Bursa Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmek üzere sunulan istinaf dilekçesinde, sanık Tuğyan Ülkem Gülter'in eyleminin tasarlayarak öldürme kapsamında değerlendirilmesi gerektiği belirtildi. İlk derece mahkemesinin dosyadaki önemli delilleri yeterince irdelemediği ve bazı çelişkileri gidermeden hüküm kurduğu öne sürüldü.

ÖLDÜRME İDDİALARINA DİKKAT ÇEKİLDİ

Dilekçede, Tuğyan Ülkem Gülter'in olaydan önce annesini öldürmeye yönelik sözler sarf ettiği iddiaları öne çıkarıldı. Üç tanığın aynı araç yolculuğunda sanığın annesini camdan atarak öldüreceğini söylediğine ilişkin anlatımlarına yer verildi.

Ayrıca sanığın Bircan Dülger'e gönderdiği mesajlarda annesinin ölmesini istediğine yönelik ifadeler bulunduğu, Osman Yıldız'a da annesini öldürmesi karşılığında daire teklif ettiği iddiaları hatırlatıldı. Bu kapsamda silah ve bıçakla öldürme yöntemlerinin konuşulduğu, başka kişilere yönelik para karşılığında öldürme tekliflerinin de araştırılması gerektiği savunuldu.

SULTAN NUR ULU HAKKINDA YENİ İNCELEME TALEBİ

İstinaf başvurusunun dikkat çeken bölümlerinden birini ise olay sırasında evde bulunan Sultan Nur Ulu'ya ilişkin talepler oluşturdu. Dilekçede, Ulu'nun olay öncesinde herhangi bir planlamadan haberdar olup olmadığı, olay sırasında ve sonrasında sergilediği davranışların birlikte değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.

Ulu'nun olaydaki olası rolünün müşterek faillik veya yardım etme kapsamında araştırılması istenirken, hakkında daha önce verilen ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar, bu karara yapılan itirazlar ve bağlantılı yalan tanıklık dosyasının da istinaf incelemesine dahil edilmesi talep edildi.

KAMERA KAYITLARININ AKIBETİ SORULDU

Avukatlar, olayın aydınlatılması açısından kamera görüntülerinin de yeniden incelenmesini istedi. Özellikle kiler bölümündeki 5 numaralı kameranın kayıtları, yatak odası önünü gören kameranın hafıza kartı ve apartmana ait görüntülerin nasıl temin edildiği konusunda eksiklikler bulunduğu ileri sürüldü.

İstinaf dilekçesinde davanın duruşmalı olarak yeniden görülmesi, eksik delillerin toplanması ve dosyadaki çelişkilerin giderilmesi istendi. Ayrıca Tuğyan Ülkem Gülter hakkında Türk Ceza Kanunu'nun 82'nci maddesinde düzenlenen tasarlayarak, üstsoya karşı ve kadına karşı kasten öldürme hükümleri çerçevesinde değerlendirme yapılarak hüküm kurulması talep edildi.

Bulgaristan Sağlık Bakanı Katya İvkova, 86 aracın karıştığı kazalarda 11 kişinin öldüğünü, 51 kişinin yaralandığını bildirdi.

Yaralıların ağırlıklı olarak Sliven ve Yambol'daki hastanelerde bulunduğunu kaydeden Radev, sağlık ekipleriyle donatılmış iki "Spartan" tipi kargo uçağının Yambol yakınlarındaki Bezmer Hava Üssü'ne konuşlandırıldığı bilgisini paylaştı.

Otomobil ve ağır vasıtaların karıştığı kazaların ardından otoyolun her iki yönde trafiğe kapatıldığı, polis ekiplerinin bölgede önlem aldığı belirtildi.

Yambol bölgesinde sürücüleri kazalar ve alternatif güzergahlar konusunda bilgilendirmek amacıyla "BG-ALERT" acil uyarı sisteminin devreye sokulduğu ifade edildi.

Kaza yerine Yambol, Sliven ve Burgaz'dan ambulanslar ve bir sağlık helikopteri sevk edilirken bölgede 14 itfaiye ekibinin görev yaptığı bildirildi.

- 11 KASIM ULUSAL YAS İLAN EDİLDİ

Bulgaristan Başbakanı Rumen Radev, zincirleme trafik kazalarında hayatını kaybedenlerin anısına 11 Kasım'da ulusal yas ilan edildiğini açıkladı.

Kazalar nedeniyle devlet kurumlarının programlarında da değişikliğe gidildi. Merkez Seçim Komisyonu (MSK), yarın Parlamento binasında düzenlenmesi planlanan, ülkenin seçilmiş cumhurbaşkanı ve cumhurbaşkanı yardımcısına mazbatalarının verilmesine ilişkin töreni iptal etti.

Paris Barış Forumu'na katılmak üzere Fransa'da bulunan Cumhurbaşkanı İliyana Yotova ise programını yarıda keserek Bulgaristan'a dönme kararı aldı.

ABD Başkanı Donald Trump'ın yeni saldırıların gerekli olmayabileceğini söylemesi, Ortadoğu'da arz kesintisi endişelerini hafifletti. Ara seçimlerin ardından çatışmanın sona ermesine yönelik umutlar güç kazandı.

Türkiye limanları arasındaki yük taşımacılığında da rekor beklentisi bulunuyor. Geçen yıl 697 milyon ton olan kabotaj yükünün bu yıl 74.8 milyon tona, 2027'de ise 77.8 milyon tona çıkması hedefleniyor. TÜRKLİM Başkanı Hamdi Erçelik, feribot hatlarındaki yük taşımacılığının ve boş konteyner hareketliliğinin kabotaj hacmini desteklediğini belirtti. Erçelik, akaryakıt fiyatlarının yüksek seyretmesinin kara ve demir yoluna alternatif olan deniz taşımacılığının payını artıracağını kaydetti.

İKİ AYRI LİSTE

Açıklama iki ayrı liste üzerinden yapılacak. İlk listede, 31 Aralık 2025 itibarıyla vadesi geldiği halde 20 Kasım 2026 itibarıyla ödenmemiş vergi ve ceza borçları yer alacak. Her bir vergi dairesine 5 milyon TL ve üzerinde borcu bulunan mükellefler bu kapsamda ilan edilecek. İkinci listede ise vergi incelemesi veya takdir komisyonu kararları sonucunda haklarında vergi ve ceza tarhiyatı yapılan mükellefler bulunacak. Bu grupta 1 Haziran 2025 ilas0 31 Mayıs 2026 tarihleri arasında kesinleşen vergi ve ceza tutarlarının 5 milyon TL ve üzerinde olması şartı aranacak. Bu listede yer alacak mükelleflerin halen vergi borcu bulunup bulunmadığına bakılmayacak.

PANOYA ASILACAK

Mükelleflerin isimlerinin yer aldığı listeler 1-15 Aralık 2026 tarihleri arasında Türkiye genelindeki vergi dairelerinde ilan edilecek. İkinci aşamada ise 16-30 Aralık tarihleri arasında GİB'in internet sitesinde yayımlanarak kamuoyunun erişimine açılacak.

İFŞA EDİLİYOR

Riskli sektörler ile ürünlere odaklanılan denetimler, Avrupa Birliği mevzuatıyla uyumlu ulusal düzenlemeler çerçevesinde yürütülüyor. Ürünler kimyasal içerik, fiziksel ve mekanik dayanıklılık ile mevzuata uygun etiketleme kriterleri kapsamında titizlikle inceleniyor. İncelemeler sonucunda mevzuata aykırı ve riskli bulunan ürünler, Güvensiz Ürün Bilgi Sistemi (GÜBİS) üzerinden kamuoyuna ilan ediliyor. Bu yıl sonuna kadar 5 bin parti ürünü denetlemeyi planlayan Bakanlık, denetim hedefini gelecek yıl 5 bin 100'e, 2028'de ise 5 bin 250'ye çıkarmayı öngörüyor. Ayrıca sahadaki tüm gözetim ve denetim verilerinin, gelecek yıl içinde Ulusal Piyasa Gözetimi ve Denetimi Bilgi Sistemi'ne eksiksiz aktarılması planlanıyor.

PERSONEL EĞİTİMDE

Piyasadaki riskleri kaynağında çözmeyi amaçlayan Bakanlık, denetimleri imalatçı ve ithalatçı odaklı sürdürüyor. Gümrük ve dış ticaret bölge müdürlüklerinde kurulan "güvenli ürün danışma ofisleri" ile firmalara teknik mevzuata uyum desteği sağlanırken, denetim personelinin yetkinliğini artırmaya dönük eğitimler de devam ediyor.

İstanbul'da 1842'si 12 metre ve altında, 130'u 12-30 metre arasında, 78'i ise 30 metre ve üzerinde olmak üzere toplam 2 bin 50 kayıtlı balıkçı gemisi bulunuyor. 661 kilometrelik kıyı uzunluğu ve göçmen balıkların yılda iki kez geçiş yaptığı İstanbul Boğazı ile İstanbul, Türkiye'nin su ürünleri avcılığında stratejik öneme sahip illerinin başında geliyor.

TÜİK'in 2025 yılı verilerine göre, Türkiye genelinde avlanan yaklaşık 378 bin ton deniz balığı ve ürünlerinin 24 bin 800 tonu İstanbul ili sınırları içerisindeki avlak sahalarından elde edildi. Böylece İstanbul, ülke deniz ürünleri avcılığının yaklaşık yüzde 6,5'ini karşıladı.

İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu kapsamında denizlerde, karaya çıkış noktalarında, nakil güzergahlarında, işleme tesislerinde ve satış yerlerinde denetimler 7 gün 24 saat esasına göre sürdürülüyor.

Yeni av sezonunun başladığı 1 Eylül tarihinden itibaren ise 3 bin 340 denetim gerçekleştirildi. Mevzuata aykırılıklar nedeniyle 15 idari işlem uygulanarak 997 bin TL idari para cezası kesildi.

- "1 EYLÜL İLE 10 KASIM TARİHLERİ ARASINDA 8 BİN 250 TON PALAMUT AVCILIĞI GERÇEKLEŞTİRİLDİ"

İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürü Suat Parıldar, Beykoz açıklarında gerçekleştirilen denetimlerde AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, İstanbul'un balıkçılık ve su ürünleri açısından kıymetli ve önemli bir il olduğunu belirterek, hem Karadeniz'de hem Marmara'da olmak üzere 661 kilometre kıyı şeridinin olduğunu söyledi.

Türkiye'nin balıkçılık filosunun yaklaşık yüzde 15'inin İstanbul'da olduğuna işaret eden Parıldar, "14 bin 250'ye yakın ticari amaçlı avcılık belgesine sahip balıkçımızla beraber, 2 bin 50'ye yakın ruhsat tezkereli gemimizle beraber de güçlü bir filomuz var." diye konuştu.

Parıldar, bu sene denizlerin çok cömert olduğuna işaret ederek, "Özellikle geçen yıl 1 Eylül - 10 Kasım tarihleri arasında yaklaşık 75 ton palamudun istihsali söz konusuydu. Bu sene 1 Eylül ile 10 Kasım tarihleri arasında 8 bin 250 ton palamut avcılığı gerçekleştirildi. Denizlerimizin cömertliği, bereketi bu sene hamdolsun diğer tarımsal ürünlerimizle, hayvancılık ürünlerimizle beraber de tüketicilerimizin sofralarına akmış durumda." değerlendirmesinde bulundu.

Ekosistemi korumanın, sürdürülebilirliği sağlamanın ve deniz sucul canlılarının yaşam döngüsünü devam ettirmelerinin önemine işaret eden Parıldar, denetim faaliyetlerinin görevli su ürünleri mühendisleri ve tek personeller ile 7 gün 24 saat gerçekleştirdiğini ifade etti.

- "1 OCAK TARİHİNDEN BUGÜNE KADAR 12 BİN 500'Ü AŞKIN SU ÜRÜNLERİ DENETİM FAALİYETİ GERÇEKLEŞTİRDİK"

Suat Parıldar, 1 Ocak tarihinden bugüne kadar 12 bin 500'ü aşkın su ürünleri denetim faaliyeti gerçekleştirdiklerini kaydederek, "Bu denetim faaliyetlerinde uygunsuzluk tespit etmiş olduğumuz 188 işlemle ilgili de 12,6 milyonun üzerinde cezai işlem uyguladık." diye konuştu.

İstanbul'un İstanbul Boğazı vasıtasıyla yılda iki kez göç eden balıkların göç hattı üzerinde olduğunu belirten Parıldar, "Bu hem balıkçılarımız açısından hem de denizlerimiz açısından büyük bir nimet. Bu nimeti de yine muhafaza etmek adına balıkçılarımızla ve tüketicilerimizle beraber yoğun gayret içerisindeyiz." açıklamasını yaptı.

Parıldar, hayalet ağların gerek denizlerimizden gerekse iç sulardan uzaklaştırılması adına önemli bir görev yaptıklarını dile getirerek, "Hem denizde hem göllerimizde ve iç sularımızda 2015'ten bugüne kadar 6,2 milyon metrekarenin üzerinde bir alanı taradık. Bu 6,2 milyonu aşkın alan içerisinden de 1.3 milyon metrekareye yakın da hayalet ağı bu ortamlardan uzaklaştırdık." dedi.

- GEÇEN YIL TOPLAMDA 25 MİLYON TL'NİN ÜZERİNDE DESTEKLEME ÖDEMESİ YAPILDI

Suat Parıldar, geçen yıl müsilajdan etkilenen balıkçılara, balıkçılığının kayıt altına alınması ve desteklenmesi süreci içerisinde toplamda 25 milyon TL'nin üzerinde destekleme ödemesinin yapıldığını belirterek, "Bu yıl 1400'ü aşkın balıkçımıza faaliyetlerini etkin bir şekilde sürdürmeleri adına yaklaşık 14,5 milyon TL destekleme ödemelerini hesaplarına aktardık." ifadesini kullandı.

Bugün de bir denetim faaliyeti icra edeceklerini aktaran Parıldar, "Denizlerimizde bolluk ve bereket var. Balıkçılarımız da bu bol ve bereketli ürünleri, özellikle bu dönem içerisinde de artan palamudu da sofralarımıza taşıyor. Aynı zamanda lüferin de halihazırda mevsimi girdi. Biz biraz sonra ekibimizle beraber hem av araçlarını, hem avcılıkta boy tahdidine uyulup uyulmadığını, hem dönem yasaklarına uyulup uyulmadığını, bunları hep beraber yerinde kontrol edeceğiz." şeklinde konuştu.

Parıldar, 2020 yılında 1380 sayılı Su Ürünleri Kanununda etkin bir değişiklik yapıldığını anım satarak, "O günden bugüne 1380 sayılı Kanun'a aykırı olarak avcılık faaliyetleri yürüttüğünü tespit etmiş olduğumuz 271 gemiye de el koyarak mülkiyetini kamuya geçirdik. Çünkü, bizim için sürdürülebilirlik çok önemli, sucul canlıların ekosistemini korumak çok önemli ve onlara yılda en az bir kez üreme imkanı tanımak da çok önemli. Bu açıdan da yoğun çalışmalarımızı yürütüyoruz. Arkadaşlarımızla beraber de 7 gün 24 saat, gece gündüz bu denetim faaliyetlerine devam edeceğiz." açıklamasını yaptı.

"HAVACILIĞIN GELECEĞİ ÇEVRESEL SÜRDÜRÜLEBİLİRLİKLE ŞEKİLLENECEK"

Havacılığın ülkeleri ve ekonomileri birbirine bağlayan, turizmi ve ekonomik kalkınmayı destekleyen stratejik bir sektör olduğuna değinen Uraloğlu, "Türkiye olarak güçlü havalimanı altyapımız ve gelişmiş hava bağlantılarımızla küresel havacılık sisteminin önemli merkezlerinden biri konumundayız. Ancak havacılığın geleceği, yalnızca kapasite artışıyla değil, bu büyümenin çevresel açıdan sürdürülebilir kılınmasıyla şekillenecektir" dedi.

Sürdürülebilir havacılık yakıtlarının mevcut uçak teknolojileriyle uyumlu kullanım imkânı sunduğuna ve sera gazı emisyonlarının azaltılmasına katkı sağlayabileceğine dikkat çeken Uraloğlu, "Bu noktada sürdürülebilir havacılık yakıtları, mevcut uçak teknolojileriyle uyumlu kullanım imkânı sunarken yaşam döngüsü boyunca sera gazı emisyonlarının azaltılmasına önemli katkı sağlayabilecek çözümlerden biridir" diye konuştu.

Uluslararası düzenlemelerin sürdürülebilir havacılık yakıtlarına yönelik dönüşümü hızlandırdığını belirten Uraloğlu, "Avrupa Birliği, 2025 yılında başlattığı uygulamayla havacılık yakıtlarında asgari SAF payını kademeli olarak artırmayı ve 2050 yılında yüzde 70'e ulaştırmayı hedeflemektedir. Türkiye olarak biz de Sürdürülebilir Havacılık Yakıtı Talimatı'nı yürürlüğe koyarak ulusal düzenleyici çerçevemizi oluşturduk" ifadelerini kullandı.

Türkiye'nin yalnızca sürdürülebilir havacılık yakıtlarını kullanan değil, aynı zamanda geliştiren ve üreten bir ülke olmasını hedeflediklerini vurgulayan Uraloğlu, "Hedefimiz, sürdürülebilir havacılık yakıtlarını yalnızca kullanan değil; bu yakıtları geliştiren, üreten ve dünyaya sunan bir Türkiye'dir" şeklinde konuştu.

"BU YOL HARİTASININ SOMUT PROJELERE DÖNÜŞMESİ ÖNEMLİ"

Türkiye SAF Yol Haritası'nın somut projelere ve yerli üretim kapasitesine dönüşmesinin önemine değinen Uraloğlu, "Bugün tanıtımını gerçekleştirdiğimiz Türkiye SAF Yol Haritası'nı, bu hedefler doğrultusunda atılmış önemli bir adım olarak değerlendiriyoruz. Bizim için asıl önemli olan, bu yol haritasının somut projelere, yeni yatırımlara, yerli üretim kapasitesine ve ölçülebilir emisyon azaltımına dönüşmesidir" dedi.

Ulaştırmada net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda çalışmaların sürdüğünü belirten Uraloğlu, sözlerine şöyle devam etti: "Bakanlık olarak hazırlıklarını sürdürdüğümüz Ulaşımda Net Sıfır Emisyon Yol Haritası ile de ulaştırmanın bütün modlarında bu dönüşümü desteklemeye devam edeceğiz. Kamu olarak sektörümüzün önünü açacak adımları atmaya, yatırım ortamını güçlendirmeye ve bütün paydaşlarımızla yakın iş birliği içerisinde çalışmaya kararlıyız."

"SAF'I STRATEJİK BİR FIRSAT OLARAK GÖRÜYORUZ"

Sürdürülebilir havacılık yakıtlarının enerji arz güvenliği ve sanayi açısından da önemli fırsatlar sunduğuna dikkat çeken Bakan Uraloğlu, "SAF'ı yalnızca emisyon azaltımına yönelik bir araç olarak değil; enerji arz güvenliğimizi güçlendirecek, sanayimiz için yeni üretim alanları oluşturacak ve teknolojik kapasitemizi geliştirecek stratejik bir fırsat olarak görüyoruz" ifadelerini kullandı.

"Ülkemizi sürdürülebilir havacılık yakıtları alanında önemli bir üretim ve teknoloji merkezi hâline getirmeyi hedefliyoruz"

Türkiye'nin havacılık altyapısı, sanayi kapasitesi ve yetişmiş insan kaynağıyla bu alandaki potansiyelini değerlendirmeyi hedeflediklerini belirten Uraloğlu, "Türkiye'nin güçlü havacılık altyapısı, sanayi kapasitesi ve yetişmiş insan kaynağıyla bu fırsatı değerlendirmeyi; ülkemizi sürdürülebilir havacılık yakıtları alanında önemli bir üretim ve teknoloji merkezi hâline getirmeyi hedefliyoruz" dedi.

İş birliğinin yeni yatırımlara ve projelere dönüşmesini temenni eden Uraloğlu, "Bugün ortaya koyduğumuz ortak iradenin, bu hedef doğrultusunda somut projelere, yeni yatırımlara ve güçlü iş birliklerine dönüşmesini temenni ediyorum" diye konuştu.

Kazayla ilgili tahkikat başlatıldı.

Antalya ekibinden yapılan açıklamaya göre, kulüp başkanı Hasan Çavuşoğlu, turuncu-yeşilli ekibe verdiği hizmet ve katkılardan dolayı Pereira'ya teşekkür ederek plaket takdim etti.

Açıklamada, "Joao Pereira ve ekibine bundan sonraki kariyerlerinde başarılar dileriz." ifadesine yer verildi.

Portekizli teknik adam ile bu sezon Süper Lig'de 11 müsabakaya çıkan Akdeniz temsilcisi, 3 galibiyet, 3 beraberlik ve 5 yenilgi yaşadı.

Alanyaspor topladığı 12 puanla, ligin 13. sırasında yer alıyor.

UĞUR UÇAR GÖREVE GELDİ

Trendyol Süper Lig ekiplerinden Corendon Alanyaspor, teknik direktör Uğur Uçar ile 1,5 yıllık sözleşme imzaladı.

Alanyaspor Kulübü Başkanı Hasan Çavuşoğlu, Cengiz Aydoğan Tesisleri'nde düzenlenen imza töreninde yollarını ayırdıkları teknik direktör Joao Pereira ile yaklaşık iki yıl çalıştıklarını söyledi.

Pereira'nın kulübe önemli katkılar sağladığını anlatan Çavuşoğlu, "Biz de kendisine ilk kez teknik direktörlük fırsatı vererek katkıda bulunduk. Bu süreçte zaman zaman değişiklikler yaşanabiliyor. Biz, kolay kolay teknik direktör değiştiren bir kulüp değiliz. Ancak gelinen noktada bir ayrılık kaçınılmaz hale geldi. Kendisiyle helalleştik." dedi.

Çavuşoğlu, sonrasında teknik direktör olarak Uğur Uçar'da karar kıldıklarını belirterek, şöyle konuştu:

"Kendisi hedefleri olan, yeni nesil teknik adamlardan biri. Çalışkanlığını biliyoruz. Daha önce görev yaptığı kulüplerden de kendisi hakkında olumlu referanslar aldık. Uğur hocamızın, belirlediği hedeflerin üzerine koyarak kulübümüzü de daha yukarılara taşıyacağına inanıyoruz. Kendisine inanıyor ve güveniyoruz. Hem hocamız hem de Alanyaspor için hayırlı olacağına inanıyorum."

Teknik direktör Uğur Uçar ise burada olduğu için mutlu olduğunu kaydetti.

Bu göreve kendisini layık gördükleri için başkana ve yönetim kuruluna teşekkür eden Uçar, "Alanyaspor, Türk futboluna ve dünya futboluna çok değerli teknik direktörler ve oyuncular kazandıran bir camia. Biz de bunun karşılığını vermek için buradayız. Hem oyuncu yetiştiren hem de yarışan bir takım olacağız. Oynadığı futbolla adından söz ettiren bir Alanyaspor ortaya koyacağız. Bunun sözünü veriyorum. İnşallah hem gelişerek hem de çalışarak Alanyaspor'u daha iyi yerlere taşıyacağız." ifadelerini kullandı.

Konuşmaların ardından Uğur Uçar, 1,5 yıllık sözleşmeye imza attı.

Bugün Birleşik Arap Emirlikleri'nin başkenti Abu Dabi'de gerçekleştirilen barış görüşmelerinde Amerikalılar, Ukrayna ve Rusya'nın yanı sıra Avrupalılarla da görüşmeler yapıldığını ifade eden Zelenskiy, Avrupa'nın kendisini temsil edecek bir ya da birkaç lider konusunda bir karar vermesini umduklarını söyledi.

"PUTİN, FARKLI BİR GERÇEKLİKTE YAŞIYOR"

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile doğrudan görüşmeye hazır olup olmadığı sorusuna Zelenskiy, "Bugün müzakere heyetimiz görüşmeler yaptı ve ekibimden ikinci bilgilendirmeyi aldığımda bana ilginç bir şey söylediler. Tarafların elindeki bilgiler, birbirinden farklı. Dijital çağda bu nasıl olabilir ilginç. Ruslar, ciddi ciddi Donbas'ta aslında bizim kontrolümüzde olan toprakların yarısını işgal ettiklerini sanıyor. Oysa buraları gerçekten biz kontrol ediyoruz. Yarısını diyorum yani burada tek bir köyden söz etmiyoruz. Çok büyük, gerçekten çok büyük bir alandan söz ediyoruz. Rus tarafında askerler ve istihbarat görevlileri vardı. Bunu son derece ciddi biçimde dile getirdiler. Ekibimiz de onlara bunu anlamadıklarını ifade etti" dedi.

Rus lider Putin'in farklı bir gerçeklikte yaşadığını savunan Zelenskiy, "Amerikalılara da "Bana birkaç ay lazım, Ukrayna'nın doğusunu tamamen işgal edeceğiz" diyor. Ben de onun önüne böyle bir tablo çizebilirim. Ama bu doğru değil, gerçekler bu şekilde değil" dedi. ABD'nin Ukrayna'nın muharebe sahasındaki gerçek duruma ilişkin değerlendirmesini doğruladıklarını da ifade eden Zelenskiy, "Oturup toprak meselesini konuşmaya hazırız. İşte bu yüzden Avrupa'nın ve ABD'nin ara buluculuğuyla ikili görüşmeler yapmamız gerektiğini söyledim. Liderler düzeyinde görüşmek önemli çünkü tüm meseleleri biliyorum ve Rusya liderinin de nerede bulunduğumuzu, bütün durumu bilmesi gerektiğini düşünüyorum" dedi.

Ukraynalı lider, "Bize, 'Buradan ayrılmalısınız' diyor. Nedenini anlamıyorum, çünkü orası bizim toprağımız ama peki. Gerekçe olarak orada onların bulunduğunu söylüyorlar ama orada değiller. Anlıyorsunuz. Dolayısıyla bu konuda çok sayıda kaygımız, çok sayıda sorumuz var. Pek çok şeyi, Herson'u konuşmamız gerektiğini düşünüyoruz. Herson, şu anda nehir boyunca ikiye bölünmüş durumda. Bir yakada Ruslar var, diğer yakada her yeri biz kontrol ediyoruz. Ama insanlar her iki yakada da yaşamak istiyor ve burası bir Ukrayna şehri. Bu tür meseleler hassas ve çok zor. Ama bunları konuşmamız gerekiyor ve bu görüşmeye hazırız" dedi.

Zelenskiy, "Sanırım yarın liderler düzeyinde görüşme olasılığını ele alacaklar. Rusya'nın hazır olduğundan emin değiliz ama bu konuyu gündeme getireceğiz" dedi.

Mahşer gününde Putin'i affetmesinin mümkün olup olmadığı sorusuna Zelenskiy, "Mesele affetmek değil. Buna gerçekten ihtiyaç duyduklarından da emin değilim. Kendilerinin saldırgan taraf olduğunu anlayamıyorlar" dedi. Zelenskiy, "İnsanları öldürdüler. Bütün bunları affetme konusuna gelince, ben kimim ki? Ben yalnızca bir insanım. Tanrı değilim. Soruşturma ve yargılama olmalı. Hesap sorulmalı. Katiller bulunmalı ve hesap verilmeli" dedi.

ABD'nin tarafsız bir ara bulucu olup olmadığı şeklinde bir soru alan Zelenskiy, "Öncelikle ABD'ye ihtiyacımız olduğunu düşünüyorum. Ukrayna'nın savaştan sonra elde edebileceği en güçlü güvenlik garantileri Avrupa ve ABD'den gelebilir. Elbette bunun yalnızca yarısına sahip olmak istemiyoruz. Bu birliğe ihtiyacımız var" dedi.

Daha fazla hava savunmasına ihtiyaçları olduğunu ve bu nedenle Orta Doğu'da ateşkes benzeri bir düzelme umduklarını söyleyen Zelenskiy, "Şu anda bize kıyasla Orta Doğu'ya daha fazla odaklanmış durumdalar. Dolayısıyla hava savunma sistemlerini Orta Doğu'ya göndermezlerse, hatta sevkiyatlarının yarısından bile yararlanabilirsek, bunun kış boyunca bize çok büyük faydası olur. Bu nedenle Amerikalılara ihtiyaç duyduğumuz birçok farklı konu var. Elbette desteklerine ihtiyacımız var" dedi.

Zelenskiy, ABD'nin Ukrayna'ya toprak tavizi konusunda baskı yapması konusunda ise, "Böyle bir anlaşmaya hazır değiliz. Çünkü Putin'e güvenmeye hazır değiliz. Bu yüzden bunu konuşmamız, dinlememiz ve bütün bu meseleler için somut, çok açık güvenlik garantileri almamız gerektiğini söyledim. Elbette bize baskı yapmak daha kolay. Ama ABD'nin başka bir yol bulacağını umuyorum. Avrupa'yla birlikte buna güveniyoruz" dedi.

ABD Başkanı Donald Trump'ın damadı Jared Kushner ile Özel Temsilci Steve Witkoff'un müzakereleri yürütme biçimine ilişkin bir soruya cevabında Zelenskiy, "Yaklaşımlarında değişiklikler görüyorum. Duyduklarımdan çok memnunum. Neler yapılabileceğini göreceğiz" dedi.

ABD'li temsilciler ile en başından itibaren açık bir şekilde, "Burası benim ülkem. Bir gayrimenkul değil. Bu yüzden bu konular çok hassas. Mesele yalnızca arazi değil" diyerek konuştuğunu aktaran Zelenskiy, "Öylece, iki kilometre fazla, iki kilometre eksik diye konuşamazsınız. Hayır, bunu yapamazsınız. Bu yüzden Jared ve Steve'e, "Size minnettarız ve size güveniyoruz. Gerçekten en güçlü ülke olan ABD'yi temsil ediyorsunuz. Rusya'dan da bizden de çok daha güçlüsünüz. Putin'e baskı yapabilirsiniz. Ama size karşı açık olacağım; Dizel anlaşmasına karşıyız. Bunu destekleyemeyiz. Savaş biterse ticaret, ekonomi ve kişisel ilişkiler konuşulur. Ama savaş sürerken saldırganı güçlendiremeyiz" dedim" ifadelerini kullandı.

Zelenskiy, ABD'li müzakerecilerin yaklaşımlarında farklılıklar gördüklerini ve umutlu olduklarını söyledi.

Burada yaptığı konuşmada, küresel gündemin en önemli meselelerinden biri olan iklim değişikliğini, iklim değişikliğinin nedenleri ve sonuçları ile çözüm yollarını değerlendirmek üzere bir araya geldiklerini belirten Duran, şöyle konuştu:

"Malumunuz olduğu üzere iklim değişikliği olgusu, günümüzde çevre politikalarının sınırlarını katbekat aşan çok boyutlu bir mesele haline gelmiştir. İklim krizi artık ekonomik kalkınmadan enerji güvenliğine, gıda arzından göç hareketlerine, uluslararası güvenlikten toplumsal adalete kadar geniş bir alanı etkilemektedir. Bu mesele, nedenleri, sonuçları, boyutları ve kapsamı itibarıyla bir aktörün alacağı tedbirlerle üstesinden gelebileceği bir mesele de değildir.

Ülkelerin, uluslararası kurum ve kuruluşların sorumluluk almasını, bilim insanlarının, sivil toplumun, özel sektörün, düşünce kuruluşlarının ve toplumun bütün kesimlerinin desteğini gerektiren uzun soluklu bir mücadeleyi topyekun vermeliyiz. Türkiye olarak bu konudaki yaklaşımımız nettir. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın ifadeleriyle 'Biz hiçbir konuya 'mış gibi' yaklaşmıyoruz. Biz bir soruna eğildiysek onun somut, sürdürülebilir çözümlerini üretir ve yol haritamızı ortaya koyarız'. Türkiye olarak biz, iklim değişikliği konusuna da bu anlayışla yaklaşıyor, sorumluluklarımızı yerine getiriyor, belirlediğimiz politikaları bir bir hayata geçiriyoruz."

- "SIFIR ATIK GİRİŞİMİ ULUSLARARASI BOYUT KAZANDI"

Duran, COP31'in Türkiye'nin küresel iklim diplomasisindeki rolünü güçlendirmesi bakımından önemli olduğunu dile getirerek, "Türkiye'nin COP31 yaklaşımının temelinde diyalog, uzlaşı ve somut eylem bulunuyor. Bu çerçevede iklim değişikliğiyle mücadelede verilen taahhütlerin uygulamaya geçirilmesini destekliyor, ülkeler arasındaki işbirliğinin geliştirilmesini ve ortak çözümlerin hayata geçirilmesini öncelik hedef olarak görüyoruz. Diğer bir ifadeyle, COP31'in kararlarının uygulandığı, işbirliklerinin geliştirildiği ve sonuç odaklı yaklaşımın öne çıktığı bir zirve olmasını istiyoruz. Türkiye'nin iklim politikaları da bu anlayış çerçevesinde şekillenmektedir." ifadelerini kullandı.

Türkiye'nin 2021 yılında Paris Anlaşması'nı onayladığını ve 2053 net sıfır emisyon hedefini ortaya koyduğunu anımsatan Duran, şunları söyledi:

"Bu süreçte attığımız önemli adımlardan diğerleri ise İkinci Ulusal Katkı Beyanı ve yürürlüğe giren İklim Kanunu'dur. Tüm bunlarla birlikte şunu açık yüreklilikle ifade etmeliyim ki iklim politikaları, sadece hedef koyarak başarıya ulaşmaz. Alınan kararların, ortaya konan ilkelerin ekonomik ve toplumsal hayatta karşılık bulması, bu politikaların başarısında belirleyicidir. Türkiye olarak bizler, iklim değişikliğiyle mücadeleyi kalkınma politikalarıyla birlikte ele alıyor, yenilenebilir enerji, enerji verimliliği, sürdürülebilir şehirler, sıfır atık, iklim değişikliğine uyum ve yeşil dönüşüm alanlarında çalışmalarımızı sürdürüyoruz."

Emine Erdoğan'ın öncülüğünde başlayan Sıfır Atık girişiminin uluslararası boyut kazandığını ve Türkiye'nin iklim değişikliği meselesindeki en somut adımlarından biri haline geldiğini vurgulayan Duran, Türkiye'nin sunduğu karar tasarısının BM Genel Kurulu'nda kabulü sonrasında 30 Mart'ın Uluslararası Sıfır Atık Günü ilan edilmesinin memnuniyet verici olduğunu söyledi.

- "DAHA ADİL, KAPSAYICI VE UYGULANABİLİR POLİTİKALAR GEREKİYOR"

Duran, iklim kriziyle mücadele kapsamında Türkiye'nin büyük önem verdiği bir diğer hususun da küresel adalet olduğunu belirterek, şunları kaydetti:

"İklim değişikliğine her ülkenin aynı oranda sebep olduğunu söyleyemeyiz. Sanayileşmiş ülkelerin bu sorundaki rolü çok daha belirgindir. Bununla paralel olarak da bu ülkelerin, meselenin çözümünde daha fazla sorumluluk alması gerekir. Çünkü iklim değişikliği küresel ölçekte hissedilmesine rağmen, etkileriyle mücadelede her ülke aynı kapasiteye sahip değildir. Özellikle gelişmekte olan ülkelerin finansmana, teknolojiye ve kapasite geliştirme imkanlarına erişimi, küresel iklim mücadelesinin başarısı açısından kritik önemdedir. Bu noktada sorumlulukları ülkelere göre tayin etmek ve göreceli kabiliyetler ilkesi doğrultusunda daha adil, kapsayıcı ve uygulanabilir politikaların geliştirilmesi gerektiğine inanıyoruz."

Düşünce kuruluşlarının karar alma süreçlerine sunduğu katkının önemine de değinen Duran, şöyle devam etti:

"Özellikle iklim değişikliği gibi sınırları aşan ve çok aktörlü işbirliği gerektiren bir konuda, düşünce kuruluşlarının araştırmaları, önerileri ve eleştirileri kritik önemdedir. Biz, bu tür çalışmalardan istifade ediyor, politikalarımızı test etmek için bir imkan olarak değerlendiriyoruz. Bu buluşmanın, Türkiye'nin iklim politikalarının uluslararası düzeyde daha iyi anlaşılmasına, karşılıklı tecrübe paylaşımına ve yeni işbirliği alanlarının ortaya çıkmasına katkı sağlamasını temenni ediyorum. COP31'in ülkelerimiz, milletlerimiz ve gelecek nesillerimiz için kalıcı sonuçlar doğurmasını temenni ediyor; Antalya'daki bu buluşmanın karşılıklı anlayışı, güveni ve işbirliğini güçlendirmesini diliyorum."

Hegseth'i eleştiren bazı Cumhuriyetçiler de Bakan'ın eylemlerinin azil için gerekli olan "ağır suçlar ve kabahatler" kapsamına girmediğini savundu.

- Hegseth'e yönelik suçlamalar

Massie, Hegseth'i Kongreden izin almadan savaş yürütmek, sivillerin korunmasına yönelik önlemleri zayıflatmak ve yargısız infazlar gerçekleştirmekle suçlamıştı.

Hegseth'in görevden alınmasını ve gelecekte federal görev üstlenmesinin yasaklanmasını talep eden tasarıda, İran, Yemen, Venezuela ve Karayipler'deki ABD askeri operasyonlarına ilişkin suçlamalar yer alıyordu.

Tasarıda ayrıca Hegseth'in askeri denetim, sivil kayıplar ve ifade özgürlüğü konularındaki tutumuna ilişkin iddialara yer verilmişti.

Çarpmanın etkisiyle tırın dorsesinin altına giren otomobil sıkıştı.

Çevredekilerin ihbarı üzerine bölgeye polis, sağlık ve itfaiye ekipleri sevk edildi.

Sağlık ekiplerince yapılan kontrollerde, otomobil sürücüsü Hakan Çalık'ın olay yerinde hayatını kaybettiği belirlendi.

Çalık'ın cansız bedeni, savcılık incelemesinin ardından otopsi işlemlerinin yapılması amacıyla Eskişehir Şehir Hastanesi morguna kaldırıldı.

Tır, vinç yardımıyla kaldırılarak dorsenin altında sıkışan otomobil çıkarıldı.

Polis ekipleri kazayla ilgili soruşturma başlatırken, olay esnasında tırın içinde uyuyan M.R.K. ifadesi alınmak üzere polis merkezine götürüldü.

YANGIN ANINDA EVDEN ÇIKAMADI

Hayatını kaybeden kişinin kağıt topladığı ve bir süredir orada yaşadığı yangın anında ise evden çıkamadığı öğrenildi. Soğutma ve enkaz kaldırma çalışmalarının ardından hayatını kaybeden kişinin cansız bedeni otopsi için Adli Tıp Kurumu morguna götürüldü. Gecekonduda ise büyük çapta hasar meydana geldi. Yangına müdahale anları ve çatının çökmesi havadan görüntülendi. Yetkililer olayla ilgili inceleme başlattı.

Özbekistan'dan ABD'ye gelen Roza, 2009'da henüz 18 yaşındayken bağlı bulunduğu MC2 Model Management ajansının kendisini iki fotoğraf çekimi için Epstein'in Florida'daki evine gönderdiğini söyledi.

Roza, çekimlerin ardından Epstein'in asistanı olarak çalışmaya başladığını ve sistematik şekilde tecavüze uğradığını anlattı.

"Ajansımın görevi beni korumaktı ama bunu yapmadılar. Aslında beni tehlikeye attılar. Bunun için hesap vermeliler." diyen Roza, dönemin ajans başkanı Jeff Fuller'ın nereye gönderildiğini bildiğini savundu.

BBC'ye gösterdiği harcama belgesinin, ikinci çekimin ardından dönüş biletinin Fuller tarafından alındığına işaret ettiği belirtildi.

Fuller, daha önce Roza'nın Epstein'in evine gittiğini ve istismara uğradığını bilmediğini savunurken, BBC'nin sorularını yanıtlamadı.

Epstein mağduru Roza, yaşadıklarının ardından halen adaletin sağlanmadığını düşündüğünü dile getirerek, diğer mağdurları konuşmaya çağırdı.

EPSTEİN'İN MODEL AJANSINA 1 MİLYON DOLAR VERDİĞİ ORTAYA ÇIKTI

ABD Adalet Bakanlığının belgelerine göre, MC2 bünyesindeki 10 model, Epstein'in 2008'de cinsel suçlardan hüküm giymesinin ardından kendisiyle görüştü veya iletişim kurdu.

Belgelerde ayrıca Epstein'in 2005'te ajansa 1 milyon dolar verdiği ortaya konuldu.

BBC, eski model temsilcisi Ramsey Elkholy'nin, aralarında 18 yaşında bir öğrencinin de bulunduğu 34 kadını Epstein'le tanıştırmaya çalıştığını tespit etti. Bu kadınlardan biri, 19 yaşındayken Epstein'le New York'taki evinde ilk kez görüştüğünde cinsel istismara uğradığını anlattı.

Elkholy ise istismardan haberdar olduğu veya buna aracılık ettiği yönündeki iddiaları reddetti.

DOĞU AVRUPALI EPSTEİN MAĞDURU, 200'DEN FAZLA KEZ TECAVÜZE UĞRADIĞINI ANLATTI

BBC'ye konuşan ve gerçek adı açıklanmayan Doğu Avrupalı Simona da Epstein'in kendisine 200'den fazla kez tecavüz ettiğini söyledi.

Epstein'le 20 yaşındayken tanıştığını anlatan Simona, o dönemde New York'ta bir model ajansına bağlı olduğunu ve Epstein'in kendisini dünyanın önde gelen model ajanslarından Next Management'ın yöneticisi Faith Kates ile tanıştırmayı teklif ettiğini belirtti.

Simona, Kates'in görüşme sırasında kendisine estetik ameliyat olmasını önerdiğini ve bir cerrahın iletişim bilgilerini Epstein'e gönderdiğini ileri sürdü.

Bu görüşmenin ardından Epstein'in kendisini modelliği bırakmaya ikna ettiğini ve asistanı olarak çalışmaya başladığını aktaran Simona, yaklaşık iki yıl boyunca Epstein'in cinsel istismarına maruz kaldığını ve hayatının her alanının onun tarafından kontrol edildiğini anlattı.

Simona, "İnsanlar, maddi kazanç veya nüfuz elde etmek için bu istismarı kabul ettiğimizi düşünüyor ancak bu doğru değil. Bizler derin travmalarla baş başa kaldık." ifadelerini kullandı.

Jeffrey Epstein mağduru 100'den fazla kişiyi temsil eden avukat Sigrid McCawley, model ajanslarında çalışan ve genç kadınları sektöre kazandıran kişilerin, Epstein'in genç kadınlara ulaşmasında önemli rol oynadığını kaydetti.

New York Eyalet Senatörü Zellnor Myrie de Epstein'in istismarına aracılık ettiği öne sürülen kişilerin soruşturulabilmesi amacıyla yeni yasa teklifi hazırladı.

Bu kapsamda yarın Eisenkot liderliğindeki Yashar ve Netanyahu liderliğindeki Likud partileri arasında müzakere toplantısı ayarlandığı kaydedilen açıklamada, Eisenkot'un "geçici Başbakan'ın bölücü konuşması" nedeniyle planlanan söz konusu toplantının iptal edilmesi talimatı verdiği aktarıldı.

Açıklamada, Netanyahu'nun İsrail vatandaşlarına sert sözler sarf ettiği ve birlik istemediği belirtilerek "Bir seçim yapması gerektiğinde, ne pahasına olursa olsun Netanyahu her zaman kendi çıkarını seçecektir." ifadesine yer verildi.

Netanyahu, Meclisin açılışında yaptığı konuşmada, İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden partilere yönelik ırkçı ifadeler kullanarak "Ülkemizin kaderini bu insanların ellerine mi emanet edeceksiniz? Muazzam bir Siyonist kitleyi temsil eden Siyonist partiler yerine onları mı tercih ediyorsunuz?" demişti.

Eisenkot, Netanyahu'nun "nefret dolu" konuşmasının, görevde kalmaya layık olmadığını bir kez daha kanıtladığını söylerken, İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden milletvekilleri ise Netanyahu'yu "ırkçı" olarak nitelemişti.

"HAVACILIĞIN GELECEĞİ ÇEVRESEL SÜRDÜRÜLEBİLİRLİKLE ŞEKİLLENECEK"

Havacılığın ülkeleri ve ekonomileri birbirine bağlayan, turizmi ve ekonomik kalkınmayı destekleyen stratejik bir sektör olduğuna değinen Uraloğlu, "Türkiye olarak güçlü havalimanı altyapımız ve gelişmiş hava bağlantılarımızla küresel havacılık sisteminin önemli merkezlerinden biri konumundayız. Ancak havacılığın geleceği, yalnızca kapasite artışıyla değil, bu büyümenin çevresel açıdan sürdürülebilir kılınmasıyla şekillenecektir" dedi.

Sürdürülebilir havacılık yakıtlarının mevcut uçak teknolojileriyle uyumlu kullanım imkânı sunduğuna ve sera gazı emisyonlarının azaltılmasına katkı sağlayabileceğine dikkat çeken Uraloğlu, "Bu noktada sürdürülebilir havacılık yakıtları, mevcut uçak teknolojileriyle uyumlu kullanım imkânı sunarken yaşam döngüsü boyunca sera gazı emisyonlarının azaltılmasına önemli katkı sağlayabilecek çözümlerden biridir" diye konuştu.

Uluslararası düzenlemelerin sürdürülebilir havacılık yakıtlarına yönelik dönüşümü hızlandırdığını belirten Uraloğlu, "Avrupa Birliği, 2025 yılında başlattığı uygulamayla havacılık yakıtlarında asgari SAF payını kademeli olarak artırmayı ve 2050 yılında yüzde 70'e ulaştırmayı hedeflemektedir. Türkiye olarak biz de Sürdürülebilir Havacılık Yakıtı Talimatı'nı yürürlüğe koyarak ulusal düzenleyici çerçevemizi oluşturduk" ifadelerini kullandı.

Türkiye'nin yalnızca sürdürülebilir havacılık yakıtlarını kullanan değil, aynı zamanda geliştiren ve üreten bir ülke olmasını hedeflediklerini vurgulayan Uraloğlu, "Hedefimiz, sürdürülebilir havacılık yakıtlarını yalnızca kullanan değil; bu yakıtları geliştiren, üreten ve dünyaya sunan bir Türkiye'dir" şeklinde konuştu.

"BU YOL HARİTASININ SOMUT PROJELERE DÖNÜŞMESİ ÖNEMLİ"

Türkiye SAF Yol Haritası'nın somut projelere ve yerli üretim kapasitesine dönüşmesinin önemine değinen Uraloğlu, "Bugün tanıtımını gerçekleştirdiğimiz Türkiye SAF Yol Haritası'nı, bu hedefler doğrultusunda atılmış önemli bir adım olarak değerlendiriyoruz. Bizim için asıl önemli olan, bu yol haritasının somut projelere, yeni yatırımlara, yerli üretim kapasitesine ve ölçülebilir emisyon azaltımına dönüşmesidir" dedi.

Ulaştırmada net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda çalışmaların sürdüğünü belirten Uraloğlu, sözlerine şöyle devam etti: "Bakanlık olarak hazırlıklarını sürdürdüğümüz Ulaşımda Net Sıfır Emisyon Yol Haritası ile de ulaştırmanın bütün modlarında bu dönüşümü desteklemeye devam edeceğiz. Kamu olarak sektörümüzün önünü açacak adımları atmaya, yatırım ortamını güçlendirmeye ve bütün paydaşlarımızla yakın iş birliği içerisinde çalışmaya kararlıyız."

"SAF'I STRATEJİK BİR FIRSAT OLARAK GÖRÜYORUZ"

Sürdürülebilir havacılık yakıtlarının enerji arz güvenliği ve sanayi açısından da önemli fırsatlar sunduğuna dikkat çeken Bakan Uraloğlu, "SAF'ı yalnızca emisyon azaltımına yönelik bir araç olarak değil; enerji arz güvenliğimizi güçlendirecek, sanayimiz için yeni üretim alanları oluşturacak ve teknolojik kapasitemizi geliştirecek stratejik bir fırsat olarak görüyoruz" ifadelerini kullandı.

"ÜLKEMİZİ SÜRDÜRÜLEBİLİR HAVACILIK YAKITLARI ALANINDA ÖNEMLİ BİR ÜRETİM VE TEKNOLOJİ MERKEZİ HÂLİNE GETİRMEYİ HEDEFLİYORUZ"

Türkiye'nin havacılık altyapısı, sanayi kapasitesi ve yetişmiş insan kaynağıyla bu alandaki potansiyelini değerlendirmeyi hedeflediklerini belirten Uraloğlu, "Türkiye'nin güçlü havacılık altyapısı, sanayi kapasitesi ve yetişmiş insan kaynağıyla bu fırsatı değerlendirmeyi; ülkemizi sürdürülebilir havacılık yakıtları alanında önemli bir üretim ve teknoloji merkezi hâline getirmeyi hedefliyoruz" dedi.

İş birliğinin yeni yatırımlara ve projelere dönüşmesini temenni eden Uraloğlu, "Bugün ortaya koyduğumuz ortak iradenin, bu hedef doğrultusunda somut projelere, yeni yatırımlara ve güçlü iş birliklerine dönüşmesini temenni ediyorum" diye konuştu.

Açıklamada, şüpheli hakkındaki suçlamaların Rusya ile bağlantılı olduğu belirtilerek, koruma altındaki bilgileri elde etme veya ifşa etme ve yabancı bir istihbarat servisine yardım etme şüpheleri üzerinde durulduğu aktarıldı.

Soruşturma kapsamında Gloucestershire bölgesindeki iki adreste arama yapıldığı kaydedilen açıklamada, şüphelinin başkent Londra'daki bir polis merkezinde gözaltında tutulduğu bilgisi paylaşıldı.

Açıklamada, İngiltere Terörle Mücadele Polisinin soruşturmada ABD ordusu ve Federal Soruşturma Bürosu (FBI) ile yakın işbirliği içinde çalıştığı ifade edildi.

İngiltere Terörle Mücadele Polisinden üst düzey yetkili Vicki Evans da yaptığı açıklamada, gözaltı işleminin İngiliz ve ABD makamları arasındaki yakın işbirliğinin sonucu olduğunu vurgulayarak, "Suçlamalar ciddi ve soruşturmamız halen devam ediyor." ifadesini kullandı.

FBI Direktörü Kash Patel de yaptığı açıklamada, "Bu önemli gözaltı işlemi, ABD ve müttefikleri açısından son derece ciddi endişe kaynağı olan casusluk suçlamalarıyla ilgili." değerlendirmesinde bulundu.

Patel, ABD'nin ve ortaklarının ulusal güvenliğini tehlikeye atan faaliyetlere müsamaha göstermeyeceklerinin altını çizdi.

Soruşturma kapsamında gözaltına alınıp adliyeye sevk edilen OMG Capital Advisors Yönetim Kurulu Başkanı Ömer Murat Gülkan, eski Takasbank Genel Müdürü Yunus Arıncı, Bulls Yatırım Yönetim Kurulu Başkanı Kemal Akkaya, Ruzy Madencilik Yönetim Kurulu Başkanı Nureddin Çevik, Lydia Holding Yönetim Kurulu Başkanı Enver Çevik ile Adil Katılım Bankası ortaklarından Ali Paslı ve Maygold Otomotiv Yönetim Kurulu Başkanı Ayhan Yazkan'ın savcılıktaki ifadeleri tamamlandı.

Şüpheliler Yunus Arıncı, Ali Paslı ve Ömer Murat Gülkan tutuklama talebiyle sulh ceza hakimliğine sevk edildi.

Diğer şüpheliler Enver Çevik, Nureddin Çevik, Kemal Akkaya ve Ayhan Yazkan ise "konutu terk etmeme" şeklindeki adli kontrol istemiyle hakimliğe gönderildi.

Açıklamada, Suriye'nin Türk hükümetine, Türk halkına ve hayatını kaybedenlerin ailelerine en içten taziyelerini ve başsağlığı dileklerini ilettiği belirtildi.

Suriye'nin bu acı olay nedeniyle Türkiye ile tam dayanışma içinde olduğu vurgulanan açıklamada, yaralılara acil şifa dilendi.

İzmir'in Aliağa ilçesindeki demir-çelik fabrikasında meydana gelen patlamada 17 işçi hayatını kaybetmiş, 15 işçi yaralanmıştı.

Bir sosyal medya platformu olan TikTok'ta binden fazla çocuk cinsel istismarı videosu ortaya çıktığını hatırlatan Bakan Rego, "TikTok'un faaliyetlerini geçici olarak askıya almak hükümetin yetkisinde değil. Eğer bize kalsaydı, dün askıya alırdık." dedi.

TikTok firmasının yetkilileriyle görüşmeler yaptıklarını ve "durumu incelemeyi ve değerlendirme taahhüdü aldıklarını" aktaran İspanyol Bakan, "Ancak ne teknik çözüm, ne uzlaşma isteği, ne denetim, ne de herhangi bir doğrulama mekanizması sundular." diye konuştu.

TikTok'taki çocuklara yönelik cinsel istismar videolarının ardından Gençlik ve Çocukluk Bakanlığı, hafta başında Savcılıktan harekete geçmesini de istemişti.

Bu arada İspanyol medyası, TikTok'ta 48 milyondan fazla izlenme sayısına ulaşan binden fazla çocuk cinsel istismarı videosu ve bu tür materyalleri paylaşan veya satan 20 binden fazla potansiyel pedofil profili tespit edildiğini ve bunlardan 7 binden fazlasının İspanyolca olarak faaliyet gösterdiğini belirtti.

Açıklamada, Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin yeni kaçak yerleşim kurmasının, Filistinlilerin yaşam alanını daraltacağı ve bölgedeki varlıklarını ciddi şekilde tehdit edeceği uyarısında bulunuldu.

Filistin Kurtuluş Örgütü'ne bağlı Ayrım (Utanç) Duvarı ve Yahudi Yerleşim Birimleriyle Mücadele Konseyinin verilerine göre, İsrailliler ekim ayında Batı Şeria genelinde 28 yeni kaçak yerleşim kurma girişiminde bulundu.

İşgal altındaki Batı Şeria'da, yaklaşık 250 bini Doğu Kudüs'te olmak üzere Filistin topraklarını gasbeden 770 bin İsrailli, yüzlerce yasa dışı yerleşim birimi ve kaçak yerleşim noktasında yaşıyor.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin (BMGK) 2016'da kabul ettiği 2334 sayılı karara göre, 1967'den bu yana işgal altında tutulan Filistin topraklarında, Doğu Kudüs dahil, İsrail'in yasa dışı yerleşim faaliyetlerinin hukuki geçerliliği bulunmuyor ve bölgedeki yerleşimler uluslararası hukukun açık ihlali olarak kabul ediliyor.

İSRAİL GÜÇLERİ, BATI ŞERİA'DA 10 FİLİSTİNLİYİ GÖZALTINA ALDI

Öte yandan İsrail ordusu, işgal altındaki Batı Şeria'nın çeşitli bölgelerine düzenlediği baskınlarda 10 Filistinliyi gözaltına aldı.

Filistinli Esirler Medya Ofisinden yapılan açıklamada, İsrail güçlerinin sabah saatlerinde Kalkilya, Nablus ve Ramallah başta olmak üzere birçok kent ve beldeye baskınlar düzenlediği kaydedildi.

Gözaltına alınan 10 kişi arasında daha önce serbest bırakılan eski tutukluların da bulunduğu aktarıldı.

Açıklamada, özgürlüklerine kavuşmalarının üzerinden henüz birkaç gün geçen Filistinlilerin yeniden gözaltına alınmasının, İsrail'in Filistinlileri haklarına saygı duymaksızın sürekli bir takip ve baskı altında tutma ısrarını yansıttığı vurgulandı.

Açıklamada, patlama ve yangın sonucu yükselen dumanın gökyüzünü kapladığı aktarıldı.

ABD ordusuna ait Hürmüz Boğazı'nın güneyindeki kıyı radarları ve seyir destek sistemlerinin imha edilmesinin ardından, tankerlerin yasa dışı güzergahları kullanırken geçmişe göre çok daha büyük risklerle karşı karşıya kaldığı ve bu güzergahlarda seyreden bazı tankerlerin deniz mayınlarına çarptığı öne sürüldü.

Öte yandan, İran Devrim Muhafızları Ordusu Sözcüsü Hüseyin Muhibbi, İran devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, sabah saatlerinde Hürmüz Boğazı'ndan geçmeye çalışan 2 petrol tankerinin, ABD'ye ait F-35 savaş uçağının desteğine rağmen kaza geçirdiğini ve geçişlerinin engellendiğini belirtti.

Muhibbi, tankerlerin ne tür bir kazaya karıştığına ilişkin ayrıntı paylaşmazken, İranlı yetkililerin benzer ifadeleri genellikle deniz mayınına çarpan gemiler için kullandığı belirtiliyor.

İran, ABD'nin 8 Temmuz'da saldırılarına yeniden başlaması üzerine 12 Temmuz'da Hürmüz Boğazı'nı tekrar kapatmıştı. Tahran yönetimi, belirlediği rota dışında ve "izinsiz geçen" gemileri hedef alacağı tehdidinde bulunmuştu.

Ayrıca, 2026'da meydana gelen faili meçhul siber olayların aydınlatılması kapsamında yapılan çalışmalar sonucunda; Etimesgut, Polatlı, Sincan ve Yenimahalle'deki nitelikli dolandırıcılık olaylarına karıştığı belirlenen 5 şüpheli hakkında adli işlem başlatıldığı öğrenildi.

"ULAŞIM SEKTÖRÜ SERA GAZI EMİSYONLARINDA İKİNCİ SIRADA"

İklim değişikliğinin enerji üretiminden tarıma, kentleşmeden ulaşım ve lojistik altyapısına kadar geniş bir alanda köklü dönüşümü zorunlu hale getirdiğine değinen Uraloğlu, "Taşımacılık faaliyetlerinin sera gazı emisyonları içindeki payı da bu dönüşümün en kritik alanlarından birini oluşturmaktadır. Türkiye'de ulaşım sektörü, yüzde 17,6'lık pay ile sera gazı emisyonları içinde ikinci sırada yer almaktadır. Bu tablo, altyapı yatırımlarımız ile lojistik faaliyetlerini birlikte ele almayı zorunlu kılmaktadır" dedi.

Son 24 yılda ulaştırma ve altyapı alanında gerçekleştirilen yatırımların ekonomik büyüklüğüne ve çevresel katkısına dikkat çeken Uraloğlu, "Son 24 yılda ulaştırma ve altyapı alanında gerçekleştirdiğimiz yatırımların günümüzdeki değeri 355 milyar dolara ulaşmıştır. Bu yatırımları yalnızca fiziki bağlantıları sağlamak için değil; aynı zamanda enerji verimliliğini artırmak, seyahat sürelerini kısaltmak ve karbon emisyonlarını azaltmak amacıyla da hayata geçirdik" diye konuştu.

Türkiye'nin ulaşımda net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda çalışmalar yürüttüğünü belirten Uraloğlu, "Kurumsal karbon ayak izi hesabını Türkiye'de ilk gerçekleştiren bakanlık olmanın sorumluluğuyla, Türkiye'nin Ulaşımda Net Sıfır Emisyon Yol Haritası'nı tüm modları kapsayacak şekilde yürütüyoruz" ifadelerini kullandı.

Sıfır Atık Hareketi'nin ulaştırma ve lojistik alanında da yaygınlaştırıldığını kaydeden Uraloğlu, "Emine Erdoğan Hanımefendi'nin öncülüğünde başlatılan Sıfır Atık Hareketi'ni limanlarımızdan lojistik merkezlerimize kadar standart hale getiriyoruz" dedi.

"YILLIK 807 MİLYON SAAT ZAMAN TASARRUFU SAĞLIYORUZ"

Bölünmüş yol ve otoyol yatırımlarıyla ulaşım altyapısının güçlendirildiğine değinen Uraloğlu, "Bölünmüş yol seferberliğiyle 6 bin 101 kilometre olan ağımızı 30 bin 292 kilometreye çıkardık. Otoyol uzunluğumuzu bin 714 kilometreden 3 bin 848 kilometreye yükselttik. Bugün bölünmüş yollarımız toplam yol ağımızın yüzde 44'ünü oluşturuyor ve bu sayede vatandaşlarımız yıllık 807 milyon saat zaman ve 2 milyar 640 milyon litre akaryakıt tasarrufu sağlıyor" şeklinde konuştu.

Bölünmüş yollar sayesinde karbon emisyonlarının azaltılmasına da katkı sağlandığını belirten Uraloğlu, "Aynı zamanda yaklaşık 6,6 milyon ton karbon emisyonunun atmosfere salınmasını da önlemiş oluyoruz" ifadelerini kullandı.

"DEMİRYOLU AĞIMIZI 2053 YILINDA 28 BİN 590 KİLOMETREYE ULAŞTIRMAYI PLANLIYORUZ"

Demiryolu ve intermodal taşımacılığın güçlendirilmesinin düşük karbonlu ulaşım dönüşümünün önemli ayaklarından biri olduğunu belirten Uraloğlu, "Liman bağlantılı iltisak hatlarını ve lojistik merkezlerimizi güçlendirerek, karayolu ağırlıklı taşımacılıktan demiryolu ve denizyolu ile entegre sistemlere geçişi hızlandırıyoruz" dedi.

Demiryolu ağının genişletilmesine yönelik hedefleri paylaşan Uraloğlu, "14 bin 272 kilometre olan ulusal demiryolu ağımızın 2028 yılında yaklaşık 17 bin kilometreye, 2053 yılında ise 28 bin 590 kilometreye ulaşmasını planlıyoruz. Demiryolunun yük taşımacılığındaki payını yüzde 3,5'ten yüzde 22'ye yükseltmeyi, elektrifikasyon oranını yüzde 53'ten yüzde 90'lara çıkarmayı hedefliyoruz" diye konuştu.

Kent içi ulaşımda çevre dostu çözümlere de ağırlık verdiklerini kaydeden Uraloğlu, "2002 yılında Türkiye genelinde 281 kilometre olan kent içi raylı sistem hat uzunluğu 2026 yılında bin 56 kilometreye ulaşmıştır" ifadelerini kullandı.

"DOĞAYLA UYUMLU BİR ULAŞIM ALTYAPISI KURMAYI ESAS ALIYORUZ"

Ulaşım yatırımlarında emisyon azaltımının yanı sıra doğayla uyumlu altyapı oluşturmayı da önemsediklerini belirten Uraloğlu, "Tüm bu çalışmalarda yalnızca emisyonu azaltmayı değil, doğayla uyumlu bir ulaşım altyapısı kurmayı da esas alıyoruz. Yaban hayatının geçişini sağlayan ekolojik köprülerden yenilenebilir enerji yatırımlarına, elektrikli ve hidrojenli araçlardan yeşil liman ve sürdürülebilir havacılık uygulamalarına kadar bütüncül bir dönüşüm yürütüyoruz. Hedefimiz, tabiatın gösterdiği yoldan gitmek; yani onu tahrip etmeden, onunla uyum içinde yaşamayı başarabilmektir" dedi.

"SÜRDÜRÜLEBİLİR LOJİSTİK YALNIZCA EMİSYON AZALTMAK DEĞİLDİR"

Yeşil Lojistik Belgesi Ödül Töreni'nin firmaların düşük karbonlu dönüşüme katkılarını uluslararası standartlarda belgelendiren ve teşvik eden önemli bir araç olduğuna değinen Uraloğlu, "Tüm bu adımlarımız, lojistik sektörünün düşük karbonlu dönüşümünü destekleyen bütüncül bir yaklaşımın parçasıdır. Bizleri bir araya getiren Yeşil Lojistik Belgesi Ödül Töreni de firmalarımızın bu dönüşüme katkılarını uluslararası standartlarda belgelendiren ve teşvik eden önemli bir araçtır" diye konuştu.

Ödüllerin iki yılda bir verildiğini ve bu dönem dört kategoride ödül sahiplerinin belirlendiğini aktaran Uraloğlu, "Bu dönem, belgesi hâlâ geçerli olan işletmeler arasından yapılan titiz değerlendirme sonucunda dört kategoride ödül sahiplerini belirledik. Bu kapsamda Yeşil Lojistik Uygulama Ödülü'nü Alışan Lojistik A.Ş., Demiryolu Taşımacılığı Başarı Ödülü'nü Greenlog İntermodal Lojistik Hizmetleri A.Ş., Denizyolu Taşımacılığı Başarı Ödülü'nü T.G.L. Tet Global Lojistik Nakliyat Sanayi ve Ticaret A.Ş., Entegre Taşımacılık Başarı Ödülü'nü ise Mars Logistics Transport ve Lojistik A.Ş. almıştır. Bu firmalarımızı ve belge sahibi tüm işletmelerimizi yürekten tebrik ediyorum" ifadelerini kullandı.

Ödül alan firmaların sürdürülebilir lojistik uygulamalarına katkı sunduğunu belirten Uraloğlu, "Attığınız her adım, altyapı yatırımlarımızla birlikte düşünüldüğünde, sürdürülebilir lojistiğin mümkün olduğunu açıkça ortaya koymaktadır. Daha verimli yollar, güçlenen demiryolu bağlantıları ve intermodal sistemler, ancak özel sektörün yeşil uygulamalarıyla tamamlandığında 2053 Net Sıfır Emisyon hedefine katkı sağlayabilir" dedi.

Sürdürülebilir lojistiğin ekonomik ve ticari açıdan da önemli kazanımlar sunduğuna dikkat çeken Uraloğlu, "Sürdürülebilir lojistik; yalnızca emisyon azaltmak değildir. Aynı zamanda rekabet gücünü artırmak, maliyetleri düşürmek ve tedarik zincirlerini dirençli hale getirmektir" şeklinde konuştu.

Gerçek dönüşümün yalnızca ulaşım altyapısının güçlendirilmesiyle tamamlanamayacağını vurgulayan Uraloğlu, "Bir ülke, yollarını, demiryollarını ve limanlarını ne kadar güçlendirirse güçlendirsin, o yollarda seyreden araçların ve o limanlarda yüklenen konteynerlerin ardındaki irade yeşil olmadıkça, gerçek dönüşüm tamamlanmış sayılmaz" diye konuştu.

Ödül alan firmaların düşük karbonlu taşımacılığın ve çevreyle uyumlu büyümenin mümkün olduğunu gösterdiğini belirten Uraloğlu, "Bugün burada ödül alan firmalarımız, sadece bir belge almamış; aslında mümkün olanı göstermiştir. Daha az karbonla daha fazla yük taşımanın, daha verimli operasyonlarla daha güçlü rekabet etmenin ve doğayla çatışmadan, doğayla uyum içinde büyümenin mümkün olduğunu kanıtlamışlardır" ifadelerini kullandı.

Yeşil Lojistik Belgesi'nin ilerleyen dönemde tedarik zincirleri ve uluslararası rekabet açısından önemli bir standart haline gelmesini temenni eden Uraloğlu, "İnşallah bu belgeler, kâğıt üzerinde kalmayacak; ileride tedarik zincirlerimizin yeni standardı, uluslararası arenada yükselen itibarımızın somut kanıtı ve 2053 Net Sıfır hedefimize giden yolda özel sektörümüzün attığı cesur adımların ifadesi olacaktır" dedi.

Bakanlık olarak altyapı yatırımlarını sürdürdüklerini, özel sektörün de bu altyapı üzerinde yeşil bir ekosistem oluşturmasının önem taşıdığını kaydeden Uraloğlu, "Biz bakanlık olarak altyapıyı kuruyor, yolu açıyor, demiryolunu güçlendiriyor ve yeşil limanları yaygınlaştırıyoruz. Asıl büyük iş ise o altyapının üzerinde yeşil bir ekosistem inşa eden sizlere düşüyor. Bugün ödül alan firmalarımız bu işin öncüleridir. Onların açtığı yoldan ilerleyecek her firma, hem kendi rekabet gücünü artıracak hem de ülkemizin iklim hedeflerine doğrudan katkı sunacaktır" şeklinde konuştu.

ABD'nin müzakerelerin devam ettiğine ilişkin açıklamalarının ekonomik baskıyı azaltmak ve petrol fiyatlarını düşürmek amacıyla yapıldığını savunan Rızai, Hürmüz Boğazı'nın İran'ın belirlediği 7 şartın yerine getirilmesine kadar yeniden açılmayacağını yineledi.

Rızai, "Şu anda Amerikalılarla herhangi bir müzakere yürütmediğimizi ve Tahran ile Washington arasında hiçbir görüşmenin devam etmediğini özellikle vurguluyorum." dedi.

Tahran yönetiminin Washington yönetimine ilettiği 7 şart arasında, deniz ablukasının kaldırılması, Hürmüz Boğazı'ndan ticari ve petrol gemilerinin güvenli geçişinin garanti edilmesi, tek taraflı yaptırımların kaldırılması, petrol ihracatı muafiyeti, dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması, nükleer maddelerin ülke içinde kalması ve savaşın sonlandırılması yer alıyor.

Ekiplerce teknik takip ve saha çalışmaları neticesinde, yabancı uyruklu veya Türk vatandaşı kişilerce uluslararası taşımacılık kapsamında, başta Gürcistan olmak üzere çeşitli yabancı ülkelerden Türkiye'ye getirilen tırların plakalarının sökülerek farklı plakalar takıldığı, araçların ülkeye girişleri sırasında gümrük görevlilerince takılan araç takip sistemlerinin söküldüğü, bu yöntemle hem araçların hem de ülkeye ihraç edilen yüksek maddi değere sahip yüklerin izlerinin kaybettirildiği tespit edildi.

Organizasyon içerisindeki kişilerce kaçırılan tırların Konya'ya götürülerek parçalandığı ve yedek parça olarak kullanıldığı ya da araçların plaka ve şasi gibi ayırt edici bilgilerinin ülkede kayıtlı araçlara ait bilgilerle değiştirilmek suretiyle "change" işlemi yapılarak piyasaya sürüldüğü belirlendi.

Şüphelilerin ve irtibatlı oldukları kişilerin toplam 20 ayrı olayda yer aldığı, Kırgızistan'a ihraç edilmek üzere hazırlanan 20 IBC (orta boy dökme yük konteyneri) içerisindeki toplam 21 ton "Acetic Acid Glacial" (Saf Asetik Asit) ve Gürcistan'a satılmak üzere sevk edilen 1262 kap içerisinde bulunan toplam 86 bin 012 metrekare kumaşın ülke içerisinde kaçırılması eylemlerinde bulundukları tespit edildi.

Kaçakçılık faaliyetlerinde kullanıldığı değerlendirilen 2 çekici ve 3 dorse, "change" yapıldığı belirlenen 6 çekici, ülke içerisinde tescil kaydı bulunan ancak şasi bilgilerinin değiştirildiği tespit edilen 6 çekici olmak üzere toplam 14 çekici ve 3 dorse, Rusya'ya ihraç edilmek üzere sevk edilen 19 bin 760 kilogram ağırlığındaki kumaş kimyasalı ele geçirildi.

Düzenlenen operasyonlarda İstanbul'da 4, Şırnak'ta 3, Konya'da 2 ve Kocaeli, Sakarya, Bolu ve Edirne'de 1'er şüpheli gözaltına alındı.

Ayrıca, 1 zanlının farklı suçtan cezaevinde bulunduğunun tespit edildiği öğrenildi.

Eski MİT mensubu Kaşif Kozinoğlu'nun, 2011 yılında meydana gelen şüpheli ölümüne Silivri Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan soruşturma sürüyor. Soruşturma kapsamında, Kozinoğlu'nun kesin ölüm nedeninin belirlenmesi için Adli Tıp Kurumu (ATK) Morg İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan otopsi raporu ortaya çıkmıştı. Raporda, Kozinoğlu'nun zehirlenerek öldüğüne dair tıbbi delillerin bulunmadığı, ölümün kalp hastalığı sonucu meydana geldiği bilgisi yer almıştı.

Silivri Cumhuriyet Başsavcılığı, soruşturma kapsamında Adli Tıp Kurumu tarafından hazırlanan rapora itiraz edildi. Başsavcılık tarafından, rapordaki tespitlerin daha ayrıntılı açıklanması ve değerlendirilmesi amacıyla genel kuruldan yeniden rapor tanzimi talebinde bulunuldu.

"COP31 İklim Zirvesi kapsamında Birleşmiş Milletler Habitat İcra Direktörü Anaclaudia Rossbach ile verimli bir görüşme gerçekleştirdik. Zirvenin iklim krizine yönelik çözüm arayışlarında taşıdığı önemi ve bu mücadelede ortak sorumluluk bilinciyle hareket etmenin gerekliliğini ele aldık."

Görüşmede, Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş da yer aldı.

Gemi kaptanının raporuna dayandırılan açıklamada, Umman'ın Lima kentinin 19 deniz mili kuzeydoğusunda tankere tanımlanamayan bir cismin isabet ettiği belirtildi.

Saldırının ardından mürettebatın güvende olduğu ve herhangi bir ciddi hasarın bildirilmediği, daha sonra gemide hasar tespiti yapılacağı kaydedildi.

Yetkililerin olaya yönelik soruşturmasının sürdüğü aktarılan açıklamada, bölgedeki diğer gemilerin dikkatli seyretmesi ve her türlü şüpheli faaliyeti UKMTO'ya bildirmesi tavsiye edildi.

ABD ve İran arasında tırmanan gerilim ve çatışmalar nedeniyle Hürmüz Boğazı'nda yaşanan sevkiyat aksamaları küresel enerji piyasalarını etkiliyor.

Seri, saldırılarda Riyad'daki Kral Halid Uluslararası Havalimanı, Doğu-Batı boru hattı üzerindeki bir dizi pompa istasyonu ve bir finans merkezinin hedef alındığını ve bu noktalarda yangın çıktığını söyledi.

Abkayk kentinde Aramco tesisleri ile El-Mudaribe ve Ra's al-Arah bölgelerinde Suudi Arabistan birliklerinin hedef alındığı aktaran Seri, bu birlikler içinde çok sayıda ölü ve yaralı olduğunu iddia etti.

Yemen, İran destekli Husilerin Eylül 2014'te başkent Sana'yı ve bazı vilayetleri kontrol etmesinin ardından başlayan iç savaşa sahne oluyor.

Suudi Arabistan liderliğindeki Arap Koalisyonu, Mart 2015'ten bu yana uluslararası toplum tarafından tanınan Yemen hükümetine destek veriyor.

Yemen'de hükümet güçleriyle Husiler arasındaki çatışmalar son dönemde artarken, İran destekli Husiler, kendilerine saldırı düzenlendiğini öne sürerek, Suudi Arabistan'ı balistik füze ve İHA'larla hedef alıyor.

Kazada 2 kişi yaralandı, bölgeye sağlık, jandarma, itfaiye ve Karayolları ekipleri sevk edildi.

Kaza nedeniyle otoyolun İstanbul yönü, bir süre ulaşıma kapanırken, çalışmaların ardından trafik tek şeritten verilmeye başlandı.

Öte yandan sürücüler, Abant Kavşağından D-100 kara yoluna yönlendirildi.

Kazada yaralanan 2 kişi, sağlık görevlilerince kentteki hastanelere kaldırıldı.

Kabulün ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın huzurunda, Elektrik Projelerinde İşbirliğine İlişkin Mutabakat Zaptı'nı imzaladıklarını kaydeden Bayraktar, şu ifadeleri kullandı:

"3 Şubat'ta Riyad'da imzaladığımız ve 21 Ekim'de yürürlüğe giren hükümetler arası anlaşmayla ACWA Power tarafından ülkemizde iki aşamada geliştirilecek toplam 5 bin megavatlık yenilenebilir enerji projelerinin çerçevesini oluşturduk. İlk aşamayı oluşturan Sivas ve Karaman'daki toplam 2 bin megavatlık güneş enerjisi projelerinde kaydedilen ilerlemeden memnuniyet duyuyoruz. Bugün Antalya'da attığımız imzayla ikinci aşamada hedeflediğimiz 3 bin megavatlık ilave kapasitenin hayata geçirilmesine yönelik çalışmalarımızı ileri bir aşamaya taşıyoruz. Bu kapsamda, yüksek gerilim doğru akım iletim altyapısı ve batarya enerji depolama sistemleriyle desteklenen rüzgar enerjisi santrallerinin geliştirilmesini öngörüyoruz. Yenilenebilir enerji kapasitemizi artırırken şebeke altyapımızı güçlendirecek ve sistem esnekliğini geliştirecek bu yatırımlarla Suudi Arabistan ile stratejik enerji işbirliğimizi derinleştiriyoruz. Türkiye'nin enerji dönüşümüne ve yatırım ortamına duyulan güveni somut projelere dönüştürmeye devam edeceğiz."

Avrupa Yakası'nda, D-100 kara yolunda, Bahçelievler Ömür ve çevresinde, yan yoldaki çalışma nedeniyle uzun araç kuyrukları meydana geldi.

Yan yoldaki şerit daralması nedeniyle D-100 kara yolunda Bakırköy, Bahçelievler ve Cevizlibağ ile Haliç Köprüsü, Mecidiyeköy ve Şişli'de araçlar güçlükle ilerliyor.

Maslak, Beşiktaş, Kabataş, Meclis-i Mebusan Caddesi, Dolmabahçe Caddesi, Çırağan Caddesi ve Büyükdere Caddesi boyunca her iki yönde araç yoğunluğu yaşanıyor.

TEM Otoyolu'nun Esenler ve Bağcılar'a bağlantı yollarında, Fatih Sultan Mehmet Köprüsü istikametine gidişte Hasdal-Seyrantepe bölgesinde araç yoğunluğu gözleniyor.

Kağıthane ve Beyoğlu çevresindeki bağlantı yollarında da trafik yer yer durma noktasına geldi.

TEM OTOYOLU'NA BAĞLANAN NOKTALARDA YOĞUNLUK

Anadolu Yakası'nda ise D-100 kara yolunda, Kadıköy, Ataşehir ve Maltepe'de, 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ve Fatih Sultan Mehmet Köprüsü'ne giden Altunizade ile Kavacık çevresinde uzun araç kuyrukları oluştu.

Ataşehir ve Ümraniye'de TEM Otoyolu'na bağlanan noktalarda da araçlar güçlükle ilerliyor.

Paylaşılan son verilere göre; kent genelindeki yoğunluk yüzde 81'e kadar çıktı.

Araç geçişleri ise Edirne yönündeki yan yoldan sağlanacak.

Öte yandan Göztepe Köprüsü'nde yapılacak çalışmalar kapsamında, 14-22 Kasım tarihleri arasında D-100 kara yolunun her iki yöndeki sol şeritleri geçici olarak trafiğe kapatılacak.

İklim değişikliğiyle mücadelede ortak bir kavramsal çerçevenin geliştirilmesine katkı sunan sözlük, farklı diller arasında bilgi ve deneyim aktarımını kolaylaştırmayı amaçlıyor.

Eser, bilim insanları, akademisyenler ve politika yapıcıların yanı sıra iklim değişikliği konusunda bilgi edinmek isteyen tüm kesimler için çok dilli bir başvuru kaynağı niteliği taşıyor.

YEDİ DİLDE ORTAK BAŞVURU KAYNAĞI

Güncelleme çalışmaları, Tarım ve Orman Bakanlığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Dışişleri Bakanlığı ve Avrupa Birliği Başkanlığının terim ve revizyon önerileri doğrultusunda yürütüldü.

İletilen öneriler terminolojik doğruluk, güncellik ve kullanım yaygınlığı bakımından değerlendirilirken mevcut içerik güncellendi ve sözlüğün kapsamı yeni terimlerle genişletildi. Yedi dildeki karşılıklar da ilgili dil uzmanlarınca gözden geçirildi.

İklim değişikliğini devletlerin yanı sıra toplumların ve bireylerin de ortak sorumluluk üstlenmesini gerektiren küresel bir mesele olarak ele alan yayın, çevresel sürdürülebilirlik konusunda ortak bilincin güçlenmesini destekliyor.

Güncellenmiş ikinci baskısıyla eser, dil engellerinin aşılmasına, uluslararası iş birliği ve karşılıklı anlayışın geliştirilmesine, iklim politikalarına ilişkin bilgi paylaşımının yaygınlaştırılmasına katkı sunmayı hedefliyor.

"İklim Değişikliği ile Mücadele Kavramları Sözlüğü"ne "yayinlar.iletisim.gov.tr/tr" adresinden erişilebiliyor.

Rus birliklerinin Ukrayna'da cephenin tüm yönlerinde ilerleme kaydettiği aktarılan açıklamada, "Kuzey Askeri Kuvvetleri birlikleri, aktif eylemleri sonucunda Sumi bölgesindeki Nikolskoye yerleşim yerini kurtardı." ifadesi kullanıldı.

"UKRAYNA'DA ENERJİ VE LOJİSTİK TESİSLERİ İLE GEMİYİ VURDUK"

Açıklamada, Rus ordusunun Ukrayna'nın enerji ve lojistik tesislerine ve gemilerine yönelik saldırıları sürdürdüğü belirtildi.

Saldırılar sonucunda, Çernigov bölgesinde askeri sanayi tesislerinin çalışmasını sağlayan 2 trafo merkezinin ve Kirovograd kentinde (Kropıvnıtski) bir lojistik merkezinin vurulduğu kaydedilen açıklamada, Karadeniz'de de silah taşıyan bir geminin hedef alındığı bildirildi.

Açıklamada, saldırılarda insansız hava araçlarının kullanıldığı bilgisi paylaşıldı.

Cabbarin, Netanyahu hükümetinde 2022'nin sonundan bu yana görev yapan aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir ile Maliye Bakanı Bezalel Smotrich'e işaret ederek, seçim sonuçlarının açıklanmasının ardından Ortak Liste'nin önceliğinin İsrail vatandaşı Filistinlilere "güvenlik ağı" sağlamak ve mevcut hükümetin devamını önlemek olduğunu ifade etti.

Seçmenlerine verdikleri en temel sözün onlar için bir güvenlik ağı oluşturmak olduğunu vurgulayan Cabbarin, şu ifadeleri kullandı:

"Arap beldelerinde tırmanan suç olaylarına, ev yıkımları ile Necef'teki köylerin tamamen yıkılması politikasına, kaynak tahsisindeki ayrımcılığa, ırkçılığa, ırkçı baskılara, polis şiddetine ve Arap toplumundaki ifade özgürlüğünün bastırılmasına karşı bir güvenlik ağı olacağız."

"NETANYAHU HÜKÜMETİNİN DEVAMINI ENGELLEYECEK BLOKE EDİCİ GÜÇ OLACAĞIZ"

Cabbarin, Arap seçmenlerin seçimlere yüksek katılım göstermesinin kendilerine siyasi bir değişim sağlama sorumluluğu yüklediğini belirterek, "Kitleler halinde sandığa giden seçmenimiz, netice almak üzere çaba gösterme sorumluluğunu da bizim omuzlarımıza yükledi." değerlendirmesinde bulundu.

Bugün en önemli sonucun Netanyahu, Ben-Gvir ve Smotrich hükümetini göndermek olduğunu kaydeden Cabbarin, "Her şeyden önce halkımız için bir güvenlik ağıyız ve aynı zamanda bu kötülük hükümetinin devamını engelleyecek bloke edici bir güç olacağız." şeklinde konuştu.

Ülkede 27 Ekim'de yapılan seçimlerde Ortak Liste 11 sandalye kazanırken, Mansur Abbas başkanlığındaki Birleşik Arap Listesi (Raam) 8 sandalye elde etmişti.

Her iki liste de Netanyahu iktidarına son verme hedefi doğrultusunda hükümeti kurma görevinin Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot'a verilmesini desteklediklerini açıklasa da bu durum, muhtemel koalisyon hükümetinde yer alacakları anlamına gelmiyor.

Şüphelilerin yakalanması ve suç delillerinin ele geçirilmesi amacıyla Antalya merkezli 8 ilde 14 şüpheliye yönelik eş zamanlı operasyon düzenlendi. Operasyonda 11 şüpheli yakalanarak gözaltına alındı. Firari durumdaki 3 şüpheli hakkında arama kararı çıkarılması için gerekli işlemlere başlandığı bildirildi.

Şüphelilerin adreslerinde yapılan aramalarda 19 cep telefonu, 17 SIM kart, 1 hafıza kartı, 5 dizüstü bilgisayar ve 1 tablet ele geçirildi.

Etkinlikte enerji dönüşümünün uygulanmasında ülkeler arası elektrik bağlantıları, dağıtım şebekelerinin geliştirilmesi ve iklim finansmanının rolü irdelendi.

Elektrik Dağıtım Hizmetleri Derneği (Elder) Genel Sekreteri Fakir Hüseyin Erdoğan'ın moderatörlüğünde düzenlenen etkinliğe Türkiye Elektrik İletim AŞ (TEİAŞ) ve MED-TSO Genel Müdürü ve Başkan Yardımcısı Serhat Metin, COP30 İklim Yüksek Düzey Şampiyonu Dan Ioschpe, Eurelectric Genel Sekreteri Kristian Ruby, Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı (IRENA) Ortaklıklar Başkanı Zafer Samadov ve Dünya Bankası Grubu Küresel Enerji Direktörü Demetrios Papathanasiou katıldı.

Etkinlikte konuşan Metin, enerji dönüşümünde iletim şebekelerinin önemine işaret ederek, "İletim olmadan enerji dönüşümü olmaz. MED-TSO'da bu çalışmalar üzerinde çalışıyor, geleceği planlıyoruz." dedi.

Akdeniz bölgesinin rüzgar ve güneş enerjisi açısından büyük potansiyele sahip olduğunu belirten Metin, yenilenebilir enerji kaynaklarının sisteme entegrasyonunda iletim sistemi operatörlerinin bazı zorluklarla karşılaştığını söyledi.

Metin, "Yenilenebilir enerji dönüşümünde tüm iletim sistemi operatörlerinin aşması gereken bazı zorluklar var. Bunlar arasında atalet (inertia) ve sistem kararlılığı sorunları bulunuyor." ifadelerini kullandı.

Enterkonneksiyon hatlarının sistem kararlılığı ve yedek kapasite sorunlarının aşılmasında önemli araçlardan olduğunu, enerji depolama sistemlerinin de bu konuda kullanılabilecek diğer çözümler arasında yer aldığını kaydeden Metin, bölgede yeni enterkonneksiyon projeleri üzerinde çalışıldığını dile getirdi.

DAĞITIM ŞEBEKELERİ ENERJİ DÖNÜŞÜMÜNÜN MERKEZİNDE

COP30 İklim Yüksek Düzey Şampiyonu Ioschpe, COP31'de elektrikleşme gündeminin merkezine dağıtım şebekelerinin yerleştirilmesini önemli bulduklarını anlatarak, enerji dönüşümünün büyük bölümünün dağıtım seviyesinde gerçekleşeceğini ifade etti.

Ioschpe, şebekelerin planlanması, dijitalleşmesi, finansmana erişimi ve dayanıklılığının güçlendirilmesi gerektiğine dikkati çekerek, "Dağıtım şebekelerini COP31'in küresel elektrikleşme girişimine dahil ederek odağı bu alanlara yönelttik." dedi.

ŞEBEKELERDE YATIRIM VE ESNEKLİK İHTİYACI ARTIYOR

Eurelectric Genel Sekreteri Ruby de Avrupa'da elektrik şebekelerine bağlı varlık sayısının hızla arttığını belirterek, bu durumun dağıtım şebekelerine yönelik yatırımların artırılmasını zorunlu kıldığını kaydetti.

Ruby, Almanya'da şebekeye bağlı 1 milyondan fazla varlık bulunduğunu, bu sayının gelecek 5 yılda ikiye veya üçe katlanabileceğini bildirdi.

Şebeke yatırımlarında mevcut yaklaşımın yeterli olmayacağını vurgulayan Ruby, "Gelecekte daha fazla elektrifikasyon olacağı için şimdiden ve kararlı biçimde yatırım yapmalıyız." değerlendirmesinde bulundu.

Ruby ayrıca, izin süreçlerinin hızlandırılması ve şebekeye bağlantı başvurularının daha etkin yönetilmesi gerektiğini ifade etti.

IRENA Ortaklıklar Başkanı Samadov da yenilenebilir enerji kapasitesinin 3 katına çıkarılması hedefinde dağıtım şebekelerinin kritik rol oynadığını belirterek, yeni üretim kapasitesinin önemli bölümünün bu şebekelere bağlandığını söyledi.

Dağıtık üretimin şebekeler üzerinde ek yük oluşturduğuna dikkati çeken Samadov, "Yakın gelecekte enerji sisteminin esnekliğini 3 katına, 2050'ye kadar ise 10 katına çıkarmamız gerekiyor." dedi.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN, GUTERRES İLE GÖRÜŞTÜ

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 31. Taraflar Konferansı (COP31) için Türkiye'de bulunan BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile görüştü.

Görüşmede, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Ömer Çelik, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran ve Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş da yer aldı.

KABULDE BÖLGESEL VE KÜRESEL KONULAR ELE ALINDI

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı'ndan yapılan açıklama göre; Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye'nin COP31 Başkanlığını üstlenmesinden memnuniyet duyduğunu belirterek, başarılı bir konferans için gerekli hazırlıkların tamamlandığını ifade etti. Erdoğan, Türkiye'de gerçekleştirilecek toplantının iklim kaynaklı sorunların çözümü için yeni bir başlangıç noktası olmasını temenni ettiklerini kaydetti.

Görüşmede İran-ABD arasındaki anlaşmazlığa da değinen Erdoğan, gerilimin düşürülmesi ve sorunların uzlaşı ile diplomasi yoluyla çözülmesi için bölge ülkeleriyle birlikte çabalarını sürdürdüklerini belirtti.

Erdoğan, Ukrayna-Rusya Savaşı'nın sona erdirilmesi için de çalıştıklarını, yeni bir diyalog sürecine destek vermeye hazır olduklarını ifade etti.

Ayrıca görüşmede, Gazze, Kıbrıs ve Libya'daki son durumu da değerlendirildi.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN SUUDİ ARABİSTAN ENERJİ BAKANI ABDULAZİZ BİN SELMAN AL-SUUD'U KABUL ETTİ

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, COP31 kapsamında Antalya'da Suudi Arabistan Enerji Bakanı Abdulaziz bin Salman Al Saud ile bir araya geldi.

Görüşmede, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Ömer Çelik, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, Cumhurbaşkanı Dış Politika ve Güvenlik Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç ile Cumhurbaşkanlığı Özel Kalem Müdürü Hasan Doğan da yer aldı.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN ETİYOPYA BAŞBAKANI ABİY AHMED'İ KABUL ETTİ

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Antalya'da Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed'i kabul etti.

Kabulde, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır da yer aldı.

CUMHURBAŞKANI'DAN "KARARLILIKLA SÜRDÜRECEĞİZ" MESAJI

İletişim Başkanlığı görüşmeye ilişkin detayları şu şekilde paylaştı:

Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan, #COP31 Liderler Zirvesi için Antalya'da bulunan Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed Ali'yi kabul etti.

Kabulde Türkiye-Etiyopya ikili ilişkileri ile bölgesel konular ele alındı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan görüşmede, Türkiye ile Etiyopya'nın ticaret ve yatırımlar başta olmak üzere birçok alanda iş birliğini ilerletmesi için adımlar atmayı sürdüreceğimizi ifade etti.

Cumhurbaşkanımız Etiyopya'nın bölgesinde huzur ve istikrar için Türkiye'nin desteğinin devam edeceğini de belirtti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye'nin ardından COP32'ye ev sahipliği yapacak olmaları nedeniyle Etiyopya Başbakanı'nı tebrik etti.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN BREZİLYA DEVLET BAŞKANI SILVA İLE GÖRÜŞTÜ

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, COP31 kapsamında Brezilya Devlet Başkanı Lula Da Silva ile görüştü.

Görüşmede, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, Ticaret Bakanı Ömer Bolat ile Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı da yer aldı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan görüşmede, Türkiye ile Brezilya'nın gelecek yıl diplomatik ilişkilerinin tesisinin 100. yılını idrak edeceğini, yeni dönemde iki ülke arasındaki iş birliğinin seviyesini artıran, ticaret ve savunma sanayii başta olmak üzere birçok alanda ilişkileri geliştiren adımlar atmayı sürdüreceklerini belirtti.

Erdoğan, uluslararası meselelerde iki ülkenin de barışı öne çıkaran yaklaşım sergilediğini, dayanışmanın devam etmesinin önemli olduğunu ifade etti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, COP30 Başkanlığı sürecinde Brezilya'nın iklim müzakerelerinde katettiği mesafeyi Türkiye olarak ileriye taşımayı hedeflediğini, COP31'i alınan kararların uygulamaya geçirilmesine odaklanan bir konferans olarak tasarladıklarını belirtti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan görüşmede, Brezilya Devlet Başkanı Lula da Silva'yı seçim başarısından dolayı da tebrik etti.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN, BANGLADEŞ BAŞBAKANI RAHMAN'I KABUL ETTİ

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Antalya'da, Bangladeş Başbakanı Tarique Rahman'ı kabul etti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın COP31 kapsamında Antalya'da bulunan Bangladeş Başbakanı Tarık Rahman'ı kabulünde Türkiye-Bangladeş ilişkileri ile bölgesel konular ele alındı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan görüşmede, Türkiye ile Bangladeş'in ticaret ve savunma sanayisi başta olmak üzere birçok alanda işbirliğini geliştirmek için adımlar atmayı sürdürmesinin yararlı olacağını ifade etti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, görüşmede Türkiye olarak Cox's Bazar'daki insani durumun uluslararası camianın gündeminde kalması için gayretlerini sürdüreceklerini belirtti.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN, TÜRKMENİSTAN HALK MASLAHATI BAŞKANI GURBANGULİ İLE BİR ARAYA GELDİ

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Türkmenistan Milli Lideri ve Halk Maslahatı Başkanı Gurbanguli Berdimuhammedov ile görüşmesinde Türkiye-Türkmenistan ikili ilişkileri ile bölgesel ve küresel gelişmelerin ele alındığını bildirdi.

İletişim Başkanlığından yapılan açıklamaya göre, Erdoğan, COP31 Liderler Zirvesi için Antalya'da bulunan Berdimuhammedov ile bir görüşme gerçekleştirdi.

Türkiye-Türkmenistan ikili ilişkileri ile bölgesel ve küresel gelişmelerin ele alındığı görüşmede Erdoğan, Türkiye ile Türkmenistan arasındaki işbirliğinin artması ve ilişkilerin seviyesinin yükseltilmesi için adımlar atmaya devam edeceklerini, özellikle enerji, ticaret, savunma sanayisi ve yatırım alanlarında çalışmaları yoğunlaştırmaları gerektiğini vurguladı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türk Devletleri Teşkilatı'nın giderek güçlendiğini, Ankara Zirvesi'nde de teşkilatın stratejik öneminin daha fazla kabul gördüğünün bir kez daha ortaya konulduğunu, Türkmenistan'ın Aile Meclislerine üye olarak katılmasını temenni ettiklerini belirtti.

The fossil, discovered near Yakakoy village in 1989 and preserved at the Burdur Natural History Museum, belongs to Homotherium latidens, an extinct species of large predatory cat.

A research team led by Alper Yener Yavuz, an associate professor of anthropology at Burdur Mehmet Akif Ersoy University, began examining the fossil in 2023.

Geological and anthropological analyses revealed that the specimen, which has a largely intact jaw, is the most complete saber-toothed cat fossil identified in Anatolia, the Asian part of modern-day Türkiye, Yavuz told Anadolu.

The researchers dated the fossil to approximately 2.5 million years ago using geological and faunal dating methods.

The animal stood about 1.2 meters (4 feet) tall at the shoulder and measured roughly 2 meters (6.6 feet) from head to tail, making it slightly smaller than a modern lion but larger than a jaguar, Yavuz said.

Unlike ambush predators, the species was adapted for pursuing prey, with a wider nasal cavity that allowed it to take in oxygen more efficiently while running, he explained.

"Including our study, only four specimens of this kind are known in Türkiye so far," Yavuz said.

Researchers now plan further field surveys in Burdur and neighboring Isparta province to uncover more evidence of the region's prehistoric past.

Şebekelerin frekansında her 60 saniyede bir küçük bir değişim meydana geliyor. Dalgalanma azaldıktan sonra tam bir dakika içinde yeniden ortaya çıkıyor.

Üstelik aynı durum yalnızca tek bir şebekede görülmüyor. Dünyanın farklı bölgelerinde, fiziksel olarak birbirinden izole çok sayıda elektrik şebekesinin aynı örüntüyü sergilediği belirlendi.

On yılı aşkın süredir yıldan yıla devam eden bu olağanüstü hassasiyet, olayın tesadüf olmadığını düşündürdü. Buna rağmen gizem uzun süre çözülemedi. Bilim insanları şimdi yanıtı bulduklarını düşünüyor ve açıklama şaşırtıcı derecede sıradan bir işleme dayanıyor.

Gizemli dalgalanmanın kaynağı yedek sistemler

Hastaneler, veri merkezleri ve araştırma tesisleri gibi yerlerde kullanılan bazı kesintisiz güç kaynakları, her dakika rutin akü kontrolleri gerçekleştiriyor. Bu kontroller elektrik talebinde küçük ancak ölçülebilir artışlar oluşturuyor.

Almanya'daki University of Cologne'da görev yapan fizikçi Dirk Witthaut liderliğindeki ekip, Nature Energy'de yayımlanan makalede, "Çok sayıda cihaz uyum içinde hareket ettiğinde, zararsız kontrol rutinleri bile sistemik açıdan önem kazanabilir" diye yazdı.

Araştırmacılar, "İstenmeyen senkronizasyon, büyük ölçekli siber-fiziksel enerji sistemlerinde tekrarlayan ve potansiyel olarak büyüyen salınımlı davranışlar meydana getirebilir" ifadelerini kullandı.

Elektrik şebekeleri sürekli bir dengeleme süreci yürütüyor. Herhangi bir anda üretilen elektrik enerjisi miktarının tüketilen miktarla yakından eşleşmesi gerekiyor.

Britain'de bu dengenin yol açabileceği zorlukların en bilinen örneklerinden biri "TV pickup" olarak adlandırılıyor. Bu ifade, televizyon programlarındaki reklam aralarında çok sayıda kişinin aynı anda çay yapmak için elektrikli su ısıtıcılarını çalıştırmasıyla talepte yaşanan artışı tanımlıyor.

Şebeke operatörleri bu artışı öngörmeyi öğrendi ve dijital yayın platformlarının yaygınlaşmasıyla sorun daha az önem taşıyan bir hâle geldi. Ancak kraliyet ailesiyle ilgili programlar ve futbol maçları gibi ülke çapında ilgi gören yayınlar sırasında hâlâ çok büyük bir talep oluşabiliyor.

Talep ve arz arasındaki değişimler, şebekeden akan alternatif akımın frekansını etkiliyor. Bu frekans, dünyanın neresinde yaşandığına bağlı olarak genellikle 50 veya 60 hertz oluyor. Talep arzı aştığında frekans düşüyor, arz talebi aştığında ise yükseliyor.

Bu dalgalanmalar genellikle küçük ve düzensiz seyrediyor. Şebeke operatörleri de sistemi dengede tutmak için sürekli çalışıyor. Ancak 60 saniyede bir olağanüstü bir hassasiyetle tekrarlanan bir dalgalanmanın, birbirine bağlı olmayan ve 5 kıtaya yayılan şebekelerde görülmesi farklı bir sorun oluşturuyor.

İpuçları 2014 yılına uzanıyor

Bu olguya ilişkin ilk ipuçları en azından 2014'e kadar uzanıyor. Araştırmacılar o yıl Scandinavia'da şebeke frekansında dakika ölçeğinde alışılmadık dalgalanmalar tespit etti.

Bu tür salınımlar hidroelektrik sistemlerle ilişkilendirildi. Ancak benzer örüntüler continental Europe, Britain, Australia ve the United States'teki elektrik şebekelerinde de görüldü.

Dalgalanmalar küçüktü ancak fiziksel olarak izole sistemler de dahil olmak üzere, boyutları ve yapıları büyük farklılık gösteren şebekelerde olağanüstü bir hassasiyetle tekrarlanıyordu. Ayrıca dikkat çekici biçimde kalıcıydı. Hidroelektrik sistemler tek başına bu gizemli nabzı açıklayamıyordu.

Witthaut ve meslektaşları, sorunu çözmek için Almanya'daki Forschungszentrum Jülich araştırma kampüsündeki binalardan alınan yüksek çözünürlüklü elektrik ölçümlerini analiz etti.

60 saniyelik örüntü, tümünde kesintisiz güç kaynakları bulunan dört binada ortaya çıktı. Ölçüm yapılan ve bu sistemlerin bulunmadığı binaların hiçbirinde aynı örüntü görülmedi.

Araştırmacılar elektrik sinyallerini daha yakından incelediğinde, tam bir dakikalık aralıklarla akülerden gelen küçük akım patlamalarını tespit etti. Bu dalgalanmaları bir binanın elektrik sistemi boyunca, kamuya ait yüksek gerilim şebekesiyle bağlantı noktasına kadar izlemeyi başardılar.

Üretici daha sonra kaynağı doğruladı. Sinyaller, sistemlerin yönetim yazılımı tarafından otomatik olarak gerçekleştirilen rutin akü öz testlerinden kaynaklanıyordu.

Bağımsız sistemleri aynı saatler senkronize ediyor

Farklı binalardaki ve hatta farklı ülkelerdeki ekipmanların aynı işlemi aynı anda yapmasının nedeninin saatlerde yattığı görüldü. Dijital cihazlar, harici zaman sinyallerini kullanarak kendi iç saatlerini senkronize edebiliyor.

Bu senkronizasyon, bağımsız çalışan sistemlerin programlanmış görevlerini aynı anda gerçekleştirmesine yol açabiliyor. Tek tek ele alındığında küçük olan bu kontroller, yeterli sayıda cihaz eş zamanlı çalıştığında tüm elektrik şebekesi genelinde ölçülebilir bir talep oluşturabiliyor.

Aynı mekanizmanın başka yerlerde de geçerli olduğunu doğrulamak için açıklamanın farklı sistemlerde test edilmesi gerekiyor. Buna rağmen bulgu, uzun süredir çözülemeyen gizeme tatmin edici bir çözüm sunuyor ve daha dayanıklı elektrik şebekeleri tasarlanmasına yardımcı olabilir.

Dalgalanmalar şu anda şebeke istikrarı açısından acil bir tehdit oluşturmuyor. Araştırmacılara göre değişimler görece küçük ve genlikleri genellikle yalnızca birkaç milihertz düzeyinde kalıyor.

Ancak elektrik şebekeleri dijital olarak kontrol edilen ekipmanlara daha fazla bağımlı hâle geliyor. Witthaut ve meslektaşları, bu nedenle sorunun gelecekte büyüyebileceği uyarısında bulundu.

Akü depolama sistemleri, veri merkezleri ve internete bağlı cihazlar hızla yaygınlaşıyor. Bu ekipmanlar şebekeye daha fazla senkronize elektrik talebi ekleyebilir.

Dalgalanmalar küçük olsa da şebekenin kendi dinamikleri tarafından büyütülebilir ve hidroelektrik türbinler gibi ekipmanlarda yıpranmaya katkıda bulunabilir.

Yazılım güncellemesi dakikalık yığılmayı azaltabilir

Özellikle büyük aküler ve yedek sistemler açısından çözüm görece basit olabilir. Üreticiler, binlerce cihazın aynı görevi aynı anda yerine getirmesini önlemek için yazılım programlarına küçük zaman farklılıkları ekleyebilir.

Araştırmacılar, "Sonuçlarımız, tutarlı siber-fiziksel salınımların doğrudan kaynağında, iyileştirilmiş kontrol tasarımı yoluyla azaltılabileceğini gösteriyor" diye yazdı.

Araştırmacılar, tespit ettikleri sistemlerden birinin üreticisiyle iletişime geçti. Şirket de sistem kontrollerindeki katı periyodikliği gevşeten bir yazılım güncellemesi yayımladı.

Bu gelişmeyle birlikte gizemli dalgalanmanın kaynağına ilişkin açıklama ortaya çıktı. Araştırmacıların esprili ifadesiyle, artık herkes rahatlayıp güzel bir fincan çay içebilir; ancak su ısıtıcılarını sırayla çalıştırmak gerekiyor.

University of Copenhagen'dan Stina Börchers ve Christoffer Clemmensen'in öncülük ettiği yeni derleme, GLP-1 kilo verme ilaçlarının beyin sağlığı üzerindeki olası etkilerini ve bu konuda yaklaşık 200 klinik öncesi çalışmayla yürütülen büyük klinik araştırmaların sonuçlarını inceledi.

Kısa yanıt, bu ilaçların bilişsel fayda sağlayabileceği yönünde. Ancak bu etkinin nasıl ortaya çıktığı ve gerçekten var olup olmadığı henüz kesinleşmedi.

Gözlemsel çalışmalar umut veriyor

Nüfus düzeyindeki araştırmalar, GLP-1 reseptör agonistleri kullanan tip 2 diyabet hastalarında demans oranlarının diğer kan şekeri düşürücü tedavileri alanlara göre daha düşük olduğunu gösteriyor.

REWIND çalışması, dulaglutide kullananlarda belirgin bilişsel gerileme riskinin yüzde 14 daha düşük olduğuna işaret etti. Ancak biliş, bu çalışmada keşifsel bir sonuç ölçütüydü ve yüzde 14'lük azalma, katılımcıların başlangıçtaki bilişsel puanlarına yönelik sonradan yapılan bir düzeltmenin ardından ortaya çıktı.

Toplam 7.732 tip 2 diyabetli yetişkinin yer aldığı beş randomize klinik çalışmanın verilerini birleştiren meta-analiz ise genel bilişsel performansta belirgin bir iyileşme göstermedi.

Bu nedenle gözlemsel bulgular umut verici olsa da randomize çalışmalar bilişsel açıdan net bir fayda ortaya koymadı.

Alzheimer çalışmalarında belirgin fayda görülmedi

En büyük hayal kırıklıkları Alzheimer araştırmalarında yaşandı. ELAD çalışması, hafif ila orta derecede Alzheimer hastalığı bulunan 204 kişide liraglutide'i bir yıl boyunca test etti.

Çalışma, beyindeki glikoz metabolizmasını ölçen birincil sonuç ölçütünde başarı sağlayamadı. Bazı MRI ölçümleri ve ikincil bir bilişsel sonuç liraglutide lehineydi ancak günlük işlevler ile genel klinik şiddet ölçümlerinde anlamlı fayda görülmedi.

EVOKE ve EVOKE+ çalışmaları daha büyük kapsamlıydı. Faz 3 çalışmalarına hafif bilişsel bozukluğu veya erken evre Alzheimer hastalığı bulunan 3.808 kişi katıldı.

Katılımcılar, hedef dozu günde 14 mg olan oral semaglutide veya plasebo almak üzere iki gruba ayrıldı ve iki yıl boyunca izlendi.

Semaglutide, Clinical Dementia Rating ölçeğindeki gerilemeyi yavaşlatmadı ve günlük işlevlerde de iyileşme sağlamadı. Bununla birlikte beyin omurilik sıvısındaki fosforile tau ve nörogranin düzeylerinde yaklaşık yüzde 10 azalma görüldü.

Ancak biyobelirteçlerdeki değişim, tek başına hastalığın seyrinin değiştiğini gösteren bir kanıt sayılmıyor.

İlaçların beyne nasıl ulaştığı belirsiz

GLP-1 reseptörleri, biliş üzerinde etkili olması beklenen hipokampus, amigdala, prefrontal korteks ve substantia nigra gibi beyin bölgelerinde bulunuyor.

Klinik öncesi çalışmalar, CREB ve BDNF yolakları üzerinden sinaptik plastisite ve nörotrofik sinyalleşme üzerinde etkiler görüldüğünü ortaya koyuyor. Bu sonuçlar, ilaçların beyin üzerinde etkili olabileceğine dair biyolojik bir temel sunuyor.

Ancak GLP-1 ilaçları büyük peptit moleküllerinden oluşuyor ve kan-beyin bariyerini kolayca geçemiyor. Kanıtların çoğu, ilaçların kılcal damarların doğal olarak daha geçirgen olduğu sirkumventriküler organlara ve beyin sapının bazı bölümlerine ulaştığını gösteriyor.

Bu ilaçların hipokampusa farmakolojik açıdan anlamlı yoğunluklarda ulaşıp ulaşmadığı ise bileşiğe, türe, doza ve kullanılan tespit yöntemine göre değişiyor. Bu konuda kesin bir yanıt bulunmuyor.

Bilişsel fayda metabolik iyileşmeden kaynaklanabilir

GLP-1 ilaçlarının bilişsel etkileri, doğrudan beyin üzerindeki sonuçlardan çok daha iyi metabolik sağlığın dolaylı bir sonucu olabilir.

Daha iyi kan şekeri kontrolü, düşük inflamasyon, daha sağlıklı damarlar ve daha iyi uyku, beyin işlevine dolaylı olarak katkı sağlayabilir. Semaglutide, SELECT çalışmasında kalp damar olaylarını yüzde 20, FLOW çalışmasında önemli böbrek sonuçlarını yüzde 24 azalttı.

Tirzepatide ise SURMOUNT-OSA çalışmalarında obstrüktif uyku apnesini belirgin biçimde iyileştirdi. Bu değişimlerin her biri beyin sağlığına dolaylı fayda sağlayabilir.

Stina Börchers, özellikle tedavi bilişsel sorunlar yerleşmeden önce başlarsa, bu ilaçların obezite veya diyabeti olan kişilerin bilişsel yetilerini korumaya yardımcı olup olamayacağının araştırılması gerektiğini söyledi. Börchers, hangi hastaların fayda görebileceğinin belirlenmesinin de önemli olduğunu belirtti.

Obezite ve Alzheimer aynı süreç değil

Obezite ve diyabet dikkat, planlama ve işlemleme hızını etkileyebilir. Alzheimer hastalığı ise çoğunlukla erken dönemlerde olayları ve deneyimleri hatırlama becerisini etkiler.

Bu örüntüler birbirine benzeyebilse de altta yatan nedenler ve tedaviye verilen yanıtlar farklı olabilir. Metabolik sendromu olan bir kişide yürütücü işlevleri iyileştiren bir ilacın, amiloid plakları bulunan bir kişide hafızayı koruması gerekmiyor.

Kan şekeri ile biliş arasındaki ilişki de iki yönlü işliyor. Hipoglisemi düşünme becerisini zedelerken bilişsel bozukluk, tehlikeli kan şekeri düşüşlerini daha olası hâle getirebiliyor. Bu döngüde neden ve sonucu birbirinden ayırmak zorlaşıyor.

Yaşlı hastalarda yan etkiler izlenmeli

Hızlı kilo kaybı kas kütlesini azaltarak kırılgan durumdaki yaşlı yetişkinlerde güçsüzlüğü artırabilir. Tedavi, dehidrasyona, yetersiz beslenmeye ve protein alımının azalmasına da yol açabilir.

İnkretin temelli tedavilerde yorgunluk, plaseboya göre daha sık görülüyor. Kırılganlığa ilerleyen kişilerde bu yan etkiler, metabolik iyileşmelerin sağlayabileceği bilişsel faydayı ortadan kaldırabilir.

Derleme, bilişin yanı sıra vücut kompozisyonunu, beslenme durumunu ve tedavinin tolere edilebilirliğini izleyen çalışmalar yapılması çağrısında bulunuyor.

Daha yeni ilaçlar yeni araştırma alanları açıyor

Daha yeni tedaviler, GLP-1 aktivitesini GIP, glukagon veya amilin yolakları üzerindeki etkilerle birleştiriyor. Farklı kombinasyonlar beyin işlevi üzerinde farklı sonuçlar doğurabilir.

GIPR agonizmi ve antagonizmi, birbirinin karşıtı olmaktan çok farklı beyin mekanizmalarını etkinleştiriyor gibi görünüyor. Beyne geçebilen peptitler ve küçük moleküllü agonistler de gelecekte kan-beyin bariyeri sorununu aşabilir.

OxSENSE çalışması, semaglutide'in sağlıklı yetişkinlerde ödül duyarlılığı, hafıza ve duygusal işlemleme üzerindeki akut etkilerini test ediyor.

Christoffer Clemmensen, obezite ilaçlarının giderek daha gelişmiş hâle geldiğini ve metabolik düzenlemenin beyin işlevini nasıl etkilediğini anlamak için yeni fırsatlar sunduğunu söyledi.

Clemmensen, ilaçların beyin üzerindeki doğrudan ve dolaylı etkilerinin birbirinden ayrılmasıyla bilişsel işlevi korumaya özel tedavilerin geliştirilebileceğini belirtti.

Canlılardaki moleküllerin çoğu, aynı parçaların farklı biçimde dizilmesiyle oluşan iki versiyonda bulunuyor. Sol ve sağ ellerin aynı parçalardan oluşmasına rağmen birbirinin eldivenine uymaması gibi bu moleküller de birbirlerinin ayna görüntüsünü oluşturuyor.

Dünya'daki yaşam, proteinlerini büyük ölçüde bu iki biçimden yalnızca birini kullanarak oluşturuyor. Japonya'daki araştırmacıların öncülük ettiği ekip, iki moleküler biçimi yalnızca elektrik akımı kullanarak ayırmayı başardı.

Sensör, gelecekte küçük bir uzay aracı cihazının başka bir dünyadan alınan örneklerdeki bu asimetrik karışımı incelemesine yardımcı olabilir. Ekip, sensörü bir meteoritten ve çöl toprağından alınan özütlerde de test etti. Sistem genel örüntüyü yakaladı ancak birçok ayrıntıyı gözden kaçırdı.

Osaka Üniversitesi'nden Takahito Ohshiro ve Masateru Taniguchi, çalışmaya Georgia Tech, NASA Goddard, MIT ve Chicago Üniversitesi'ndeki meslektaşlarıyla birlikte öncülük etti. Çalışmanın tüm aşamaları laboratuvarda gerçekleşti ve henüz uçuşa uygun bir cihaz bulunmuyor.

Dünya'daki yaşam L formunu tercih ediyor

Proteinleri oluşturan amino asitler çoğunlukla ayna görüntüsü olan iki biçimde bulunuyor. Bilim insanları bu biçimleri L ve D olarak adlandırıyor. Yaşam olmadan gerçekleşen kimyasal süreçler, iki formu eşit miktarlarda üretme eğilimindeyken canlılar büyük ölçüde L formunu tercih ediyor.

Bu nedenle tek bir forma yönelik güçlü eğilim, biyolojinin olası işareti sayılabilir. Bazı araştırmacılar, çeşitli amino asitlerde yüzde 20'yi aşan fazlalığın yaşamın varlığına işaret eden eşik olabileceğini öne sürdü.

Meteorların geçmişte böyle bir eğilim taşıdığı düşünülüyordu ancak bu sonuçlar artık genel olarak Dünya kaynaklı kirlenmeye bağlanıyor. Ryugu ve Bennu asteroitlerinden getirilen örneklerde kabaca eşit karışımlar görüldü.

Taniguchi, Earth.com'a verdiği röportajda ölçümün gösterebilecekleri konusunda temkinli konuştu. "Önemli olan, kiralitenin tek başına yaşamın kanıtı olarak görülmemesi gerektiğidir" dedi.

Taniguchi, "Moleküler kimlik, bolluk, kimyasal bağlam ve diğer biyolojik imzalarla birleştirildiğinde çok daha güçlü hale gelir" ifadelerini kullandı.

Elektrikli sensör molekülleri tek tek ölçüyor

Sensör, kopana kadar gerilen ince bir altın telden oluşuyor. Tel kırıldığında iki uç, bir metrenin yarım milyarda birinden biraz daha fazla uzaklıkta kalıyor. Bu mesafe, insan saçından 100 bin kereden fazla daha dar.

Küçük bir voltaj, aralıktan zayıf bir akım geçiriyor. Bir amino asit aralığa girdiğinde akım, saniyenin birkaç binde biri boyunca yükseliyor ve ardından yeniden düşüyor.

Her yükseliş farklı bir şekil oluşturuyor. Aynı amino asidin L ve D formları da birbirinden biraz farklı sinyaller bırakıyor. Binlerce sivri sinyalle eğitilen makine öğrenimi programı, bu sinyalleri sınıflandırmayı öğrendi.

Taniguchi, "Büyük bir molekül topluluğundan alınan yalnızca ortalama bir sinyali ölçmüyoruz" dedi.

Ayna görüntüsü olan iki moleküler biçimi ayıran standart laboratuvar yöntemleri ışığa veya kimyasal reaktiflere dayanıyor. Elektrikli yaklaşım ise bunların hiçbirine ihtiyaç duymuyor. Taniguchi, uzay aracı cihazlarının küçük, dayanıklı, hassas ve enerji tasarruflu olması gerektiğini, optik sistemlerin çıkarılmasının bu hedefe katkı sağlayabileceğini belirtti.

Tekli sinyaller iki amino asit formunu ayırdı

Ekip, her iki biçimde de bulunan 19 amino asidi test etti. Program, tek bir sinyale dayanarak doğru biçimi ortalama yaklaşık yüzde 88 oranında belirledi. En zor çift olan glutaminde başarı yüzde 78, en kolay olan izolösinde yüzde 97 oldu.

Tek bir sinyal kesin sonuç için zayıf bir temel oluşturuyor ancak beş dakikalık çalışma yüzlerce sinyal topluyor. Ekibin hesaplamasına göre her sinyalde yüzde 90 doğruluk sağlayan bir program, 16 sinyalden sonra yüzde 99,9 doğruluğa ulaşabilir.

Daha zor bir testte programdan, olası 39 biçimin tamamı arasından hem amino asidi hem de onun el yönünü adlandırması istendi. Program yaklaşık yarı oranında doğru sonuç verdi. Bu oran, rastgele tahminde beklenen 39'da 1 sonucundan çok daha iyi.

Karışımlarda sonuç almak daha zor oldu. Dört veya beş amino asit içeren test çözeltilerinde hesaplanan oranların bazıları gerçek değerlere yaklaştı. Ancak bir sonuçta sapma yüzde 56'ya ulaştı.

Gerçek örneklerde sonuçlar kısmen örtüştü

Ekip daha sonra gerçek örnekleri inceledi. Smithsonian'ın sağladığı bir Murchison meteoriti parçasından elde edilen özütler test edildi. Ayrıca Mars benzeri bir ortam olan Şili'deki Atacama Çölü'nün iki bölgesinden alınan topraklar da incelendi. Karşılaştırma için aynı özütler standart bir laboratuvar cihazıyla analiz edildi.

Program yalnızca güven duyduğu sinyalleri saydı ve özüt içermeyen boş örnekten gelen sinyallerin yaklaşık yüzde 93'ünü reddetti.

Her iki yöntem de meteoritteki en yaygın amino asidin glisin olduğunu belirledi. Sensör glisin oranını yüzde 48, standart cihaz ise yüzde 63 olarak hesapladı.

Diğer sonuçlar farklılaştı. Sensör, serinin meteoritteki amino asitlerin yaklaşık yüzde 12'sini oluşturduğunu belirledi. Standart yöntemde bu oran yüzde 1'in oldukça altındaydı. Sensör ayrıca iki çöl toprağı örneğinde de glutamik asit tespit edemedi.

El yönü bakımından sensör, meteoritteki aspartik asit konusunda standart yöntemle örtüştü ancak alanin ve valin konusunda aynı sonucu vermedi.

Taniguchi, Earth.com'a yaptığı açıklamada, "Bu anlamda gerçek örnekler yalnızca teknolojinin bir gösterimi değil, aynı zamanda mevcut sınırlarının da önemli bir testiydi" dedi.

Uçuşa uygun cihaz için yeni çalışmalar gerekiyor

Yazarlar, yöntemin eksiksiz bir kimyasal envanter çıkarmaktan çok bilinen moleküllerden oluşan kısa bir listeyi incelemeye uygun olduğunu belirtti. Sistem, henüz eğitilmediği bir molekülü tanıyamıyor. Karmaşık doğal örnekler de ölçümleri bulanıklaştıran arka plan sinyalleri ekliyor.

Taniguchi, uçuşa uygun bir versiyonun miktarları daha doğru ölçmesi, tanınmayan molekülleri işaretlemesi, kendi örneklerini hazırlaması ve Dünya kaynaklı kirlenmeyi dışarıda tutması gerektiğini söyledi.

Bu cihazın ayrıca titreşimlere, radyasyona ve sıcaklık değişimlerine dayanabilecek küçültülmüş elektronik sistemlere ihtiyacı olacak.

Taniguchi, "Nihayetinde örnek hazırlama, tek moleküllü elektriksel tespit ve yapay zekâ tabanlı moleküler tanımlamanın tek bir sistem olarak çalıştığı kompakt bir cihaz tasavvur ediyoruz" dedi.

Sensörün temiz bir laboratuvar tezgâhından uzakta, Mars'tan, buzlu bir uydudan veya asteroitten alınan örneklerde çalışıp çalışamayacağını yalnızca çalışan bir prototip gösterebilir.

Bitkisel süt seçerken etiketi kontrol edin

Bitkisel sütün kan şekerine etkisi; karbonhidrat miktarına, genel besin profiline, ilave şeker içerip içermediğine ve diğer özelliklerine göre değişir. Aynı türdeki ürünler arasında bile kan şekeri ve beslenme üzerindeki etkiler farklı olabilir.

Şekersiz ürünleri tercih edin. Aromasız çeşitlerin vanilya veya çikolata aromalı ürünlere göre ilave şeker içerme ihtimali daha düşük olabilir. Ancak aromasız ürünler de tatlandırılmış olabilir. Bu nedenle aromalı olup olmadığına bakmadan şekersiz ürünleri seçin veya porsiyon başına 10 gramdan az şeker içeren ürünleri hedefleyin.

Karbonhidrat miktarını da kontrol edin. Pirinç ve yulaf sütü gibi bazı çeşitler diğerlerine göre daha fazla karbonhidrat içerebilir ve kan şekerini daha fazla etkileyebilir. Ürünün Besin Değerleri etiketini dikkatle okumak önemlidir.

Protein ve sağlıklı yağ oranı daha yüksek ürünler, şekerin kan dolaşımına geçiş hızını etkileyebilir. Şeker oranı yüksek, protein ve yağ oranı düşük bir ürün kan şekerini daha hızlı yükseltebilir. Kenevir sütü gibi bazı bitkisel sütler ise düşük karbonhidrat ve şeker içeriğinin yanında protein ve yağ da sağlar.

Porsiyon miktarını göz önünde bulundurun. Yulaf sütünü içmek, gevrekle tüketmek, kahveye eklemek veya yemek pişirmede kullanmak gibi farklı tüketim biçimleri, alınan karbonhidratın toplamını artırabilir. Bu miktar, kan şekerini takip eden kişilerin hesabına katması gereken düzeye ulaşabilir.

Bitkisel sütlerin besin değerleri

Ürüne göre ayrıntılar değişse de aşağıdaki değerler, şekersiz bitkisel sütlerin bir fincan başına genelleştirilmiş besin bilgilerini gösterir.

Yulaf sütü: 110 kalori, 1,6 gram protein, 13,1 gram karbonhidrat, 5 gram şeker ve 1,2 gram lif.

Şekersiz badem sütü: 39 kalori, 1 gram protein, 3,4 gram karbonhidrat, 2,1 gram şeker ve 0,5 gram lif.

Şekersiz soya sütü: 93 kalori, 8,7 gram protein, 3,2 gram karbonhidrat, 1,4 gram şeker ve 0 gram lif.

Hindistan cevizi sütü: 76 kalori, 0,5 gram protein, 7,1 gram karbonhidrat, 6,1 gram şeker ve 0 gram lif.

Pirinç sütü: 115 kalori, 0,7 gram protein, 22,4 gram karbonhidrat, 13 gram şeker ve 0,7 gram lif.

Bitkisel süt ile inek sütü arasındaki fark

Bitkisel sütler kan şekerini süt ürünlerinden elde edilen sütten farklı şekilde etkileyebilir. Bu nedenle bitkisel sütü süt ürünü yerine kullanırken iki ürünü kan şekeri açısından tamamen birbirinin yerine geçebilecek seçenekler olarak değerlendirmemek gerekir.

Bitkisel sütlerdeki şekerler genellikle serbest şeker kabul edilirken süt ürünlerinden elde edilen sütteki şekerler bu kapsamda değerlendirilmez. Bunun nedenlerinden biri, bitkisel sütlerde bulunan glikoz, sukroz ve maltoz gibi bazı başlıca şekerlerin, süt ürünlerinden elde edilen sütteki temel şeker olan laktoza göre daha yüksek glisemik indeks değerine sahip olmasıdır.

Bitkisel süt tüketirken nelere dikkat edilmeli

Bitkisel sütler, antinutrient bileşikler içerebildikleri için minerallerin ve vitaminlerin biyoyararlanımı açısından süt ürünlerinden elde edilen süte göre daha düşük olabilir. Ürünü tüketmeden önce iyice çalkalamak önemlidir; çünkü vitamin ve mineralleri içeren tortu dibe çökebilir.

Kalsiyum veya D vitaminiyle zenginleştirilmemiş bitkisel sütleri tüketiyorsanız kemik sağlığını desteklemek için bu besin öğelerini başka kaynaklardan aldığınızdan emin olun.

Sağlıklı böbrekler her gün bir muzu genellikle kaldırabilir

Vücudun sinir sinyallerini iletmesi ve kasların kasılıp gevşemesi için potasyuma ihtiyacı vardır. Muz, bu mineral açısından zengin bir besindir. Orta boy bir muz yaklaşık 422 miligram potasyum içerir ve tüketildikten sonra potasyumun yaklaşık yüzde 90'ı kan dolaşımına emilir.

Böbrekler, potasyum düzeyini sağlıklı aralıkta tutmak için mineralin ne kadarının kan dolaşımında kalacağını ve ne kadarının idrarla atılacağını düzenler. Böbrek fonksiyonu normal olan kişilerde her gün bir veya daha fazla muz yemek genellikle sorun oluşturmaz.

National Institutes of Health'e göre böbrekler normal çalıştığında, besinlerden yüksek miktarda potasyum alınması çoğunlukla risk taşımaz. Bunun nedeni, böbreklerin fazla potasyumu uzaklaştırabilmesidir.

Muzdaki potasyum böbreklere ve tansiyona katkı sağlayabilir

Potasyum, kan damarlarının gevşemesine ve vücudun fazla sodyumdan kurtulmasına yardımcı olarak sağlıklı tansiyonu destekleyebilir. Bu durum böbrek sağlığına da katkı sağlayabilir.

Normal tansiyonu korumak, potasyumu filtreleyen böbreklerdeki küçük kan damarları üzerindeki baskıyı azaltır. Yüksek tansiyon zaman içinde bu damarlara zarar verebilir ve böbreklerin fazla potasyumu uzaklaştırma yeteneğini azaltabilir.

Dengeli beslenmenin parçası olarak bir muz, günlük potasyum alımına katkıda bulunabilir. Amerika Birleşik Devletleri'nde sağlıklı yetişkinler için önerilen günlük hedefler erkeklerde 3.400 miligram, kadınlarda ise 2.600 miligramdır.

Bu değerler üst sınır değil, alım hedefidir. Böbrekleri sağlıklı kişiler için besinlerden bu miktarların üzerinde potasyum almak genellikle güvenli kabul edilir.

Kronik böbrek hastalığının erken evrelerinde muz tüketimi uygun olabilir

Kronik böbrek hastalığında böbrekler kandaki atıkları ve fazla sıvıyı uzaklaştırmanın yanı sıra potasyum ve sodyum gibi mineralleri dengede tutma konusunda daha az başarılı olabilir.

Kronik böbrek hastalığı genel olarak ilerleyici bir hastalıktır ve 1'den 5'e kadar evrelere ayrılır. Hastalık bazı kişilerde zamanla kötüleşirken, bazı kişilerde sabit kalabilir.

Hastalığın erken evrelerinde böbrekler kandaki potasyum düzeyini çoğu zaman sağlıklı aralıkta tutabilir. Buna rağmen sağlık ekibi, potasyum düzeylerinin bu aralıkta kaldığından emin olmak için düzenli kontroller yapar.

Kronik böbrek hastalığı bulunan herkesin potasyumu kısıtlamasını gerektiren tek bir evre yoktur. Hatta 3. evrede bile sağlık ekibi, kan ve idrar testleri gerektiğini gösterirse beslenme değişikliği önerebilir.

İlerlemiş kronik böbrek hastalığında muz tüketimi risk oluşturabilir

Böbrek fonksiyonu azaldıkça, özellikle kronik böbrek hastalığının 4. ve 5. evrelerinde, böbrekler kandaki yeterli potasyumu uzaklaştırmakta zorlanabilir. Bu durumda her gün muz yemek, diğer yiyecek ve içeceklerle alınan potasyuma eklenerek endişe yaratabilir.

Kandaki potasyum düzeyi çok yükseldiğinde hiperkalemi adı verilen durum ortaya çıkabilir. Hiperkalemi, kalp atışını ve kasları kontrol eden elektrik sinyallerini bozabilir.

Daha hafif vakalarda belirgin bir belirti görülmeyebilir ve durum yalnızca kan testiyle saptanabilir. Ağır vakalarda ise şiddetli halsizlik, çarpıntılı veya düzensiz kalp atışı, nefes darlığı ya da göğüs ağrısı görülebilir.

Kronik böbrek hastalığı bulunan, özellikle hemodiyaliz gören ve hiperkalemi tanısı alan kişilere şu önerilerde bulunulabilir:

Muz, patates, domates ve kuru meyve gibi potasyum açısından zengin besinlerin porsiyonlarını kontrol etmek.

Paketli gıdaların içeriğini, özellikle potasyum klorür başta olmak üzere potasyum katkı maddeleri açısından incelemek.

Potasyum bazlı tuz ikamelerinden kaçınmak.

Potasyum takviyeleri ile potasyum içeren multivitamin ve elektrolit ürünlerinden kaçınmak ya da bunları sınırlamak.

Kronik böbrek hastalığında muz miktarını kan testleri belirlemeli

Kronik böbrek hastalığında beslenme kararları yalnızca hastalığın evresine göre değil, kan ve idrar testi sonuçlarına göre verilmelidir.

Başlıca testler arasında kan potasyumu, tahmini glomerüler filtrasyon hızı ve idrar albümin-kreatinin oranı bulunur. Kan potasyumu testi, düşük, normal veya yüksek düzeyleri gösteren bir aralık sunar.

Tahmini glomerüler filtrasyon hızı (eGFR) kan testi, böbreklerin kanı ne kadar iyi filtrelediğini tahmin eder. İdrar albümin-kreatinin oranı (uACR) ise böbrek hasarına işaret edebilecek bir idrar proteinini kontrol eder.

Değerler anormalse böbrek diyetisyeni, güvenle kaç muz tüketilebileceğini belirlemeye yardımcı olabilir. Beslenme planları böbrek fonksiyonuna, genel sağlık durumuna ve kullanılan ilaçlara göre kişiye özel hazırlanır.

Bu ilaçlar arasında potasyum düzeylerini yükseltebilen ACE inhibitörleri, anjiyotensin reseptör blokerleri (ARB'ler) ve yüksek tansiyon ile böbrek hastalığını tedavi etmek için kullanılan spironolakton da bulunur.