güçlendirilmesi amacıyla okullarda sıfır atık yönetimi, su verimliliği, biyoçeşitliliğin korunması ve çevre farkındalığına yönelik çeşitli uygulamaları da hayata geçirecek.

Okul ve kurumlarda sıfır atık yönetim sisteminin daha etkin uygulanması ve süreçlerin sürdürülebilirliği amacıyla "Sıfır Atık Uygulama Yönergesi" hazırlanacak.

Eğitim kurumları ve yurtlarda, su verimliliği sağlayan cihaz ile ekipman kullanımının yaygınlaştırılması hedefi doğrultusunda, su verimliliği sağlayan teknolojik donanımların mesleki ve teknik eğitim kurumlarında geliştirilmesi ve üretilmesi desteklenecek.

Okullarda yağmur suyu hasadı, gri su kullanımı ve kompost sistemleri, okul bahçelerinde ise agroekolojik uygulamaların hayata geçirilmesi sağlanacak.

Başarılı uygulamaların görünürlüğünün artırılması amacıyla Bakanlığın dijital platformlarında "Yeşil Okul İyi Örnekler Portalı" oluşturulacak.

Okullardaki sosyal kulüplerin yıllık planlarına iklim eylemi ve çevre temalı etkinlikler dahil edilecek. Okul genelinde öğrenci, öğretmen ve velilere yönelik çevre farkındalık kampanyaları yürütülecek.

15 Temmuz Şehitleri Anadolu İmam Hatip Lisesi'nde düzenlenen festivalin ikinci gününde takımlar final yarışmalarında bir araya geldi. Türkiye'nin dört bir yanından gelen okullar kurulan takımlar aracılığıyla Sorun Çözen Nesiller, RoboFutbol, Hackathon, Er Meydanı ve Çizgi İzleyen Robot dallarında yarıştı. Yarışmalar sonunda düzenlenen ödül töreninde ise ödüllerini İstanbul Vali Yardımcısı Elif Canan Tuncer, ÖNDER Genel Başkanı Abdullah Ceylan, MEB Din Öğretimi Genel Müdürlüğü Öğrenme Süreçleri ve Sosyal Etkinlikler Daire Başkanı Ahmet Yapıcı, İstanbul İl Milli Eğitim Müdür Yardımcısı Şule Pişkin ve Ziraat Katılım Kurumsal İletişim Başkanı Ömer Berkli'nin elinden aldı.

TOPLAM ÖDÜL 600 BİN TL

Festivalde, Sorun Çözen Nesiller, RoboFutbol, Hackathon, Er Meydanı ve Çizgi İzleyen Robot olarak 5 alanda verilen ödüller sahibini buldu. Birinci olan takımlar 60 bin TL, ikinci olan takımlar 40 bin TL, üçüncü olan takımlar ise 20 bin TL para ödülü kazandı. Sorun Çözen Nesiller kategorisinde Hatipzade Veli Başer AİHL EcoTrio takımı, Hackathon yarışmasında 15 Temmuz Şehitleri AİHL Zamazingo takımı, RoboFutbol liginde Uluslararası Şehit M. Murat Ertekin AİHL PhamtomSense takımı, Er Meydanında Uluslararası Şehit M. Murat Ertekin AİHL RoboNova takımı, Çizgi İzleyen Robot kategorisinde Asım Şahin Kız AİHL AnkaTechLine58 takımı birincilik ödüllerini aldı. Ayrıca düzenlenen atölyede roketlerini üreten gençler, atışlarını gerçekleştirdi, en yüksek mesafeye çıkan roket yarışmanın galibi oldu.

FENTECH 2026 NEDİR?

Bu yıl ilk kez hayata geçirilen FenTECH 2026 Bilim, Teknoloji ve İnovasyon Festivali, "Gelenekten Geleceğe: Erdemli Teknoloji, İnsan Odaklı İnovasyon" temasıyla 23-24 Haziran 2026 tarihinde Bahçelievler 15 Temmuz Şehitleri Anadolu İmam Hatip Lisesi'nde düzenlendi. Millî Eğitim Bakanlığı Din Öğretimi Genel Müdürlüğü tarafından ÖNDER İmam Hatipliler Derneği, İlim Yayma Cemiyeti ve Ziraat Katılım iş birliğiyle hayata geçirilen iki günlük programda gençler yarışıp ödül kazandı, ilham verici konuşmalar dinledi ve aralarında TÜBİTAK ve Bilişim Vadisi'nin de yer aldığı kurumlar ve teknoloji şirketleri ile bir araya geldi.

İstanbul'un Küçükçekmece ilçesinde bulunan ve 16. yüzyılda Mimar Sinan tarafından inşa edilen tarihi taş köprü çevresinde faaliyet gösteren esnaf, son yıllarda yapılan ulaşım ve yaya geçiş düzenlemelerinin bölgeyi olumsuz etkilediğini öne sürdü. Tarihi köprünün geçmişte hem yerli ve yabancı turistlerin hem de ilçe sakinlerinin yoğun olarak kullandığı bir güzergah olduğunu belirten esnaf, tren istasyonunun yerinin değiştirilmesi, yaya akışının farklı noktalara yönlendirilmesi ve yeni üst geçidin yapılmasıyla birlikte bölgedeki hareketliliğin önemli ölçüde azaldığını dile getirdi.

Bölgede uzun yıllardır faaliyet gösterdiklerini belirten esnaf, tarihi taş köprünün ve çevresinin geçmişte ilçenin önemli ticaret merkezlerinden biri olduğunu, günümüzde ise birçok iş yerinin müşteri kaybı yaşadığını ve ekonomik olarak zorlandığını ifade etti. Esnaf, tarihi köprünün yeniden aktif şekilde kullanılmasını istediklerini, bu sayede hem bölgenin tarihi değerinin korunacağını hem de ticari canlılığın yeniden sağlanabileceğini savundu. Yaşadıkları mağduriyeti yetkililere ilettiklerini belirten esnaf, konuya ilişkin imza kampanyaları düzenlediklerini ve belediyeye toplu dilekçeler verdiklerini söyledi. Tarihi köprünün değerlendirilmesi ve yaya akışının yeniden bu bölgeye yönlendirilmesi yönündeki taleplerini yineleyen esnaf, mevcut uygulamaların hem tarihi yapıyı atıl bıraktığını hem de bölgedeki ticari faaliyetleri olumsuz etkilediğini öne sürdü.

"İNSANLAR İSE ÜÇ ŞERİTLİ YOLU GEÇEREK KARŞIYA ULAŞMAYA ÇALIŞIYOR"

1989'dan beri Küçükçekmece'de esnaf olan Hikmet Ortakaya, "İlk geldiğimiz dönemlerde köprümüz trafiğe açık bir köprüydü ve İstanbul'un en nadide ilçelerinden biriydik. Ticari açıdan, turizm açısından ve insan yoğunluğu açısından da öyleydi. Çünkü atalarımızın yaptırdığı, mimarlarının inşa ettiği bu güzel eseri görmeye gelen insanlar vardı. Sabah 05.30'dan gece 23.00-24.00'e kadar bütün esnaf arkadaşlarımızın burada işleri yerindeydi. Önce köprüyü trafiğe kapattılar. Sonra insan akışını sağlayan tren garını kapatıp Marmaray'a dönüştürdüler. Daha sonra insanların yürüme aksını değiştirdiler. Şu anda yaklaşık son 7-10 yıldır burada hiçbir esnafımız ne kirasını ödeyebiliyor ne de eleman çalıştırabiliyor. Belediyemize dilekçe verdik. İnsan akışının yeniden buradan sağlanmasını istiyoruz. Çünkü yüzlerce, binlerce insan buradan ekmek yiyor. Şimdi de ikinci bir köprü yapmayı düşünüyorlar. Güzelim tarihi eserimiz varken ikinci bir masrafa ne gerek var? İnsanlar için taş köprünün kullanılması daha rahat. Hem sağlık hem de güvenlik açısından da daha uygun. Oradan milyonlarca araç geçiyor. İnsanlar ise üç şeritli yolu geçerek karşıya ulaşmaya çalışıyor. Bunun trafik kazası riski var, başka riskleri de var. Bunlar göz önünde bulundurulmuyor ama nedense burası atıl bırakıldı. Biz de bu konuda ciddi şekilde mağdur olanlardanız. Bunları da bütün esnaf arkadaşlarım adına konuşarak ifade ediyorum" dedi.

"SABAHIN BEŞİNDEN GECE SAATLERİNE KADAR BURADA YOĞUN BİR HAREKETLİLİK VARDI"

1990'dan beri Küçükçekmece'de esnaf olan Mahmut Türkoğlu ise, "Hikmet Bey ile uzun yıllardır komşuyuz. Bir mağduriyetimiz var ve bu mağduriyetimizin giderilmesini istiyoruz. Elimizde böyle güzel bir köprü varken, mesafesi daha kısa ve ecdadımızın, Mimar Sinan'ın yaptığı böyle değerli bir eser ortadayken burası kullanılmıyor. Büyükşehir Belediyesi, sanki başka işi yokmuş gibi buraya ilave bir köprü yapmak için büyük masraflar yapıyor. Biz yaklaşık 40 senedir burada esnafız. Esnafımız mağdur durumda. Köprünün o tarafa yapılması, bu taraftaki yaya akışını engelliyor. Oysa elimizde yaya geçişi için kullanılabilecek güzel bir köprü varken bunu değerlendiremiyoruz. Önceden turistler de burayı ziyaret ediyordu. Sabahın beşinden gece 23.00- 00.00'lera kadar burada yoğun bir hareketlilik vardı. Şu anda ise hiçbir hareketlilik kalmadı. Hem durak ileri alındı hem de oraya ikinci bir köprü yapıldığı için bu mağduriyetimizin giderilmesini istiyoruz" diye konuştu.

"TİCARETİN KALBİ BURADA ATARDI, TURİSTİK BİR BÖLGEYDİ"

Küçükçekmece'de 20-25 yıldır esnaflık Yan Kamil Özkaya da "Bir mağduriyetimiz var. Küçükçekmece Meydan denildiği zaman akla burası gelirdi. Burası Türkiye'nin, İstanbul'un kalbiydi. Et pazarı, mezbahaneler ve kasaplarımız vardı. Ancak zamanla buradaki esnafı yok etmeye çalıştılar. Biz de bu sorunu bir türlü çözemedik. Burası eski kervan yolu. Ticaretin kalbi burada atardı. Turistik bir bölgeydi, burada tarihi çeşmelerimiz vardı. Çeşmelerimizin yerini değiştirdiler. Aqua Florya ve Florya'da durak olmamasına rağmen işletmelere canlılık kazandırmak amacıyla oralara istasyon yapıldı. Bizim mevcut istasyonumuz ise meydandan uzaklaştırılarak başka bir noktaya taşındı. Bütün bağlantı yolları değiştirildi. Sefaköy Meydan oldu, Halkalı Meydan oldu. Ancak asıl meydan olan Küçükçekmece hiçbir şekilde rağbet görmedi ve atıl bir duruma geldi. İnsanları burada İSKİ borularının üzerinden geçmeye zorluyorlar. Allah göstermesin, bir kaza ya da patlama olsa çok sayıda insan zarar görebilir. Bu konuda belediyeye her türlü bilgiyi verdik, imza topladık, durumumuzu ve esnafın mağduriyetini anlattık. Ancak yanlış planlama ve yanlış yönlendirmeler nedeniyle bu tarihi köprü atıl duruma getirildi. İnsanlar ise diğer köprüyü kullanmak zorunda kalıyor. Karşıya geçerken de risk altında kalıyor, araç trafiğinin yoğun olduğu yollardan geçmek zorunda bırakılıyor. Bu durum hem yayalar hem de esnaf açısından ciddi mağduriyet oluşturuyor" dedi.

"HERKES ÇALIŞIYOR, EMEK VERİYOR ANCAK EMEĞİNİN KARŞILIĞINI ALAMIYOR"

Elif Karaduman da "Öbür köprünün kullanılmaya devam edilmemesi, yaya geçişinin yeniden buradan sağlanması gerekiyor. Burası için farklı düzenlemeler de yapılabilir. Çünkü buradaki esnafların büyük bölümü yıllardır burada faaliyet gösteriyor. Herkes çalışıyor, emek veriyor ancak emeğinin karşılığını alamıyor. Bu nedenle esnafın tamamına yakını mağdur durumda" ifadelerini kullandı.

Survivor kadrosunda Bayhan, Seren Ay, Ramazan Sarı, Selen Görgüzel, Deniz Çatalbaş, Murat Arkın, Beyza Gemici, Mert Nobre, Dilan Çıtak, Engincan Tura, Lina Hourieh, Barış Murat Yağcı, Nagihan Karadere ve Nisanur Güler gibi birçok isim yer aldı.

Survivor 2026'nın şampiyonu İstanbul'da düzenlenen finalin ardından belli oldu. Nagihan Karadere ile birlikte finale çıkan Nobre, şampiyon oldu.

MERT NOBRE'DEN SURVIVOR'DA BÜYÜK KAZANÇ

Mert Nobre, Survivor tarihinin tek sezonda en fazla kazanç elde eden yarışmacısı oldu.

Mert Nobre, şampiyonluk ödülü olarak 6 milyon liranın sahibi oldu. Sezon boyunca aldığı haftalık ücretler ve diğer kazançlarla birlikte toplam geliri 10 milyon liraya ulaştı.

Bilim insanları, "TOI-791 b" ve "TOI-791 c"nin, "pamuk şekerinden daha düşük yoğunluktaki en büyük ötegezegenler" olduğunu belirledi.

Volans Takımyıldızı'ndaki yıldızın yörüngesinde yer alan bu ötegezegenlerin kimyasal yapısının, NASA'nın James Webb Uzay Teleskobu'yla (JWST) incelenmesi bekleniyor.

Araştırmacılar, Jüpiter'in bu gezegenlerden 35 kat daha yoğun olduğunu belirtti.

Araştırmanın yazarlarından George Dransfield, bu büyüklükteki gezegenlerin, bilinen en hafif örnekler olduğunu duyurdu.

Dransfield, beyaz ya da mavi olduğunu düşündüğü bu gezegenlerin büyük oranda hidrojen ve helyumdan müteşekkil olabileceğini ifade etti.

"Süper puf" şeklinde nitelendirilen, pamuk şekerinden daha düşük yoğunluktaki bu ötegezegenlerin, yoğun gaz bulunan, yeni doğan yıldızın etrafındaki gaz ve toz diskinin çevresinde oluştuğu düşünülüyor.

Bu ötegezegenlerin, zaman içinde taşıdıkları materyali üzerlerinden atarak hafifledikleri tahmin ediliyor.

Araştırmanın sonuçları, "Monthly Notices of the Royal Astronomical Society" dergisinde yayımlandı.

Gerek Rusya-Ukrayna savaşı gerekse Orta Doğu'daki savaşlara bakıldığında Türkiye'nin istikrar adası konumunda olduğunu vurgulayan Uraloğlu, "Türkiye zor zamanda sözünde duran ve ihtiyaç duyulan ülke konumunda. Bu çok kıymetli." diye konuştu.

Uraloğlu, şu an güçlü imkanları olan Türkiye'nin, herkesin çözüm ortağı olmak için yaklaştığı bir ülke niteliği taşıdığını söyledi.

"KALKINMA YOLU'NU ORTA KORİDOR'A BAĞLAYARAK YOLUMUZU GÜÇLENDİRECEĞİZ"

Irak'ın Kalkınma Yolu için yeni limanlar inşa ettiğini, bunlardan en önemlisinin de Basra Körfezi'ndeki Fav Limanı olduğunu dile getiren Uraloğlu, burasının 4 faz halinde yapılarak peyderpey açılacağını anlattı.

Uraloğlu, Kalkınma Yolu'nun hayata geçirilmesiyle Basra Körfezi'nden gelen yüklerin hem otoyol hem de demir yolu ile Türkiye'ye gelip buradan da tüm Avrupa'ya gidebileceğine dikkati çekerek, "Burada aynı zamanda enerji nakil hattı, iletişim ve haberleşme hattı da yapalım istiyoruz." ifadesini kullandı.

Uraloğlu, Fav Limanı'nın büyük bir yatırım olduğunu ve tamamlandığında dünya çapında önemli bir lojistik merkez haline geleceğini bildirdi.

Limanın Kalkınma Yolu ile çok daha fazla anlam kazanacağını belirten Uraloğlu, şu değerlendirmede bulundu:

"Orta Doğu'daki savaş ve gerginlikler nedeniyle ulaşım hatlarında ciddi sıkıntılar yaşandı. Bu noktada Kalkınma Yolu ciddi bir alternatif olarak karşımıza çıkıyor. Türkiye'de irili ufaklı 217 civarında limanımız var, Fav Limanı onların 4'te 1 kapasitesine eşit olabilecek büyüklükte olacak. Bu limandan diğer ülkelerden gelecek yakıt ile ihraç malları, demir yolu ve otoyolla taşınacak. Kalkınma Yolu'nda ilk etapta demir yolunu hayata geçirelim diye mutabık kaldık, ilerleyen dönemde de otoyolu devreye alma düşüncesindeyiz. Ayrıca Kalkınma Yolu'nu Orta Koridor'a bağlayarak yolumuzu daha da güçlendireceğiz."

KALKINMA YOLU, KÖRFEZ-AVRUPA HATTINDA ALTERNATİF BİR GÜZERGAH

Uraloğlu, Kalkınma Yolu Projesi kapsamında yürütülen çalışmalarla Türkiye'den geçen 2 bin 88 kilometrelik demir yolu bağlantısı için 615 kilometrelik yeni hat, 1912 kilometrelik kara yolu koridoru içinse 320 kilometrelik yeni otoyol yatırımının planlandığı bilgisini verdi.

Projenin Türkiye'ye sağlayacağı avantajlara dikkati çeken Uraloğlu, şunları kaydetti:

"Türkiye, Irak, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri zaten projede mutabakata vardı. Proje bölgenin transit ticaretine katkı sağlayacak. Kalkınma Yolu'nun Türkiye'nin Orta Doğu-Avrupa ticaretindeki transit rolünü güçlendirmesini, limanlar, lojistik merkezler ve demir yollarında yük hacmini artırmasını, Körfez-Avrupa hattında alternatif bir güzergah oluşturmasını, özellikle Mersin, Gaziantep ve Güneydoğu Anadolu'daki lojistik yatırımlarını hızlandırmasını öngörüyoruz. Ayrıca, projenin tamamlanmasıyla Türkiye ekonomisine 10 yıllık dönemde yaklaşık 55 milyar dolar katkı sağlamasını bekliyoruz."

500 BİN TL'LİK TRANSFER MERCEK ALTINDA

Soruşturma dosyasında yer alan iddialara göre, Balçova Belediye Başkanı Onur Yiğit'in, 31 Mart 2024 yerel seçimlerinden önce Malatya Büyükşehir Belediye Başkan adayı olan CHP Malatya Milletvekili Veli Ağbaba'nın adaylık kampanyası için 500 bin TL gönderdiği tespit edildi. Söz konusu para transferinin, Seferihisar operasyonunda tutuklanan danışman Özlem Akyılmaz üzerinden ulaştırıldığı öne sürüldü. İşlemin bizzat Başkan Yiğit'in annesi Meryem Yiğit tarafından gerçekleştirildiğinin belirlenmesi üzerine harekete geçen emniyet güçleri, rüşvet trafiğinin merkezinde yer aldığı gerekçesiyle anne Yiğit'i de gözaltına aldı.

ESKİ MİLLETVEKİLİNİN OĞLU DA YAKALANDI

Soruşturmanın Ağbaba ekseninde genişlemesiyle birlikte operasyonun Güzelbahçe ayağında da hareketlilik yaşandı. Eski CHP İzmir Milletvekili Tacettin Bayır'ın oğlu Güzelbahçe Belediye Meclis Üyesi Doğuş Bayır'ın da yerel seçim öncesinde benzer bir yöntemle Veli Ağbaba'ya para transferi gerçekleştirdiği ileri sürüldü. Bayır'ın gönderdiği meblağın da savcılık tarafından rüşvet kapsamına alınması üzerine hakkında acil gözaltı kararı verildiği ve ekiplerce yakalanarak emniyete götürüldüğü öğrenildi.

Gözaltına alınan şüphelilerin emniyetteki işlemleri sürerken, olayla ilgili başlatılan çok yönlü soruşturma devam ediyor.

Adalet Bakanı Gürlek, NSosyal hesabından Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığının yürüttüğü çalışmalara dair yaptığı paylaşım yaptı.

Bakan Gürlek paylaşımında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde, adaletin tecellisi ve milletin huzuru için tavizsiz bir mücadele yürüttüklerini belirtti.

Kamu vicdanını derinden yaralayan faili meçhul cinayetleri ve kayıp şahıs vakalarını çözmeyi, acılı ailelerin yüreğine su serpmeyi en büyük öncelikleri olarak gördüklerini vurgulayan Bakan Gürlek, "Bu kararlılıkla, Bakanlığımız bünyesinde kurduğumuz Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığımız eliyle geçmişe dönük dosyaları tek tek inceliyoruz. Daire Başkanlığımızın faaliyete geçtiği günden bugüne yürütülen kapsamlı çalışmalar neticesinde 16 dosyada 19 faili meçhul cinayetin aydınlatılmasını sağladık." ifadelerini kulandı.

Bakan Gürlek, kısa zamanda elde edilen bu başarının Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın güçlü liderliğinde devletin kurumları arasındaki sıkı koordinasyon ve sarsılmaz uyumun bir sonucu olduğunu belirterek, birlikte çalıştıkları İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi ve ilgili tüm kurum ve kuruluşlara teşekkür etti.

638 DOSYA YENİDEN DEĞERLENDİRİLİYOR

Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığı koordinesinde devam eden çalışmalarda 75 ile 638 dosyanın yeniden değerlendirildiğini aktaran Gürlek, şunları kaydetti:

"52 ilimizde 147 maktulün bulunduğu 141 dosya incelenmekte, 47 maktullü 44 dosyada ise Başsavcılıklarımız ve kolluk birimlerimizce "Özel Çalışma Ekipleri" görev yapmaktadır. İğneyle kuyu kazar gibi delil toplayarak faili meçhul soruşturmaları aydınlatan Cumhuriyet Başsavcılıklarımıza, sahada gece gündüz demeden fedakarca görev yapan kahraman emniyet ve jandarma teşkilatlarımıza, süreçte emeği geçen tüm kamu görevlilerimize yürekten teşekkür ediyorum. Hiçbir faili meçhul, karanlıkta kalmayacak; adalet, er ya da geç mutlaka tecelli edecektir."

2 Şubat'ta başlayan ikinci dönem ise yarın sona erecek. Öğrenciler, eğitim öğretimin yorgunluğunu yarınki son ders zilinin ardından atacak.

Ortaokul son sınıf öğrencileri, 13 Haziran'da Liselere Geçiş Sistemi (LGS) kapsamında yapılan merkezi sınavın sonuçlarını 10 Temmuz'da öğrenecek.

Lise son sınıf öğrencileri ile mezunlar, 20-21 Haziran'da Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) heyecanını yaşadı. 20 Haziran'da düzenlenen YKS birinci oturum Temel Yeterlilik Testi (TYT) ile 21 Haziran'da yapılan ikinci oturum Alan Yeterlilik Testleri (AYT) ve üçüncü oturum Yabancı Dil Testi'nin sonuçları 22 Temmuz'da açıklanacak.

Öğretmenlerin 2026 Haziran Dönemi Mesleki Çalışma Semineri ise 29-30 Haziran'da Öğretmen Bilişim Ağı (ÖBA) platformu üzerinden çevrim içi olarak gerçekleştirilecek.

2026-2027 eğitim öğretim yılı için 14 Eylül'de ders başı yapılacak.

İşte, Meteoroloji verileri ışığında uyarılarla birlikte il il hava durumu tahminleri detayda karşınızda...

YURT VE DÜNYA GENELİNDE HAVA DURUMU NASIL? (24 TV HAVA DURUMU VİDEOLU ANLATIM)

25 Haziran 2026 Perşembe Bugün 24 TV Meteoroloji Editörü Eldebiran Ayan, 24 TV ekranlarından yurt ve dünya genelinde hava durumunu bildiriyor.

25 HAZİRAN 2026 PERŞEMBE BUGÜN BAZI İLLERDE BEKLENEN HAVA DURUMUYLA GÜNÜN EN YÜKSEK SICAKLIKLARI İSE ŞÖYLE:

Ankara: Az bulutlu ve açık 31

İstanbul: Az bulutlu ve açık 31

İzmir: Az bulutlu ve açık 34

Adana: Az bulutlu ve açık 34

Antalya: Az bulutlu ve açık 30

Samsun: Parçalı ve az bulutlu 29

Trabzon: Parçalı, yer yer çok bulutlu 26

Erzurum: Parçalı, yer yer çok bulutlu, yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı 26

Diyarbakır: Az bulutlu ve açık 37

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, "Türkiye olarak bu acı ve zor günlerinde Venezuelalı dostlarımızın yanındayız." açıklamasında bulundu.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada şu ifadelere yer verdi:

"Venezuela'da meydana gelen iki ayrı depremde hayatını kaybedenlerin acısını yürekten paylaşıyor, dost Venezuela halkına ve hükûmetine başsağlığı ve geçmiş olsun dileklerimi iletiyor, yaralılara acil şifalar temenni ediyorum.

Türkiye olarak bu acı ve zor günlerinde Venezuelalı dostlarımızın yanındayız."

Ağırbaş, vakfın dünyada düzenlenen birçok iklim eylem haftası, sıfır atık ve çevre haftası etkinliklerine partnerlik yaptığını dile getirdi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan liderliğinde 2017 yılında başlayan "Sıfır Atık" hareketinin Türkiye'nin 81 ili ve 193 ülkede karşılık bulduğuna işaret eden Ağırbaş, "Dünyanın en büyük iklim eylem haftalarının başında gelen Londra İklim Eylem Haftası'nda Sıfır Atık Vakfı olarak bizim çadırımızda da onlarca etkinlik düzenlendi. Dünyanın en büyük sivil toplum kuruluşlarıyla birlikte çalışıyoruz. Daha iyi bir dünya, daha yaşanabilir bir dünya için çalışıyoruz." diye konuştu.

Londra Borsası'nın açılışını yaptıklarının da altını çizen Ağırbaş, "Bize ilk kez bir sivil toplum liderinin bu açılışı yaptığını ifade ettiler. Biz iklim eylemi için finansal kuruluşları daha fazla sorumluluk almaya davet ettik." ifadelerini kullandı.

Ağırbaş, yaptıkları ikili görüşmelerde Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın küresel adalet çağrısı ile Emine Erdoğan'ın liderliğinde başlayan Sıfır Atık hareketini anlattıklarını kaydederek, "Bütün ülkelerden Sıfır Atık hareketine destek geliyor. Özellikle birçok hükümet başkanı, devlet başkanı ve bakan seviyesinde isim ile eski devlet başkanları Sıfır Atık hareketine destek oluyor." dedi.

- "İNSAN ODAKLI, KİMSENİN GERİDE KALMADIĞI BİR COP GÜNDEMİ OLUŞTURMAK İSTİYORUZ"

Haziranda düzenlenen Sıfır Atık Forumu'nda 183 ülkeden 5 binden fazla katılımcının yer aldığını anımsatan Ağırbaş, bunun dünyanın en büyük çevre ve sıfır atık etkinliği olduğuna dikkati çekti.

Ağırbaş, 2023'te kurulan vakfın bugün çok farklı bir noktaya geldiğini belirterek, "Türkiye topraklarından çıkan bir vakıf, dünyanın kaderi için önemli çalışmalara imza atıyor. Dünyadaki sayılı sivil toplum kuruluşlarından biri haline geldik." şeklinde konuştu.

Sıfır Atık Vakfı'nın Azerbaycan'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği 29. Taraflar Konferansı'nda (COP29) ve Brezilya'da düzenlenen COP30'da aktif rol aldığını hatırlatan Ağırbaş, "Geçmiş yıllardaki tecrübemizi (COP31) buraya aktaracağız. Sıfır Atık Forumu da COP31'in hazırlık toplantısı gibiydi. Orada da COP31'de yapacağımız işleri ve süreçleri tartıştık." ifadelerini kullandı.

Daha güçlü bir COP inşası için dünyanın pek çok farklı yerindeki sivil toplum kuruluşu ve kurumla çalıştıklarını söyleyen Ağırbaş, "Tüm bakanlıklarımızla güçlü bir koordinasyon içinde, daha yaşanılabilir ve daha adil bir dünya için çalışıyoruz. İnsan odaklı, kimsenin geride kalmadığı bir COP gündemi oluşturmak istiyoruz ki somut hedeflerle toplumlara faydası olsun." değerlendirmesini yaptı.

Buna göre, ölüm sayısı 2024'te 489 bin 734 iken, 2025'te 491 bin 684 olarak belirlendi. Ölen kişilerin yüzde 55,1'ini erkekler, yüzde 44,9'unu kadınlar oluşturdu.

Bin kişi başına düşen ölüm sayısını ifade eden kaba ölüm hızı, 2025'te bir önceki yıla göre değişim göstermeyerek binde 5,7 oldu. Diğer bir ifadeyle 2025'te bin kişi başına 5,7 ölüm düştü.

Kaba ölüm hızı en yüksek il, 2025'te binde 10,8 ile Sinop oldu. Bu ili binde 10,2 ile Kastamonu, binde 9,6 ile Giresun ve binde 9,5 ile Balıkesir izledi. Kaba ölüm hızının en düşük olduğu il ise binde 2,3 ile Şırnak olurken, bu ili binde 2,5 ile Hakkari, binde 3,1 ile Van, binde 3,2 ile Batman ve Şanlıurfa izledi.

İLLERE GÖRE ÖLÜM NEDENLERİ

Ölümler nedenlerine göre incelendiğinde, 2025'te yüzde 34,7 ile dolaşım sistemi hastalıkları ilk sırada yer aldı. Bu ölüm nedenini yüzde 16,1 ile iyi huylu ve kötü huylu tümörler, yüzde 15,1 ile solunum sistemi hastalıkları takip etti.

Dolaşım sistemi hastalıklarından kaynaklı ölümler alt ölüm nedenlerine göre incelendiğinde, ölenlerin yüzde 42,3'ünün iskemik kalp hastalıklarından, yüzde 24,6'sının diğer kalp hastalıklarından, yüzde 18,2'sinin serebro-vasküler hastalıklardan kaynaklandığı belirlendi.

Dolaşım sistemi hastalıklarından ölümler illere göre incelendiğinde, 2025'te bu hastalıklara bağlı ölüm oranı en yüksek il yüzde 47,7 ile Çanakkale oldu. Bu ili yüzde 42,8 ile Balıkesir, yüzde 42,2 ile Hatay, yüzde 42 ile Burdur izledi.

Dolaşım sistemi hastalıklarına bağlı ölüm oranı en düşük iller ise yüzde 25,4 ile Kilis, yüzde 28,7 ile Hakkari, yüzde 28,9 ile İstanbul, yüzde 29 ile Kayseri şeklinde sıralandı.

BEBEK ÖLÜM HIZI BİNDE 7,8

İyi ve kötü huylu tümörlerden kaynaklı ölümler alt ölüm nedenlerine göre incelendiğinde, ölenlerin yüzde 28,9'unun gırtlak ve soluk borusu/bronş/akciğerin kötü huylu tümöründen, yüzde 8'inin kolonun kötü huylu tümörü, yüzde 7,6'sının lenfoid ve hematopoetik kötü huylu tümörü kaynaklı olduğu görüldü.

İyi ve kötü huylu tümörlerden ölenler illere göre incelendiğinde, 2025'te iyi ve kötü huylu tümörlerden kaynaklı ölüm oranı en yüksek il yüzde 22,4 ile Ağrı oldu. Bu ili yüzde 19,8 ile Van, yüzde 19,5 ile Kocaeli ve Ankara, yüzde 19,4 ile Elazığ izledi.

Bu hastalıklara bağlı ölüm oranı en düşük iller ise yüzde 9,7 ile Kilis, yüzde 10,9 ile Burdur, yüzde 11 ile Şanlıurfa, yüzde 11,2 ile Aydın olarak tespit edildi.

Bebek ölüm sayısı, 2024'te 8 bin 484 iken, 2025'te 6 bin 988'e geriledi. Bin canlı doğum başına düşen bebek ölüm sayısını ifade eden bebek ölüm hızı, 2024'te binde 9 iken, 2025'te binde 7,8 oldu.

Doğumdan sonraki beş yıl içinde ölme olasılığını ifade eden beş yaş altı ölüm hızı, 2024'te binde 11,1 iken, 2025'te binde 9,5 oldu.

24 TV Genel Yayın Yönetmeni Ömer Özkök ve Akşam Gazetesi Yazarı Hikmet Genç, Türkiye'nin ve dünyanın gündemini, gazetelere yansıyan haberleri, köşe yazılarını ve günün önemli gelişmelerini farklı bakış açılarıyla, çarpıcı analizlerle hafta içi her sabah "Günün Manşeti"nde değerlendiriyor. "Günün Manşeti" hafta içi her sabah saat 11.00'de canlı yayınla 24 TV'de ekrana geliyor.

Programdan önemli satır başları:

VENEZUELA'DA 7,2 VE 7,5 BÜYÜKLÜĞÜNDE 2 DEPREM!

Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan Venezuela'ya destek mesajı: "Türkiye olarak bu acı ve zor günlerinde Venezuelalı dostlarımızın yanındayız."

İSTANBULLU KADERİNE TERK EDİLDİ

24 TV GYY Ömer Özkök: İstanbul'da kentsel dönüşüme ayrılan bütçe, reklama ayrılan bütçenin bilmem yüzde kaçıysa eğer; orada bir problem var demektir ve bunu da söylememiz gerekir.

Akşam Gazetesi Yazarı Hikmet Genç: İstanbul'un bütün kimliği yok edildi. Çürük binalarda insanlar yaşıyor. En ufak bir depremde birçok can kaybı olabilir, durum bir felakete dönüşebilir. CHP ise kendisi dünyanın en sağlam yerinde oturur; o güzel villalarda, pahalı binalarda oturulur. Umrunuzda değil; işiniz gücünüz pavyon, köpük, parti!

İSTANBUL DEPREME HAZIR MI?

24 TV GYY Ömer Özkök: Murat Kurum, seçim arifesinde "600 bin konut dönüşmeli" dediğinde hemen, "600 bin konut dönüşmeli diyor olmamalı" dedi; "Yapılamaz, yapılmamalı zaten" dedi, değil mi? Neye göre yapılmamalı?

TRUMP: ERDOĞAN BÜYÜK BİR LİDER

Akşam Gazetesi Yazarı Hikmet Genç: Normaldir. Ben zaten büyük bir ülkeyim; Recep Tayyip Erdoğan zaten bir dünya lideri, ondan çok daha eski ve tecrübeli bir liderdir. Dünyayı da tanıyor. Büyük ülkelerin taltif edilmeye de çok ihtiyaçları yoktur. Recep Tayyip Erdoğan hakkında söyledikleri şeyler, bütün dünyanın bildiği şeyler; yani dediğim gibi, malumun ilamıdır.

24 TV GYY Ömer Özkök: CHP Manisa Milletvekili Özgür Özel'in —her türlü krizde vurup kafayı yatabilecek kadar soğukkanlı ve kriz yönetimine haiz o CHP Manisa Milletvekili Özgür Özel'in uykusunu kaçıran tek şey, CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu'nun "Osmanlı coğrafyasında var olmalıyız, Osmanlı coğrafyasını göz ardı etmemeliyiz" ifadeleri olmuş.

Malatya genelinde altyapının büyük bölümünün yenilendiğini vurgulayan Er, deprem sonrasında mevcut şebekenin yaklaşık yüzde 80'inin modernize edildiğini, kullanım ömrünü tamamlayan ve bazı bölgelerde hâlen kullanılan asbest boruların ise kademeli olarak değiştirildiğini kaydetti. Toplam 35 milyar liralık yatırımın yaklaşık 20 milyar lirasının TOKİ tarafından, 15 milyar lirasının ise Malatya Büyükşehir Belediyesinin sağladığı hibe, kredi ve diğer finansman kaynaklarıyla gerçekleştirildiğini ifade etti.

Çevresel altyapı projelerine de değinen Başkan Er, İnderesi'nde yeni bir arıtma tesisinin hizmete alınacağını, Organize Sanayi Bölgesi'nde yapımı devam eden kimyasal arıtma tesisinin tamamlanmasıyla Şahnahan Deresi'ndeki çevresel kirliliğin önemli ölçüde azaltılmasının hedeflendiğini söyledi. Ayrıca Yeşilyurt'ta yapımı süren ve 2,2 milyar liralık yatırımla hayata geçirilen biyolojik arıtma tesisinin, çamur kurutma ünitesiyle birlikte bölgenin en modern çevre yatırımlarından biri olacağını ve burada arıtılan suyun tarımsal sulamada yeniden değerlendirileceğini belirtti.

Deprem sonrası yeniden inşa edilen şehir merkezinde kapsamlı altyapı düzenlemelerinin de sürdüğünü aktaran Er, çarşı bölgesindeki yeraltı sularının kontrol altına alınarak yağmur suyu drenaj sistemiyle entegre edildiğini ve bu suların özel hatlar aracılığıyla tarımsal sulamada kullanılmasının planlandığını ifade etti. İkizce başta olmak üzere yeni yerleşim alanlarında ise içme suyu, kanalizasyon ve yağmur suyu altyapılarının gelecekteki nüfus ve şehirleşme ihtiyaçları dikkate alınarak inşa edildiğini kaydetti.

Malatya Büyükşehir Belediyesi, deprem sonrası yürüttüğü kapsamlı altyapı yatırımlarıyla yalnızca mevcut ihtiyaçlara çözüm üretmeyi değil, aynı zamanda Malatya'nın gelecekte karşılaşabileceği risklere karşı daha dirençli, sürdürülebilir ve modern bir altyapı sistemi oluşturma yolunda çalışmalarını sürdürüyor.

BÖLGENİN İLK YENİ NESİL KÜTÜPHANESİ

Malatya'nın eğitim ve kültür hayatına yeni bir soluk getiren Şehir Kütüphanesi, yalnızca kitap okunan bir alan değil; eğitim, sosyal yaşam ve teknolojiyi bir araya getiren modern bir yaşam merkezi olarak tasarlandı.

7 gün 24 saat açık olan kütüphane, öğrencilerin günün her saatinde güvenli ve konforlu bir ortamda çalışmalarına imkân sağlıyor.

ÜNİVERSİTE ATMOSFERİ SUNAN AMFİ MİMARİ

Kütüphanenin en dikkat çekici bölümlerinden biri ise modern amfi alanı oldu. Üniversite kampüslerini andıran mimarisiyle öne çıkan amfi alanı, öğrencilerin hem ders çalışabilecekleri hem de sosyal etkinliklere katılabilecekleri özel bir ortam sunuyor.

Kütüphanede ayrıca seminer salonları, söyleşi alanları, öğrenci hizmet birimleri, bekleme alanları ve modern bir kafeterya da bulunuyor.

815 KİŞİLİK DEV KAPASİTE

Yeni Nesil Şehir Kütüphanesi bünyesinde;

460 kişilik serbest çalışma alanı,

95 kişilik bilgisayarlı çalışma alanı,

100 kişilik amfi alanı,

60 kişilik seminer salonu,

100 kişilik kafeterya bölümü yer alıyor.

Özel olarak geliştirilen yazılım sistemi sayesinde kullanıcıların tüm işlemleri hızlı ve kolay şekilde gerçekleştirilebiliyor.

ÖĞRENCİLER İÇİN TAM DONANIMLI EĞİTİM MERKEZİ

Kütüphane içerisinde öğrencilerin ihtiyaç duyabileceği her ayrıntı düşünüldü. Yaklaşık 100 bilgisayar destekli çalışma masası bulunan merkezde yüksek hızlı ve sınırsız internet erişimi ücretsiz olarak sunuluyor.

Araştırma yapmak, çevrim içi derslere katılmak ve akademik çalışmalarını yürütmek isteyen öğrenciler için modern teknolojik altyapı hizmet veriyor.

ÇORBA, ÇAY VE KAHVE ÜCRETSİZ

Şehir Kütüphanesi'nin en dikkat çeken özelliklerinden biri de öğrenci dostu uygulamaları oldu.

Belirli saatlerde öğrencilere çorba ikramı yapılırken, gün boyunca çay, kahve ve su ücretsiz olarak sunuluyor. Böylece öğrenciler kütüphaneye girdikleri andan çıkış yapıncaya kadar herhangi bir harcama yapmak zorunda kalmadan çalışmalarını sürdürebiliyor.

TAM GÜVENLİ ORTAM

Büyükşehir Belediyesi hizmet binası içerisinde yer alan kütüphane, güvenlik açısından da önemli avantajlar sunuyor.

Öğrenciler güvenlik kontrolü ve kayıt sistemiyle kütüphaneye giriş yaparken, aileler de çocuklarının güvenli bir ortamda ders çalıştığından emin olabiliyor.

İNSAN ODAKLI BELEDİYECİLİĞİN EN GÖRÜNÜR ÖRNEKLERİNDEN BİRİ

Şehir Kütüphanesi'nin doğrudan Büyükşehir Belediyesi binası içerisinde hizmet vermesi, Başkan Sami Er'in insan odaklı belediyecilik anlayışının en somut örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor.

Belediye hizmet binasının önemli bir bölümünün gençlere tahsis edilmesi, eğitime ve gençliğe verilen önemin göstergesi olarak dikkat çekiyor.

BAŞKAN ER: "GENÇLERİMİZİN BAŞARISI İÇİN HER AYRINTIYI DÜŞÜNDÜK"

Malatya Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er, gençlerin başarısı için tüm detayların düşünüldüğünü belirterek şunları söyledi:

"Malatya'mızın ve özellikle gençlerimizin heyecanla beklediği Şehir Kütüphanemizi hizmete açtık. Sınav döneminin yaklaşması nedeniyle gençlerimizi daha fazla bekletmek istemedik. Burada güvenli, huzurlu, temiz ve konforlu bir çalışma ortamı hazırladık. Çorba ikramından sınırsız internet hizmetine, bilgisayarlı çalışma alanlarından sosyal yaşam alanlarına kadar her ayrıntıyı gençlerimiz için planladık. Burası yalnızca bir kütüphane değil, gençlerimizin geleceğe hazırlandığı modern bir eğitim ve yaşam merkezidir. Projelerimizi hayata geçirirken bizlere her daim destek olan başta Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'a ve bakanlarımıza şükranlarımı sunuyorum."

İLK GÜNLERDEN YOĞUN İLGİ

Kapılarını açtığı ilk günden itibaren yoğun ilgi gören Şehir Kütüphanesi, Malatya'da eğitim hayatına önemli katkılar sunmaya başladı. İlk üç gün içerisinde yaklaşık 4 bin öğrencinin kayıt yaptırdığı merkez, şimdiden gençlerin buluşma ve çalışma noktası haline geldi.

Malatya Büyükşehir Belediyesi tarafından hayata geçirilen Yeni Nesil Şehir Kütüphanesi, eğitim, kültür ve sosyal yaşamı aynı çatı altında buluşturarak Malatya'nın geleceğine yapılan en önemli yatırımlardan biri olarak öne çıkıyor.

ÖĞRENCİLERDEN KÜTÜPHANEYE TAM NOT

Öğrenciler, Malatya Büyükşehir Belediyesi tarafından hayata geçirilen yeni kütüphanenin eğitim hayatlarına önemli katkılar sağlayacağını belirterek, başta Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er olmak üzere emeği geçenlere teşekkür etti.

"GÜZEL BİR ÇALIŞMA ORTAMI VAR"

YKS hazırlık öğrencisi Kerem Talha Katar, kütüphanenin beklentilerinin üzerinde olduğunu belirterek, "Kütüphane gerçekten çok güzel. Belediyenin içerisinde olması da ayrıca bizleri sevindirdi. Binlerce kitabın yer aldığı kütüphanede aradığımız her kaynağa ulaşabiliyoruz. Oldukça büyük ve verimli bir çalışma ortamı oluşturulmuş" dedi.

"KENDİMİ ÜNİVERSİTE KAMPÜSÜNDE GİBİ HİSSETTİM"

Deprem sonrası ders çalışma alanı bulmakta zorlandıklarını ifade eden YKS öğrencisi Emirhan Keskin ise Büyükşehir Belediyesinin hizmetinden duyduğu memnuniyeti şu sözlerle anlattı:

"Büyükşehir Belediyesinin böyle bir kütüphane yapması biz gençleri çok mutlu etti. Depremden sonra çalışacak yer bulma konusunda sıkıntılar yaşıyorduk. Mevcut kütüphaneler yoğun oluyordu. Buradaki ortam bizi gerçekten şaşırttı. Kendimi adeta bir üniversite kampüsünde gibi hissettim. Öğrencilere sunulan ikramlar da çok güzel düşünülmüş. Emeği geçenlere teşekkür ediyorum."

"BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANIMIZA TEŞEKKÜR EDİYORUM"

KPSS'ye hazırlanan Sıla Yıldız da kütüphanenin teknolojik altyapısına dikkat çekerek, "Kütüphane çok güzel ve çok büyük. Ben çok beğendim, güzel bir ortam var. Ayrıca, giriş-çıkış sisteminin olması da çok iyi, masa sorunu yaşamıyoruz. Girerken masa seçimi var bizim açımızdan güzel bir uygulama. Kütüphanenin içini de çok beğendim, geniş ve ferah bir ortam var. Öğrencilerin rahatça ders çalışacakları bir ortam oluşturulmuş. Ben çok sevdim. Deprem yaşayan bir şehiriz öğrencilerin ders çalışmaları için böyle yerler şarttı. Bizim için çok güzel oldu. Büyükşehir Belediye Başkanımız Sami Er'e teşekkür ediyorum" ifadelerini kullandı.

Hürmüz Boğazı'nda yaşanan gerilimle fosil yakıta bağımlılığın sonuçlarının tüm dünyada görüldüğüne dikkati çeken Kurum, yenilenebilir enerji kaynaklarının ve enerji bağımsızlığının ciddiyetinin bir kez daha idrak edildiğini vurguladı.

Türkiye'nin COP31 Başkanlığının böyle bir süreçte çok daha fazla anlam kazandığına işaret eden Bakan Kurum, yenilenebilir enerji ve nükleer yatırımlarına ilişkin soruyu şöyle yanıtladı:

"Bu konuda Enerji Bakanlığımızla çalışıyoruz. İnşallah önümüzdeki süreçte 2035'e ilişkin iddialı hedefleri açıklayacaklar. Cumhurbaşkanı'mızın koyduğu 2053 Net Sıfır Emisyon hedefine ulaşacak eylemleri ve projeleri olacak. Türkiye, bu anlamda birçok ülkeye göre iyi konumda. Yenilenebilir enerjide ciddi yatırımlarımız var. Bugün kurulu güçte yüzde 62'lerdeyiz. Hidroelektrik santrallerimiz, rüzgar enerjisi santrallerimiz, güneş enerjisi santrallerimiz ve nükleer yatırımlarımız olanca hızıyla devam ediyor. Yenilenebilir enerjide o yüzden iddialıyız. Daha da iyi olacağız. Depolama kapasitesi artıyor, şebeke hattı artıyor. Yerli ve milli elektrikli aracımız var. Bunların sayısını artırmak ve çeşitlendirmek lazım ki aslında 'Tam bağımsız olacağım.' diyorsanız bunu yapmak zorunluluk haline geldi."

Kurum, ABD'nin iklim krizine karşı tutumunun çalışmaları nasıl etkilediği yönündeki soru üzerine, "Bugün taraf olmadıklarını veya sürece dahil olmadıklarını söyleseler de sonuçta bu, sadece hükümetlerin alacağı bir karar değil. Bu işin özel sektörü var, üretimi var, tüketimi var. Dünyanın geçtiği bir süreç var. Bir dönüşüm sürecinden geçiyoruz. Bu dönüşüme ayak uydurdunuz, uydurdunuz. Uydurmadığınızda geride kalırsınız." diye konuştu.

Amerikan Ticaret Odasının her konuda COP31 Başkanlığını desteklediğini anlatan Kurum, "Hepsi destek olduklarını ve bu değişimin ve dönüşümün gerekli olduğunu ifade ediyorlar. O yüzden hükümetlerin kararları bugün öyle olabilir ama önümüzdeki süreçte ister istemez onlar da sürece dahil olacaktır. Asıl olan toplumun geneli ne istiyor? Amerika'nın burada doğrudan desteği muhakkak kıymetli." ifadelerini kullandı.

"BİZ, YURT DIŞINDAN ÇÖP ALMIYORUZ"

Kurum, Türkiye'nin İngiltere'den atık ithalatına ilişkin, ülkedeki pek çok sektörde geri dönüşümden elde edilmiş ürünlerin imalatta kullanıldığını söyledi.

Bunu yaygınlaştırmak istediklerini anlatan Kurum, "Biz, yurt dışından çöp almıyoruz, onun altını çizeyim. İthal ettiğimiz ham maddeler var. Biz buna ham madde diyoruz. Kısmen kağıt geliyor, belli plastikler geliyor. Bunları üretimde kullanıyoruz ve elimizdeki malzeme yetmiyor." diye konuştu.

Türkiye'de 1 Temmuz itibarıyla depozito uygulamasına geçileceğine işaret eden Kurum, "Geri dönüşüm oranında yüzde 37'deyiz. Amacımız, 2053'e doğru döngüsel ekonomide bu oranı yüzde 80'e çıkarmak." dedi.

Kurum, COP31 Eylem Gündemi'nin 10 öncelik alanını Sıfır Atık, temiz enerji dönüşümü ve elektrifikasyon, gıda güvenliği, iklim uygulama köprüsü, okyanuslar ve denizler, iklim dirençli şehirler, gençlik ve eğitim, dinamik ve dayanıklı sağlık sistemleri, Rio sinerjisi ve yeşil sanayileşme olarak sıraladı.

Bu başlıklara ilişkin hedeflerin detaylarını paylaşan Kurum, COP31 Eylem Gündemi'nde yer alan "Sıfır Atık ve Metan Azaltımı" hedefine değinerek, "Atıklarımız, her geçen gün daha fazla artmaya başladı. Biz, bunu yüzde 50 azaltma hedefi koyduk." dedi.

Tüketim alışkanlığı konusunda da üretimde ve imalat sektöründe yüzde 15 döngüsel ekonomiden elde edilmiş malzeme kullanılması zorunluluğu getirildiğinin altını çizen Kurum, "Üstümüze giydiğimiz kıyafetlerin de 2035 yılına kadar en az yüzde 15'i geri dönüşümden elde edilecek. Eski malzemeyi kullanıp atmayacağız. O döngüsel ekonomiyi her sektöre yaygınlaştırmak istiyoruz." ifadelerini kullandı.

"MİLLETİMİZE EVLERİNİ İKİ YIL GİBİ KISA BİR SÜREDE TESLİM ETTİK"

Türkiye'nin 6 Şubat 2023'teki depremlerin ardından bölgede yürüttüğü inşa çalışmalarının COP31'in "Dirençli Şehirler" başlığına çok önemli bir örnek oluşturduğunu anlatan Kurum, "11 ilde 3 bin 500 ayrı alanda gerçekten kolay olmayacak bir çalışmayı yürüttük ve hamdolsun, milletimize evlerini iki yıl gibi kısa bir sürede teslim ettik. Bunu anlattığımızda çok şaşırıyorlar, takdir ediyorlar. Zaten Türkiye'nin burada sergilediği kararlılığı ve istikrarlı duruşu yaptığımız işlerden görerek COP31 Başkanlığını gerçekleştirebileceğine inanıyorlar." diye konuştu.

Kurum, "Dirençli Şehirler" başlığında enerji kullanım yoğunluğunun azaltılmasından sıfır enerjili binalara, şehirlerdeki mikromobilitenin artırılmasından raylı sistemlerin ulaşımda daha çok kullanılmasına kadar birçok projenin bulunduğunu söyledi.

Türkiye'nin binalarda yenilenebilir enerji kullanımına öncelik verdiğine dikkati çeken Kurum, atık suların yeniden dönüşümünü zorunlu hale getirdiklerini ve peyzajlarda şehirlerin özelliğine göre dikkate alınması gerekenlere ilişkin yönetmeliklerin bulunduğunu dile getirdi.

Kurum, 2035'te yüzde 35 elektrifikasyona geçme hedefine değinerek, "İlave şebeke yatırımları yapacağız. Depolama kapasitemizi artıracağız. İletim hatları ile ilgili yatırımı yapacağız. Yapmak zorundayız, sadece 'Geçeceğim' demekle olmuyor." ifadelerini kullandı.

Elektrifikasyonun temiz enerjiyle yapılmasının önemine işaret eden Kurum, iklim farkındalığı eğitiminin 2035'e kadar bütün ülkelerin müfredatlarına girmesi yönünde hedef koyduklarını dile getirdi.

Kurum, Türkiye'de tek kullanımlık plastiklerin kısıtlanmasıyla ilgili getirilecek düzenlemelere de değindi.

Plastik çatal, bıçak ve yemek kaplarının geri dönüştürülebilir ya da doğada yok olan ahşap ve kağıttan yapılan ürünlerle değiştirilmesini teşvik ettiklerini anlatan Kurum, bununla ilgili düzenlemenin eylül itibarıyla yayımlanacağını duyurdu.

"UYGULAMA COP'U"

"COP31, ortak irade ve somut sonuçlarla hatırlansın." diyen Kurum, bugüne kadar yapılan diğer toplantılarda 80'in üzerinde karar alındığını belirtti.

Bu kararlarla ilgili neticelerin uygulamalarla alındığını söyleyen Kurum, "Eğer bugün emisyon azaldıysa yapılan uygulamalarla alındı. Söylemle alınmadı veya 'O kararları yapacağız.' gibi iyi niyet temennileriyle olmuyor." değerlendirmesinde bulundu.

Kurum, "Biz burada başarıyı somut sonuçlara ve yapacağımız eylemlere indirgiyoruz." diyerek başarının eylem gündeminde belirlenen hedefler konusunda irade ortaya konulmasıyla geleceğini ifade etti.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ve COP31 Başkanı Murat Kurum, artık uygulama zamanının geldiğini belirterek, "O yüzden biz 'Uygulama COP'u' diyoruz. Aksiyon, uzlaşı ve diyalog üzerine oturtuyoruz." dedi.

Arpaguş, muharrem ayı dolayısıyla yayımladığı mesajında, bugünün, Hicri takvimin birinci ayı olan muharremin, içinde barındırdığı hikmetlere binaen "şehrullah" olarak isimlendirildiğini ve hürmete layık görüldüğünü belirtti.

Aşure günüyle birlikte bir gün öncesi veya sonrasında tutulacak orucun faziletine dikkati çeken Arpaguş, şunları kaydetti:

"Muharrem ayının onuncu günü aynı zamanda Peygamber Efendimizin çok sevdiği torunlarından Hz. Hüseyin ve beraberindeki sadık yol arkadaşlarının siyasi ihtiraslar uğruna Kerbela'da acımasızca şehit edilmesinin seneidevriyesidir. Hicri 61'inci yılın 10 Muharrem'inde yaşanan bu elim hadise, Ehl-i Beyt sevdasıyla dolu mümin yürekleri ağır bir hüzne gark etmiş ve Müslümanların zihin dünyalarında derin izler bırakmıştır. Kerbela, ırkı, mezhebi ve meşrebi ne olursa olsun tüm müminler için elbette bir yürek yarasıdır. Ne var ki bu hadise Müslümanlar arasına suni duvarlar örmek için asırlarca bir ayrıştırma zemini olarak istismar edilmiş ve aynı kıbleye yönelen, aynı peygambere tabi olan gönüllerin arasına nifak tohumları ekilmek istenmiştir.

Kerbela'nın acısını hala yüreğinde hissedenlere düşen, tarihten gereken dersleri almak ve her türlü fitne karşısında aklıselim ile hareket ederek İslam'ın izzetini muhafaza etmenin ve Müslümanlar arasındaki muhabbet bağlarını güçlendirmenin gayreti içinde olmaktır. Bu vesileyle iman, sadakat, ahde vefa ve cesaret timsali Hz. Hüseyin başta olmak üzere hak ve hakikat uğrunda canlarını feda eden tüm müminleri rahmetle yad ediyorum. Gönüllerde asırlara sari hüzün buğuları bırakan Aşura Günü'nü kalplerimizin telifine vesile kılmasını Yüce Rabbimizden niyaz ediyorum."

Dün 76,76 dolara kadar yükselen Brent petrolün vadeli varil fiyatı, günü 73,87 dolardan tamamladı.

Brent petrolün varil fiyatı, bugün saat 09.40 itibarıyla kapanışa göre yaklaşık yüzde 1,2 azalarak 72,94 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili de 69,62 dolardan alıcı buldu.

Petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı'nda tanker geçişlerinin kontrollü şekilde normalleşmesi ve Rusya ile ABD'nin ikili ilişkilerde uzun süredir devam eden sorunların ele alınacağı yeni bir istişare turu planladıklarına ilişkin açıklamaların etkisiyle 75 doların altına geriledi.

ABD Enerji Bakanı Chris Wright, Reuters Küresel Enerji Forumu'nda katıldığı bir söyleşide, Hürmüz Boğazı'ndan son 24 saatte yaklaşık 72 gemi ve 20 milyon varil petrolün geçtiğini belirtti.

Wright, boru hatları üzerinden yapılan sevkiyatlara işaret ederek, bugün Basra Körfezi'nden çıkan petrol akışının çatışma öncesine kıyasla daha yüksek seviyede olduğunu ileri sürdü.

İran'ın gemi geçiş kanalına mayın döşemesinin Hürmüz Boğazı'nda akışı geciktirdiğini savunan Wright, tamamen normale dönmek için Boğaz'ın mayınlardan temizlenmesi gerektiğini, bunun da birkaç haftalık bir çalışmayı gerektirdiğini ifade etti.

Wright, ABD'nin İran ile bir anlaşma olsun ya da olmasın Körfez'den enerji akışını güvence altına alabileceğini belirterek, "İran'ın bundan sonra Hürmüz Boğazı'nı kapatma kabiliyeti olmayacak. Bu kritik bir husus, onların en önemli kozuydu ve biz bu kozu ellerinden alıyoruz." dedi.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da İran ile teknik düzeyde yürütülen görüşmeler kapsamında heyetlerin gelecek hafta yeniden bir araya geleceğini belirtti.

Rubio, "Teknik heyetler, 29 ya da 30 Haziran'da yeniden bir araya gelecek. Yanılmıyorsam tekrar İsviçre'de olacaklar. Her halükarda teknik heyet yeniden toplanacak ve sanırım bu tarih 30 Haziran olacak." ifadesini kullandı.

Bakan Rubio, teknik düzeydeki görüşmelere ABD Dışişleri ve Enerji bakanlıklarından yetkililerin de katılacağını kaydetti.

Söz konusu gelişmeler, küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nda enerji sevkiyatının büyük ölçüde devam ettiğine ilişkin açıklamalar ve ABD-İran diplomatik temaslarının süreceği beklentileri, piyasa oyuncularının arz endişelerini hafifleterek fiyatların düşüşünü destekliyor.

RUSYA İLE ABD ARASINDA DİPLOMATİK TEMAS BEKLENTİSİ

Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov, dün yaptığı açıklamada Rusya ile ABD'nin ikili ilişkilerde uzun süredir devam eden sorunların çözümüne yönelik yeni bir istişare turu düzenlemeyi planladığını söyledi.

Ryabkov, iki ülke arasındaki "karşılıklı rahatsızlık yaratan konuların" giderilmesine yönelik diyalog çeşitli zorluklarla karşı karşıya olsa da yeni istişarelerin yaz sonuna kadar gerçekleştirilmesini beklediğini belirtti.

Bu açıklama, taraflar arasındaki iletişim kanallarının açık kalacağına yönelik beklentileri güçlendirdi.

Rusya ile ABD arasında diplomatik temasların sürmesi ihtimali piyasalarda risk algısını azaltarak fiyatları aşağı yönlü baskılıyor.

FED'İN FAİZ ARTIRIMINA GİDECEĞİ YÖNÜNDEKİ BEKLENTİ ZAYIFLIYOR

Öte yandan, küresel çapta enflasyon baskısının hafifleyebileceğine yönelik beklenti, ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz artırımına gitme ihtimalinin bir miktar zayıflamasına neden oldu.

Para piyasalarındaki fiyatlamalarda yıl sonuna kadar Fed'in 2 kez faiz artırımı yapabileceğine yönelik güçlenen beklentilerde çözülme görülürken, yatırımcılar ağırlıklı olarak Bankanın bu yıl bir faiz artırımı yapacağı senaryosunu fiyatlamaya devam ediyor.

Ülkede faiz artırımına gidilmesinin ekonomik hareketliliği ve petrol talebini azaltarak petrol fiyatlarını baskılaması bekleniyor.

Brent petrolde teknik olarak 72,33 doların destek, 73,41 doların ise direnç bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.

ABD Jeolojik Araştırma Merkezinden (USGS) yapılan açıklamaya göre, ABD'nin California eyaletine bağlı Redwood Valley bölgesinin 11 kilometre kuzeyinde 5,6 büyüklüğünde deprem meydana geldi. Depremin derinliği 8,8 kilometre olarak kaydedildi.

Venezuela'da da 39 saniye arayla, Yaracuy eyaletine bağlı Yumare kentinin 23 kilometre güneydoğusunda 7,5, aynı eyalete bağlı San Felipe kentinin 24 kilometre kuzeydoğusunda da 7,2 büyüklüğünde deprem oldu.

Depremlerin derinliği Yumare'de 10, San Felipe'de ise 21,9 kilometre olarak ölçüldü.

Venezuela Geçici Devlet Başkanı Delcy Rodriguez, ülkesindeki depremlerde 32 kişinin hayatını kaybettiğini, 700'den fazla kişinin yaralandığını duyurdu.

JAPONYA

Japonya'nın kuzeydoğusundaki Iwate eyaleti açıklarında da 6,9 büyüklüğünde deprem meydana geldi.

Iwate eyaletine bağlı Kuji şehri açıklarındaki deprem, 51,7 kilometre derinlikte kaydedildi.

Depremin ardından tsunami uyarısı yapılmazken yerel medyada yer alan haberlere göre 6 kişinin yaralandığı açıklandı.

MERKEZ BANKALARININ REZERV STRATEJİLERİ PİYASAYI ŞEKİLLENDİRİYOR

Merkez bankaları, yılın ilk üç ayında rezervlerinin yüzde 75'ini altına dönüştürdü. Ancak aynı dönemde, piyasalarda panik havası oluşunca likidite ihtiyacı nedeniyle altın satışları da hızlandı. Bu durum, altın fiyatlarında dalgalanmayı artırdı. Uzmanlar, merkez bankalarının portföy çeşitliliği arayışının altın talebini kısa vadede etkilediğini vurguluyor. Altın fiyatlarının yıl sonuna kadar 4200 dolar bandında seyretmesi bekleniyor. Savaşlar ve küresel krizler devam ederken, merkez bankalarının rezerv politikalarının piyasada belirleyici rol oynadığı ifade ediliyor.

FED'İN FAİZ KARARLARI VE DOLARIN YÜKSELİŞİ ALTINI BASKILIYOR

FED'in faiz artırımlarına devam etmesi, doların küresel piyasalarda değer kazanmasına yol açtı. Doların güçlenmesi, altına olan talebi sınırlıyor ve fiyatların yükselmesini engelliyor. Uzmanlar, altının kısa vadede büyük bir yükseliş potansiyeli taşımadığını, ancak uzun vadede yatırımcıların ilgisinin süreceğini belirtiyor. Türkiye gibi ülkelerde altına olan kültürel talebin devam ettiği, düğün ve özel günlerde altının tercih edildiği hatırlatılıyor. Ancak bireysel yatırımcılara portföylerini çeşitlendirmeleri, altın ve döviz dengesini gözetmeleri öneriliyor.

Altın piyasasında yaşanan sert düşüş ve uluslararası kuruluşların tahminlerindeki değişim, yatırımcıların dikkatli hareket etmesini zorunlu kılıyor. Altın ve petrol arasındaki korelasyonun zayıflaması, merkez bankalarının rezerv tercihleri ve FED'in faiz politikaları piyasada yeni dengeler oluşturuyor. Uzmanlar, kısa vadede büyük bir yükseliş beklemese de, uzun vadede altının yatırımcılar için cazibesini koruyacağı görüşünde birleşiyor.

Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 118,91 puan ve yüzde 0,83 artışla 14.450,12 puana çıktı. Bankacılık endeksi yüzde 1,48, holding endeksi yüzde 0,66 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran bankacılık, en çok gerileyen yüzde 0,42 ile bilişim oldu.

Küresel piyasalarda, Orta Doğu'da nihai barışın sağlanacağı öngörüleri ve dünyanın önde gelen yarı iletken ve bellek çipi üreticilerinden Micron Technology'nin bilançosunun beklentilerden iyi gelmesinin yapay zeka ve teknoloji sektörüne dair soru işaretlerini azaltmasıyla risk iştahı toparlanırken, gözler bugün ABD'de açıklanacak kişisel tüketim harcamaları (PCE) fiyat endeksi ve büyüme verilerine çevrildi.

Devam eden ABD-İran görüşmelerinde tarafların müzakereci tutumunu sürdürmesi piyasalarda jeopolitik risklerin azalabileceğine yönelik iyimserlikleri artırdı.

Orta Doğu'da yeni bir çatışmayı tetikleyecek gelişmelerin yaşanmaması ve Hürmüz Boğazı'ndaki tanker geçişlerinde kontrollü normalleşme bu beklentileri desteklerken, arz endişelerinin azalmasıyla petrol fiyatlarında sert düşüşler görüldü.

Küresel çapta enflasyon baskılarının hafifleyebileceğine yönelik beklentiler, ABD Merkez Bankasına (Fed) ilişkin faiz artırımı ihtimallerinin bir miktar zayıflamasına neden oldu.

Para piyasalarında, yıl sonuna kadar Fed'in iki faiz artırımı yapabileceğine yönelik güçlenen beklentilerde çözülme görülürken, yatırımcılar ağırlıklı olarak bankanın bu yıl bir faiz artırımı gerçekleştireceği senaryosunu fiyatlamaya devam ediyor.

Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistiklerini, yurt dışında ise ABD'de büyüme ve kişisel tüketim harcamalarının yanı sıra üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.500 ve 14.600 puanın direnç, 14.300 ve 14.200 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Dün ons fiyatındaki azalışla paralel değer kaybeden gram altın, günü önceki kapanışın yüzde 2,6 altında 5 bin 979 liradan tamamlamıştı.

Güne düşüşle başlayan gram altın, saat 09.40 itibarıyla önceki kapanışın yüzde 0,4 altında 5 bin 956 lira seviyesinde işlem görüyor. Aynı dakikalarda çeyrek altın 9 bin 950 liradan, cumhuriyet altını da 39 bin 625 liradan satılıyor.

ALTIN FİYATLARI NEDEN DÜŞÜYOR?

Peki, altındaki geri çekilmenin nedeni ne? Analistlere göre faizlerin uzun bir süre yüksek kalabileceği endişeleri, güçlenen dolar ve ABD Merkez Bankasının (Fed) bağımsızlığına yönelik azalan soru işaretleri altının gerilemesindeki önemli faktörler arasında.

Bu konuda AA'nın görüşünü aktardığı analistler de piyasayı aşağı yönlü baskılayan en önemli faktörün ABD'nin para politikası olduğunu söylüyor.

Fed'in faiz artırım döngüsünü sürdüreceğine dair beklentilerin doları hızla güçlendirdiğini ve ABD tahvil faizlerini yukarı taşıdığını kaydeden analistler, "Bu kombinasyon altın için oldukça elverişsiz. Güçlü dolar, para birimi dolar olmayan alıcılar için metali pahalı hale getirirken, yüksek faizler de getiri sağlamayan bir yatırım aracı olan altının fırsat maliyetini artırıyor" yorumunu yapıyor.

BİLGİLERİ DOĞRU KULLANMAK

Tartışılan hususları ele almadan önce bazı bilgileri netleştirmenin önemli olduğu anlaşılıyor. Çünkü birçok somut bilginin zaman zaman hatalı kullanıldığı gözleniyor.

Öncelikle önümüzdeki genel seçimlerin olağan tarihi 7 Mayıs 2028'dir. Bu tarihi 14 Mayıs 2028 olarak ifade etmek yanlıştır. Mevzuatımıza göre izleyen genel seçimlerin olağan tarihi Cumhurbaşkanlığı ve Meclis için birlikte yapılan son seçim tarihinin beşinci yılındaki aynı günden bir önceki pazar günüdür. Bunun sebebi beş yıllık görev süresi aşılmadan seçimlerin yapılması zorunluluğudur. En son birlikte genel seçim 14 Mayıs 2023 tarihinde yapıldığı için önümüzdeki genel seçimler de 14 Mayıs 2028 tarihinden bir önceki pazar günü olacaktır. Bu da 7 Mayıs 2028 tarihi demektir. 14 Mayıs 2028 tarihinin de pazar gününe denk gelmesi kafaları karıştırıyor olabilir ama bunun bir önemi yoktur. Genel seçimlerin "bir önceki pazar günü yapılması" kuralı sebebiyle önümüzdeki genel seçimlerin olağan tarihi 7 Mayıs 2028 Pazar günüdür.

Öte yandan önümüzdeki genel seçimler için önerdiğimiz 16 Nisan 2028 tarihi siyasi ve sosyal manasıyla bir "erken seçim" tarihi değildir. Zamanında yapılacak seçimin sadece üç hafta öne alınmasıdır. Bu öne alma TBMM'nin seçimlerin yenilenmesi kararıyla olur. Bu karar sanıldığı gibi olağan seçim gününden üç hafta önce alınmayacaktır. TBMM buna karar verirse 2028 yılında 9 ila 15 Şubat günlerinden birinde bu kararı alabilir.

Yeni sistemde seçimlerin öne alınması ilk kez gündem olmamıştır. 14 Mayıs 2023'te yapılan seçimler öne alınmış seçimlerdir. Aslında 2023'te genel seçimlerin olağan tarihi 18 Haziran 2023 Pazar günüydü. Bunun sebebi de 24 Haziran 2018'de birlikte yapılan seçimlerin beş yılının tamamlandığı 24 Haziran 2023 tarihinden bir önceki pazar gününün 18 Haziran 2023 tarihi olmasıydı. Ancak o dönem bayram ve mevsim koşulları sebebiyle genel seçimler otuz dört gün öne çekilerek 14 Mayıs 2023'te yapıldı. O dönem bu kararı Cumhurbaşkanımız Erdoğan verdi. Dolayısıyla 2023'te yaklaşık beş hafta, 2028'de üç hafta öne alınarak seçimlerin yapılması bir erken seçim değil, döneminde fakat öne alınmış seçim yapmak demektir. Elbette öne alınmış seçim de erkene alınmış bir seçimdir ama siyasi ve sosyal anlamıyla "erken seçim" değildir. Dolayısıyla özellikle parlamenter sistemin ezberleriyle üç hafta öne alınan seçim "erken seçim" sayılmaz gibi itirazların bir değeri yoktur. Zaten olağan gününden kısa süre öne alınan seçimlere kimse "erken seçim" demiyor. "Döneminde ama öne alınmış seçim" deniyor.

Diğer bir konu TBMM'nin seçimlerin yenilenmesi kararını alabilmesi için "en geç" addedilebilecek bir tarih olup olmadığı tartışmasıdır. Bu konuda seçim hukukundaki gün hesapları dışında herhangi bir kısıt yoktur. Önümüzdeki genel seçimlerin olağan tarihi 7 Mayıs 2028 Pazar günü olduğu için bu tarihe göre seçim takviminin başlangıcı 10 Mart 2028 günü olacaktır. Teknik tartışmalar bir yana TBMM 10 Mart 2028 tarihinden önce ve öne alınacak seçim tarihinin takvimini de gözeterek uygun bir günde seçimlerin yenilenmesi kararı alabilir. Başka da bir süre kısıtı yoktur.

Elbette Değerli Büyüğümüz Sayın Bahçeli'nin genel seçimler için önerdiğimiz 16 Nisan 2028 tarihine ilişkin derin manalar içeren destekleyici görüşünün kıymeti tartışılamaz. "Seçimin zamanında yapılmasıyla önerilen 16 Nisan 2028 tarihi arasında saat farkı bile yoktur." mealindeki kararlı cevabı konuya son noktayı koyan bir yaklaşımdır.

Seçimin kısa süre öne alınması Anayasal bir imkan olmasına rağmen bu durumu hile diye ifade etmek ise başlı başına bir kara propagandadır. 2023 genel seçimleri de öne alındı. Bir anayasal hile tartışması da söz konusu olmadı. Anayasa'da açıkça "Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde, Cumhurbaşkanı bir defa daha aday olabilir" hükmü vardır. Bu hükmün devreye girmesi, hiçbir şarta veya hiçbir dış sebebe bağlanmamıştır. Sadece TBMM'nin iradesi gerekli ve yeterlidir. Anayasal durum bu kadar açıkken anayasal hileden söz etmek tam bir demagojidir.

İSTİSNAİ ADAYLIĞIN ANLAMI NEDİR?

Anayasada Cumhurbaşkanlığı için iki dönem görev yapma kuralı vardır. Bu kuralın bir istisnası vardır. O da bir Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis seçimlerin yenilenmesi kararı alırsa iki dönem Cumhurbaşkanlığı yapan kişi üçüncü dönem de Cumhurbaşkanı adayı olabilir. İşte bu sebeple bu duruma istisnai adaylık denir. Yani burada hukuksal bir istisna vardır. İstisnai adaylığın istisnai pratik konularla hiçbir ilgisi yoktur. Hukuksal kural iki dönem görev yapmaktır. Bunun hukuksal istisnası ikinci dönemde Meclisin seçimlerin yenilenmesi kararı alması halinde üçüncü kez aday olma imkanıdır. Üçüncü kez aday olan kişi seçilirse üçüncü kez Cumhurbaşkanlığı yapabilir. Durum bundan ibarettir.

Dolayısıyla istisnai adaylık istisnai şartlar gerektirmez. Sadece TBMM'nin Anayasa'da yer alan iki dönem kuralının istisnası olan hükmü işletmesi gerekir. TBMM'nin bu hükmü işletmesi için hiçbir koşula veya istisnai şarta ihtiyaç yoktur.

Anayasa'da yer alan istisna hükmü ile yani hukuksal istisna ile sosyal, siyasal, ekonomik pratiklerde ortaya çıkabilecek istisnai durumları karıştırmak doğru değildir.

Anayasanın hiçbir hükmünde bir Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclisin seçimlerin yenilenmesi kararı alması istisnai şartlara bağlanmamıştır. Anayasa'da böyle yorumlanacak bir hüküm veya bu manaya gelecek bir düzenleme de yoktur. Buna rağmen salt adaylık imkanının iki dönem kuralının istisnası olması yani hukuksal bir istisnadan doğması sebebiyle istisnai adaylık olarak adlandırılmasından yola çıkarak bu istisnai adaylıksa o zaman istisnai şartlar gerekir gibi bir sonuca varmak fikri zafiyet olur. Özetle istisnai adaylık hükmü ile istisnai durum olgusunu birbirine karıştırmamak gerekir.

Elbette Meclis bazen sosyal, siyasal, ekonomik sebeplerle veya yürütme ve meclis arasında ortaya çıkan çatışmaları çözmek için de istisnai adaylık hükmünü işletebilir ama bu dış sebepler hükmün işletilmesinin ön şartı değildir. Meclis hiçbir dış sebep olmadan da bu hükme göre karar alabilir.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN'IN SON KEZ ADAY OLMASI

Açıklamalara göre vakti gelince örneğin Şubat 2028'in ilk yarısının son günlerinde Cumhurbaşkanı Erdoğan'a adaylık imkanı veren Anayasa hükmü TBMM'de hiçbir dış sebep olmadan işletilebilir. O noktada salt Cumhurbaşkanı Erdoğan'a adaylık imkanı geliyor diye buna karşı çıkanlar olursa bunların tutumu demokratik rekabetten, demokratik yarıştan kaçmak anlamına gelir. Madem muhalefetin Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı sandıkta yenme hedefi var veya bu hedefi koydular o zaman demokrat davranmaları ve demokratik rekabete alan açmaları gerekir.

Cumhur İttifakı önümüzdeki genel seçimlerde Cumhurbaşkanı adayının Cumhurbaşkanımız Erdoğan olduğunu açık ve kesin bir şekilde ilan ettiği için artık muhalefetin netleştirmesi gereken konu bellidir. Muhalefet 2028 yılında zamanında yani döneminde yapılacak ama kısa bir süre öne alınacak seçimde Cumhurbaşkanı Erdoğan'la bir kez daha demokratik yarışa girecek mi yoksa demokratik rekabetten kaçacak mı? Makul olan odur ki demokratik yarıştan ve rekabetten yana olan hiç bir siyasi parti ve siyasi mecra kaçmayı tercih etmez. Ayrıca Türkiye seçmeni Anayasal imkan olmasına rağmen Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın aday olarak önüne gelmesine engel olan siyasi aktörleri de affetmez.

Tüm bu nedenlerle önümüzdeki genel seçimlerin 2028 yılında zamanında yani döneminde ama kısa bir süre öne alınarak yapılacağı güçlü bir şekilde öngörülebilir. Bu öne alma da Cumhur İttifakının adayı olarak ilan edilen Cumhurbaşkanımız Erdoğan'a Anayasa'nın istisnai hükmü gereği son kez aday olma imkanı verecektir.

Önceki yazıda vurguladığımız gibi burada konu yalnızca adaylık değildir. Türkiye'nin Terörsüz Türkiye sürecini, savunma sanayisindeki atılımlarını, enerji yatırımlarını, bölgesel güç konumunu ve tam bağımsızlık pozisyonunu kalıcı hale getirecek istikrarlı bir yönetim iradesinin sürdürülmesi için Cumhurbaşkanı Erdoğan'a adaylık imkanı verilmesidir. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın son kez adaylığı ve seçilmesi halinde son dönem görev yapması, Türkiye Yüzyılı hedeflerine ulaşılması ve kurumsallaşmanın tamamlanması perspektifi içinde değerlendirilmelidir.

[Mehmet Uçum, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekilidir.]

*Makalelerdeki fikirler yazarına aittir ve www.yirmidort.tv'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Parnell, Savunma Bakanlığının ek bütçe talebinin 67 milyar dolar olduğunu belirtti.

Söz konusu ek bütçenin ordunun olası krizlere karşı hazırlıklı kalması açısından gerekli olduğunu kaydeden Parnell, savunma alanına ayrılması öngörülen 350 milyar doların ise ordu için uzun vadeli yatırım niteliği taşıdığına işaret etti.

Parnell, savunma alanına ayrılması öngörülen 350 milyar doların Altın Kubbe (Golden Dome) projesi, kritik maden tedarik zincirlerinin ülkeye geri kazandırılması, mühimmat üretiminin artırılması ve askeri personelin yaşam koşullarının iyileştirilmesi için kullanılacağını belirtti.

Bu yatırımların, ABD'nin askeri üstünlüğünü uzun yıllar korumasına katkı sağlayacağını kaydeden Parnell, aynı zamanda ülkede binlerce yeni istihdam oluşturacağını savundu.

Öte yandan, 19 Haziran'da ABD Savunma Bakanlığının (Pentagon), "İran ile savaş ve diğer giderler nedeniyle Kongre'den 80 milyar dolar ek bütçe talep ettiği" iddia edilmişti.

Wall Street Journal (WSJ) gazetesinin konu hakkında bilgi sahibi kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Savunma Bakan Yardımcısı Stephen Feinberg, geçen hafta yaptığı görüşmelerde Kongre üyelerine ek bütçe talebini iletmişti.

Kazayla ilgili soruşturma başlatıldı.

SPK haftalık bültenine göre Kurul, Orzaks İlaç ve Kimya'nın 69 liradan, Ekim Turizm'in 30,26 liradan, Soho Giyim ve Enerji'nin 15 liradan, İsvea Seramik ve Banyo Ürünleri'nin 20,9 liradan, Golda Gıda'nın ise 9,2 liradan halka arzını uygun buldu.

İş Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklığı AŞ'nin yaklaşık 415 milyon liralık bedelsiz sermaye artırımı onaylandı.

Kurul, Adil Varlık Yönetim AŞ'nin 500 milyon liralık, Yapı Kredi Faktoring AŞ'nin 6,8 milyar liralık, Koç Finansman AŞ'nin 1,4 milyar liralık, Türkiye Garanti Bankası AŞ'nin 6 milyar dolarlık, İş Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı AŞ'nin 10 milyar liralık, Ak Yatırım Menkul Değerler AŞ'nin 15 milyar liralık borçlanma aracı ihraç başvurusuna izin verdi.

ZKB Varlık Kiralama AŞ'nin 3 milyar liralık, Bizim Varlık Kiralama AŞ'nin ise 500 milyon liralık kira sertifikası ve VİDMK ihracı başvurusu onaylandı.

Kuruluşuna izin verilen yeni fonlar

SPK, BV Portföy Yönetimi AŞ'nin "Boğaziçi Ventures Global Girişim Sermayesi Yatırım Fonu" ile "Greenwise Girişim Sermayesi Yatırım Fonu" kurmasına izin verdi.

İş Portföy BIST 30 Endeksi Hisse Senedi Yoğun Borsa Yatırım Fonu'nun kuruluşuna izin verilmesi talebi olumlu karşılandı.

Fiba Yatırım Menkul Değerler AŞ ile Marbaş Menkul Değerler AŞ'ye yurt dışında işlem aracılığı faaliyet izni verilirken, Gekas Kitle Fonlama Platformu AŞ ünvanlı bir kitle fonlama platformunun kurulması onaylandı.

İdari para cezaları ve suç duyuruları

Kurul, Girişim Elektrik Sanayi Taahhüt ve Ticaret AŞ ile Europower Enerji ve Otomasyon Teknolojileri Sanayi Ticaret AŞ hakkında yapılan inceleme sonucunda bu iki şirkete ve 4 kişiye toplamda 20,7 milyon liralık idari para cezası uyguladı.

Güne düşüşle başlayan gram altın, saat 09.40 itibarıyla önceki kapanışın yüzde 0,4 altında 5 bin 956 lira seviyesinde işlem görüyor. Aynı dakikalarda çeyrek altın 9 bin 950 liradan, cumhuriyet altını da 39 bin 625 liradan satılıyor.

Dün 3 bin 959 dolarla Kasım 2025'ten bu yana en düşük seviyeyi gören altının ons fiyatı günü yüzde 2,7 azalışla 3 bin 999 dolardan tamamladı.

Altının onsu bugün yüzde 0,5 düşüşle 3 bin 978 dolardan işlem görüyor.

Faizlerin uzun bir süre yüksek kalabileceği endişeleri, güçlenen dolar ve ABD Merkez Bankasının (Fed) bağımsızlığına yönelik azalan soru işaretleriyle altının ons fiyatı, Kasım 2025'ten bu yana ilk kez 4 bin doların altına sarktı.

Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistiklerini, yurt dışında ise ABD'de büyüme ve kişisel tüketim harcamaları başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirtti.

Brent petrolün varil fiyatı, bugün saat 09.40 itibarıyla kapanışa göre yaklaşık yüzde 1,2 azalarak 72,94 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili de 69,62 dolardan alıcı buldu.

Petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı'nda tanker geçişlerinin kontrollü şekilde normalleşmesi ve Rusya ile ABD'nin ikili ilişkilerde uzun süredir devam eden sorunların ele alınacağı yeni bir istişare turu planladıklarına ilişkin açıklamaların etkisiyle 75 doların altına geriledi.

ABD Enerji Bakanı Chris Wright, Reuters Küresel Enerji Forumu'nda katıldığı bir söyleşide, Hürmüz Boğazı'ndan son 24 saatte yaklaşık 72 gemi ve 20 milyon varil petrolün geçtiğini belirtti.

Wright, boru hatları üzerinden yapılan sevkiyatlara işaret ederek, bugün Basra Körfezi'nden çıkan petrol akışının çatışma öncesine kıyasla daha yüksek seviyede olduğunu ileri sürdü.

İran'ın gemi geçiş kanalına mayın döşemesinin Hürmüz Boğazı'nda akışı geciktirdiğini savunan Wright, tamamen normale dönmek için Boğaz'ın mayınlardan temizlenmesi gerektiğini, bunun da birkaç haftalık bir çalışmayı gerektirdiğini ifade etti.

Wright, ABD'nin İran ile bir anlaşma olsun ya da olmasın Körfez'den enerji akışını güvence altına alabileceğini belirterek, "İran'ın bundan sonra Hürmüz Boğazı'nı kapatma kabiliyeti olmayacak. Bu kritik bir husus, onların en önemli kozuydu ve biz bu kozu ellerinden alıyoruz." dedi.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da İran ile teknik düzeyde yürütülen görüşmeler kapsamında heyetlerin gelecek hafta yeniden bir araya geleceğini belirtti.

Rubio, "Teknik heyetler, 29 ya da 30 Haziran'da yeniden bir araya gelecek. Yanılmıyorsam tekrar İsviçre'de olacaklar. Her halükarda teknik heyet yeniden toplanacak ve sanırım bu tarih 30 Haziran olacak." ifadesini kullandı.

Bakan Rubio, teknik düzeydeki görüşmelere ABD Dışişleri ve Enerji bakanlıklarından yetkililerin de katılacağını kaydetti.

Söz konusu gelişmeler, küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nda enerji sevkiyatının büyük ölçüde devam ettiğine ilişkin açıklamalar ve ABD-İran diplomatik temaslarının süreceği beklentileri, piyasa oyuncularının arz endişelerini hafifleterek fiyatların düşüşünü destekliyor.

- RUSYA İLE ABD ARASINDA DİPLOMATİK TEMAS BEKLENTİSİ

Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov, dün yaptığı açıklamada Rusya ile ABD'nin ikili ilişkilerde uzun süredir devam eden sorunların çözümüne yönelik yeni bir istişare turu düzenlemeyi planladığını söyledi.

Ryabkov, iki ülke arasındaki "karşılıklı rahatsızlık yaratan konuların" giderilmesine yönelik diyalog çeşitli zorluklarla karşı karşıya olsa da yeni istişarelerin yaz sonuna kadar gerçekleştirilmesini beklediğini belirtti.

Bu açıklama, taraflar arasındaki iletişim kanallarının açık kalacağına yönelik beklentileri güçlendirdi.

Rusya ile ABD arasında diplomatik temasların sürmesi ihtimali piyasalarda risk algısını azaltarak fiyatları aşağı yönlü baskılıyor.

- FED'İN FAİZ ARTIRIMINA GİDECEĞİ YÖNÜNDEKİ BEKLENTİ ZAYIFLIYOR

Öte yandan, küresel çapta enflasyon baskısının hafifleyebileceğine yönelik beklenti, ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz artırımına gitme ihtimalinin bir miktar zayıflamasına neden oldu.

Para piyasalarındaki fiyatlamalarda yıl sonuna kadar Fed'in 2 kez faiz artırımı yapabileceğine yönelik güçlenen beklentilerde çözülme görülürken, yatırımcılar ağırlıklı olarak Bankanın bu yıl bir faiz artırımı yapacağı senaryosunu fiyatlamaya devam ediyor.

Ülkede faiz artırımına gidilmesinin ekonomik hareketliliği ve petrol talebini azaltarak petrol fiyatlarını baskılaması bekleniyor.

Brent petrolde teknik olarak 72,33 doların destek, 73,41 doların ise direnç bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.

Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,43 değer kaybederek 14.331,21 puandan tamamladı.

Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 118,91 puan ve yüzde 0,83 artışla 14.450,12 puana çıktı. Bankacılık endeksi yüzde 1,48, holding endeksi yüzde 0,66 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran bankacılık, en çok gerileyen yüzde 0,42 ile bilişim oldu.

Küresel piyasalarda, Orta Doğu'da nihai barışın sağlanacağı öngörüleri ve dünyanın önde gelen yarı iletken ve bellek çipi üreticilerinden Micron Technology'nin bilançosunun beklentilerden iyi gelmesinin yapay zeka ve teknoloji sektörüne dair soru işaretlerini azaltmasıyla risk iştahı toparlanırken, gözler bugün ABD'de açıklanacak kişisel tüketim harcamaları (PCE) fiyat endeksi ve büyüme verilerine çevrildi.

Devam eden ABD-İran görüşmelerinde tarafların müzakereci tutumunu sürdürmesi piyasalarda jeopolitik risklerin azalabileceğine yönelik iyimserlikleri artırdı.

Orta Doğu'da yeni bir çatışmayı tetikleyecek gelişmelerin yaşanmaması ve Hürmüz Boğazı'ndaki tanker geçişlerinde kontrollü normalleşme bu beklentileri desteklerken, arz endişelerinin azalmasıyla petrol fiyatlarında sert düşüşler görüldü.

Küresel çapta enflasyon baskılarının hafifleyebileceğine yönelik beklentiler, ABD Merkez Bankasına (Fed) ilişkin faiz artırımı ihtimallerinin bir miktar zayıflamasına neden oldu.

Para piyasalarında, yıl sonuna kadar Fed'in iki faiz artırımı yapabileceğine yönelik güçlenen beklentilerde çözülme görülürken, yatırımcılar ağırlıklı olarak bankanın bu yıl bir faiz artırımı gerçekleştireceği senaryosunu fiyatlamaya devam ediyor.

Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistiklerini, yurt dışında ise ABD'de büyüme ve kişisel tüketim harcamalarının yanı sıra üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.500 ve 14.600 puanın direnç, 14.300 ve 14.200 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Jim Chanos: 'Musk'ın tahmini gerçekçi değil'

Deneyimli yatırımcı Jim Chanos, Elon Musk'ın küresel ekonomiyle ilgili iddialı tahminine karşı çıktı. Chanos, ekonominin on yılda 10 kat büyümesi için her yıl yaklaşık yüzde 25'lik bir büyüme oranı gerektiğini belirtti. Modern ekonomik tarihte bu tür bir büyümenin sürdürülebilir olmadığını savunan Chanos, Musk'ın tahminini aşırı iyimser bulduğunu dile getirdi. Ayrıca, mevcut küresel ekonomik koşulların ve piyasalardaki zorlukların bu kadar hızlı bir büyümeye izin vermeyeceğini vurguladı. Chanos'un eleştirileri, Musk'ın öngörüsünün finans çevrelerinde ciddi bir tartışma başlatmasına yol açtı. Özellikle, yapay zeka ve otomasyonun iş gücü üzerindeki etkileri, ekonomik büyümenin sürdürülebilirliği konusunda soru işaretleri yarattı.

SpaceX, halka arzda rekor kırdı ancak ESG notu alarm verdi

Elon Musk'ın serveti, SpaceX'in rekor halka arzı ve şirketin değerindeki artışla birlikte 1,3 trilyon dolara ulaştı. Bu gelişme, SpaceX hisselerinin ilk işlem gününde yüzde 19'dan fazla değer kazanmasını sağladı. Ancak, şirketin halka arzından bir gün önce MSCI tarafından verilen triple-C ESG notu, yatırımcılar arasında endişe yarattı. MSCI, SpaceX'in sektördeki rakiplerine kıyasla ciddi çevresel, sosyal ve yönetişim riskleri taşıdığını açıkladı. Şirket, 10 üzerinden sadece 1'lik bir tartışma puanı alırken, genel yönetim notu ise 3,2 olarak belirlendi. Bu düşük puanlar, SpaceX'in kurumsal yapısına ve iç kontrol mekanizmalarına yönelik incelemelerin artmasına neden oldu. Yatırımcı korumaları ve şirket yönetimi konusunda süregelen soru işaretleri, halka arz sonrası hisselerde dalgalanmalara yol açtı. İlk günkü yükselişin ardından, SpaceX hisseleri önce yüzde 3,56, ardından mesai sonrası işlemlerde yüzde 1,84 geriledi. Piyasa verileri, kısa, orta ve uzun vadede SpaceX hisselerinde zayıf trendlerin devam ettiğini gösteriyor.

Fed Başkanı Warsh'tan yapay zeka ve enflasyon için yeni görev gücü

ABD Merkez Bankası'nın yeni başkanı Kevin Warsh, yapay zekanın iş dünyası ve enflasyon üzerindeki etkilerine odaklanacak bir görev gücü kuracaklarını açıkladı. Warsh, Fed'in yüzde 2 enflasyon hedefine bağlılığını yineledi ve enflasyonun bir politika tercihi olduğunu belirtti. Bu hedefin sürekli yakalanmadığı sürece yükseltilmeyeceğini vurgulayan Warsh, yapay zekanın ekonomik dengeler üzerindeki etkisinin yakından izleneceğini ifade etti. Fed'in bu adımı, hem iş gücündeki dönüşüm hem de fiyat istikrarı açısından kritik bir döneme işaret ediyor. Yapay zeka kaynaklı iş kayıpları ve teknolojik dönüşümün ekonomi üzerindeki uzun vadeli etkileri, merkez bankalarının öncelikli gündem maddeleri arasında yer alıyor.

Elon Musk'ın küresel ekonomiyle ilgili iddialı öngörüsü, finans ve teknoloji dünyasında geniş yankı uyandırdı. SpaceX'in halka arz başarısı ve ardından yaşanan ESG notu tartışmaları, şirketin geleceğine dair soru işaretlerini artırdı. Fed'in yapay zeka ve enflasyon konusundaki yeni adımı ise, önümüzdeki dönemde ekonomik politikaların şekillenmesinde belirleyici olacak. Tüm bu gelişmeler, küresel ekonominin önümüzdeki on yılda nasıl bir yol haritası izleyeceği konusunda belirsizlikleri beraberinde getiriyor.

Depremde 32 kişinin yaşamını yitirdiğini, 700'den fazla kişinin yaralandığını belirten Rodriguez, arama kurtarma çalışmalarının sürdüğünü ve ölü sayısının artmasından endişe edildiğini söyledi.

La Guaria'nın depremden en çok etkilenen eyalet olduğunu kaydeden Rodriguez, "Onlarca bina yıkıldı, Tanrı'nın kurtarmamıza izin verdiği canları kurtarma yönündeki o zorlu görevi yürütüyoruz. La Guaria gerçek bir trajedi ile karşı karşıya ve afet bölgesi oldu." ifadelerini kullandı.

- VENEZUELA'DA 7,2 VE 7,5 BÜYÜKLÜĞÜNDE İKİ DEPREM MEYDANA GELDİ

ABD Jeolojik Araştırma Merkezi (USGS), Venezuela'da 39 saniye arayla 7,2 ve 7,5 büyüklüğünde iki deprem olduğunu bildirdi.

USGS, Venezuela'da, Yaracuy eyaletine bağlı Yumare kentinin 23 kilometre güneydoğusunda 7,5, aynı eyalete bağlı San Felipe kentinin 24 kilometre kuzeydoğusunda ise 7,2 büyüklüğünde deprem meydana geldiğini açıkladı.

Depremin derinliğinin Yumare'de 10, San Felipe'deki ise 21,9 kilometre olduğu bilgisi paylaşıldı.

Olayla ilgili inceleme sürüyor.

HÜRMÜZ BOĞAZI'NDAKİ HAREKETLİLİK FİYATLARI AŞAĞI ÇEKTİ

ABD-İran anlaşmasının ardından Hürmüz Boğazı'nın yeniden güvenli şekilde kullanılacağına yönelik beklentiler, küresel petrol piyasalarında satış baskısını artırdı. MarineTraffic verilerine göre, dünyanın en kritik enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'ndaki tanker trafiği son 24 saatte iki katına çıkarak şubat ayının sonundan bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Boğazdaki hareketliliğin yeniden artmasıyla birlikte, savaş döneminde oluşan arz kesintisi endişeleri önemli ölçüde azalırken, küresel petrol fiyatları da ABD-İran çatışmasının başlamasından bu yana görülen en düşük seviyeye geriledi.

HAM PETROL 70 DOLARIN ALTINA DÜŞTÜ

ABD-İran Savaşı nedeniyle 120 doları aşan brent ham petrolde, anlaşmanın ardından düşüş devam ederken, bugün 70 doların altına inerek 69 dolardan işlem gördü.

ABD'de dizel fiyatı 3 ay sonra kritik seviyenin altına indi

Petrol fiyatlarındaki gerileme, ABD'deki akaryakıt fiyatlarına da yansıdı. Amerikan Otomobil Birliği (AAA) verilerine göre ülkede dizelin ortalama perakende satış fiyatı çarşamba günü galon başına 4,98 dolara düştü. Böylece dizel yakıt fiyatı, mart ayının ortasından bu yana ilk kez 5 doların altına gerilemiş oldu. Dizel fiyatı nisan ayında galon başına 5,69 dolarla zirveye çıkarken, ABD ile İran arasındaki savaş öncesinde ise ortalama 3,76 dolar seviyesinde bulunuyordu.

ABD'DE BENZİN FİYATI 4 DOLARIN ALTINA DÜŞTÜ

İran savaşı sürecinde, ABD genelindeki ortalama benzin fiyatı galon başına en yüksek 4,48 dolar seviyesini görmüştü. İki ülke arasındaki anlaşmanın sağlanması ile benzinin galon fiyatı ortalaması ülke genelinde 4 doların altın düşerek, 3,90 dolara satılmaya başladı. Savaş öncesi ise ülke genelinde benzinin galon fiyatı 2,90 ile 2,99 dolar arasında satılıyordu.

SAVAŞ SÜRECİNDE MALİYETLER HIZLA YÜKSELMİŞTİ

Çatışmaların başlamasıyla birlikte Hürmüz Boğazı'nın kapanabileceği endişesi, başta dizel olmak üzere enerji ürünlerinde sert fiyat artışlarına neden olmuştu. Körfez ülkelerindeki rafinerilerde üretilen yakıtların dünya pazarına ulaştırılmasında kritik öneme sahip olan boğazdaki risk, küresel tedarik zincirini olumsuz etkileyerek taşımacılık, enerji üretimi ve ısınma maliyetlerini artırmıştı. Son haftalarda ise tanker trafiğinin yeniden normale dönmesi, İran petrolüne yönelik bazı yaptırımların geçici olarak hafifletilmesi ve Washington ile Tahran arasındaki diplomatik temaslarda ilerleme kaydedilmesi fiyatların yeniden gerilemesinde etkili oldu.

BEYAZ SARAY MALİYETLERİ DÜŞÜRMEK İÇİN EK ADIMLAR ATTI

Enerji fiyatlarını kontrol altına almak amacıyla Beyaz Saray da çeşitli önlemleri devreye aldı. Bu kapsamda Jones Yasası'nın bazı hükümlerine geçici muafiyet sağlanırken, Stratejik Petrol Rezervi'nden piyasaya petrol satışı gerçekleştirildi. Buna rağmen uzmanlar, küresel petrol piyasasında arzın halen sıkı seyrettiğine dikkat çekiyor.

ABD'nin küresel piyasada giderek "son çare tedarikçisi" rolünü üstlenmesi nedeniyle ülkedeki dizel stoklarının mevsim normallerinin oldukça altında kaldığı belirtiliyor. Uzmanlar ayrıca, dünyanın önemli dizel ihracatçılarından Rusya'nın ihracatını yeniden kısıtlaması halinde küresel fiyatlar üzerinde yeni bir baskı oluşabileceği uyarısında bulunuyor.

TRUMP'TAN BENZİN FİYATLARI İÇİN İNCELEME TALİMATI

ABD Başkanı Donald Trump ise benzin fiyatlarındaki düşüşün beklendiği kadar hızlı gerçekleşmediğini belirterek, Adalet Bakanlığı'na akaryakıt fiyatlarının incelenmesi talimatını verdi. Trump yönetimi, enerji maliyetlerindeki gerilemenin tüketiciye daha hızlı yansımasını hedeflediklerini açıkladı.

Prime Video'dan Batman: Caped Crusader için iddialı dönüş

Batman: Caped Crusader'ın 2. sezonu, Prime Video'nun animasyon içeriklerinde iddiasını güçlendiriyor. Dizinin ilk sezonu, 1 Ağustos 2024'te platformda yayınlandı ve on bölümün tamamı aynı gün izleyicilere sunuldu. Eleştirmenlerden Rotten Tomatoes'da %94 gibi yüksek bir puan alan yapım, izleyiciler arasında ise %55'lik bir beğeni oranı yakaladı. Bu sonuçlar, serinin hem övgü hem de eleştiri aldığını gösteriyor. Yeni sezonun yayın tarihi ve karakter detayları, Batman evreninin hayranları arasında büyük bir merak uyandırdı. Prime Video, bu yapımla animasyon alanında güçlü bir konum elde etmeyi hedefliyor.

Batman: Caped Crusader'da yeni karakterler ve güçlü yapımcı kadrosu

Serinin yaratıcı ekibinde Bruce Timm ve James Tucker'ın yanı sıra, J.J. Abrams, Matt Reeves, Daniel Pipski, Ed Brubaker, Rachel Rusch Rich ve Sam Register gibi tanınmış isimler yürütücü yapımcı olarak yer alıyor. Bruce Timm, Batman evrenine getirdiği noir tarzı ve karanlık atmosferle dikkat çekiyor. Dizinin seslendirme kadrosunda ise Hamish Linklater, Jason Watkins, Eric Morgan Stuart, Krystal Joy Brown, Jamie Chung, Diedrich Bader ve Cedric Yarbrough gibi deneyimli isimler bulunuyor. Başlangıçta Cartoon Network ve HBO Max için hazırlanan Batman: Caped Crusader, Warner Bros. Discovery'nin maliyet azaltma politikaları nedeniyle iptal edilmişti. Ancak, yapımcılar daha sonra Prime Video ile anlaşarak serinin devamını sağladı. Bu gelişme, dizinin hayranları için önemli bir dönüm noktası oldu.

Batman: Caped Crusader'ın 2. sezonunda, Batman'in erken dönem suçla mücadelesi ve Gotham City'nin karanlık atmosferi öne çıkacak. Yeni karakterlerin eklenmesi ve klasik kötülerle yaşanacak çatışmalar, dizinin heyecanını artırıyor. Prime Video'nun desteğiyle, animasyon dünyasında Batman markasının etkisi daha da güçleniyor. İzleyiciler, 31 Temmuz 2026'dan itibaren Batman: Caped Crusader'ın yeni sezonunu merakla bekliyor.

Google'dan Gemini 3.5 Flash ile kapsamlı entegrasyon hamlesi

Google, Gemini 3.5 Flash modelini yalnızca Chrome ile sınırlı bırakmadı. Yeni model, Arama ve Haritalar gibi Google ekosisteminin temel uygulamalarıyla da entegre çalışıyor. Bu entegrasyon, daha önce bağımsız olarak kullanılan Gemini 2.5 Bilgisayar Kullanım modelinin yerini aldı ve böylece kullanıcılar için daha hızlı ve sorunsuz bir deneyim sağladı. Geliştiriciler, Gemini 3.5 Flash'ın bilgisayar kullanım özellikleri sayesinde, tarayıcı, mobil ve masaüstü platformlarda gözlemleyebilen, analiz yapabilen ve eylem alabilen özel ajanlar geliştirebiliyor. Uzun vadeli ve kurumsal otomasyon görevlerinde de performans artışı gözleniyor; bu da özellikle profesyonel uygulamalarda sürekli yazılım testi ve bilgi işleme süreçlerini kolaylaştırıyor.

Geliştiricilere ve kurumsal kullanıcılara güvenlik odaklı yenilikler

Gemini 3.5 Flash'ın getirdiği yenilikler yalnızca işlevsellikle sınırlı kalmıyor; güvenlik tarafında da önemli adımlar atıldı. Kurumsal müşteriler, hassas veya geri alınamaz işlemler için açık kullanıcı onayı talep edebiliyor. Ayrıca, dolaylı istem enjeksiyonu gibi riskler tespit edildiğinde, sistem otomatik olarak ilgili görevleri durduruyor. Bu sayede, Gemini 3.5 Flash ile çalışan uygulamalar daha güvenli ve kontrol edilebilir hale geliyor. Gemini 3.5 Flash modeli, bugün itibarıyla Gemini API'si üzerinden tüm geliştiricilere sunulmuş durumda. Google, bu yeniliklerle birlikte hem kullanıcı deneyimini hem de güvenlik standartlarını yükseltmeyi hedefliyor.

Sonuç olarak, Google'ın Chrome ve ekosistemi için geliştirdiği Gemini 3.5 Flash güncellemesi, bilgisayar kullanımında yeni bir dönemin kapılarını aralıyor. Hem bireysel kullanıcılar hem de kurumsal çözümler için sunulan bu yenilikler, önümüzdeki dönemde dijital iş süreçlerinde verimlilik ve güvenlik açısından önemli farklar yaratacak.

Maryann Walsh: 'Her gün 2 fincan yeşil sebze öneriyoruz'

Walsh Nutrition Consulting'in kurucusu diyetisyen Maryann Walsh, bağırsak sağlığı için lif ve fitobesin açısından zengin yeşil sebzelerin önemine dikkat çekiyor. Walsh, "Yeşil sebzeler bağışıklık sistemini düzenlemeye ve bağırsak sağlığını desteklemeye yardımcı olur" diyerek, bu gıdaların mikrobiyom üzerinde olumlu etkiler yarattığını belirtiyor. Yapraklı yeşilliklerde bulunan lif, bağırsak mikroplarının kısa zincirli yağ asidi üretmesine yardımcı oluyor ve bu da bağırsak duvarını güçlendirerek iltihaplanmayı azaltıyor. Frontiers in Nutrition dergisinde yayımlanan son araştırmalar, bitki bazlı besinlerin sık tüketilmesinin bağırsak mikrobiyomunun dayanıklılığını artırdığını gösteriyor. Bu nedenle Walsh, her gün bir ila iki fincan yeşil sebze tüketmenin, sindirim sağlığını desteklemek için etkili bir yöntem olduğunu ifade ediyor.

Emily Mahadeo: 'Bağırsak mikrobiyomu 3-5 günde yanıt verir'

Sindirim sağlığı alanında uzmanlaşmış diyetisyen Emily Mahadeo, bağırsak mikrobiyomunun beslenme değişikliklerine hızlı yanıt verdiğini belirtiyor. Mahadeo, "Mikrobiyom, diyet iyileştirmelerine sadece üç ila beş gün içinde tepki gösterir" diyerek, düzenli yeşil sebze tüketiminin kısa sürede olumlu sonuçlar doğurabileceğini vurguluyor. Mahadeo, ıspanağı çiğ yerine hafifçe soteleyerek tüketmenin besin değerini artırdığını ve hacmini küçültüp daha fazla yeşil yemeyi kolaylaştırdığını belirtiyor. Ayrıca, kale gibi koyu renkli sebzelerin polifenol içeriğinin yüksek olduğunu ve bu nedenle antioksidan etkisinin daha fazla olduğunu söylüyor. Mahadeo, rokanın ise kendine has biberli tadı sayesinde sindirim salgılarını uyardığını ve özellikle yavaş sindirim yaşayanlar için faydalı olabileceğini ekliyor.

Ispanak ve kale: Lif ve magnezyum deposu iki süper gıda

Diyetisyenler, ıspanağın bağırsak mikrobiyotasını olumlu yönde etkileyen tilakoidleri yüksek oranda içerdiğini belirtiyor. Ispanak, hem prebiyotik lif hem de magnezyum açısından zengin olmasıyla sindirim sisteminin düzenli çalışmasına katkı sağlıyor. Genç ıspanak, olgun yapraklara göre daha düşük oksalat içerdiğinden özellikle böbrek taşı riski taşıyanlar için daha uygun görülüyor. Kale ise vitamin, folat ve karotenoidler bakımından öne çıkıyor. Kale'nin farklı türleri bulunuyor; lacinato kale olarak bilinen dinozor kale, daha yüksek polifenol içeriğiyle dikkat çekiyor. Kale yaprakları, zeytinyağı veya limon suyu ile masaj yapılarak servis edildiğinde hem dokusu yumuşuyor hem de sindirimi kolaylaşıyor.

Roka ve brokoli: Glukosinolat ve lif açısından zengin seçenekler

Roka, cruciferous ailesinden bir sebze olarak glukosinolatlar ve polifenoller yönünden zengin. Bu bileşenler, bağırsak sağlığının iyileşmesine ve iltihap seviyelerinin düşmesine yardımcı oluyor. Bebek roka daha hafif bir tada sahipken, olgun roka daha cesur bir aroma ve yüksek glukosinolat oranı sunuyor. Diyetisyenler, rokanın çiğ tüketilmesini öneriyor, çünkü pişirme işlemi glukosinolat miktarını azaltabiliyor. Brokoli ise yapraklı bir yeşil olmasa da, lif ve besin yoğunluğu sayesinde bağırsak sağlığı dostu olarak kabul ediliyor. Brokoli, glukosinolatlardan türeyen sulforafan adlı bileşiği yüksek oranda içeriyor. Sulforafan, bağırsak-karaciğer eksenini destekliyor, zararlı bakteri kolonizasyonunu azaltıyor ve bağırsak geçirgenliğini düşürüyor. Dondurulmuş brokoli, taze alternatifi kadar besleyici olup pratik bir seçenek sunuyor.

Swiss chard ve karahindiba: Antioksidan ve prebiyotik kaynağı

Swiss chard, çözünür ve çözünmez lifin yanı sıra betalain adlı güçlü antioksidanlar içeriyor. Bu sebze, magnezyum açısından da zengin olup, bağırsak hareketlerini düzenli tutmaya yardımcı oluyor. Gökkuşağı Swiss chard ve klasik Swiss chard arasında besin değeri açısından büyük bir fark bulunmuyor; bu nedenle tazeliğine göre tercih yapılabiliyor. Zeytinyağı ile hafifçe sotelenen Swiss chard, sindirimi kolaylaştırıyor ve yağda çözünen vitaminlerin emilimini artırıyor. Karahindiba yeşillikleri ise marketlerde sık rastlanmasa da, içerdiği inulin sayesinde bağırsak mikrobiyomunu destekliyor. Özellikle Bifidobacterium adlı yararlı bakteri grubunu besliyor ve taraksasin adlı doğal bir bileşenle safra üretimini artırıyor. Genç ve yumuşak karahindiba yaprakları daha az acı olduğu için çiğ tüketim için uygun görülüyor. Fazla acı bulanlar için sotelenerek hazırlanması öneriliyor.

Yeşil sebzelerle zenginleşen bağırsak mikrobiyomu

Bağırsak sağlığına katkı sunan yeşil sebzeler, düzenli tüketildiklerinde mikrobiyom çeşitliliğini artırıyor ve sindirim sisteminin daha dirençli olmasını sağlıyor. Diyetisyenler, lif, polifenol ve antioksidan yönünden zengin bu sebzelerin, bağışıklık sisteminin güçlenmesine ve kronik hastalık risklerinin azalmasına destek verdiğini belirtiyor. Sebze çekmecesini ıspanak, kale, roka, brokoli, Swiss chard ve karahindiba gibi seçeneklerle doldurmak, hem lezzetli hem de sağlıklı bir beslenme alışkanlığı kazandırıyor. Uzmanlar, bu sebzelerin farklı pişirme yöntemleriyle besin değerinin korunabileceğini ve günlük beslenmede çeşitliliğin önem taşıdığını vurguluyor. Sonuç olarak, bağırsak sağlığını güçlendirmek isteyen herkesin, diyetinde bu altı yeşil sebzeye düzenli olarak yer vermesi öneriliyor.

Russell Crowe: 'The Get Out'ta karanlık mizah ve suç bir arada'

Russell Crowe'un performansı, The Get Out'un en dikkat çeken unsurları arasında yer alıyor. Crowe, Marco Kapak karakterine kattığı karizma ve mizah ile filme canlılık getiriyor. Özellikle komedi unsurlarında sergilediği doğal oyunculuk, izleyicilere The Nice Guys'daki başarılı performansını hatırlatıyor. Marco'nun genç sevgilisi Sunny'yi Teresa Palmer canlandırırken, karakterler arasındaki dinamikler filmi sürükleyici kılıyor. Crowe'un canlandırdığı Marco, acımasız kartel üyeleriyle çevrili bir ortamda yarı suçlu bir figür olarak öne çıkıyor. The Get Out, Elmore Leonard'ın romanlarından ve Quentin Tarantino'nun yönetmenliğinden ilham alan bir havaya sahip olsa da, bu atmosferi tam anlamıyla yansıtmakta zaman zaman zorlanıyor.

The Get Out'ta Los Angeles suç dünyası ekrana taşınıyor

Yönetmen Derrick Borte'un imzasını taşıyan The Get Out, Thomas Perry'nin romanından uyarlanıyor. Filmde, Marco Kapak'ın kalp krizi geçirmesiyle birlikte hayatını ve mesleğini yeniden gözden geçirmesi konu ediliyor. Bu olay, Marco'yu kulübünü satmaya ve daha sakin bir yaşama yönelmeye itiyor. Aaron Paul'un canlandırdığı Jeff karakteri ise, kendi başına hareket eden ve sık sık kendi ayağına dolanan bir piyon olarak öne çıkıyor. Jeff'in hayatındaki karmaşa, Paul'un oyunculuğuyla birleşince, filme farklı bir boyut kazandırıyor. Nina Dobrev ise, Jeff'in hayatına giren ve ona yeni bir kaos getiren bir bankacı olarak hikâyede yer alıyor. The Get Out, Luke Evans ve Josh McConville gibi oyuncuların canlandırdığı, kendi sırları olan yasa dışı karakterlerle Los Angeles'ın suç dünyasındaki çeşitliliği ekrana taşıyor.

Filmde beklentiler ve gerçekler: The Get Out eleştirileri

The Get Out, izleyicilere çarpıcı bir suç topluluğu ve mizah vaat etse de, üçüncü perdede bu beklentileri tam anlamıyla karşılayamıyor. Filmde, karakterlerin yollarının kesişeceği ve büyük sürprizlerin yaşanacağı izlenimi oluşsa da, final bölümünde beklenen şaşırtıcı gelişmeler gerçekleşmiyor. Hikâyenin ilerleyişinde, karakterlerin ellerini baştan açması ve olayların rastlantısal şekilde ilerlemesi, filmin heyecanını bir miktar azaltıyor. Russell Crowe, film boyunca karizmasını ve enerjisini koruyor, ancak The Get Out'un mizahi ve suç unsurlarını harmanlama çabası, izleyicilerde yer yer kuru ve dişsiz bir etki bırakıyor. Elmore Leonard ve Carl Hiaasen'in eserlerindeki gibi doğal ve akıcı suç mizahı, bu filmde zaman zaman zorlama bir şekilde sunuluyor.

Russell Crowe'un performansı The Get Out'u ayakta tutuyor

Russell Crowe'un komedi yetenekleri, The Get Out'un en güçlü yanlarından biri olarak öne çıkıyor. Oyuncunun Marco Kapak karakterine kattığı mizahi dokunuşlar, filmin genel atmosferini daha izlenebilir kılıyor. Ancak, filmdeki tesadüfler ve hatalar, suç dünyasının doğal bir parçası gibi hissettirilmek istense de, bu unsurlar izleyicilerde tatmin edici bir çözüm duygusu bırakmıyor. The Get Out, suç ve mizahı bir araya getiren yapısıyla ilgi çekse de, karakterlerin yaşadığı olaylar ve finaldeki gelişmeler, beklentilerin altında kalıyor. Buna rağmen, Crowe'un oyunculuğu ve Los Angeles'ın suç dolu atmosferi, filmi izlemeye değer kılıyor.

Sonuç olarak, The Get Out, Russell Crowe'un etkileyici performansıyla dikkat çekiyor ancak suç ve komedi türünü bir araya getirirken zaman zaman hedeflediği etkiyi yakalayamıyor. Los Angeles'ın suç dünyasını ve karmaşık ilişkilerini ekrana taşıyan film, özellikle Crowe hayranları için kaçırılmaması gereken bir yapım olarak öne çıkıyor. 26 Haziran'da sinemalarda ve 30 Haziran'da dijital platformlarda izleyiciyle buluşacak olan The Get Out, suç filmi sevenler için yeni bir alternatif sunuyor.

İlk araç sürücüsüne drift atmak, makas atmak, alkollü araç kullanmak ve sürücü belgesini yanında bulundurmamak maddelerinden 257 bin 719 TL, ikinci araç sürücüsüne ise makas atmaktan 90 bin TL idari para cezası kesildi. Her iki sürücünün de ehliyetlerine geçici süreyle el konulurken, araçları 60 gün süreyle trafikten men edilerek otoparka çekildi.

Ayrıca alkollü olduğu belirlenen sürücü hakkında, trafik güvenliğini tehlikeye soktuğu gerekçesiyle adli işlem başlatıldı.

SpaceX halka arzı Musk'ı zirveye taşıdı

12 Haziran'da gerçekleşen SpaceX halka arzı, finans dünyasında büyük yankı uyandırdı. Hisse başına 135 dolardan fiyatlandırılan SpaceX hisseleri, borsada ilk işlem gününde 150 dolardan açılarak şirketin toplam değerini 1.77 trilyon doların üzerine taşıdı. Elon Musk, SpaceX'in yaklaşık yüzde 42'sine sahip olduğu için, sadece bu işlemle serveti 1 trilyon dolar barajını aştı. Halka arz sonrası artan yatırımcı ilgisiyle SpaceX hisseleri 16 Haziran'da 225,64 dolara kadar yükseldi ve Musk'ın toplam net varlığı 1.32 trilyon dolara ulaştı. Bu dönemde, Musk dünyanın ilk trilyoneri olarak tarihe geçti ve servetiyle en yakın rakiplerini açık ara geride bıraktı. Ancak bu yükselişin kalıcı olmayacağı kısa sürede anlaşıldı.

Teknoloji hisselerinde çöküş: Musk'ın servetinde 240 milyar dolarlık kayıp

Haziran ayının ortasında teknoloji hisselerinde başlayan satış dalgası, SpaceX ve Tesla'yı da sert biçimde etkiledi. Yapay zeka altyapı maliyetleri, sermaye harcamalarındaki artış ve yüksek faiz oranları, yatırımcıların risk iştahını azaltarak piyasalarda büyük bir düzeltme yarattı. Özellikle SpaceX hisseleri, 16 Haziran'daki zirveden yüzde 30'dan fazla değer kaybederek yaklaşık 156 dolara geriledi. 22 Haziran'da yaşanan yüzde 16'lık tek günlük düşüş ise Musk'ın kişisel servetinden yaklaşık 240 milyar doları sildi. Aynı dönemde Tesla hisseleri de yüzde 6'ya yakın bir kayıp yaşadı ve Musk'ın finansal zararı daha da büyüdü. Musk'ın servetinin büyük bölümü SpaceX ve Tesla hisselerine bağlı olduğu için, bu şirketlerdeki dalgalanmalar servetinde ani değişimlere yol açıyor.

Uzmanlardan SpaceX hisseleri için çarpıcı uyarı

Piyasa analistleri, halka arz sonrası yaşanan volatilitenin yüksek değerli teknoloji şirketleri için olağan olduğunu belirtiyor. AJ Bell'in finansal analiz başkanı Danni Hewson, özellikle SpaceX gibi yenilikçi şirketlerde yatırımcıların kararlarını çoğunlukla duygusal faktörlere dayandırdığını vurguladı. Hewson, "Uzay araştırmaları ve teknolojisinde büyük adımlar bekleniyor, ancak bu tür yatırımlar net bir perspektifle ve sabırla ele alınmalı" dedi. Temmuz sonunda SpaceX içindeki hissedarların satış kısıtlamalarının kalkmasıyla birlikte, hisselerdeki dalgalanmanın devam edebileceği öngörülüyor. Buna rağmen, SpaceX hisselerinde yüzde 6'lık mütevazı bir toparlanma bile Musk'ın yeniden trilyoner unvanını kazanmasına yetebilecek potansiyele sahip. Analistler, Musk'ın servetinin aşırı yoğunlaşmış yapısı nedeniyle benzer dalgalanmalara karşı savunmasız olduğuna dikkat çekiyor.

Sonuç olarak, Elon Musk'ın trilyonerlik serüveni teknoloji piyasalarındaki hızlı değişimlerin ve tek bir sektöre bağlı servetin ne kadar kırılgan olabileceğini bir kez daha gösterdi. SpaceX ve Tesla hisselerinde yaşanacak yeni gelişmeler, önümüzdeki dönemde Musk'ın finansal statüsünü belirlemeye devam edecek. Uzmanlar, piyasadaki belirsizliğin sürdüğüne ve Musk'ın yeniden trilyoner olmasının, teknoloji hisselerindeki toparlanmaya bağlı olduğuna işaret ediyor.

OpenAI ve Broadcom iş birliğiyle Jalapeño dönemi başladı

OpenAI, Jalapeño çipini geliştirmek için teknoloji devi Broadcom ile stratejik bir ortaklık kurdu. Geçtiğimiz yıl iki şirket, toplamda 10 gigavatlık hesaplama gücünü destekleyecek özel çipler geliştirme planlarını açıklamıştı. Bu iş birliğinin ilk ürünü olan Jalapeño, Çarşamba günü resmen tanıtıldı. Şirketin açıklamasına göre, Jalapeño çipi, özellikle ChatGPT ve kodlama aracı Codex'in yoğun hesaplama ihtiyaçlarını karşılamak için optimize edildi. Ayrıca, OpenAI'nin gelecekteki yapay zeka modellerinin gereksinimlerine de yanıt verecek şekilde tasarlandığı belirtildi. Şirket, Jalapeño'nun watt başına sunduğu performans ile mevcut çip çözümlerine göre önemli bir avantaj sağladığını vurguladı. OpenAI, bu gelişmeyle birlikte, AI altyapısında kendi teknolojisini kullanarak dışa bağımlılığı azaltmayı hedefliyor.

Jalapeño çipiyle Nvidia bağımlılığı azalıyor

Yapay zeka sektöründe Google ve Amazon gibi devler de kendi özel çiplerini geliştirme yolunda ilerlerken, OpenAI'nin Jalapeño hamlesi dikkat çekiyor. Özel çipler, şirketlere kendi modelleri için işlem gücünü daha iyi uyarlama ve Nvidia gibi büyük çip üreticilerine olan bağımlılığı azaltma imkanı sunuyor. OpenAI, Jalapeño'nun genel amaçlı bir işlemci yerine, modern büyük dil modellerinin gereksinimleri doğrultusunda özel olarak geliştirildiğini belirtiyor. Şirketin kurucu ortağı ve başkanı Greg Brockman, blog yazısında, "Yığınların daha fazla kısmını kendimiz tasarlayarak, daha fazla zekayı daha büyük verimlilikle sunabiliriz" ifadelerini kullandı. Bu gelişme, OpenAI'nin halka arz hazırlıklarını sürdürdüğü ve şirket değerlemesinin trilyon doları bulabileceği bir döneme denk geliyor. Sektör uzmanları, Jalapeño gibi özel çiplerin, OpenAI'nin gelirlerini artırmada ve rekabette öne çıkmada kritik bir rol oynayacağını öngörüyor.

Jalapeño çipiyle AI hizmetlerinde maliyet ve erişilebilirlik avantajı

OpenAI, Jalapeño çipini sadece teknik bir yenilik olarak değil, aynı zamanda yapay zeka hizmetlerinin daha erişilebilir ve uygun fiyatlı olmasını sağlayacak bir araç olarak sunuyor. Şirket, AI çalıştırma maliyetlerini düşürmek ve gelişmiş AI teknolojilerini daha geniş kitlelere ulaştırmak için büyük ölçekli AI altyapısı inşa etmenin önemine dikkat çekiyor. Jalapeño çipinin kullanımıyla birlikte, ChatGPT gibi uygulamaların performansının artması ve hizmetlerin daha uygun fiyatlarla sunulması hedefleniyor. OpenAI, bu sayede AI teknolojisinin daha fazla kullanıcıya ulaşmasını ve sektördeki rekabetin yeni bir boyut kazanmasını amaçlıyor. Jalapeño'nun tanıtımı, AI şirketlerinin sadece sohbet botu hizmetlerinden öteye geçerek, sürekli çalışan ve daha karmaşık görevleri yerine getiren yapay zeka ajanlarını destekleyecek altyapıyı oluşturma çabalarının bir parçası olarak öne çıkıyor.

OpenAI'nin Jalapeño çipiyle attığı bu adım, şirketin AI altyapısında bağımsızlığını artırırken, ChatGPT başta olmak üzere birçok yapay zeka uygulamasında performans ve verimlilik artışı sağlaması bekleniyor. Sektör uzmanları, özel çiplerin AI pazarında yeni bir rekabet dönemini başlatacağı görüşünde birleşiyor.

Kılıçdaroğlu, İBB ve CHP'li belediyelerdeki davaların siyasi değil, yolsuzluk davası olduğunu, İmamoğlu'nun yolsuzluktan yargılandığını vurguladı.

"ÖNCELİK İMAMOĞLU'NUN TUTUKSUZ YARGILANMASI DEĞİL, AHLAKİ ÜSTÜNLÜK!"

Kemal Kılıçdaroğlu, "Önceliği tutuksuz yargılamaya vermek gerekmez mi?" sorusuna, "Bizim öncelikle ahlaki üstünlüğü yeniden kazanmamız gerekli. Mahkeme bir karar verir, en ağır biçimde eleştirirsiniz ama ona uymanız gerekir" sözleriyle çizgiyi çekti.

"OSMANLI COĞRAFYASI" ELEŞTİRİLERİNE CEVAP: YENİ DÜNYADA YERİMİZİ ALMALIYIZ

Kılıçdaroğlu'nun "Suriye'de ne işimiz var", "Mavi Vatan masal" çizgisinden "Osmanlı coğrafyasında olmalıyız" noktasına gelmesi de başta Özgür Özel olmak üzere bazı Kemalist çevrelerde tepkiyle karşılandı. Kılıçdaroğlu, bu tepkilere "Kurulmakta olan yeni dünyada yerimizi almalıyız..." cevabını verdi.

ÖZEL'E TEPKİ: O CÜMLEYİ KULLANAMAZ

Özgür Özel'in yabancı basına verdiği beyanlar ve dönemin İngiltere Başbakanı Keir Starmer'a "Bizi yalnız bıraktınız" şeklinde çağrı yapması da Kılıçdaroğlu'nun gündemindeydi. "Bu sözlere itirazım var" diyen Bay Kemal, "Genel başkan o cümleyi kullanamaz" sözleriyle "mandacı arayışlarına" tepki gösterdi.

Buna göre, Ankara'nın Polatlı, Batman'ın Gercüş, Bingöl'ün Solhan, Çorum'un Merkez, Denizli'nin Çivril ve Bekilli, Edirne'nin Keşan, Konya'nın Cihanbeyli, Malatya'nın Arapgir, Sivas'ın Yıldızeli, Tokat'ın Sulusaray, Uşak'ın Banaz, Eşme, Sivaslı, Karahallı, Ulubey ve Merkez, Yozgat'ın Akdağmadeni ilçeleri ile Kayseri'nin Küpeli Mahallesi'ndeki bazı alanlar, Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları Yönetmeliği kapsamında YEKA ilan edildi.

1- Altı farklı Dünya Kupası'nda gol atan ilk oyuncu: Dünya futbol tarihinde üst üste 6 farklı Dünya Kupası'nda (2006, 2010, 2014, 2018, 2022 ve 2026) gol atmayı başaran ilk ve tek oyuncu olarak tarihe adını yazdırdı.

2- Dünya Kupaları'nda gol atan en yaşlı ikinci oyuncu: Turnuva tarihinde gol atan en yaşlı oyuncular listesinde ikinci. (Zirvede hala 1994'te 42 yaşında gol atan Kamerunlu Roger Milla bulunmaktadır).

3- İki büyük turnuvada çift haneli gol sayısına ulaşan ilk oyuncu: Hem Dünya hem de Avrupa Şampiyonası (EURO) finallerinde çift haneli (10 ve üzeri) gol sayısına ulaşan ilk oyuncu unvanı.

4- Portekiz Milli Takımı adına Dünya Kupası tarihinin en golcü oyuncusu: CR7, Eusdbio'yu (9 gol) geride bırakarak Dünya Kupası tarihinde Portekiz adına en çok gol atan oyuncu rekorunu kırdı.

5- İlk ve son gol arasında en uzun zaman farkı: Dünya Kupası tarihinde attığı ilk gol ile attığı son gol arasında kaydedilen zaman farkı en uzun olan oyuncu unvanını aldı (2006 - 2026 arası 20 yıl).

6- Dünya Kupası'nda bir maçta duble yapan en yaşlı oyuncu: Dünya Kupası tarihinde bir maçta iki veya daha fazla gol atmayı başaran en yaşlı futbolcu oldu.

7- Kariyer rekorunu güncelledi (975 Gol): Özbekistan karşısında attığı iki golle birlikte profesyonel futbol kariyerindeki toplam resmi gol sayısını 975'e yükseltti.

8- Maçın adamı seçildi: Ronaldo, tarihe geçtiği geceyi karşılaşmanın en değerli oyuncusu ödülünü alarak noktaladı.

Cumhurbaşkanı Ramaphosa: 'Göçmenleri hedef göstermek çözüm değil'

Güney Afrika Cumhurbaşkanı Cyril Ramaphosa, ülke genelinde tırmanan göçmen karşıtı atmosferin, ekonomik sorunların çözümüne katkı sağlamayacağını belirterek vatandaşlara önemli bir uyarıda bulundu. Salı günü yaptığı açıklamada Ramaphosa, "Savunmasız insanları günah keçisi yapmak, işsizlik ve eşitsizlik gibi karmaşık sorunlarımıza çare olamaz" dedi. Ramaphosa ayrıca, kamuya açık alanlarda bireylerin milliyet sorgulamasının ya da belgelerini talep etmesinin yasal olmadığını ve hükümetin bu tür girişimlere karşı kararlı şekilde harekete geçeceğini vurguladı. Hükümet, göçmen kriziyle mücadele için beş maddelik yeni bir strateji açıkladı; bu strateji, sığınma taleplerinin daha sıkı denetlenmesi, vatandaşlık başvurularında kota uygulanması ve belgesiz göçmenleri düşük ücretle çalıştıran işverenlere hapis cezası verilmesini içeriyor. Ramaphosa'nın bu çıkışı, ülkede özellikle seçim dönemlerinde artan yabancı düşmanlığına karşı toplumsal duyarlılığı artırmayı hedefliyor.

Durban'da göçmenler tehdit altında: Binlerce kişi evsiz kaldı

KwaZulu-Natal eyaletinin liman kenti Durban'da, çoğunluğu Malavi'li olmak üzere yaklaşık 7 bin göçmen, son iki haftada evlerini terk etmek zorunda kaldı. Aralarında çocuklu ailelerin de bulunduğu bu topluluk, protestocuların "gitmeliler" sloganları, kapı kapı dolaşarak yapılan tehditler ve fiziksel saldırılar nedeniyle güvenlik endişesiyle açık alanlara sığındı. Esnat Joseph isimli 36 yaşındaki Malavi'li kadın, yaşadığı korku dolu anları şöyle anlattı: "Evimize gelen 10 kişilik bir grup, bıçaklar ve kamçılarla bizi tehdit etti. Eşime saldırdılar, başına ve boynuna vurup kesikler açtılar. Tanrı'nın yardımıyla hayatta kaldı ama hastaneye kaldırıldı." Joseph gibi birçok göçmen, pasaport ve belgelerini kaybettikleri için yasal statülerini kaybetmiş durumda. Yardım kuruluşlarının sağladığı battaniye ve yiyeceklerle hayatta kalmaya çalışan aileler, ülkelerine dönebilmek için konsoloslukların düzenlediği otobüsleri bekliyor. Malavi, Nijerya, Mozambik ve Zimbabve hükümetleri, son haftalarda vatandaşlarının dönüşü için hava ve kara yoluyla tahliyeler organize etti. Şu ana kadar yaklaşık 3 bin 500 göçmen gönüllü olarak ülkeyi terk etti.

Göçmen karşıtı gruplar ve siyasi partiler: Protestolar büyüyor

Göçmen karşıtı March and March hareketi, muhalefet partisi ActionSA ve bazı toplumsal gruplar, bu yıl boyunca ülkedeki belgesiz yabancıların ayrılması için 30 Haziran'ı son tarih olarak ilan etti. Sopa taşıyan protestocular, "Mabahambe" yani "Gitmeliler" sloganıyla yürüyüşler düzenliyor. Protesto liderleri, eylemlerinin yabancı düşmanlığı olmadığını savunuyor ve Güney Afrika'nın "başarısız Afrika devletleri için bir mülteci alanına dönüşmesini istemediklerini" dile getiriyor. Ancak insan hakları savunucuları ve bazı siyasi yorumcular, bu tür hareketlerin ülkede geçmişte yaşanan şiddet olaylarının tekrarına yol açabileceği uyarısında bulunuyor. 2008, 2015, 2016 ve 2019 yıllarında yaşanan yabancı düşmanı saldırılarda onlarca kişi hayatını kaybetmiş, binlerce göçmen evlerinden olmuştu. Son haftalarda sosyal medyada yayılan videolar, yabancılara yönelik öfkenin ve korkunun daha da artmasına neden oldu. Özellikle tanınmış protestocu Nkosikhona Ndabandaba'nın sosyal medya paylaşımları, göçmenlere yönelik baskıların artmasına katkı sağladı.

Yasal statüsü olanlar da hedefte: Belirsizlik ve korku yayılıyor

Durban'da ve ülkenin diğer büyük şehirlerinde, yasal olarak ikamet eden göçmenler dahi tehdit altında. Bazı mülteciler ve sığınmacılar, belgeleri tam olmasına rağmen saldırı korkusuyla İçişleri Bakanlığı ofislerinin önünde kamp kurdu. Burundi'li dört çocuk annesi bir kadın, "Belgelerim var ama hepimiz kovuluyoruz. Çocuklarım okulda hakarete uğruyor, hayatımızdan endişe ediyoruz" dedi. 16 yıldır Güney Afrika'da yaşayan bir Malavi'li güzellik terapisti ise, son zamanlarda dükkanına gitmeye dahi çekindiğini, ailesinin güvenliği için sürekli endişe yaşadığını aktardı. Özellikle toplu taşıma ve alışveriş merkezlerinde, göçmenler kimlik sorgulamalarına ve sözlü tacizlere maruz kalıyor. Ramaphosa'nın açıkladığı yeni önlemler, yasal ya da belgesiz tüm göçmenler arasında ciddi bir belirsizlik ve korku ortamı oluşturdu.

Ekonomik kriz ve toplumsal öfke: Göçmenler günah keçisi mi?

Güney Afrika, İstatistik Güney Afrika'nın verilerine göre %32,7 ile dünyanın en yüksek işsizlik oranlarından birine sahip. 2026'nın ilk çeyreğinde 350 bin kişi işini kaybetti ve bunların büyük kısmını gençler oluşturdu. Ülkede yaklaşık üç milyon yabancı yaşıyor ve bu sayı toplam nüfusun %5'ine denk geliyor. Ancak protestocular, ülkede kayıtsız ve belgesiz göçmen sayısının çok daha yüksek olduğunu öne sürüyor. Kamu hizmetlerinde yaşanan aksaklıklar, eğitim ve sağlıkta yaşanan sıkıntılar, toplumsal öfkeyi giderek büyütüyor. Protestocular, "kıt kaynaklar için savaşıyoruz" diyerek, göçmenlerin kamu hizmetlerinden yararlanmasının Güney Afrikalıların yaşamını zorlaştırdığını iddia ediyor. Ancak insan hakları savunucuları, göçmenlerin günah keçisi ilan edilmesinin, asıl yapısal sorunların üzerini örttüğünü belirtiyor. Bazı siyasi partiler ve adaylar, yaklaşan yerel seçimler öncesinde göçmen karşıtı söylemleri öne çıkararak destek toplamaya çalışıyor. Özellikle ActionSA lideri Herman Mashaba'nın "15 milyon belgesiz göçmen" iddiası, kamuoyunda yankı buldu.

Yetkililerden operasyonlar ve sınır dışı uygulamaları

Güney Afrika hükümeti, göçle ilgili bakanlık görev gücünün bu yıl içinde 40 bin yasadışı göçmeni Göçmenlik Yasası'nı ihlal ettikleri gerekçesiyle tutukladığını açıkladı. Özellikle Johannesburg'un merkezinde, "Yeni Süpürge Operasyonu" adı verilen uygulama kapsamında, geçici baraka dükkanlar yıkıldı ve bu bölgeler "sıcak noktalar" olarak ilan edildi. Yetkililer, bu önlemlerle suç oranlarını ve yasadışı göçü azaltmayı hedefliyor. Ancak operasyonlar sırasında, Etiyopyalı göçmenler ve diğer Afrikalı topluluklar, evsiz kalma ve güvenlik tehdidiyle karşı karşıya. Mozambik hükümeti, Batı Cape'de beş vatandaşının yabancı düşmanı saldırılarda öldüğünü bildirdi; Güney Afrika Dışişleri Bakanlığı ise iki Mozambiklinin öldüğünü ve olayların araştırıldığını açıkladı. Bu tür olaylar, bölgedeki gerilimi daha da tırmandırıyor.

Tahliye otobüsleri ve sınırda uzun kuyruklar: Ayrılık zamanı

Durban'daki açık alanda toplanan göçmenler, Malavi konsolosluğunun bağışlarla sağladığı otobüslerle ülkelerine dönmeyi bekliyor. Gana, Mozambik, Nijerya ve Zimbabve de benzer tahliye operasyonları yürütüyor. Mozambik sınır kapısında, ayrılmak isteyen yabancılar nedeniyle araç kuyrukları oluştuğu bildiriliyor. İlk tahliye otobüsleri Pazar günü Durban'dan hareket ettiğinde, kalabalık "Siyahamba" yani "Gidiyoruz" şarkısını söyledi. Bazı göçmenler ise, ülkelerine dönmekten başka çareleri olmadığını, ancak korku, belirsizlik ve çaresizlik içinde ayrıldıklarını ifade ediyor. Yasal statüsü olmayanlar kadar, belgeleri tam olanlar da ayrılma baskısı altında. Uzmanlar, göçmen krizi devam ederken ülkede toplumsal barışın ve insan haklarının korunmasının hayati önemde olduğunu belirtiyor.

Güney Afrika'da göçmenlere yönelik tehditler ve ayrılma baskısı, toplumsal huzuru ve güvenliği ciddi şekilde zorluyor. Hükümetin yeni adımları ve uluslararası tahliye operasyonları, krizin etkilerini azaltmaya çalışsa da, ülkedeki yabancı düşmanlığı ve ekonomik sıkıntılar göçmenlerin yaşamını giderek daha da güçleştiriyor. Uzmanlar, kalıcı çözüm için hem yapısal reformlara hem de toplumsal bilinçlenmeye ihtiyaç olduğunu vurguluyor.

Birleşmiş Milletler: Düşen doğum oranları toplumsal kaygıları artırıyor

Birleşmiş Milletler tarafından dünya çapında yürütülen anketler, her beş kişiden birinin, ekonomik ve sosyal belirsizlikler nedeniyle istedikleri kadar çocuk sahibi olamadığını gösteriyor. Özellikle konut piyasasındaki dalgalanmalar, gelir güvencesinin azalması, toplumsal cinsiyet eşitsizliği ve iklim değişikliği gibi sorunlar, aile kurma kararını zorlaştırıyor. Doğum oranlarının ikame seviyesinin altına düşmesi, sadece nüfusun yaşlanmasına yol açmakla kalmıyor; aynı zamanda genç nesillerin geleceğe dair umutlarını da zedeliyor. BM uzmanları, bu eğilimin toplumsal uyumu zayıflatabileceği ve ekonomik sistemlerde ciddi dengesizlikler yaratabileceği konusunda uyarıyor. Birçok ülkede hükümetler, aile kurmayı teşvik eden politikalar geliştirmeye çalışsa da, mevcut önlemlerin çoğu kalıcı bir çözüm sunmuyor.

Avustralya'da doğum oranı alarmı: Ekonomik ve demografik riskler büyüyor

Avustralya'da doğum oranlarının ikame seviyesinin altına inmesi, hükümetin ve toplumun gündeminde önemli bir yer tutuyor. Ülkede, doğum oranlarının düşüşüyle birlikte nüfusun yaşlanması hızlandı. Bu durum, emekli nüfusun artmasına ve çalışma çağındaki bireylerin sayısının azalmasına neden oluyor. Avustralya Hazine Bakanı Jim Chalmers, "Doğum oranları daha yüksek olsaydı, ülkemizin ekonomik geleceği açısından daha güvenli olurdu" sözleriyle sorunun ciddiyetine dikkat çekti. Çalışma çağındaki bireylerin azalması, devletin gelir kaynaklarının daralmasına ve sosyal hizmetlerin sürdürülebilirliğinin tehlikeye girmesine yol açıyor. Uzmanlar, bu tablonun yalnızca Avustralya ile sınırlı olmadığını, benzer sorunların Almanya, Japonya, Güney Kore ve İtalya gibi ülkelerde de yaşandığını belirtiyor. Göçmen politikalarının değişmesiyle birlikte, Birleşik Krallık ve Kanada gibi ülkelerde de nüfus azalması riski gündeme geldi.

OECD verileri: Doğum oranları 2.1'in çok altında

OECD'nin yayımladığı son veriler, üye ülkelerde doğum oranlarının ortalama 1.46'ya kadar düştüğünü ortaya koyuyor. Bu oran, 1950'lerdeki seviyenin yarısından daha düşük. Çin, dört yıldır üst üste nüfus kaybı yaşarken, Güney Kore ise 2019'dan bu yana dünyanın en düşük doğum oranlarından birine sahip. Almanya'da ise 1972'den bu yana ölümler doğumları aşıyor. Japonya, Yunanistan, İtalya, Küba ve Tayland da nüfusun azaldığı ülkeler arasında. Göçmen alımındaki değişiklikler, Kanada ve Birleşik Krallık gibi ülkelerde de benzer bir tablo ortaya çıkardı. Uzmanlar, doğum oranlarının bu seviyelerde kalması halinde, 2080'lerin ortasında dünya nüfusunun azalmaya başlayacağını öngörüyor. Bu durum, nesiller arası dengenin bozulmasına ve sosyal güvenlik sistemlerinin sürdürülemez hale gelmesine yol açabilir.

Ekonomik baskılar ve toplumsal eşitsizlikler aile kurmayı zorlaştırıyor

Doğum oranlarındaki düşüşün ardında yatan nedenler arasında ekonomik istikrarsızlık, konut fiyatlarının yükselmesi, iş güvencesizliği ve toplumsal cinsiyet eşitsizliği başı çekiyor. Birleşmiş Milletler'in araştırmasına göre, aile kurmak isteyenler için uygun ve güvenli konut bulmak giderek zorlaşıyor. Ayrıca, çocuk bakımı hizmetlerine erişimin kısıtlı olması ve işyerlerinde cinsiyet eşitliğinin sağlanamaması, doğurganlık kararlarını olumsuz etkiliyor. İklim değişikliğiyle ilgili endişeler de, potansiyel ebeveynlerin gelecek kaygılarını artırıyor. Bu faktörler, yalnızca bireylerin değil, tüm toplumun geleceğine dair belirsizlikleri derinleştiriyor. Uzmanlar, bu sorunların üstesinden gelmek için kapsamlı ve bütüncül politikaların hayata geçirilmesi gerektiğini savunuyor.

Politikalar yetersiz kalıyor: Teşvikler doğum oranlarını artırmıyor

Birçok hükümet, doğum oranlarını artırmak amacıyla çeşitli teşvikler ve tek seferlik ödemeler sunuyor. Ancak yapılan araştırmalar, bu tür önlemlerin doğurganlık oranlarında kalıcı bir artış sağlamadığını gösteriyor. Örneğin, Avustralya'da geçmişte "Anne için bir tane, baba için bir tane ve ülke için bir tane yapın" şeklindeki çağrılar, beklenen etkiyi yaratmadı. Hükümetlerin sunduğu maddi teşvikler, genellikle sadece çocuk sahibi olma zamanlamasını değiştiriyor, toplam doğum sayısını ise artırmıyor. Uzmanlar, doğum oranlarındaki düşüşün arkasında yapısal sorunlar bulunduğunu ve bu sorunların çözümü için konut, ekonomi, cinsiyet eşitliği ve iklim gibi alanlarda köklü reformlar yapılması gerektiğini belirtiyor. Aksi takdirde, düşük doğum oranlarının yol açtığı sosyal ve ekonomik krizler daha da derinleşebilir.

Doğum oranlarındaki kriz sosyal uyumu tehdit ediyor

Doğum oranlarındaki gerileme yalnızca ekonomik büyümeyi ve sosyal güvenlik sistemlerini tehdit etmekle kalmıyor; aynı zamanda toplumun genelinde umutsuzluk ve gelecek kaygısını da artırıyor. Uzmanlar, çocuk sahibi olamamanın bireyler üzerinde psikolojik baskı yarattığını ve toplumsal uyumu zayıflattığını ifade ediyor. Nesiller arası anlaşmanın bozulması, yaşlı nüfusun bakımını üstlenecek yeterli genç insanın olmaması gibi sorunlar, gelecekte daha büyük krizlere yol açabilir. Toplumun, çocuk sahibi olmak isteyen bireyler için daha destekleyici ve kapsayıcı bir ortam oluşturması gerektiği vurgulanıyor. Aksi halde, düşük doğum oranlarının yol açtığı insan felaketi, ekonomik ve sosyal çöküş riskini beraberinde getirebilir.

Sonuç olarak, doğum oranlarındaki düşüş, Avustralya ve dünya genelinde yalnızca demografik bir sorun olarak kalmıyor. Ekonomik büyümeden toplumsal uyuma, sosyal güvenlikten bireysel refaha kadar pek çok alanı derinden etkileyen bu kriz, kapsamlı ve sürdürülebilir politikalar geliştirilmediği takdirde daha da derinleşebilir. Uzmanlar, toplumun tüm kesimlerinin ihtiyaçlarına kulak verilmesi ve çocuk sahibi olmayı kolaylaştıracak somut adımlar atılması gerektiğini belirtiyor. Aksi halde, düşük doğum oranlarının yarattığı insan felaketi, gelecek nesillerin refahını ciddi biçimde tehdit edebilir.

KAVGA VE BIÇAKLANMA ANLARI KAMERADA

Ortaya çıkan görüntülerde, ev sahibi Niyazi Tanyeli'nin elindeki sopayla kiracısının bulunduğu daireye geldiği, yaşanan tartışmanın kısa sürede kavgaya dönüştüğü görüldü. Görüntülerin devamında Tanyeli'nin boğazından bıçaklandığı ve aldığı darbeyle yere yığıldığı anlar yer aldı.

Olayla ilgili başlatılan soruşturma sürüyor.

Fujian uçak gemisi bölgedeki dengeleri değiştiriyor

Fujian uçak gemisi, geçtiğimiz Eylül ayında Tayvan ile Çin'i ayıran dar su yolunda ilk deneme seferini tamamladı. Aralık ayında ise tam donanımlı askeri bir gemi olarak Tayvan Boğazı'ndan ilk kez geçti. Kasım 2025'te hizmete giren Fujian, ABD Deniz Enstitüsü'ne göre dünyanın en büyük nükleer olmayan savaş gemisi unvanını taşıyor. Ayrıca, Çin'in diğer uçak gemileri Shandong ve Liaoning'den daha gelişmiş teknolojik özelliklere sahip olduğu belirtiliyor. Bu durum, Çin'in askeri kapasitesinin bölgedeki dengeler üzerindeki etkisini artırıyor.

Tayvan ve ABD'den Çin'in hamlesine karşı adımlar

Çin, Tayvan'ı kendi topraklarının bir parçası olarak görüyor ve Pekin yönetimi adayı kontrol altına almak için güç kullanma seçeneğini dışlamıyor. Son yıllarda Çin, Tayvan'a yönelik askeri tatbikatlarını yoğunlaştırdı ve neredeyse her gün bölgeye savaş uçakları ve gemiler gönderiyor. Tayvan ise Pazartesi günü, olası bir Çin işgaline karşı yanıt kapasitesini test etmek için beş günlük bir askeri tatbikat başlattı. ABD Donanması da Tayvan Boğazı'ndan periyodik olarak savaş gemileri geçirerek Pekin'e karşı güç gösterisinde bulunuyor. ABD'nin müttefikleri de benzer şekilde bölgedeki askeri varlığını artırarak Çin'in adaya yönelik olası müdahalesine karşı uyarıda bulunuyor.

Fujian'ın Tayvan Boğazı'ndaki son geçişi, bölgedeki askeri hareketliliğin ve gerilimin önümüzdeki dönemde daha da artabileceğine işaret ediyor. Uzmanlar, Çin'in bu hamleleriyle bölgesel güç dengesinde daha etkin rol oynamayı hedeflediğini belirtiyor.

Oyuncak Hikayesi 5 gişede rakiplerini geride bıraktı

Oyuncak Hikayesi 5'in gösterimdeki beşinci gününde ulaştığı 200 milyon dolarlık yerel hasılat, Covid sonrası dönemde animasyon filmleri için önemli bir kilometre taşı olarak öne çıkıyor. Bu başarıya, Inside Out 2'nin aynı sürede ulaştığı rakam eşlik ederken, Disney Animasyon'un Moana 2'si ve Zootopia 2'si bu seviyeye daha geç ulaşabilmişti. Özellikle Zootopia 2'nin 200 milyon doları 11 günde geçmesi, Oyuncak Hikayesi 5'in hızını gözler önüne seriyor. Film, yılın en iyi açılışlarından birine imza atarak ilk hafta sonunda 159,6 milyon dolarlık gişe geliri elde etti. Sektör analizlerine göre, ikinci hafta sonunda hasılatın yüzde 40 ila 45 oranında düşmesi ve 88 ila 96 milyon dolar arasında bir gelir elde edilmesi bekleniyor. Bu rakamlar, animasyon türündeki filmler arasında Oyuncak Hikayesi 5'in gişedeki gücünü bir kez daha ortaya koyuyor.

Salı günü rekoru ve animasyon dünyasında yeni bir başarı

Filmin Salı günü elde ettiği 23,7 milyon dolarlık hasılat, bir önceki gün olan Pazartesi'ye göre yüzde 37'lik bir artış anlamına geliyor. Bu performans, 2026 yılının en iyi Salı günü rakamı olarak kayıtlara geçti. Daha önce bu rekor, Illumination/Nintendo/Universal ortak yapımı Super Mario Galaxy Movie'ye aitti ve 14,7 milyon dolarlık hasılatla listede zirvedeydi. Haziran ayı boyunca Salı günleri özelinde bakıldığında, Oyuncak Hikayesi 5; Inside Out 2, Incredibles 2 ve Jurassic World'ün ardından dördüncü sırada yer aldı. Ancak, Pixar filmleri arasında bakıldığında ise en iyi üçüncü Salı günü performansına imza attı. Aynı gün, Focus Features'ın Obsession filmi ise 2,7 milyon dolarlık hasılatla ikinci sırada yer aldı ve altıncı haftasında toplamda 220 milyon doları gördü.

Oyuncak Hikayesi 5'in gişedeki bu hızlı yükselişi, özellikle animasyon filmlerinin pandemi sonrası dönemdeki potansiyelini bir kez daha gözler önüne seriyor. Hem açılış rakamları hem de günlük gişe performanslarıyla sektörün dikkatini çeken film, önümüzdeki günlerde de yüksek hasılat rakamlarına ulaşmayı sürdürebilir. Sektör analistleri, Oyuncak Hikayesi 5'in başarısının, önümüzdeki dönemde vizyona girecek animasyon projeleri için de önemli bir referans noktası olacağını vurguluyor.