Çevredekilerin ihbarı üzerine olay yerine itfaiye ekipleri sevk edildi.

İtfaiye ekiplerinin müdahale ettiği yangın kısa sürede söndürüldü.

Lübnan resmi haber ajansı NNA'ya göre, İsrail ordusunun, Nebatiye kentinde düzenlediği saldırıda 1 kurye hayatını kaybetti. Sur kentine bağlı Ayn Dibal beldesinde bir eve düzenlenen hava saldırısında da 1 kişi öldü.

Sağlık Bakanlığı, Nebatiye kentine bağlı Habbuş beldesine düzenlenen hava saldırısında 5 kişinin yaşamını yitirdiğini, 2 kişinin yaralandığını açıkladı.

Bakanlık ayrıca İsrail uçaklarının Mecdel Sil beldesinde de bir ambulansın hedef alındığı saldırıda 1 sağlık çalışanının öldüğünü, 1 kişinin yaralandığını bildirdi.

İsrail ordusunun, kentin Meyfedun beldesi yolunda araç taşımak için kullanılan bir treyleri hedef aldığı saldırıda 1 kişi hayatını kaybetti.

İsrail ordusu ayrıca bugün güneydeki Hasada, Hiraç Serire, Batı Zavtar, Suvana, Dıbbin, Bulat, Sadikin, Beraşit, Haurf, Düveyr, Doğu Zavtar, Arnun, Dibbin, Deyr ez-Zelrani, el-Kifur, Kalavay, Burc Kalavay, Ganduriye, Fırun, Kefr Rumman, Ramiye ve Ayta eş-Şaab beldelerini de hedef aldı.

Haruf'taki saldırıda 1 kişi yaşamını yitirirken, Düveyr'de ise 3 kişi öldü.

Sur kentine bağlı Sarifa, Abbasiye, Bediyas, Mecadil ve Cuviye beldelerinin hedef alındığı İsrail saldırılarında ise Cuviye'de 1 kişi yaralandı.

İsrail ordusu, Sayda kentine bağlı Arzay beldesi çevresine de saldırılar gerçekleştirdi.

Öte yandan İsrail'e ait insansız hava araçları da güneydeki Kefer Sir ve Dıbbin beldelerini bombaladı.

İSRAİL'İN LÜBNAN'A SALDIRILARI VE ATEŞKES

İsrail ordusu, Lübnan'a 2 Mart'ta yoğun hava saldırıları başlatarak, ülkenin güneyinde birçok beldeyi işgal etmişti.

Lübnan hükümeti de bu sürede ülkede yerinden edilenlerin sayısının 1 milyonu aştığını açıklamıştı.

Lübnan Sağlık Bakanlığı, 2 Mart'tan beri İsrail saldırılarında 2 bin 700'den fazla kişinin öldüğünü bildirmişti.

ABD Başkanı Donald Trump, 24 Nisan'da yaptığı açıklamada, Lübnan ile İsrail arasında 17 Nisan'da yürürlüğe giren 10 günlük geçici ateşkesin 3 hafta daha uzatıldığını duyurmuştu.

Ateşkese rağmen İsrail ordusu Lübnan'ın güneyindeki saldırılarını ve ev yıkımlarını sürdürürken, Hizbullah ise ateşkesi ihlal ettiği gerekçesiyle İsrail birliklerine saldırılar düzenliyor.

Etkinlikte, iki ülkede sürdürülebilir ekonomik büyümeyi desteklemek amacıyla ticaret ve yatırım başta olmak üzere işbirliği yapılabilecek sektörler ele alındı.

Forumun açılışında konuşan Etiyopya Dışişleri Bakanlığı Avrupa ve Amerika İşleri Genel Müdürü Büyükelçi Meles Alem, ülkesinin yabancı yatırımcıların katılımını artırmayı hedefleyen kapsamlı makroekonomik reformlar yürüttüğünü belirtti.

Alem, Türk yatırımcılarını Etiyopya'daki fırsatları değerlendirmeye davet etti.

AA muhabirine foruma ilişkin değerlendirmelerde bulunan Türkiye'nin Addis Ababa Büyükelçisi Berk Baran, Türkiye ile Etiyopya arasındaki ilişkilerin köklü bir geçmişe dayandığını söyledi.

Etiyopya'nın son yıllarda kaydettiği ekonomik ilerlemelerle yatırım açısından önemli fırsatlar sunduğunu ifade eden Baran, Bursa Ticaret ve Sanayi Odası gibi kuruluşların ziyaretleri ile düzenlenen iş forumlarının iki ülke arasındaki ticari ilişkilerin geliştirilmesine katkı sağladığını kaydetti.

İKİ ÜLKE İŞ İNSANLARI BİR ARAYA GELDİ

Etiyopya ve Türkiye'den hükümet yetkilileri, iş dünyası temsilcileri, yatırımcılar ve özel sektör temsilcilerinin katıldığı forumda, ekonomik ve ticari ilişkilerin derinleştirilmesine yönelik değerlendirmelerde bulunuldu.

Foruma katılan şirketler, tekstil ve hazır giyim, inşaat malzemeleri ile yapı ve dekorasyon ürünleri gibi stratejik sektörlerde faaliyet gösteriyor.

Etkinlikte, Etiyopyalı ve Türk firmalar, ürünlerini, teknolojilerini ve yatırım kapasitelerini tanıtma fırsatı bulurken, ortak girişim, ticari ortaklık ve bilgi paylaşımı imkanlarını değerlendirdi.

Forum kapsamında ayrıca, iki ülke iş insanları arasında yeni ortaklıkların geliştirilmesi ve ticari bağların güçlendirilmesi amacıyla görüşmeler gerçekleştirildi.

Faili meçhul cinayetlere ilişkin soru üzerine Gürlek, göreve gelir gelmez toplumda hassasiyet oluşturan dosyalarla ilgili çalışma yaptıklarını söyledi.

Ceza İşleri Genel Müdürlüğü bünyesinde Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığı kurduklarını hatırlatan Gürlek, "Bu daire şu an itibarıyla mahkemelerden 638 dosya aldı. Öncelikle şunu hatırlatmak istiyorum, bizim savcılık makamı yerine geçip soruşturma yetkimiz yok. Soruşturma yapma yetkisi sadece savcılık makamına ait. Biz, bu dosyaları alıyoruz, savcı arkadaşlarımızın bakış açısını değiştiriyoruz." diye konuştu.

Gülistan Doku soruşturmasına değinen Gürlek, "Bu soruşturma aslında 2025 yılında gelen bir gizli tanık beyanı üzerine hareketleniyor. Bizim asıl amacımız burada empati yapmak. Sonuçta bir kızcağız, gencecik, hayatının baharında, ailesi yerine kendimizi koyuyoruz. Devlet bir de kesinlikle bir olayı çözer. Bir suç varsa mutlaka bir fail vardır. Bizim tamamen bu birimi kurma amacımız toplumda oluşan hassasiyeti dikkate almamız ve kararlılıkla da bu işin üzerine gitmemiz. Biz savcıların soruşturma yetkisine karışmıyoruz. Burada savcı arkadaşlarımıza teknik olarak destek veriyoruz, kararlılık iradesini güçlendiriyoruz." ifadelerini kullandı.

Gülistan Doku soruşturmasının firari şüphelisi Umut Altaş hakkında kırmızı bülten çıkarıldığını hatırlatan Gürlek, "Durumun hassasiyetini Amerika makamlarına da ilettim. Ben kendim de bizzat görüştüm. Özellikle biz Umut Altaş'ın iadesini ivedilikle istedik. Sağ olsun onlar da hassasiyet gösteriyor. Anlık olarak da takip ediyoruz. Bizim için önemli olan Umut Altaş'ın beyanları. Umut Altaş bence kilit bir isim. Bu Türkiye'ye geldiği zaman, beyanda bulunduğu zaman bence olayın çoğu çözülecek." dedi.

Bakan Gürlek, soruşturma kapsamında tutuklanan şüpheliler ile Gülistan Doku arasında bir irtibat bulunduğunu, bu olayın tamamen çözülmesini istediklerini vurguladı.

"HEDEF SÜREYİ AŞIYORSA BUNUN GEREĞİ YAPILACAK"

Vatandaşların yargılamaların uzamasından şikayetçi olduğunu belirten Gürlek, şöyle devam etti:

"Vatandaşta adalete karşı olan güven duygusu aslında var ama birkaç örnekten dolayı vatandaşın bir memnuniyetsizliği var. Biz bunlarla ilgili de çalışma yapıyoruz. Bir kısmını 12. Yargı Paketi'ne koymayı düşünüyoruz. Bir boşanma davası 12 yıl sürmez. Bir kira tahliye davası 4 yıl sürmez. Burada vatandaşımız mağdur. Biz empati yapıyoruz. Aynı davada bir hakim kiracı olsaydı, dava açsaydı, kendi davasına 4 yıl bakacak mıydı? Uygulamayla ilgili sorunları biliyoruz. İl ziyaretlerinde hakim ve savcı arkadaşlarla istişare halindeyiz. 12. Yargı Paketi'nde özellikle yargılamaların hızlandırılmasına ilişkin bir kısım tedbirler aldık. İnşallah bu yakın zamanda Meclis'e gelecek."

Yargıda hedef süre uygulamasının olduğunu anlatan Gürlek, "Hedef süre aşıldıktan sonra hakim-savcı arkadaşlara bir şey yapılmıyordu. Hakim-savcı hedef süreyi aşıyorsa bunun gereği yapılacak. Şimdi elbette iş yoğunluğu olabilir, personel eksikliği olabilir, teknik ve fiziki imkanlar yeterli olmayabilir. Biz zaten anlık olarak bunları görebiliyoruz ama bir hakimin şahsından kaynaklanan bir sorun varsa, hakim dosyasına çalışmıyorsa, tembellik yapıyorsa o hakimle ilgili de HSK devreye girecek, gereğini yapacağız." diye konuştu.

"YASA DIŞI BAHİS OYNAMAK KANUNUMUZDA SUÇ DEĞİL, DÜZENLEME YAPMAMIZ LAZIM"

Adalet Bakanı Gürlek, yasa dışı bahis soruşturmalarına ilişkin ise şu değerlendirmelerde bulundu:

"Ben Adalet Bakanlığına başladığım ilk gün 81 il başsavcımıza genelge gönderdim. Yasa dışı bahis, yolsuzluk ve uyuşturucu suçlarıyla mücadele konusunda kararlılıkla bütün başsavcılarımızın irade göstermesini ilettim. Maalesef yasa dışı bahis gençliğin en büyük problemi. Devlet, gençlerimizi hem fiziken hem de ruhen korumak zorunda. Yasa dışı bahis oynamak kanunumuzda suç değil. Bu konuda öncelikli olarak bir kere düzenleme yapmamız lazım. Oynayan açısından suç değil ama oynatan, yer ve imkan sağlayan, para transferini yapan, onlarla ilgili Türk Ceza Kanunu'nda düzenleme var. Yasa dışı bahisle mücadele etmemiz gerekiyor. Maalesef ben bunu gördüm, intiharlar var. Devlet, gençlerimizin geleceğini de teminat altına almak zorunda. Yasa dışı bahisle kararlılıkla mücadele ediyoruz."

Uyuşturucu kullanımı yaşına dikkati çeken Gürlek, "Bununla ilgili olarak özellikle kanunumuzda bir güncelleme yapmamız gerekiyor. Bizim kanunumuzda 'içici' tabir edilen bir deyim var. İçiciye aslında ceza var ama bu genelde 5 yıl denetimli serbestlik veriliyor, ceza davası erteleniyor. Bununla ilgili bir düzenleme yapılabilir. Elbette bu konuda da çalışmamız devam ediyor. Yasal düzenleme de yapacağız." bilgisini verdi.

"ETKİN PİŞMANLIKTAN VAZGEÇEN KİMSE YOK"

Gürlek, "İmamoğlu çıkar amaçlı suç örgütü"ne yönelik davada etkin pişmanlık hükümlerinden faydalanan bazı sanıkların ifadelerinden vazgeçtiğine dair iddiaların sorulması üzerine, "Şu ana kadar ifadesini geri çeken ya da sizin tabirinizle etkin pişmanlıktan vazgeçen kimse yok. En son Adem Soytekin vardı. Soruşturma aşamasında etkin pişmanlıkta bulunmuştu. Mahkeme aşamasında da aynı ifadeleri tekrar etti. Yani böyle bir şey yok. Dosyada sadece tanık beyanı yok. Dosyada maddi deliller var. MASAK raporları var, para hareketleri var, bir kısım sanıkların kendi ikrarı var." dedi.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca "rüşvet", "irtikap" ve "ihaleye fesat karıştırma" suçlarından yürütülen soruşturma kapsamında tutuklanan ve görevden uzaklaştırılan Uşak Belediye Başkanı Özkan Yalım ile ilgili soru üzerine Gürlek, "Özkan Yalım tutuklandı, mal varlığına el konuldu. Devam eden bir süreç var. Özel hayat kısmı bizi ilgilendirmiyor. Burada iddialar, yolsuzluk iddiası, rüşvet, ihaleye fesat karıştırma, örgüt kurma, örgüt yönetme. Yani bugün de bildiğim kadarıyla Özkan Yalım'ın da etkin pişmanlık kapsamında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından beyanlarının alındığını duydum ama ne verdiğini bilmiyoruz." ifadelerini kullandı.

Bakan Gürlek, "Özkan Yalım da mı itirafçı oldu?" sorusuna, "Etkin pişmanlık kapsamında beyanda bulundu. Soruşturma içeriğine ilişkin bilgi vermiyoruz. Bunlar zaten beyanda bulundukları zaman avukatlarıyla birlikte geliyorlar. Savcılar ifade alıyor, sorularını soruyorlar, onlar da anlatmak istediği bir şey varsa onları anlatıyorlar." cevabını verdi.

Karşılıklı ateş açılmasında Keşm Adası'ndaki "Behmen İskelesi"nin bazı ticari bölümleri hedef alındı.

Karşılıklı ateşin çatışma mı yoksa "düşman unsurların" hava saldırısı ve bu saldırıya İran hava savunma sistemlerinin yanıt vermesi mi olduğuna dair ise detay verilmedi.

İran'ın yarı resmi Tesnim Haber Ajansı, Behmen İskelesi'ne yönelik saldırılarda Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) rolü olabileceğini iddia etti.

İsrail basınına yansıyan haberlere göre, İsrailli kaynaklar İran'da yaşananlarla ilgileri olmadığını ileri sürdü.

Öte yandan İran'ın Hürmüzgan eyaletine bağlı Sirik ilçesinde de patlama seslerinin duyulduğu ancak bu seslerin Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri'nin gemi geçişleriyle ilgili uyarı atışlarından kaynaklandığı ifade edildi.

Ayrıca Tesnim Haber Ajansı, Bender Abbas'a yönelik de insansız hava aracı (İHA) saldırısı gerçekleştirildiğini duyurdu.

Tesnim, söz konusu iki İHA'nın hava savunma sistemleri tarafından etkisiz hale getirildiğini belirtti.

PATLAMA SESLERİ

İran basını ülkenin güneyindeki Bender Abbas kenti ve Keşm Adası'nda patlama seslerinin geldiğini bildirmişti.

Bazı kaynaklar, bu seslerin bir kısmının Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri tarafından bazı gemilere Hürmüz Boğazı'ndan izinsiz geçiş konusunda yapılan uyarı operasyonlarıyla ilgili olduğunu açıklamıştı.

İşte ABD/İsrail-İran savaşında dakika dakika yaşananlar:

22:52 ABD Başkanı Donald Trump, Avrupa Birliği'ne (AB) ticaret anlaşmasındaki yükümlülüklerini yerine getirmesi için 4 Temmuz'a kadar süre tanıdığını, aksi takdirde AB'ye yönelik tarifelerin daha yüksek seviyelere çıkarılacağını bildirdi.

22:34 İsrailli kaynaklar, Tel Aviv yönetiminin İran'daki patlamalarla bağlantısı olmadığını iddia etti.

22:31 İran'ın Fars Haber Ajansı: İran silahlı kuvvetleri ile düşman unsurları arasında Keşm Adası'da çatışma çıktı

21:49 İran Medyası: Bender Abbas şehri yakınlarında patlama sesleri duyuldu.

20:44 İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD-İran arasındaki müzakerelere ilişkin açıklamasında, ABD'nin İran'ın 14 maddelik planına yönelik teklifini değerlendirmeyi sürdürdüklerini ve henüz Washington yönetimine bir cevap vermediklerini söyledi.

20:42 ABD Merkezi Haberalma Teşkilatı (CIA) tarafından hazırlanan analize göre, İran'ın ciddi ekonomik zorluklarla karşılaşmadan en az üç ila dört ay ABD'nin deniz ablukasına direnebileceği savunuldu.

16:14 İran'da ABD-İsrail'in saldırılarıyla başlayan savaş sırasında uzaktan çalışan kamu personelinin 9 Mayıs itibarıyla yeniden tam zamanlı ve fiziksel mesaiye döneceği bildirildi.

14:39 Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Muhammed bin Abdurrahman Al Sani, ABD ile İran arasında diplomatik bir çözüme ulaşılması ihtimalinin yüksek olduğunu belirterek, olası bir anlaşmanın Körfez ülkeleri ve bölge çıkarlarını gözetmesi gerektiğini söyledi.

13:50 İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, ülke lideri Hamaney ile görüştüğünü açıkladı

13:35 Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noel Barrot, Hürmüz Boğazı kapalı kaldığı müddetçe İran'a yönelik yaptırımların kaldırılmasının söz konusu olmadığını belirtti.

12:38 CNN: İran'ın ABD'nin teklifine bugün cevap vermesi bekleniyor

12:30 Pakistan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Tahir Hüseyin Andrabi, ABD ile İran arasında anlaşmaya varılması konusunda umutlu olduklarını ve yakında anlaşma sağlanmasını beklediklerini bildirdi.

10:12 Trump'ın, Hürmüz Boğazı'nda mahsur kalan tarafsız ülkelere ait ticari gemilere eskort sağlamak amacıyla başlattığı, "Özgürlük Projesi" olarak adlandırdığı operasyonunu, Suudi Arabistan'ın ülkesine ait üs ve hava sahası kullanımını askıya almasının ardından durdurduğu öne sürüldü.

10:09 İran, Güney Kore'ye ait bir petrol tankerine saldırdığına dair iddiaları reddetti.

Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'ndeki yemek, basına kapalı gerçekleştirildi.

Kaya, burada yaptığı konuşmada, Anneler Günü vesilesiyle gerçekleştirdikleri etkinlikle tüm annelerin ellerinden öptüğünü söyledi.

Şehitlerin, vatan topraklarında bağımsızca yaşanabilmesi için hayatlarını feda ettiğini belirten Kaya, "Şehitlerimizin yakınları, anneleri, eşleri, kardeşleri ve aileleri bize emanet. Bu bilinçle onlara hizmet etmeyi bir şeref bildik. Sayın Cumhurbaşkanımızın bize hep söylediği gibi 'Şehit yakınlarımız bizlerin başımızın tacı.' Size hizmet etmek bizim için bir şeref, onur. Rabb'im bu ülkedeki hiçbir anneye bir daha evlat acısı yaşatmasın." dedi.

Kaya, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Cumhur İttifakı ortağı Devlet Bahçeli'nin kararlı duruşuyla Terörsüz Türkiye sürecini de başarıyla nihayete erdirmek için büyük bir gayret içerisinde olduklarını dile getirdi.

Hem Türkiye'nin daha güçlü olmasını hem de Türkiye'nin bağımsız ve hür şekilde bu coğrafyada, bölgede lider konumunun güçlenerek devam etmesini istediklerini ifade eden Kaya, şöyle konuştu:

"Bu topraklardaki hiçbir anne bir daha ağlamasın. Evladı şehit düşmesin. Ülkemizin tüm annelerinin yüzü gülsün istiyoruz. Türkiye eski Türkiye değil. Her geçen gün daha da güçlenen bir Türkiye var, bölgesinde lider. Yanı başımızda savaşların yaşandığı bu coğrafyada Türkiye bugün güvenli bir liman olarak her gün daha da güçlenerek yoluna devam ediyor. Burada sayın Cumhurbaşkanımızın güçlü ve kararlı liderliğinin de altını çizmemiz lazım. Eskiden dünya devletleri karşısında boynu bükük Türkiye'nin başbakanları vardı. Bugün uluslararası arenada, masa kuran, söz sahibi olan, diplomasiye yön veren lider konumda bir Türkiye var."

Kaya, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Terörsüz Türkiye sürecini de başarıyla sonuçlandırıp ülkenin gücüne güç katılacağını vurguladı.

"ALLAH'IN İZNİYLE TÜRKİYE'NİN ÖNÜ ÇOK AÇIK, ÇOK AYDINLIK"

Türkiye'nin ürettiği füzelerin dosta güven düşmana korku saldığını kaydeden Kaya, konuşmasını şöyle sürdürdü:

"Bugün ürettiğimiz füzemiz, Çin'i aşıp oradan Afrika'ya gidecek büyük bir menzile, güce sahip. Allah'ın izniyle Türkiye'nin önü çok açık, çok aydınlık. Biz bu ülkede hiçbir anne evlat acısı çekmesin, ağlamasın diye mücadele edeceğiz. Önce terörsüz Türkiye sonra da terörsüz bölge diyerek bu coğrafyada ülkemizi daha da güvenli bir liman haline getireceğiz. Dünyadaki bütün savaşlar bitsin diye, bütün çocukların yüzü gülsün diye mücadele eden bir Türkiye var. Filistin'deki, Arakan'daki çocukların hakkını hukukunu savunan, İran'da bombalarla katledilen çocuklara yapılan zulüm karşısında dünyada sesini yükselten bir Türkiye var. Allah'ın izniyle biz karalılıkla yolumuza devam edeceğiz."

Ülkenin çok daha güçlü olması için çalışmaya devam edeceklerini aktaran Kaya, programa katılan kadınlara gül ve çeşitli hediyeler verdi.

Haberde, ABD hükümetine sunulan analizle ilgili olarak, "Belgeye aşina dört kişinin belirttiğine göre, bu bulgu (ABD Başkanı) Donald Trump'ın savaşı sona erdirme konusundaki iyimserliği hakkında yeni soruları gündeme getiriyor." ifadesi kullanıldı.

CIA analizinde Tahran yönetiminin, ABD ve İsrail bombardımanına rağmen "önemli balistik füze yeteneklerini koruduğu" tespitine yer verildi.

Haberde ayrıca ABD'li bir yetkiliye dayandırılarak, İran'ın mobil fırlatma rampalarının yaklaşık yüzde 75'ini ve füze stoklarının yaklaşık yüzde 70'ini hala elinde bulundurduğu belirtildi.

Yetkiliye göre, İran yeraltı depolama tesislerinin "neredeyse tamamını" kurtardı ve hasar görmüş bazı füzeleri onarabildi.

Başkan Trump, dün Beyaz Saray'da düzenlediği basın toplantısında, İran için "Füzelerinin çoğu imha edildi, muhtemelen yüzde 18, 19'u kaldı ancak eskisine kıyasla çok az." demişti.

Hürmüz Boğazı'ndaki abluka için "adeta çelik bir duvar gibi" sözlerine yer veren Trump, bir gün önce de İran ekonomisinin "çöküş" eğilimi gösterdiğini, para biriminin "değersiz" olduğunu ve askerlerinin maaşlarını "ödeyemediğini" öne sürmüştü.

Verilerin elektronik ortamda gönderilmesine ilişkin usul ve esaslar, ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünce belirlenecek.

Damga Vergisi Kanunu'na eklenen hükümle, Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca söz konusu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 31 Aralık 2027'ye kadar (bu tarih dahil), daha önce ihale ilanı verilmiş olmakla birlikte son teklif verme tarihi geçmemiş olanlar dahil olmak üzere sosyal konut ve konut ile birlikte ihaleye çıkılan yapım işlerine ilişkin ihalelerde, alınan ihale kararları ve Başkanlık ile işi yüklenenler arasında düzenlenen sözleşmeler damga vergisinden istisna olacak. Bu süreyi 3 yıla kadar uzatmaya Cumhurbaşkanı yetkili olacak.

YETKİ KAT MALİKLERİ KURULUNA VERİLİYOR

Kanun'la, Kat Mülkiyeti Kanunu'nun, yöneticinin görevlerini düzenleyen hükmünde değişikliğe gidiliyor. Buna göre, yöneticiler, ana gayrimenkulün genel yönetim işleriyle korunma, onarım, temizlik gibi bakım işleri ve asansör ve kalorifer, sıcak ve soğuk hava işletmesi ve sigorta için yönetim planında gösterilen zamanda, eğer böyle bir zaman gösterilmemişse, her takvim yılının ilk ayı içinde, kat maliklerinden işletme projesi onaylanıncaya kadar avansın toplanmasından sorumlu olacak.

Düzenlemeyle yöneticinin toplayacağı avans miktarına kat malikleri kurulunca onaylanma şartı getirilerek yöneticilerin keyfi aidat belirlemesi önüne geçiliyor, aidat arttırma yetkisi kat malikleri kuruluna veriliyor.

Buna göre, işletme projesi kat malikleri genel kurulunda onaylanacak. Kat malikleri kurulunca kabul edilmiş işletme projesi yoksa en geç 3 ay içinde kat malikleri kurulunda onaylanıncaya kadar yönetici gecikmeksizin geçici bir işletme projesi yapacak.

Bu proje, kat maliklerine veya bağımsız bölümden fiilen yararlananlara, imzaları karşılığında veya taahhütlü mektupla bildirilecek ve en geç 3 ay içinde aynen veya değiştirilerek kabulüne yönelik genel kurulda karar alınacak.

Kanun'da yer alan "tahmini giderlerle diğer muhtemel giderleri karşılamak üzere her kat malikinin 'anagayrimenkulün genel giderlerine katılma' başlıklı hükmündeki esaslara göre vermesi gereken avans tutarı", "her kat malikinin ilgili maddedeki esaslara göre vermesi gereken avans tutarı" şeklinde değiştiriliyor.

Mevcut işletme projesi varsa, geçici işletme projesi için öngörülen bedel, yürürlüğü devam eden işletme projesi bedelinin takvim yılı başından geçerli olmak üzere, her yıl bir önceki seneye ilişkin olarak yeniden değerleme oranından fazla olmamak kaydıyla belirlenecek ve kat malikleri kuruluna sunulacak.

Kanun'un, "yönetim planı ve değiştirilmesi" başlıklı maddesinde yapılan değişiklikle, yönetim planının değiştirilebilmesi için toplu yapı temsilciler kurulu üyelerinin temsil ettikleri bağımsız bölümlerin tam sayısının 3'te 2'sinin oyu şart olacak.

Geçici yönetimle ilgili yönetim planı hükümleri, toplu yapı alanındaki bağımsız bölüm maliklerinin 3'te 2'sinin oylarıyla değiştirilebilecek. Yönetim planlarının bu maddeye aykırı hükümleri uygulanmayacak.

Kooperatifler Kanunu'nda yapılan değişiklikle, inşaatı tamamlayarak etaplar halinde yeniden inşaata başlayan yapı kooperatifleri, yaptıkları ve yapmayı planladıkları tüm inşaatlar tamamlanmadan iş yeri ve konutları ortaklarına tahsis etmiş olsalar dahi tahsis edilen gayrimenkullerin tapusunun devrini yapamayacak.

CEZA PUANI 200'E ULAŞANLARIN YETERLİK BELGESİ 2 YIL SÜREYLE İPTAL EDİLECEK

Kanunla, Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı doğrultusunda Çevre Kanunu'nda değişikliğe gidiliyor. Buna göre, "Çevre danışmanlık firması" tanımı yeniden düzenleniyor ve ayrıca Kanun'a "Yetkilendirilmiş kişi" tanımı ekleniyor.

Buna göre, "çevre danışmanlık firması", çevre yönetimi hizmeti kapsamında usul ve esasları ilgili yönetmelikle belirlenen başvuruları yapan, her türlü rapor ve teknik belgeyi hazırlamaya yetkili ve bunlardan sorumlu olan, aylık faaliyet raporunda aykırılıkları tespit ederek Bakanlığa bildirmekle yükümlü olan, hizmet verdiği tesis ve işletme çalışanlarına ve sorumlularına çevresel konularda eğitim veren, nitelik ve nicelikleri ilgili yönetmelikle belirlenen mühendislik ve fen fakültesi mezunlarından çevre yönetimi hizmeti yeterlik belgesine sahip olan kişileri bünyesinde çalıştıran, ortaklık payı bakımından ortaklarının yüzde ellisinden fazlası çevre yönetim hizmeti yeterlik belgesine sahip ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yetkilendirilen tüzel kişiliği ifade edecek.

"Yetkilendirilmiş kişi" ise çevre yönetimi hizmeti vermek üzere Bakanlıkça yetkilendirilen, üniversitelerin mühendislik veya fen fakültelerinin ilgili yönetmelikte belirlenen bölümlerinden mezun olan kişileri tanımlayacak.

Kanunla, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Kanun'daki idari nitelikteki cezalara yönelik düzenleme yapılıyor. Kanun'un ilgili hükmünde öngörülen çevre yönetimi hizmeti almayanlardan, çevre yönetim birimini kurmayanlara ya da çevre danışmanlık firmalarından hizmet almayanlara 209 bin 624 lira, çevre mühendisi veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişiyi bulundurmayanlara 139 bin 746 lira idari para cezası kesilecek.

Faaliyetleri sonucu çevre kirliliğine neden olacak veya çevreye zarar verecek kurum, kuruluş ve işletmeler çevre yönetimi hizmeti almakla yükümlü olacak. Bu konuyla ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek.

Kanun'daki "faaliyetleri sonucu çevre kirliliğine neden olacak veya çevreye zarar verecek kurum, kuruluş ve işletmeler çevre yönetimi hizmeti almakla yükümlüdürler" hükmünü yerine getirmeyen ve/veya tespit edilen aykırılıkları aylık faaliyet raporunda belirtmeyen çevre danışmanlık firmalarına 75 bin lira idari para cezası verilecek. Ayrıca çevre yönetimi hizmeti verenlere, esasları ilgili yönetmelikte belirlenen yükümlülükleri yerine getirmedikleri takdirde ceza puanı uygulanacak, uygulanan ceza puanının 4 yıl içerisinde 100 puana ulaşması durumunda yeterlik belgesi 180 gün süreyle askıya alınacak. Uygulanan ceza puanının 4 yıl içerisinde 200 puana ulaşması durumunda yeterlik belgesi 2 yıl süreyle iptal edilecek.

Faaliyetleri sonucu çevre kirliliğine neden olacak veya çevreye zarar verecek kurum, kuruluş ve işletmeler çevre yönetimi hizmeti almakla, çevre danışmanlık firmaları ise çevre yönetimi hizmeti verdikleri kurum, kuruluş ve işletmelerin çevre mevzuatına aykırı fiillerini Bakanlığa bildirmekle yükümlü olacak. Çevre danışmanlık firmasının asgari hizmet bedel tarifesi ile bu maddeye ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek. Bu hükmün yürürlük tarihinden önce kurulmuş olan çevre danışmanlık firmalarının kuruluş şartlarına ilişkin müktesep hakları saklı olacak.

Kanunla, Toplu Konut Kanunu'nda değişikliğe gidiliyor. Buna göre, Kanun'un "Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından yapılan taşınmaz mülkiyetinin devrini amaçlayan gayrimenkul satış sözleşmeleri ile gayrimenkul satış vaadi sözleşmelerinde resmi şekil şartı aranmaz" hükmü kapsamındaki sözleşmeler ile taşınmaz satışlarına yönelik sözleşme ilişkisi kurulmadan önce alıcılar tarafından imzalanması gereken başvuru evrakları, müzakere tutanakları ve buna benzer diğer evraklar, yazılı şekilde veya uzaktan iletişim araçları kullanılarak mesafeli olarak ya da mesafeli olsun olmasın bir bilişim veya elektronik haberleşme cihazı üzerinden gerçekleştirilecek ve karşı taraf kimliğinin doğrulanmasına imkan verecek yöntemler yoluyla düzenlenebilecek.

Yükümlülüklerini yerine getirmeyen hak sahibinin vefatı neticesinde yasal mirasçılarının mirasçılık sıfatlarını gösteren bir belgeyi sunmaması halinde Başkanlık, adli makamlardan herhangi bir yetki almaksızın mirasçılık belgesi düzenlenmesi için mahkeme veya noterliğe başvurabilecek. Başkanlık, görevleri ile ilgili dava ve icra işlemlerinde teminat yatırmaktan muaf olacak.

Buna göre, yeni yerleşim alanı olarak belirlenen sosyal konut alanı içerisinde bulunan yerlerde, kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazlardan uygulamaya dahil edilecekler ile özel mülkiyete tabi diğer bütün taşınmazlar için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından ilgisine göre devir veya acele kamulaştırma kararı alınabilecek. Kamulaştırma işlemleri Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından yürütülecek.

Kanunla, İmar Kanunu'nda yapılan düzenlemeyle, şantiye şefi şantiyede yürütülen günlük işlerin ve çalışan yetki belgeli ustaların kaydını Bakanlıkça belirlenecek usule uygun tutmak zorunda olacak.

Kullanıma yönelik belgeye sahip yapılarda, yapı sahibinin süresi içerisinde başvurusu üzerine yangın güvenliğine yönelik periyodik kontroller yapılacak. Bu kontroller, belediyelerin ilgili itfaiye teşkilatı veya itfaiyenin gerekli gördüğü durumlarda binalarda yangından korunma önlemleri ve yangın söndürme sistemleri hakkında Bakanlıkça veya Bakanlığın yetkilendirdiği kurum ve kuruluşlarca verilen eğitim ve sınavda başarı göstererek yetkilendirilen yangın güvenlik uzmanları tarafından yangın güvenlik raporu düzenlenmek suretiyle gerçekleştirilecek. Bu hüküm kapsamında gerekli kontrollerin yapılması ve raporların hazırlanması amacıyla belediyeler gerekli tedbirleri alacak. Yapı denetim kuruluşlarında görev alan denetçilerin hangi yapılarda hangi tarih aralığında görev aldıkları, Bakanlıkça kurulacak elektronik sistem üzerinden takip edilecek. Yapı ruhsatında bu kişilerin isim ve imzaları yer almayacak.

Yangın güvenliğine yönelik periyodik kontrollerde tespit edilen eksiklikler 6 aydan fazla olmamak üzere ilgili idare tarafından verilen süre içinde giderilerek geçerli yangın güvenlik raporu alınacak. Esaslı tadilat gerektiren eksiklikler, ilgili idareden alınacak ruhsat veya izinle yapılacak. İlgili idarece verilecek süre ruhsat veya izin tarihinden itibaren başlayacak.

ENERJİ KİMLİK BELGESİ UZMANLARINA İLİŞKİN İDARİ YAPTIRIMLAR

Kanunla, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yetkilendirilen enerji kimlik belgesi uzmanlarına ilişkin idari yaptırımlar düzenleniyor.

Düzenleme ile sahte belge kullanılarak temin edilen müteahhitlik sınıflandırma belgesi ile başlanılan yapının ruhsatının ve 5 yıl süre ile belge numarasının iptal edileceği hükme bağlanıyor. Ruhsata tabi olup ruhsat alınmaksızın veya izin alınmaksızın yapılacak yapılarda kullanılmak amacıyla hazır betonu piyasaya arz eden ya da piyasada bulunduran kişiler, ilgili idare tarafından 500 bin lira idari para cezası ile cezalandırılacak.

Kanunla, binaların yangından korunmasına ilişkin periyodik denetimlerde görev alacak yangın güvenlik uzmanlarına, kontrole tabi yapılara ve kontrollerin süresine, alınacak ücretlere, yangın güvenlik uzmanlarının nitelikleri, görev ve sorumluluklarına ilişkin usul ve esaslar ile özellik arz eden yapıların tasarımı ile yapılarda sürdürülebilirliğin sağlanması, enerji verimliliği, yangından ve gürültüden korunma gibi özel çalışma koşullarına yönelik mimarlık ve mühendislik hizmetlerini yürütecek uzmanların nitelikleri ve belgelendirmelerine ilişkin usul ve esaslar Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelik ile belirlenecek.

Kadastro Kanunu'nda yapılan düzenleme ile kadastro sırasında veya sonrasında yapılan işlemlerle geometrik durumları kesinleşmiş taşınmazlarda ölçü, sınırlandırma, tersimat ve hesaplamalardan doğan düzeltme, taşınmaz malikleri ile diğer hak sahiplerine tebliğ olunacak.

Tebliğ tarihinden başlayan 30 gün içinde düzeltmenin kaldırılması yolunda sulh hukuk mahkemesinde dava açılmadığı takdirde, yapılan düzeltme kesinleşecek. Tapu planının oluşturulduğu tarihte elde edilen ölçü ve hesaplamalar sonucunda bulunan koordinat, yüzölçümü gibi değerlerin, güncel teknolojiler kullanılarak yeniden hesaplanan değerleri arasındaki miktar, fark olarak tanımlanacak.

Tapu planının üretim yöntemi ve ölçeğine göre hesaplanan taşınmazın zemindeki sınırları ile ölçü ve yüzölçümü değerleri arasındaki ölçü ve hesaplama tekniğine göre bilimsel olarak kabul edilebilir fark, yanılma sınırı (tecviz) olarak tanımlanacak. Fark, yanılma sınırı içinde veya dışında olabilecek. Hata, farkın yanılma sınırını aştığı durumlarda olacak. Kadastro sırasında veya sonrasında yapılan işlemlerle geometrik durumları kesinleşmiş taşınmazlarda ölçü, sınırlandırma, tersimat ve hesaplamalardan doğan yanılma sınırı dışındaki farklar ilgilinin müracaatı veya kadastro müdürlüğünce resen düzeltilecek. Yanılma sınırının içindeki farklar aynı usulle düzeltilebilecek. Yapılacak düzeltme işlemlerinde farkın tamamı düzeltmeye konu edilecek.

Kanunla, Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanunu'nda da düzenlemeye gidiliyor. Buna göre, mahalli idareler, bağlı kuruluşları, mahalli idare birlikleri ve bunlar tarafından kurulan şirketler ile bunların doğrudan doğruya ya da dolaylı olarak, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlasına sahip şirketlerin yeni şirket kurması, kooperatif kurması, yarısından fazla hissesine sahip kooperatiflerin yeni şirket veya kooperatif kurması, mevcut veya kurulacak şirketlere veya kooperatiflere sermaye katılımında bulunulması, bedelsiz devir yoluyla gerçekleşenler de dahil her türlü hisse edinimi, şirket veya kooperatife ortak olunması Cumhurbaşkanının iznine tabi olacak.

Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunu'nda yapılan düzenleme ile hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmazlar ile Bakanlığın bağlı, ilgili, ilişkili kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazların, bunların arasında gerçekleştirilecek devir işlemlerinde, taşınmazlar mülkiyet sahibi idarenin yazısına istinaden resen tescil edilecek.

Kanunla, kamu idarelerine tahsisli Hazine taşınmazlarının tahsislerinin kaldırmasına, kanun gereği tahsis amacı değiştirilerek Hazine adına tescili gereken yerlerin resen tesciline, kamu hizmetlerine ayrılan yerler ile kamu hizmetleri için ihtiyaç duyulan yerlerin bedelsiz olarak Hazine adına tesciline, bu taşınmazların Bakanlık veya Bakanlığın bağlı, ilgili ve ilişkili kurum, kuruluş ve bunların müessese, bağlı ortaklık ve iştiraklerine bedelsiz devredilmesine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca karar verilecek.

Düzenlemeyle atıl durumda kalan taşınmazların kentsel dönüşüm projeleri, sosyal konut projeleri, çeşitli sosyal ve kültürel donatıları da barındıran yeni yaşam alanlarının oluşturulması gibi farklı proje ve yatırımlarda kullanılması sağlanarak kentlerin daha planlı ve sağlıklı alanlara dönüştürülmesi amaçlanıyor.

Kanunla, taşınmazların değerlendirilmesinde elde edilen gelirin yüzde 40'ının değerlendirmeyi yapan idareye aktarılması, yüzde 60'ının ise değerlendirmeyi yapan idare, kurum veya kuruluş ve bunların müessese, bağlı ortaklık ve iştiraki tarafından kullanılmasına yönelik düzenleme yapılıyor.

Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunu'na eklenen hükümle, Akşehir Gölü çevresindeki bazı taşınmazlara ilişkin mülkiyet sorununun çözümüne yönelik düzenlemeye gidiliyor.

Buna göre, Göl'ün, Konya'nın Akşehir ve Tuzlukçu ilçelerinde yer alan kıyı kesimine ait, Kıyı Kanunu'nun ilgili hükmü kapsamında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca onaylanarak 27 Nisan 2023'te tespit edilen kıyı kenar çizgisine göre kıyıda kalmayan, ancak 4 Ocak 2019'da tespit edilen kıyı kenar çizgisine göre kıyıda kalan yerlerde, söz konusu Kanun'daki bu alana yönelik hükümler, 4 Ocak 2019 yerine 27 Nisan 2023, 2 yıl olarak belirlenen başvuru süreleri ise bu düzenlemenin yürürlük tarihi dikkate alınarak uygulanacak.

TBMM Genel Kurulunda kabul edilen, Tapu Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla, Yapı Denetimi Hakkında Kanun'daki "laboratuvar" tanımında değişikliğe gidiliyor. Kanuna "beton üreticisi" ve "zemin ve temel etüt kuruluşu" tanımları ekleniyor.

Zemin ve temel etüt kuruluşu ortaklarından en az birinin jeoloji, jeofizik veya inşaat mühendisi olması gerekecek.

Yeni iş almaktan men cezası alan yapı denetim kuruluşunun ortakları ceza süresince, faaliyete son verme cezası alan yapı denetim kuruluşunun ortakları ise 3 yıl süreyle herhangi bir yapı denetim veya zemin ve temel etüt veya laboratuvar kuruluşunda teknik bir görev alamayacak ve başka bir yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunun ortağı olamayacak.

Yapı denetim kuruluşlarına son 5 takvim yılı içerisinde 3 ayrı teknik inceleme raporu kapsamında 3 adet idari müeyyide uygulanmasına sebebiyet vererek kayıtları tutulan denetçi mimar ve denetçi mühendisler ile diğer teknik personel, Merkez Yapı Denetim Komisyonunun kararı ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının onayıyla 3 yıl süreyle herhangi bir yapı denetim veya zemin ve temel etüt veya laboratuvar kuruluşunda teknik bir görev alamayacak ve başka bir yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunun ortağı olamayacak.

Bu kişilere numune alınması, taşınması, laboratuvara teslim alınması, laboratuvarda kürlenmesi, arazi veya sondaj çalışmaları, deneylerin yapılması, raporlanması, izlenmesi ve denetlenmesi süreçlerinde ilgili standartlara ve mevzuata uymadığının tespiti ile yapı denetimi hizmet sözleşmelerine ilişkin hükmün ilgili düzenlemesi uyarınca akdedilen sözleşme hükmü doğrultusunda numune alımına gitmediği veya sözleşmeye aykırı hareket ettiğinin tespiti halinde idari para cezası uygulanacak.

İdari müeyyideler ve teminata ilişkin hükmün ilgili düzenlemeleri laboratuvar kuruluşu ile zemin ve temel etüt kuruluşu hakkında, üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri ise beton üreticisi hakkında uygulanan idari müeyyideler için de geçerli olacak.

Yeni iş almaktan men cezası alan laboratuvarın ortakları ceza süresince, faaliyete son verme cezası alan laboratuvarın ortakları ise 3 yıl süreyle herhangi bir yapı denetim veya zemin ve temel etüt veya laboratuvar kuruluşunda teknik bir görev alamayacak ve başka bir yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunun ortağı olamayacak.

Laboratuvar kuruluşunun, ilgili hüküm kapsamında izin belgesinin iptaline sebebiyet veren veya laboratuvar kuruluşuna son 5 takvim yılı içerisinde 3 ayrı değerlendirme raporu kapsamında 3 adet idari para cezası uygulanmasına sebebiyet vererek kayıtları tutulan denetçi mühendisler ile teknik personel 3 yıl herhangi bir yapı denetim veya zemin ve temel etüt veya laboratuvar kuruluşunda teknik bir görev alamayacak ve başka bir yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunun ortağı olamayacak.

Laboratuvar kuruluşlarının, denetçi mimar ve denetçi mühendislerin, zemin ve temel etüt kuruluşlarının izin belgesi alma safhasında gerçeğe aykırı belge düzenlediğinin izin belgesi verildikten sonra anlaşılması halinde, izin belgesi derhal iptal edilecek.

Yapı denetim kuruluşlarından, zemin ve temel etüt kuruluşlarından ve laboratuvar kuruluşlarından Bakanlıkça teminat alınacak. Yapı denetim izin belgelerinin ve zemin ve temel etüt kuruluşlarının izin belgelerinin vizesi aşamasında, laboratuvar kuruluşlarının ise izin belgelerinin her üçüncü vizesi aşamasında, teminatını o yıl için belirlenen teminat bedeline tamamlaması istenecek.

Kanun'da öngörülen yapı denetim kuruluşları, beton üreticileri, zemin ve temel etüt kuruluşları ve laboratuvar kuruluşları hakkında Bakanlıkça uygulanacağı belirlenen idari müeyyideler ilgili genel müdür, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünce uygulanacağı belirlenen idari müeyyideler ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürü tarafından uygulanacak.

İDARİ PARA CEZALARI

Laboratuvar kuruluşunda görevliyken çalıştığı laboratuvardaki idari görev dışında başka işte çalışan laboratuvar denetçilerine ve teknik elemanlarına İl Yapı Denetim Komisyonunun teklifi üzerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünce 50 bin lira idari para cezası verilecek.

Beton üreticisine, yapının denetimi için alınan sertleşmiş beton (karot) deney sonuçlarının ilgili standardı sağlamadığının tespiti hallerinde İl Yapı Denetim Komisyonunun teklifi üzerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünce 500 bin lira idari para cezası kesilecek.

Beton üreticisine, Bakanlıkça yönetilen izleme sistemi kapsamında dökülen betonlarda, mikser etiketi ve/veya kare kodlu irsaliyenin bulunmaması ve/veya mikser etiketi ile karekodlu irsaliyenin uyuşmaması hallerinde İl Yapı Denetim Komisyonunun teklifi üzerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünce 250 bin lira idari para cezası verilecek.

Kanunla laboratuvarlar tarafından verilen hizmetler için azami bedelin yanında asgari bedel de getiriliyor. Laboratuvarların beton deneyine ilişkin alacakları bedellerin, beton kalitesinin düşmesinin engellenmesi amacıyla asgari bedelin de belirleneceği hüküm altına alınıyor.

Laboratuvarlar tarafından verilen hizmetlerin asgari ve azami bedeli ve bu bedelin kimin tarafından karşılanacağı, Kanun uyarınca denetlenerek inşa edilen yapılara bina kimlik sertifikası verilmesi ve düzenlenecek meslek içi eğitimlere ilişkin usul ve esaslar Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca hazırlanan yönetmeliklerle düzenlenecek.

ZEMİN VE TEMEL ETÜT KURULUŞLARINA YÖNELİK DÜZENLEMELER

Kanun kapsamında yapılacak yapıların zemin ve temel etütleri Bakanlıkça izin belgesi verilen zemin ve temel etüt kuruluşları tarafından yapılacak.

Öte yandan, Genel Kurulda AK Parti'nin kabul edilen önergesiyle 30 Eylül 2026 olan hükmün yürürlük tarihi 31 Aralık 2026 olarak değiştirildi.

Zemin ve temel etüt hizmet sözleşmeleri, zemin ve temel etüt kuruluşları ile proje müellifleri veya yapı sahipleri arasında imzalanacak. Bu sözleşmenin usul ve esasları Bakanlıkça belirlenecek.

Zemin ve temel etüt hizmet bedeli, zemin ve temel etüt kuruluşlarının hizmet bedellerinin ödenmesinde kullanılmak üzere hizmet alan proje müellifi veya yapı sahibince il muhasebe birimlerinde açılacak emanet nitelikli hesaba yatırılacak. Yatırılan tutarın yüzde 2'si ruhsatı veren idarenin, yüzde 2'si Bakanlık bünyesinde bulunan döner sermaye işletmesinin, yüzde 10'unu geçmeyecek şekilde Bakanlıkça belirlenen oranı ise zemin ve temel etüt altyapısı ve sistemleri hakkında hizmet sağlamak üzere Bakanlıkça belirlenen kurum veya kuruluşun hesabına aktarılacak. Bakanlık, bu oranları 2 katına kadar artırmaya ve yarısına kadar indirmeye yetkili olacak.

Zemin ve temel etüt kuruluşlarının sınıflandırılması, bir ilde faaliyet gösterebilecek olan kuruluş sayısının belirlenmesi ile kuruluş safhasında sahip olunması gereken asgari nitelikler, izin belgesinin geçici olarak geri alınmasına ilişkin şartlar, görevleri ile çalışma usul ve esasları, zemin ve temel etüt kuruluşlarında görev alacak personelde aranacak nitelik, tecrübe ve bunların istihdam şartları ile görev ve sorumlulukları, hizmet bedelinin belirlenmesi ve ödenmesine ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça hazırlanan yönetmeliklerle düzenlenecek.

Zemin ve temel etüt kuruluşuna, zemin ve temel etüdüne esas arazi veya sondaj çalışmaları, numune alınması, saklanması, taşınması, laboratuvara teslimi, raporlanması, izlenmesi ve denetlenmesi süreçlerinde ilgili standartlara ve mevzuata uymadığının tespiti, laboratuvar deneylerini Bakanlıktan izin belgeli laboratuvarlara yaptırmadığının tespiti hallerinde İl Yapı Denetim Komisyonunun teklifi üzerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünce 200 bin lira idari para cezası verilecek.

Zemin ve temel etüt kuruluşunun, gerçeğe aykırı zemin ve temel etüt raporu vermesi veya zemin ve temel etüt raporunun yapının statik hesaplarının hatalı yapılmasına sebebiyet vermesi halinde izin belgesi Merkez Yapı Denetim Komisyonunun teklifi üzerine Bakanlıkça iptal edilerek faaliyetine son verilecek ve teminatı irat kaydolunacak. Faaliyete son verme cezası alan zemin ve temel etüt kuruluşunun ortakları 3 yıl süreyle herhangi bir zemin ve temel etüt, yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunda teknik bir görev alamayacak ve başka bir zemin ve temel etüt veya yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunun ortağı olamayacak. Zemin ve temel etüt kuruluşunun ilgili hüküm kapsamında izin belgesinin iptaline sebebiyet veren veya zemin ve temel etüt kuruluşuna son 5 takvim yılı içerisinde 3 ayrı değerlendirme raporu kapsamında 3 adet idari para cezası uygulanmasına sebebiyet vererek kayıtları tutulan teknik personel 3 yıl süre ile herhangi bir zemin ve temel etüt, yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunda teknik bir görev alamayacak ve başka bir zemin ve temel etüt veya yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunun ortağı olamayacak.

Zemin ve temel etüt kuruluşlarının yöneticileri, ortakları ve teknik personeli Kanun'un uygulanmasından dolayı ortaya çıkan yapı hasarından sorumlu olacak. Bu hükmün uygulanmasına Bakanlıkça belirlenecek pilot ilde başlanacak, pilot uygulamanın genişletilmesi ve daraltılmasına Bakanlık yetkili olacak.

Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun "Çerçeve anlaşmalar" başlıklı maddesine yeni hükümler getiriliyor. Buna göre, anlaşmazlığın çözümü için verilen kararın ilgili idarece uygulanmasından kaynaklı davalar, sözleşmenin tarafları arasında adli yargı mercilerinde görülecek.

Yüksek Fen Kurulu Başkan ve üyeleri hakkında Bankacılık Kanunu'nun "Kurul üyeleri ile Kurum personelinin cezai ve hukuki sorumluluğu" başlıklı maddesinin hükümleri kıyasen uygulanacak.

Türkiye Çevre Ajansının Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'da yapılan değişikliğe göre, 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında kurumlar arası geçici görevlendirmeyle kamu kurum ve kuruluşlarının personelinin Ajans'ta görevlendirilmesine yönelik süre 5 yıldan 10 yıla çıkarılıyor.

Çevre Kanunu'nun ilgili hükmü uyarınca tahsil edilen geri kazanım katılım paylarının yüzde 25'inin tahsil edildiği ayı izleyen ayın sonuna kadar Türkiye Çevre Ajansı hesabına aktarılmasına ilişkin hükmün süresi 31 Aralık 2025'ten 31 Aralık 2027'ye kadar uzatılacak.

DEPREMLERDEN ETKİLENEN YERLERDEKİ HAK SAHİPLERİNE YÖNELİK DÜZENLEMELER

Olağanüstü Hal Kapsamında Yerleşme ve Yapılaşmaya İlişkin Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Kabul Edilmesine Dair Kanunu'nda yapılan değişiklikle 6 Şubat 2023'te meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremlerden etkilenen yerlerde hak sahiplerine verilen hibe ve kredilerin haczedilememesi, bu desteklere ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz uygulanmaması amaçlanıyor. Kanunla, yıkık, acil yıkılacak ve ağır hasarlı yapıların yeniden inşa sürecinin hızlandırılması, yapılaşma ve yerleşme faaliyetlerinin önünün açılması ile kamu düzeni ve günlük yaşamın olağan akışının sağlanması hedefleniyor.

Buna göre, ilgili hüküm kapsamında verilecek hibe ve kredi Kentsel Dönüşüm Başkanlığı bütçesine bu amaçla konulacak ödeneklerle karşılanacak. Kanun kapsamında verilen hibe ve krediler, alacağın devrine, temlikine ve takasa konu edilemeyecek, rehnedilemeyecek, teminat gösterilemeyecek, hak sahibi ya da müteahhidin borçlarından dolayı hiçbir suretle haczedilemeyecek, üzerine ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz konulamayacak ve iflas masasına dahil edilemeyecek.

Yapım işinin tamamlanmasından sonra, Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun kapsamında anahtar teslimi yapılanlar hariç olmak üzere Hazine adına tescil olunan hisselerin maliklerine, ilgili hükme göre oluşturulan cetvel uyarınca belirlenen bağımsız bölümlerini teslim almaları için tebligat yapılacak.

Tebligatta belirtilen süre içerisinde teslim alınmaması halinde maliklerin üzerindeki hakkının sona erdiği bağımsız bölümler Hazine tarafından Kentsel Dönüşüm Başkanlığına bedelsiz devredilecek. Başkanlık bu bağımsız bölümleri rayiç bedeli üzerinden Devlet İhale Kanunu hükümlerinden istisna tutarak Dönüşüm Projeleri Özel Hesabına gelir kaydedilmek üzere satışa ya da Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında yürütülen uygulamalarda değerlendirmeye yetkili olacak.

İlgili hüküm uyarınca hibe ve kredi destekleri ile üzerinde konut, iş yeri ve ahırlı konut yapılan yüzölçümü en fazla 1000 metrekare olarak belirlenen taşınmazlar ise Hazine tarafından Kentsel Dönüşüm Başkanlığına bedelsiz devredilecek. Kentsel Dönüşüm Başkanlığına devrolunan taşınmazların rayiç bedelin yarısı üzerinden peşin ya da yüzde 10'u peşin ödenmek üzere 5 yıla kadar taksitle faizsiz satışı Başkanlıkça gerçekleştirilebilecek. Bu taşınmazların satış bedelinin tamamının ödenmesini müteakip hak sahiplerine faydalandırılan kredi miktarının iki katı kadar tutarda birinci derece birinci sıradan istifade hakkı ile Hazine lehine ipotek tesis edilerek tapu devredilebilecek. Yapılan satış işlemleri doğrultusunda tahsil edilen tutarlar Dönüşüm Projeleri Özel Hesabına gelir kaydedilecek.

Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun uyarınca hak sahiplerine teslim edilmek üzere veya hibe ve yapım kredisi destekleri ile yapılacak olan konut, iş yeri, samanlık ve ahır gibi tesislerin yapımına ilişkin tevhit, ifraz, alan düzeltme, taksim, ihdas, terk, tescil, yapıma ilişkin her türlü izin ve ruhsat işlemleri, ilgili kurum ve kuruluşlar nezdinde, maliklerin tamamının muvafakatiyle yürütülmesi gereken tüm iş ve işlemler, maliklerin hisseleri oranında salt çoğunluğunun alacağı karara istinaden yapılacak.

Mera Kanunu kapsamındaki yerlerde köy yerleşik alanı içinde veya dışında kalan alanlarda bulunan yapıları hasar gören ve hak sahibi kabul edilen afetzedeler ile Hazine mülkiyetindeki alanlarda veya tespit harici alanlarda bulunan yapıları hasar gören ve hak sahibi kabul edilen afetzedelerin yapılarının yıkıldığı yerde inşası kaydıyla tevhit, ifraz, alan düzeltme, ihdas, terk, tahsis değişikliği, idari yoldan tescil işlemleri yetkili idare tarafından diğer kanunlardaki şart ve kısıtlamalara bağlı olmaksızın resen yapılacak veya yaptırılacak.

Hazine adına tescil olunan ve Hazine mülkiyetinde bulunan alanlardaki taşınmazlardan, üzerine Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun uyarınca hak sahiplerine teslim edilmek üzere konut, iş yeri, samanlık ve ahır gibi tesisler inşa edilen taşınmazlar, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığına resen tahsis edilerek tasarrufuna bırakılacak. Kanun kapsamında hak sahiplerine teslim edilmek üzere Bakanlık tarafından üretilen konut, iş yeri, samanlık ve ahır gibi tesislere ilişkin ilgili hükümlerin uygulanmasına devam edilmesi kaydıyla, bu madde hükümleri yalnızca ilgili düzenleme uyarınca hibe ve kredi desteği verilen yapılara yönelik uygulanacak.

HAZİNEYE AİT TAŞINMAZ MALLARIN SATIŞINDA BAŞVURU VE ÖDEME SÜRELERİ

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'de yapılan değişikliğe göre, 16 Kasım 2024 itibarıyla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığında idari görevde olanlardan daha önce milli emlak kontrolörü kadrosunda istihdam edilenler idari görevlerinin sona ermesini takip eden bir ay içerisinde talep etmeleri halinde Bakanlıkta durumlarına uygun başmüfettiş veya müfettiş kadrolarına Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı tarafından atanacak. Bu kapsamda yapılacak atamalar için uygun boş kadro bulunmaması halinde, atama onayının alınmasıyla birlikte başka bir işleme gerek kalmaksızın, söz konusu kadro ihdas edilmiş ve kurumların kadro cetvellerinin ilgili bölümlerine eklenmiş sayılacak.

Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un ilgili hükmü kapsamında Hazineye ait tarım arazilerinin ve ilgili hükmü kapsamında Hazineye ait taşınmazların, Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi ile Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun kapsamında 2/B alanlarında bulunan taşınmazlar ile Hazineye ait tarım arazilerinin satışına ilişkin olarak, süresi içinde başvuru yapmayanların başvuru süresi, kendilerine yapılan tebligatta belirtilen bedeli süresi içerisinde ödemeyenlerin ödeme süresi, taksitli satışlarda, sözleşmesinde belirtilen taksitlerden ikiden fazlasını vadesinde ödemeyenlerin ödeme süresi 31 Temmuz 2026'ya kadar uzatılacak.

Süresi içinde başvuru yapmayanların başvuru süresi kapsamında kalan taşınmazların satış bedeli, bu taşınmazlar için ilgili kanunlarda belirtilen başvuru sürelerinin son gününü izleyen 3 aylık sürenin bittiği günden, ödeme yapmak amacıyla başvurulan güne kadar geçecek süre için TÜİK'in her ay için belirlediği TÜFE değişim oranları toplamında artırılarak hesaplanacak.

Kendilerine yapılan tebligatta belirtilen bedeli süresi içerisinde ödemeyenlerin ödeme süresi kapsamında kalanlar için satış bedeli, kendilerine yapılan tebligatta belirtilen ödeme süresinin son gününü izleyen günden, ödeme yapmak amacıyla başvurulan güne kadar geçecek süre için TÜİK'in her ay için belirlediği TÜFE aylık değişim oranları toplamında artırılarak belirlenecek.

Kanun'un ilgili hükmü kapsamında süresi içinde iade başvurusunda bulunmayanların, İmar Kanunu'nun ilgili hükmü kapsamında yapı kayıt belgesi alınan yapıların bulunduğu Hazineye ait taşınmazların yapı kayıt belgesi sahiplerine satışında süresi içinde satın alma başvurusu yapmayanların başvuru süresi ile taksitli satışlarda sözleşmesinde belirtilen taksitlerden ikiden fazlasını vadesinde ödemeyenlerin, Taşkömürü Havzasındaki Taşınmaz Malların İktisabına Dair Kanun'un ilgili düzenlemesi kapsamında Hazine taşınmazlarının satışında süresi içinde satın alma başvurusu yapmayanların başvuru süresi ile devir bedeli veya bakiyesini süresi içinde ödemeyenlerin, Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un ilgili hükmü kapsamında Hazine taşınmazlarının satışında, süresi içinde satın alma başvurusu yapmayanların başvuru süresi ile taksitli satışlarda sözleşmesinde belirtilen taksitlerden ikiden fazlasını vadesinde ödemeyenlerin ödeme süresi 31 Aralık 2026'ya kadar uzatılacak.

Genel Kurulda, AK Parti'nin kabul edilen önergesiyle, Hazineye ait taşınmazların satışına ilişkin başvuru ve ödeme süresini geçiren vatandaşlara yeniden süre tanınması amacıyla daha önce 31 Temmuz 2026 olarak belirlenen başvuru ve ödeme tarihi, 31 Aralık 2026 olarak değiştirildi.

DÜZENLEMEYE YENİ MADDE İHDAS EDİLDİ

Öte yandan, kanuna, Genel Kurulda yeni madde ihdas edildi.

Türkiye'nin ev sahipliğinde ve başkanlığında, 9-20 Kasım'da Antalya'da düzenlenecek Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında, İklim Değişikliği Başkanlığı veya Başkanlıkça konferansın organizasyonu için yetkilendirilen yüklenicilerin her türlü mal ve hizmet alımları, kiralama ve ihale işleri ile ilgili düzenlenen kağıtlar damga vergisinden müstesna olacak.

İklim Değişikliği Başkanlığı veya Başkanlıkça konferansın organizasyonu için yetkilendirilen yükleniciler tarafından münhasıran konferansta kullanılmak üzere ithal edilecek veya geçici ithal edilecek eşya, gümrük vergileri ile eşya ithalinde aranan her türlü vergi, resim, harç ve fondan müstesna tutulacak. Bu hüküm kapsamında ithal edilecek veya geçici ithal edilecek eşyaya ilişkin belli kuruluşların vereceği gümrük idaresine ibrazı zorunlu olan lisans, izin veya uygunluk belgesi aranmayacak. Bu bendin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Ticaret Bakanlığı yetkili olacak.

İklim Değişikliği Başkanlığı veya Başkanlıkça konferansın organizasyonu için yetkilendirilen yükleniciler tarafından iş yeri, kanuni ve iş merkezi Türkiye'de bulunmayan tüzel kişilerden münhasıran konferans kapsamında alınan hizmetlere ilişkin ödemelerden kurumlar vergisi kesintisi yapılmayacak.

Genel Kurul'da kanun teklifinin kabul edilerek yasalaşmasının ardından "Türkiye ile Somali Arasında Ayni Hibe Desteği Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi"nin görüşmelerine geçildi.

Bu kapsamda, "Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi Birinci Toplantısı Ortak Bildirisi"ni Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Tebbun imzaladı.

ANLAŞMALAR

İki ülke arasındaki "Türkiye Cumhuriyeti Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti Posta ve Telekomünikasyon Bakanlığı Arasında Posta Hizmetleri ve Telekomünikasyon Alanında İşbirliğine İlişkin Mutabakat Zaptı"na, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile Cezayir Devlet, Dışişleri, Yurtdışındaki Ulusal Topluluklar ve Afrika İşleri Bakanı Ahmed Attaf imza attı.

"Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Uluslararası Yolcu ve Eşya Taşımacılığına İlişkin Anlaşma"yı, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile Cezayir İçişleri, Yerel Yönetimler ve Ulaştırma Bakanı Said Sayoud imzaladı.

"Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Bağımsızlık Gazisi ve Şehit Hak Sahiplerinin Refahına Dair Mutabakat Zaptı"na da Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş ile Cezayir Devlet, Dışişleri, Yurtdışındaki Ulusal Topluluklar ve Afrika İşleri Bakanı Ahmed Attaf imza attı.

"Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Sürücü Belgelerinin Karşılıklı Olarak Tanınmasına ve Değiştirilmesine İlişkin Anlaşma"yı, İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi ve Cezayir İçişleri, Yerel Yönetimler ve Ulaştırma Bakanı Said Sayoud imzaladı.

"Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı ile Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti İçişleri, Yerel Yönetimler ve Ulaştırma Bakanlığı Arasında Afet ve Acil Durum Yönetimi Alanında Mutabakat Zaptı"na, İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi ve Cezayir İçişleri, Yerel Yönetimler ve Ulaştırma Bakanı Said Sayoud imza attı.

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır ile Cezayir Sanayi Bakanı Yahia Bachır, "Türkiye Cumhuriyeti Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti Sanayi Bakanlığı Arasında Mutabakat Zaptı"nı imzaladı.

"Türkiye Cumhuriyeti Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ve Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti Sanayi Bakanlığı Arasında Standardizasyon, Uygunluk Değerlendirme ve Eğitim Alanlarında İşbirliği Mutabakat Zaptı"na, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır ile Cezayir Sanayi Bakanı Yahia Bachır imza attı.

"Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Bitki Koruma ve Bitki Karantinası Alanında İşbirliğine İlişkin Anlaşma"yı, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı ile Cezayir Tarım, Kırsal Kalkınma ve Balıkçılık Bakanı Yasin El Mahdi Oualıd imzaladı.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat ile Cezayir Dış Ticaret ve İhracatın Teşviki Bakanı Kemal Razik, "Türkiye Cumhuriyeti Ticaret Bakanlığı ile Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti Dış Ticaret ve İhracatın Teşviki Bakanlığı Arasında Tercihli Ticaret Anlaşmasının Akdedilmesine Yönelik Müzakerelerin Başlatılmasına İlişkin Ortak Bildirisi"ne imza attı.

"Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı ile Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti İletişim Bakanlığı Arasında Medyada Dezenformasyonla Mücadele Alanında İş Birliğine İlişkin Mutabakat Zaptı"na, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran ve Cezayir Devlet, Dışişleri, Yurtdışındaki Ulusal Topluluklar ve Afrika İşleri Bakanı Ahmed Attaf imza attı.

Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi Başkanı Ahmet Burak Dağlıoğlu ile Cezayir Yatırım Teşvik Ajansı Genel Müdürü Omar Rekkache, "Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi ile Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti Yatırım Teşvik Ajansı Arasında Yatırım Teşviki İşbirliği Alanında Mutabakat Zaptı"nı imzaladı.

"Cezayir Radyo Kurumu (EPRS) ile Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu (TRT) Arasında Televizyon Alanında Mutabakat Zaptı"nı, TRT Genel Müdürü Zahid Sobacı ile Cezayir'in Türkiye Büyükelçisi Boumediene Guennad imza attı.

"Cezayir Radyo Kurumu (EPRS) ile Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu (TRT) Arasında Radyo Alanında Mutabakat Zaptı"nı, TRT Genel Müdürü Zahid Sobacı ile Cezayir'in Türkiye Büyükelçisi Boumediene Guennad imzaladı.

Açıklamada, Savunma Bakanı Guido Crosetto'nun, gelişmeleri sürekli takip etmek amacıyla Genelkurmay Başkanı General Portolano başta olmak üzere, İtalya Müşterek Operasyonlar Komutanlığı (COVI) ve UNIFIL'deki İtalyan birliğinin komutanı ile temas halinde olduğu kaydedildi.

Bu arada, İtalyan Rainews24 kanalının haberinde, İtalyan birliğinin bulunduğu üsse düşen roketin, genellikle Hizbullah tarafından sıklıkla kullanılan kısa menzilli 107 milimetrelik bir roket olabileceği belirtildi.

İSRAİL'İN LÜBNAN'A SALDIRILARI VE ATEŞKES

İsrail ordusu, Lübnan'a 2 Mart'ta yoğun hava saldırıları başlatarak, ülkenin güneyinde birçok beldeyi işgal etmişti.

Lübnan hükümeti de bu sürede ülkede yerinden edilenlerin sayısının 1 milyonu aştığını açıklamıştı.

Lübnan Sağlık Bakanlığı, 2 Mart'tan beri İsrail saldırılarında 2 bin 700'den fazla kişinin öldüğünü bildirmişti.

ABD Başkanı Donald Trump, 24 Nisan'da yaptığı açıklamada, Lübnan ile İsrail arasında 17 Nisan'da yürürlüğe giren 10 günlük geçici ateşkesin 3 hafta daha uzatıldığını duyurmuştu.

Ateşkese rağmen İsrail ordusu Lübnan'ın güneyindeki saldırılarını ve ev yıkımlarını sürdürürken, Hizbullah ise ateşkesi ihlal ettiği gerekçesiyle İsrail birliklerine saldırılar düzenliyor.

Rusya'nın Norveç sınırına yakın Murmansk bölgesinde, bugün terk edilmiş bir araştırma sahasının ortasında paslı metal bir kapakla mühürlenmiş yalnızca 23 santimetre çapında bir delik bulunuyor. Yerel efsaneler nedeniyle zaman zaman "cehenneme açılan kuyu" olarak anılan bu noktanın öyküsüne birlikte bakalım.

SOĞUK SAVAŞ'IN "YER ALTI YARIŞI"

Proje, Soğuk Savaş döneminin sert rekabet ortamında doğdu. Uzay yarışı kadar popüler olmasa da bilim dünyasında buna "Yer Altı Yarışı" deniyordu.

Sondaj çalışmaları 24 Mayıs 1970'te Sovyet bilim insanları tarafından başlatıldı. Açıklanan petrol veya doğal gaz bulmak değildi. Hedef, Dünya'nın yer kabuğunu incelemek ve kilometrelerce derindeki katmanlardan doğrudan veri elde etmekti.

Bu girişim aynı zamanda ABD'nin 1958'de başlattığı ancak başarıya ulaşamayan Project Mohole projesine de bir yanıttı. Amerikalılar, okyanus tabanını delerek Dünya'nın mantosuna ulaşmayı hedefliyordu ancak artan maliyetler nedeniyle proje 1966'da iptal edildi.

12 KİLOMETRENİN ALTINDA BEKLENMEDİK KEŞİFLER

Yaklaşık 20 yıl süren çalışmalar sonucunda, 1989 yılında sondaj 12 bin 262 metre derinliğe ulaştı. Bu hâlâ insanlığın ulaştığı en derin dikey nokta olarak kabul ediliyor.

Bilim insanları derinlerde sürpriz bulgularla karşılaştı.

Yaklaşık 9 kilometre derinlikte, daha önce bu seviyede var olamayacağı düşünülen sıvı suya rastlandı. Araştırmacılar, çatlaklı metamorfik kayaçların suyla doymuş olduğunu keşfetti. Bu bulgu, yer kabuğunun yapısına dair birçok teorinin yeniden değerlendirilmesine yol açtı.

Bir diğer sürpriz ise sıcaklıktı. Bilim insanları yaklaşık 100°C civarında bir sıcaklık bekliyordu. Ancak 12 kilometre derinlikte sıcaklık yaklaşık 180°C'ye ulaştı. Bu aşırı sıcaklık nedeniyle 2,7 milyar yıllık kayalar sert yapılarını kaybedip daha plastik benzeri davranmaya başladı.

Matkap uçları sürekli deforme oluyor, ekipman çalışamaz hâle geliyordu. Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından yaşanan ekonomik sorunlar da projeyi etkiledi ve sondaj çalışmaları 1992'de tamamen durduruldu.

GUİNNESS REKORLAR KİTABI'NA GİRDİ

Guinness Rekorlar Kitabı, Kola Süper Derin Sondaj Kuyusu'nu dünyanın en derin insan yapımı noktası olarak kayıt altına aldı.

Guinness'e göre projenin temel amacı, jeofizikçilerin yer kabuğunda tespit ettiği ve granit katmanlarının bazaltla birleştiği düşünülen "süreksizlik bölgesine" ulaşmaktı. Ancak araştırmacılar, bu bölgenin aslında yaklaşık 9 kilometre derinde bulunan su dolu çatlaklı metamorfik kayaçlardan oluştuğunu keşfetti.

EFSANELER KONU OLDU

Kola Kuyusu zamanla çeşitli şehir efsanelerine de konu oldu. 1990'larda yayılan bir söylentiye göre Sovyet bilim insanları kuyunun dibinden insan çığlıklarına benzeyen sesler kaydetmişti.

Ancak bu hikâyenin bilimsel bir dayanağı bulunmuyor. Ses kayıtlarının büyük ölçüde kurgu olduğu ve efsanenin Batı medyasında yayılan sansasyonel haberlerle büyüdüğü düşünülüyor.

Ekipler, Yenişehir ilçesindeki bir adrese düzenledikleri operasyonda zanlıyı yakaladı.

Küresel katılım finans sektörünün 2029-2030 yıllarında neredeyse 10 trilyon dolarlık aktif büyüklüğe ulaşmasının beklendiğini bildiren Şimşek, "2024'te 6 trilyon dolar civarıydı. Dolayısıyla burası büyüyen bir sektör. Doğru bir sektördesiniz. Geleceği parlak o anlamda. Dünyanın da aslında katılım finansa ihtiyacı var. Çünkü burada oynaklık daha az." diye konuştu.

Şimşek, Türkiye'nin sektördeki yerine ilişkin de "Türkiye, küresel katılım finans liginde ilk 10'da. Ülkemizin potansiyeli çok daha büyük. Hazine ve Maliye Bakanlığı olarak Cumhurbaşkanı'mızın liderliğinde bu sektörü büyütmek istiyoruz. Bu sektörün gelişmesi ve büyümesi için hepimizin üzerine düşen sorumluluklar var. Bu konuda yoğun çaba içerisinde olmaya devam edeceğiz. Bu alanda çok net şekilde ilk 5'te olmamız gerekiyor." değerlendirmesinde bulundu.

Türkiye'nin Katılım Finans Gelişmişlik Endeksi'nde ilk 10'da bulunduğunu aktaran Şimşek, "Bizim temennimiz, burada aslında ilk 5 olması." dedi.

"KATILIM FİNANS SEKTÖRÜ, GELENEKSEL BANKACILIK SEKTÖRÜNE GÖRE ÇOK DAHA İYİ PERFORMANS SERGİLİYOR"

Bankacılık sektöründeki katılım bankalarının payında ciddi artış yaşandığının altını çizen Şimşek, "Son 20 yıla bakacak olursak, mevduatta yüzde 3 civarından yüzde 11'e, aktif büyüklükte yüzde 2,4'ten yüzde 10 civarına, kredilerde yüzde 4'ten yüzde 8'e yükseliş var. Kredilerde performans biraz daha iyi olabilir. Sektörün bünyesi de çok iyi. Öz kaynak karlılığı, sermaye yeterliliği ve aktif kalitesine baktığınız zaman katılım finans sektörü, geleneksel bankacılık sektörüne göre çok daha iyi bir noktada, iyi bir performans söz konusu." ifadelerini kullandı.

Şimşek, bu alana sadece katılım bankacılığı olarak bakılmaması gerektiğini, işin fon yönetimi ve sigortacılık gibi birçok boyutunun da bulunduğunu söyledi.

"ARZ ŞOKUYLA KARŞI KARŞIYA DEĞİLİZ"

Etkinliğin İstanbul Finans Merkezi'nde yapıldığına işaret eden Şimşek, "Buranın aslında 'Katılım Finans Merkezi' olarak konumlandırılması çok değerli. Öyle zaten ama burada daha katedeceğimiz mesafe var. Sektörün daha çok gelişmesi için gerek Hazine ve Maliye Bakanlığı gerek Merkez Bankası, gerekse bütün diğer paydaşlar olarak küresel pazarda daha iyi konumlanması anlamında üzerimize düşeni yapmaya devam edeceğiz." diye konuştu.

Şimşek, küresel ve jeopolitik arz sorunlarının yaşandığı bu dönemde Türkiye'nin avantajları olduğunu belirterek dünyanın bazı ülkeleri gibi Türkiye'de arz güvenliğinin tehlikede olmadığını anlattı.

Türkiye'nin doğal gaz ve petrol tedarikinde pazar ve ürün çeşitlendirmesine gittiğini bildiren Şimşek, "Türkiye bu çeşitlendirmeyi önemli ölçüde başarmış ve bugün bir arz şokuyla karşı karşıya değiliz. Bu, değerli bir şey ve tesadüf değil. Bizim şu an itibarıyla enerjide Hürmüz Boğazı'na bağımlılığımız neredeyse yok." dedi.

Şimşek, petrol fiyatlarının seyrinin Orta Vadeli Program'ı (OVP) bir miktar etkileyeceğini belirterek "Bu, kaçınılmaz. Biz başka bir gezegende yaşamıyoruz. Sonuçta küresel ekonominin bir parçasıyız." ifadesini kullandı.

"PROGRAMI ANA HATLARI İTİBARIYLA RAYINDA TUTMAK İÇİN NE GEREKİYORSA YAPIYORUZ"

Şimşek, küresel ve jeopolitik gelişmelere işaret ederek "Büyük bir küresel şokla karşı karşıyayız, buna rağmen programın önceliklerinde hiçbir zaman değişiklik öngörmedik." değerlendirmesinde bulundu.

Önceliğin milletin öncelikleri olduğunu söyleyen Şimşek, şöyle devam etti:

"Milletimiz diyor ki 'hayat pahalılığıyla mücadele edin'. İşte fiyat istikrarı dediğimiz konu. Mali disiplini sağlayın, sürdürün. Neden? Çünkü şoklara maruz bir bölgedeyiz. Her zaman politika alanı lazım. Her zaman o şoklara karşı tamponlar lazım. Sürdürülebilir ve yönetilebilir cari denge bizim için çok kritik ama Cumhurbaşkanı'mızın en çok önem verdiği ve bizim de bu bağlamda seferber olduğumuz bir alan var. Nedir? Yatırım, istihdam, üretim, ihracat. Dikkat edin, son dönemde aldığımız tedbirlerin tamamı bu odaklı. Nedir? Yatırımların önceliklendirilmesi. Bu program döneminde yatırımlarda ve ihracatta ciddi artış var. Dış pazarlarımızdaki sıkıntılara ve Çin etkisine rağmen. Oturup çalışmışız, OVP çerçevesinde hedeflerimizi ortaya koymuşuz. Bu sene enflasyon, cari açık, bütçe açığı yani büyüme hedefleriyle gerçekleşmeler arasında birtakım farklılıklar olacak. Bu yüksek bir olasılık ama temelde biz programı ana hatları itibarıyla rayında tutmak için ne gerekiyorsa yapıyoruz, yapmaya da devam edeceğiz. Çünkü doğrusu bu ve bunu önemsiyoruz."

"ŞOKLARA DAYANIKLILIK İÇİN TAMPONLAR İNŞA ETTİK"

Bakan Şimşek, bu şokun büyük ama aynı zamanda yönetilebilir olduğunu belirtti.

Şimşek, şoklara dayanıklılık için tamponlar inşa ettiklerine işaret ederek şöyle devam etti:

"Geçen sene bütçe açığımızın milli gelire oranı yüzde 2,9, bize benzer ülkelerde bizimkinin iki katı, yüzde 6 civarı. Kamu borcunun milli gelire oranı geçen sene yüzde 24 civarı, bize benzer ülkelerde yüzde 74 civarı. Bu, bize bir alan sunuyor. Biz bu alanı milletimizin hayrına, ülkemizin rekabet gücü için devreye aldık. Zamanında doğru şeyleri yaparsanız, şok geldiği zaman gereken tepkiyi verebiliyorsunuz, o zaman alanınız var. Mali alan oluşturmuştuk. Kamuda tasarruf yaptık."

Kamuda harcama disiplininin çok kritik olduğunu anlatan Şimşek, harcamaların üretken alanlara kanalize edilmesinde sonuç aldıklarını bildirdi.

"TÜRKİYE'DE BİRÇOK ANLAMDA REZERV YETERLİLİĞİ DEVAM EDİYOR"

Şokun önemli ölçüde esnafa, sanayiciye ve rekabet gücüne az yansıması için mali alanı devreye aldıklarını anlatan Şimşek, "Benzer resim benzin için de geçerli. Normalde 59 liradan 79 liraya çıkacaktı. Bugün 64-65 lira civarı ve dünyadaki ülkelere bakarsanız birçok ülkede mesela benzin fiyatlarındaki artış yüzde 20-30 arası. Birçok ülkede 30'un üzerinde. Halbuki Türkiye yüzde 11 civarı artışla bu dönemi yönetti." dedi.

Şimşek, savaş öncesinde Türkiye'nin cari açığının milli gelire oranının yüzde 2'nin altında olduğunu anımsatarak bunun bir miktar artacağını ancak bunu yönetilebilir olarak gördüklerini söyledi.

Türkiye'nin bu sürece çok ciddi tamponlarla, iyileştirilmiş makroekonomik dengelerle girdiğini kaydeden Şimşek, şunları kaydetti:

"Şoklara dayanıklılık için tabii ki rezerv de gerekiyor. Merkez Bankamızın burada büyük bir başarısı var. Program öncesinde rezervlerimiz 100 milyar dolar civarıydı brüt olarak. Savaş öncesinde 210 milyar doların üzerine çıkmıştı ve şu anda 165-166 milyar dolar civarı. Bu önemli çünkü hakikaten işte bu tamponları bunun için inşa ediyorsunuz. Yatırımcı beklentilerinde büyük değişiklik olması halinde hazırlıklı olmanız gerekiyor. Türkiye'de birçok anlamda rezerv yeterliliği devam ediyor. Normalde üç aylık ithalatı karşılayacak rezerviniz olması gerekiyor. Bu haliyle bile düşmüş haliyle bile bizim rezervler 5 aydan fazla ithalata tekabül ediyor."

Kapanış oturumunda sunum yapan Şimşek, küresel gelişmelerin ardından benzin fiyatlarındaki artışın birçok ülkede yüzde 30'un üzerinde olduğuna dikkati çekerek, Türkiye'nin ise yüzde 11 civarı artışla bu dönemi yönettiğini söyledi.

Şimşek, şok öncesi cari açığın milli gelire oranının yüzde 2'nin altında olduğunu, bunun büyük bir kısmının altın kaynaklı olduğunu ifade ederek, "Cari açık bir miktar artacak ama yönetilebilir olarak kalacak ve bu şoku yönetebiliriz. Dış borç stokunun uzun vadeli milli gelire oranı ortalama yüzde 44 civarındayken bugün yüzde 33 civarı. Türkiye, bu savaşın başlangıcında ciddi tamponlarla, iyileştirilmiş makroekonomik dengelerle birleşti. O nedenle de bu süreci daha iyi şekilde yönetebiliyoruz." diye konuştu.

"KAÇIRILMAMASI GEREKEN FIRSATLAR VAR"

Şoklara dayanıklılık için rezerv gerektiğinin altını çizen Bakan Şimşek, Merkez Bankası'nın burada büyük başarısı olduğunu, program öncesinde 100 milyar dolar civarı olan rezervin şu anda yaklaşık 166 milyar dolar civarına ulaştığına dikkati çekti. Türkiye'de rezerv yeterliğinin devam ettiğini ifade eden Şimşek, şöyle devam etti:

"Ülke risk priminde büyük değişiklik olmadı. 27 Şubat'ta 5 yıllık CDS'ler 234 baz puandı. Bugün 228 baz puan. Önce yükseldi. Baktılar ki doğru tepki veriyoruz, Türkiye'nin bünyesi sağlam. Önemli bir şok. Normal şartlar altında rahat şekilde risk ikiye katlanabilirdi. Ama bugün artış yok. Bu önemli. Türkiye, kendisine benzer ülkelerden olumlu yönde farklılaştı. Yine borsamızın tepkisi. 27 Şubat'a göre endekste bir düşüş yok. Yüzde 9 civarında artış var. Borsa İstanbul'daki tüm şirketlerin değeri 425 milyar dolardan 516 milyar dolara çıktı. Kaçırılmaması gereken fırsatlar var. Bu krizi heba edemeyiz. Mutlaka ve mutlaka bunu ülkemiz için fırsata dönüştüreceğiz. Bizim derdimiz bu."

Şimşek, terörsüz Türkiye'nin, ülkenin önündeki en önemli fırsat penceresi olduğunu, Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinin yeni büyüme motoru olacağını vurguladı.

Çok önemli adımları içeren yeni yatırım çerçevesini çizdiklerini dile getiren Şimşek, Türkiye'yi küresel ticaret üssü yapmak, çok uluslu şirketlerin hizmet merkezini İstanbul Finans Merkezi'ne çekmek istediklerini bildirdi.

Şimşek, İstanbul Havalimanı'nın sağladığı lojistik avantajın teknoloji odaklı kullanılacağını kaydederek, atıl durumda kalan eski havalimanı terminal binasının "Terminal İstanbul" projesiyle teknoloji şirketlerinin kümelendiği bir merkeze dönüştürüleceğini duyurdu. Söz konusu alanın üretim, yeni fikirler ve teknolojik ürünlerin geliştirilmesi için tahsis edileceğini belirten Şimşek, yurt içi ve dışındaki varlıkların sisteme girmesi için kurgulanan vergi modelinin detaylarını paylaştı.

"DÜZENLEMELER FATF KURALLARIYLA TAM UYUMLU"

Varlık barışına ilişkin yeni yaklaşımı anlatan Şimşek, "Bu varlık barışında eğer para sistemde tutulursa vergi olmayacak. Ama sisteme koyup hemen çıkartmak isterlerse yüzde 5 vergi verilecek. Vadesine göre sistemde ne kadar tutulduğuna bağlı olarak, bu varlıklar şirketlere sermaye olarak konulursa veya uzun vadeli mevduat olarak tutulursa vergi sıfıra kadar iniyor." değerlendirmesinde bulundu.

Şimşek, düzenlemelerin FATF kurallarıyla tam uyumlu olduğunu ifade ederek, İstanbul Finans Merkezinin (İFM) sadece fiziki mekan değil, bir ekosistem olduğunu vurguladı.

İFM'nin eğitimden tahkime kadar geniş bir hizmet ağı sunacağını kaydeden Şimşek, bu projenin bölgenin en önemli çekim merkezlerinden biri olacağını ve sağlanan avantajların taksici esnafından hizmet sektörüne kadar tüm vatandaşların refahına katkı sunacağını dile getirdi.

"ORTA VADEDE ARZ ARTIŞIYLA PETROL FİYATLARI DÜŞECEK"

Bakan Şimşek, orta vadede küresel enerji piyasalarındaki arz artışıyla petrol fiyatlarının düşeceğine inandığını aktararak, "Venezuela ve Libya gibi yerlerde normalleşme ile birlikte petrol arzının artacağını, fiyatların ciddi şekilde düşme ihtimalinin yükseldiğini görüyorum. Savunma sanayisindeki muazzam teknolojik devrim de bizim için büyük bir fırsat penceresidir." ifadelerini kullandı.

Savunma sanayisindeki yerlilik oranının yüzde 80'i aştığını ve 18 milyar dolarlık yeni sipariş hacmine ulaşıldığını kaydeden Şimşek, bu alandaki teknolojik birikimin tarım, sağlık ve biyoteknoloji gibi sivil sektörlere transfer edileceği "üçüncü faz" aşamasına gelindiğini bildirdi. Şimşek, bu dönüşümün sanayinin sınıf atlamasında kritik rol oynayacağını ifade etti.

Türkiye'nin stratejik konumuna ve yeni lojistik rotalara dikkati çeken Şimşek, "En uygun koridor Orta Koridor, 18 gün alıyor. Afrika'nın etrafından dolanırsanız 45 gün, Süveyş Kanalı'ndan geçerseniz 35 gün, yeni Kalkınma Yolu ise 25 gün sürüyor. Dolayısıyla Türkiye bu anlamda merkezdir. Yeni Kalkınma Yolu bugünkü darboğazı tamamen aşabilir." diye konuştu.

Bakan Şimşek, katılım finans kuruluşlarının da inovasyon ve ürün çeşitlendirmesine odaklanması gerektiğini belirterek, Türkiye'nin önündeki büyük fırsatları değerlendirmek için dönüşümünü sağlayıp, reform yapacaklarını sözlerine ekledi.

2023 yılında Cezayir'e gerçekleştirdiği ziyarette ilişkileri stratejik seviyeye yükseltme kararı aldıklarını hatırlatan Erdoğan, Yüksek Düzeyli İşbirliği Konseyi'nin ilk toplantısının başarıyla tamamlandığını ve iş birliğini güçlendirecek çeşitli anlaşmalara imza atıldığını ifade etti.

Cezayir'in bölgesinde önemli bir aktör haline geldiğini belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Sayın Tebbun'un dirayetli liderliği altında Cezayir'in bir yıldız gibi parladığını memnuniyetle görüyoruz" diye konuştu.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, iki ülke arasındaki ilişkilerin gelişmesine sağladığı katkılardan dolayı Tebbun'a Türkiye Cumhuriyeti'nin en yüksek nişanı olan Devlet Nişanı'nı tevcih etmekten büyük memnuniyet duyduğunu ifade etti.

Tebbun ise kendisine takdim edilen nişandan dolayı teşekkür ederek, Türkiye ile Cezayir arasındaki kardeşlik bağlarının daha da güçlenmesini temenni etti. Tören, iki liderin karşılıklı iyi niyet mesajlarıyla sona erdi.

Cezayir-Türkiye ilişkilerinin ortak kültürel mirasa dayandığına işaret eden Tebbun, ilişkilerdeki artan dinamizmden memnuniyet duyduklarını dile getirdi.

Tebbun, bu düzeye ulaşmak için özellikle son 5 yılda büyük atılımlara imza attıklarının altını çizerek, "Bu ziyaretimiz sırasında da ilişkilerimizi ekonomik alanda çeşitlendirmeyi, ortaklığımızın sektörler bazında, özellikle yenilenebilir enerji, sanayi, tarım, madencilik, kültürel ve insani alanlarda ikili işbirliğinin desteklenmesini, ortak tarihi mirasımıza sahip çıkmayı hedefliyoruz." ifadesini kullandı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Körfez ve Orta Doğu bölgesindeki gelişmelerin yanı sıra krizlerin çözüm yollarını ve güvenliğin tesisi konularını ele aldıklarını belirten Tebbun, "İsrail işgalini, uluslararası insancıl hukuku ihlal etmesini, Lübnan'a yönelik açık saldırılarını ve Gazze Şeridi'ndeki vahşi uygulamalarını kınıyoruz." dedi.

Tebbun, İsrail'in ihlallerine son verilmesi ve bölgede barışın inşası için çabaların yoğunlaşması gerektiğini vurgulayarak, "Önemli olan başta Filistin halkının bağımsız devletini kurma hakkı olmak üzere meşru haklarını garanti altına alan adil ve kalıcı çözümü sağlaması konusunda uluslararası toplumun sorumluluğunu vurgulamak istiyorum." diye konuştu.

Ankara'da çok sıcak ve kardeşçe karşılandıklarının altını çizen Tebbun, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a teşekkür etti.

Tebbun, çok verimli görüşmelerin anlaşmalarla taçlandırıldığını belirterek, Türkiye-Cezayir İş Forumu'nun canlandırılmasını ve forumun ticaret ve yatırım hareketliliğinde rol üstlenmesini takdirle karşıladığını vurguladı.

"Belirli bir mal listesi üzerinden Tercihli Ticaret Anlaşması müzakerelerinin de başlamış olmasından dolayı çok memnunum." ifadesini kullanan Tebbun, 2021'de ticaret hacminin 10 milyar dolar seviyesine çıkarılmasını kararlaştırdıklarını hatırlattı.

Tebbun, "İsrail'in Somali'nin egemenliğini ve toprak bütünlüğünü ihlal etme kararını da infialle karşıladığımızı belirttik. Bu, Afrika Boynuzu bölgesinde güvenlik ve istikrarı da tehdit etmektedir." dedi.

Libya ve Sahel bölgesindeki durumun yanı sıra Batı Sahra meselesine değindiklerini aktaran Tebbun, bu konulara ilişkin analizlerini samimi şekilde dile getirdiğini kaydetti.

Cezayir Cumhurbaşkanı, "Cezayir ve Türkiye'nin, uyuşmazlıkların çözümünde barışçıl yollara bağlı kalma ve uluslararası meşruiyete riayet etme konusunda kararlılığını bir kez daha ortaya koyduk." diye konuştu.

Bu hafta AP'nin geçtiği habere göre şehrin batmasının arkasındaki temel neden; aşırı yer altı suyu tüketimi ve kontrolsüz kentsel gelişim. Yerin altındaki su taşıyan katmanların boşalmasıyla toprak büzülüyor ve şehir tabiri caizse "kendi içine" çöküyor.

Bu sessiz felaketin izleri şehrin silüetinde net bir şekilde görülüyor:

Habere göre yapımına 1573 yılında başlanan Metropolitan Katedrali başta olmak üzere pek çok anıt, zemin kayması nedeniyle gözle görülür şekilde yana yatmış durumda.

Meksika Ulusal Özerk Üniversitesi'nden jeofizikçi Enrique Cabral, "Bu durum sadece binaları değil; metro hatlarını, drenaj sistemlerini ve içme suyu şebekesini de parçalıyor" uyarısında bulunuyor.

Son verilere göre çökme hızı bazı bölgelerde ayda 2 santimetreye kadar ulaşıyor. Bu değişim o kadar belirgin ki, şehrin simgesi olan "Bağımsızlık Meleği" anıtı ve ana havalimanı gibi stratejik noktalar uzaydan bile takip edilebiliyor. Cabral'ın paylaştığı veriler, şehrin son bir asırda toplam 12 metreden fazla çöktüğünü gösteriyor.

Meksika hükümeti, uzun yıllar boyunca sorunu sadece anıtların temellerini güçlendirerek geçiştirmeye çalışsa da son dönemde yaşanan su krizleri yetkilileri harekete geçirdi. Artık bilimsel araştırmalara daha fazla bütçe ayrılıyor.

Uzmanlara göre, bu teknolojik veriler ışığında atılacak adımlar şehrin geleceğini kurtarabilir.

Türkiye'ye yapılan ziyaretlerden duyduğu memnuniyeti dile getiren Sabri, İslam ülkeleri arasındaki artan yakınlaşma ve iş birliğinin olumlu bir gelişme olduğunu belirtti.

Bu çabaların, uluslararası ve bölgesel birliklere benzer bir İslam birliği kurulmasına katkı sağlaması temennisinde bulunan Sabri, İslam ümmetinin bugün birlik ve kaynaşmaya her zamankinden daha yakın olduğunu dile getirdi.

Sabri, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın, İslam ülkeleri arasındaki ilişkileri güçlendirmek ve onları bağımsızlık ve refah aşamasına getirmek için attığı adımları övdü.

İslam ülkeleri liderlerinin karşılıklı olarak düzenlediği ziyaretlerden duyduğu hoşnutluğu dile getiren Sabri, bu ziyaretlerde Mescid-i Aksa'nın ana gündem maddesi olmasının önemine işaret etti.

Cezayir Cumhurbaşkanı Tebbun'un Türkiye'ye yaptığı ziyareti de öven Sabri, Türkiye ile Cezayir'in Filistin meselesini desteklemede iki temel direk olduğunu dile getirdi.

Tebbun, resmi ziyaret kapsamında dün Ankara'ya gelmiş, bugün de Cumhurbaşkanı Erdoğan ile görüşmüştü.

Programda konuşan İstanbul Vali Yardımcısı Serap Özmen Çetin, festivalin doğayla bir araya gelinen ve toprakla buluşulan bir etkinlik olduğunu dile getirdi.

Festivalin öğrencilerin çevre bilincinin gelişmesine katkı sunduğunu belirten Çetin, öğrencilerin burada doğayla buluşmalarının yanı sıra kendilerinde var olan çevre bilincini de geliştirerek diğer bireylere yaydıklarını ifade etti.

Çetin, Valilik olarak tüm kurumlar ve sivil toplum kuruluşlarıyla işbirliği içinde doğaya saygılı nesiller yetiştirmeyi amaçladıklarını söyledi.

İstanbul İl Milli Eğitim Müdürü Murat Mücahit Yentür, festival kapsamındaki yarışmaya katılan öğrencilerin hepsinin kazanan, hepsinin gönüllerin birincisi olduğunu dile getirdi.

Teknoloji bağımlılığına dikkati çeken Yentür, "Her şey, bugün o bilgisayar ve tabletteki, telefon ekranlarındaki sanal dünyadan ibaret değil. Bu geçici dünyadan kurtulmamız lazım. Bu tabiat bize emanet. Topraktan geldik, toprakla bereketlendik ve toprağa döneceğiz. Bu tabiatta gördüğümüz her şey bir emanet, gelecek nesillerin bizim üzerimize olan hakkı." ifadelerini kullandı.

"ERGUVAN26"YA YOĞUN İLGİ

İstanbul'da çevre bilinci ve sürdürülebilir yaşam farkındalığı için anlamlı bir etkinlik düzenlendi. İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğü, Yıldız Teknik Üniversitesi ve YEKAV iş birliğiyle gerçekleştirilen "Erguvan Çevre Ödülleri Töreni ve Sürdürülebilir... pic.twitter.com/oOPxTm89YN

— 24 TV (@yirmidorttv) May 7, 2026

Yentür, İstanbul'da doğa eğitimleri ve okul dışı öğrenme ortamlarına öncelik verdiklerini belirterek şöyle konuştu:

"Bu sebeple Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nde, özellikle okul dışı öğrenme ortamlarında, hedef olarak İstanbul'da doğa eğitimleri ve cumartesi günlerini adeta bir mesai gibi ilan ettik. Öğretmen arkadaşlarımızın bu konuda gerçekten çok büyük bir teveccühü var. İstanbul'da imkan bulduğumuz her noktada tabiat mektepleri ve okul bahçelerinde çocuklarımızın doğal yaşamla iç içe olacakları; yaparak, yaşayarak ve görerek öğrenme modelini gerçekleştirecekleri ortam oluşturmayı kendimize birinci öncelik olarak belirledik."

Yıldız Teknik Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Güleda Engin de çevre ve sürdürülebilirlik bilincinin bugün varoluşsal bir sorumluluk haline geldiğini belirterek üniversite olarak stratejilerini insan, doğa ve gelecek üzerine kurduklarını, yol haritalarını farkındalık, sorumluluk ve eylem adımlarıyla belirlediklerini, kalıcı çözümleri de eğitim, teknoloji ve sürdürülebilirlik üçgeni üzerinden yürüttüklerini anlattı.

YEKAV Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Mehmet Emin Birpınar da çevrenin korunmasının hava, su ve toprağın korunması anlamına geldiğini ifade ederek "Gelecek kuşaklara nefes alabilecekleri biraz hava, verim alabilecekleri biraz toprak ve içebilecekleri biraz suyu bıraktığımız anda çok mutlu olmamız lazım." dedi.

Programda, Erguvan Çevre Ödülleri kapsamında sürdürülebilirlik bilincini artırmak amacıyla düzenlenen resim, sosyal medya postu ve kısa film yarışmalarında ilkokul, ortaokul ve lise kategorisinde dereceye giren öğrencilere ödülleri verildi.

AA'nın derlemesine göre bankacılık endeksi yüzde 1,78, holding endeksi yüzde 1,18 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 2,99 ile sigorta, tek kaybettiren ise yüzde 0,42 ile kimya petrol plastik oldu.

BIST 30 endeksi ise önceki kapanışa göre 49,75 puan ve yüzde 0,29 artışla 17.196,46 puandan kapandı.

Önceki kapanışa göre mali endeks yüzde 1,40, hizmetler endeksi yüzde 1,10 ve sanayi endeksi yüzde 0,98 değer kazanırken, teknoloji endeksi yüzde 0,53 değer kaybetti.

BIST 100 endeksine dahil hisselerin 78'i prim yaptı, 20'si geriledi, 2'si yatay seyretti. Sasa Polyester, Türk Hava Yolları, Astor Enerji, Akbank ile Türkiye İş Bankası (C) en çok işlem gören hisse senetleri oldu.

KÜRESEL PİYASALAR

Küresel piyasalarda, ABD ile İran arasında savaşı sona erdirecek bir anlaşma sağlanması yönündeki ilerleme ve enerji fiyatlarındaki düşüş risk iştahını artırmasıyla pozitif bir seyir izleniyor. Yatırımcıların odağına ise yarın ABD'de açıklanacak tarım dışı istihdam başta olmak üzere istihdam verileri yerleşti.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi de küresel piyasalara paralel genele yayılan alımların etkisiyle 15.050,42 puanı görerek rekorunu tazelerken, günü de 15.040,25 puanla rekor seviyeden tamamladı.

YARIN TAKİP EDİLECEK VERİLER

Analistler, yarın yurt içinde sanayi üretimi ve hazine nakit dengesinin, yurt dışında ise ABD'de istihdam verilerinin yanı sıra Almanya'da ticaret dengesi ve sanayi üretimi, ABD'de Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi ve toptan eşya stoklarının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 15.100 ve 15.200 puanın direnç, 14.900 ve 14.800 seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti.

Altının ons fiyatı 4 bin 758 dolar

Altının onsu, uluslararası piyasalarda saat 18.20 itibarıyla 4 bin 758 dolardan işlem görüyor. Borsa İstanbul Altın Piyasası'nda standart altının kilogram fiyatı, önceki kapanışa göre yüzde 2 artışla 6 milyon 920 bin lira oldu.

Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören 15 Mart 2028 vadeli tahvilin bugün valörlü işlemlerinin basit getirisi yüzde 37,21, bileşik getirisi yüzde 40,67 seviyesinde gerçekleşti.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), doların bugünkü efektif kurunu alışta 45,1250, satışta 45,3058 lira olarak açıkladı. TCMB, önceki efektif kurunu alışta 45,1120, satışta 45,2928 lira olarak belirlemişti.

Uluslararası piyasalarda saat 18.20 itibarıyla avro/dolar paritesi 1,1776, sterlin/dolar paritesi 1,3628 ve dolar/yen paritesi 156,306 düzeyinde seyrediyor.

Londra Brent tipi ham petrolün varili, yüzde 4,1 düşüşle 96,4 dolardan işlem görüyor.

Cumhuriyet savcısı, esas hakkında mütalaasında, sanığın terör örgütü DEAŞ'ın Adana'da faaliyet gösteren Yamaçlı grubunda yer aldığını, örgütsel derslere katıldığını ve terör örgütü tarafından düzenlenmiş sözde kimliğinin bulunduğunu belirtti.

Savcı, ayrıca sanığın eylem ve faaliyetlerini yürütürken kod isim kullandığını, DEAŞ içerisinde aktif faaliyette bulunduğunu ve dijital materyallerinde örgüt mensuplarına ait çok sayıda fotoğrafın tespit edildiğini belirterek, Y.D'nin "silahlı terör örgütüne üye olma" suçundan cezalandırılmasına karar verilmesi yönünde görüş sundu.

Y.D. ise savunmasında DEAŞ üyesi olmadığını öne sürerek, "Örgütle bağlantım yok. Suçlamaları kabul etmiyorum. Beraatimi talep ederim." ifadesini kullandı.

Avukatı da dinleyen mahkeme heyeti, "silahlı terör örgütüne üye olmak" suçundan 6 yıl 3 ay hapis cezasına çarptırdığı sanığın mevcut halinin devamına karar verdi.

Tebbun ve heyetini Ankara'da ağırlamaktan memnuniyet duyduğunu belirten Erdoğan, "Öncelikle bundan 81 sene evvel binlerce Cezayirli kardeşimizin şehit olduğu Setif ve Guelma katliamının yarınki yıl dönümü vesilesiyle Cezayir'in bağımsızlığı uğrunda can veren tüm kardeşlerimize Cenabıallah'tan rahmet niyaz ediyorum. Sayın Tebbun ile son olarak 21 Kasım 2023'te Cezayir'de bir araya gelmiş İşbirliği Konseyi mekanizmamızı bir üst seviyeye çıkaran kararla Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyimizi ilan etmiştik. Hamdolsun bugün kendileriyle beraber Stratejik İşbirliği Konseyimizin ilk toplantısına başkanlık ettik." ifadelerini kullandı.

#CANLI Cumhurbaşkanı Erdoğan (@RTErdogan): Afrika kıtasındaki en büyük ticaret ortaklarımızdan Cezayir'le iş birliğimizi; enerji, madencilik, ulaştırma ve tarım başta olmak üzere birçok stratejik alanda geliştirmekte kararlıyız. pic.twitter.com/6beSTFGoLv

— 24 TV (@yirmidorttv) May 7, 2026

Toplantıda, Türkiye-Cezayir kardeşliğini daha ileriye taşıyacak kararlar aldıklarını söyleyen Cumhurbaşkanı Erdoğan, şöyle devam etti:

"Türkiye-Cezayir ilişkilerinin lokomotifini, ortak tarihimizden kaynaklanan karşılıklı saygı ve sevgi teşkil ediyor. Bu dayanışma ruhunu bugün sadece ikili münasebetlerimizde değil birçok uluslararası meselede benimsediğimiz ortak tavırda da görüyoruz. Afrika kıtasındaki en büyük ticaret ortaklarımızdan Cezayir ile iş birliğimizi enerji, madencilik, ulaştırma ve tarım başta olmak üzere birçok stratejik alanda geliştirmekte kararlıyız. 2023'te belirlediğimiz 10 milyar dolar ticaret hedefimiz doğrultusunda çabalarımızı artırmış durumdayız. Cezayir'de 1600'ü aşkın firmamız, 8 milyar dolarlık yatırımlarıyla sanayi, madencilik, tarım, inşaat, ilaç sanayi ve altyapı alanlarında önemli proje ve yatırımlara imza atıyor. Bugün Ankara'da düzenlenen iş forumunda özel sektör temsilcilerimiz bir araya geldiler. Yeni iş birliği fırsatlarını görüştüler. İnşallah önümüzdeki dönemde beraberce çalışarak karşılıklı yatırımlara ve özel sektör iş birliklerine yenilerini ekleyeceğiz."

#CANLI Cumhurbaşkanı Erdoğan (@RTErdogan): İsrail'in tahrikleriyle başlayan bölgemizdeki savaş, özellikle enerji piyasalarını olumsuz etkilemeye devam ediyor. pic.twitter.com/RwYnGuTsbz

— 24 TV (@yirmidorttv) May 7, 2026

"CEZAYİR'İN TARIMSAL REFAHINA KATKI SAĞLAMAYA HAZIRIZ"

İsrail'in tahrik ve tertipleriyle başlayan, bölgedeki savaşın özellikle enerji piyasalarını olumsuz etkilemeye devam ettiğini vurgulayan Erdoğan, "Türkiye olarak Cezayir'le de yıllar önce güvenilir, istikrarlı ve sürdürülebilir enerji işbirlikleri kurduk, geliştirdik. Gelinen aşamada doğal gaz başta olmak üzere, enerji tedariki güvenliği konusunda uzun vadeli iş birliğimizi her geçen gün ilerletiyoruz." dedi.

#CANLI Cumhurbaşkanı Erdoğan (@RTErdogan): Cezayir'le savunma sanayi alanında iş birliğimizin hem ülkelerimizin hem de bölgemizin güvenliğine katkı sağlayacağına inanıyoruz. pic.twitter.com/SGXxH3QGML

— 24 TV (@yirmidorttv) May 7, 2026

Cumhurbaşkanı Erdoğan, yenilenebilir enerji ve yeni teknolojiler alanlarında da ortaklık imkanlarının değerlendirilmesi gerektiği kanaatinde olduklarını belirterek "Madencilik sektöründeki iş birliği potansiyelini de müşterek yatırımlar ve karşılıklı tecrübe paylaşımı yoluyla hayata geçirmeyi amaçlıyoruz. Günümüzün en kritik konularından biri haline gelen tarım ve gıda güvenliği alanında Cezayir'in tarımsal refahına katkı sağlamaya hazırız. Savunma sanayisi alanında hem ülkelerimizin hem de bölgemizin güvenliğine katkı sağlayacağına inanıyoruz. Aramızdaki kardeşlik bağlarını perçinleyecek kültür merkezlerinin karşılıklı olarak faaliyete geçmesine de büyük önem veriyoruz." ifadelerini kullandı.

#CANLI Cumhurbaşkanı Erdoğan (@RTErdogan): Gazze, Batı Şeria ve Lübnan'daki İsrail saldırganlığı, bölgemiz için asıl güvenlik sorununun mevcut hükümetin yayılmacı, hukuk ve kural tanımaz politikaları olduğunu bir kez daha göstermiştir. pic.twitter.com/EbanMuVorR

— 24 TV (@yirmidorttv) May 7, 2026

"ORTAK TUTUMA SAHİBİZ"

Tebbun ile bölgesel ve uluslararası meselelere dair fikir teatisinde bulunduklarını bildiren Cumhurbaşkanı Erdoğan, şunları kaydetti:

"Cezayir'le Afrika'yı ve bölgemizi ilgilendiren temel meselelerde benzer yaklaşımlara sahip olduğumuzu görmekten memnuniyet duydum. Filistin'de iki devletli çözümün en güçlü savunucuları arasındayız. 15 Kasım 1988'de Filistin devleti kuruluşu, biliyorsunuz, Cezayir'de ilan edildi. Cezayir'in geçtiğimiz 2 yılda Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi üyeliği sırasında Filistin davasına verdiği desteği takdirle karşıladık. Gazze, Batı Şeria ve Lübnan'daki İsrail saldırganlığı, bölgemiz için asıl güvenlik sorununun mevcut hükümetin yayılmacı hukuk ve kural tanımaz politikaları olduğunu bir kez daha göstermiştir.

Bölgesel sahiplenme anlayışımız gereğince Suriye'nin güvenlik ve istikrarının güçlendirilmesine büyük önem atfediyoruz. Suriye'nin yeniden inşasına katkılarımızı kararlılıkla sürdüreceğiz. Türkiye ve Cezayir olarak bölgemizin barış ve güvenliğini çok ciddi şekilde tehdit eden şiddet sarmalının sona erdirilmesinde ortak tutuma sahibiz. Cezayir ile kazan-kazan anlayışı içinde dostluk ve iş birliğimizi her alanda ilerletmeye devam edeceğiz. Bu düşüncelerle istişarelerimizin ve imzaladığımız belgelerin ülkelerimiz için hayırlara vesile olmasını temenni ediyorum."

İlk deney kapsamında, tekrarlayan sesler arasına farklı tonlar eklenerek beynin bu değişiklikleri algılayıp algılamadığı test edildi.

Araştırmacılar, beyinde kısa ile uzun vadeli hafıza ve öğrenmeden sorumlu hipokampus bölgesindeki sinir hücrelerinin zamanla farklı sesleri ayırt etme kapasitesinin arttığını gözlemledi.

İkinci deneyde ise bilinci kapalı hastalara kısa hikayeler dinletildi.

Hastaların isim, fiil ve sıfat gibi farklı kelime türlerini ayırt edebildiğini tespit eden araştırmacılar, beynin bazı kelimeleri duyulmadan önce tahmin ettiğini de belirledi.

Araştırma sonucunda, genel anestezi altında veya bilinç kapalıyken beynin, dil öğrenmeyi ve duyduğu kelimeleri algılamayı sürdürdüğünü aktaran bilim insanları, bulguların felç ve benzeri beyin hasarlarının tedavisinde yeni yöntemlerin geliştirilmesine katkı sağlayabileceğini vurguladı.

Çalışmanın ortak yazarlarından Doktor Sameer Aheth, "Bulgularımız, beynin bilinç kaybı sırasında sanıldığından çok daha aktif olduğunu gösteriyor." ifadesini kullandı.

Araştırmanın detaylarına "Nature" dergisinde yer verildi.

1 MİLYON LİRADAN FAZLA PARA TRANSFERİ TESPİT EDİLDİ

Soruşturma kapsamında Kocaeli'de yaşayan bir vatandaşın, şüphelilere ait hesaba 1 milyon 46 bin 813 lira gönderdiği belirlendi. Elde edilen deliller doğrultusunda 5 Mayıs tarihinde 6 farklı ilde 10 şüpheliye yönelik eş zamanlı operasyon düzenlendi. Operasyonda 9 şüpheli gözaltına alındı. Ev ve iş yerlerinde yapılan aramalarda çok sayıda dijital materyal ile suç unsuruna el konuldu. Emniyetteki işlemlerinin ardından şüphelilerden biri serbest bırakıldı. Adliyeye sevk edilen 8 şüpheli ise çıkarıldıkları mahkemece tutuklandı.

Anadolu Ajansının global iletişim ortağı olduğu SAHA 2026'da, Türk savunma sanayisi şirketleri yeni ürünlerini tanıtıyor.

Milli robotlar SR40 ve SR80, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı "Hamle Programı" desteğiyle motorundan yazılımına, sürücüsünden mekanik tasarımına kadar tam bağımsız bir ekosistem olarak geliştirildi.

SR40 (40 kilogram taşıma kapasiteli) ve SR80 (80 kilogram taşıma kapasiteli) ile Altınay Robot Grubu'ndaki GRASS şirketinin endüstriyel robot ailesinin tüm modelleri Türk sanayisine birçok sektör için çözüm sunuyor.

OPTİMİZE EDİLMİŞ HAREKET KONTROL MİMARİSİ İLE KÜRESEL STANDARTLARI KARŞILIYOR

Yerli endüstriyel robotlar, geniş çalışma uzayı, yüksek tekrarlanabilirlik hassasiyeti, optimize edilmiş hareket kontrol mimarisi ile küresel standartları karşılıyor. Otomotivden gıdaya, metal işlemeden ağır sanayiye kadar tüm imalat sektörleri için tasarlanan bu robotlar, pek çok uygulamada yüksek başarı gösterecek güçlü bir oyuncu olmayı hedefliyor.

Altınay Robot Teknolojileri'nin Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Hamle Programı kapsamında 2021 yılında temelini atarak başlattığı stratejik bir girişim olan GRASS, endüstriyel robot kol ve bileşenlerinin yerli olarak tasarlayıp üretmeyi hedefliyor.

AR-GE sürecinin tamamlanmasının ardından bağımsız bir yapılanmaya dönüşen GRASS, robot kolunun yanı sıra servo motor, redüktör ve motor sürücü gibi kritik alt bileşenleri yerli imkanlarla üretmek üzere yapılanmasına devam ediyor. Toplam 20 bin metrekare kapalı alana sahip bir tesis yatırımı planlayan GRASS, Türkiye'nin robot teknolojilerinde dışa bağımlılığını azaltmayı amaçlıyor.

YILDIRIMHAN'IN ÖNÜNDE OBJEKTİFLERE YANSIDI

Fuar ziyaretinde özellikle uzun menzilli hava savunma sistemleri ve füze projeleri ön plana çıktı. Özel'in, YILDIRIMHAN'ın önünde verdiği pozlar sosyal medyada en çok konuşulan görüntüler arasında yer aldı.

TÜRK SAVUNMA SANAYİİNİ ÖVÜP HAYALLER KURDU

Daha önce Türk savunma sanayiini hedef alan Özgür Özel, bugün Türk savunma sanayiinin yeteneklerini övüp hayaller kurdu.

SAHA 2026 fuarını ziyaretinin ardından konuşan Özel, "İçeride yeni nesil firkateynimizle ilgili bilgi aldık. Bu Türkiye'nin 20 yıldır geciktiği bir proje bugün yeni nesil bir hava savunma firkateyniniz olduğunda örneğin Kıbrıs önüne onu çektiğinizde akşam rahat rahat uyursunuz." dedi.

ÖNCEKİ SÖZLERİYLE ÇELİŞTİ

Önceleri "14 yıldır hava filomuza bir tek savaş uçağı koymadık" sözlerini de unutan Özel, bugün KAAN için yerli motor tarihi verdi.

Fuardaki izlenimlerini aktaran Özel, "Bir an önce biz KAAN'ın göklerde yerli ve milli motoruyla uçacağını görüyoruz. KAAN'ın uçma dışındaki enerji ihtiyaçlarını karşılayan yerli ve milli motorunu gösterdiler mesela. Onunla da gurur duyduk. 2030'dan itibaren de kendi motorumuzla birlikte uçacağız." dedi.

Türkiye SAHA 2026 Uluslararası Savunma, Havacılık ve Uzay Sanayi Fuarı ile büyük sükse yaptı. Fuar görmek istemeyenlerin gözlerini, duymak istemeyen kulaklarını bile açtı.

Hasetten gurura ortak olamayan gönülleri bile yumuşattı. Özgür özel SAHA 2026 ziyaretinden memnun ayrıldı.

"ETKİLENMEDİĞİM YOK" İTİRAFI

Basın mensuplarının "Gördükleriniz arasında etkilendikleriniz var mı?" sorularını yanıtlayan Özel, "Genel sekreterimiz beni özellikle dikkat çekecek olanlara götürüyor. Etkilenmediğim yok. " cevabını verdi.

ÖZGÜR ÖZEL "BALIKLAR ÜRKÜYOR" DEMİŞTİ

Geçtiğimiz yıl Aralık ayında Roketsan'ın Sinop'taki füze test merkezinden rahatsız olan Özgür Özel, açıklamalarında, "Yani iki günden birinde 'Balığa çıkmayın füze testi yapacağız diyorsunuz. O testlerden o seslerden balıklar ürküyor yuvalarını terk ediyorlar." demişti.

SAHA 2026 Uluslararası Savunma, Havacılık ve Uzay Sanayi Fuarı'nda milli imkanlarla geliştirilen yerli ve çok maksatlı insansız kara aracı GÖKBÖRÜ tanıtıldı. Saatte 30 kilometre hıza ulaşabilen GÖKBÖRÜ, 800 kilogram taşıma kapasitesine sahip bulunuyor.

Yüzde 70 dik eğim ve yüzde 45 yan eğimde görev yapabilen GÖKBÖRÜ, ön, arka, sağ ve sol bağımsız teker grupları sayesinde zorlu arazi koşullarında yüksek hareket kabiliyeti sunuyor.

Engebeli ve dengesiz arazilerde dahi yük (payload) bölümünü sabit tutabilen sistem, farklı operasyonel ihtiyaçlara etkin çözümler sağlıyor.

Elektroland Defence Genel Müdürü Ferhat Uğur, Türkiye savunma sanayisi sektörünün diğer sektörlerle entegre çalışabildiğini ifade etti.

Uğur, şöyle konuştu:

"Bizim amacımız, etkin, üretim maliyetleri düşük ve çok kullanıcılığa hitap edebilecek, çok fonksiyonlu sistemler üretmek. Bugün lansmanını yaptığımız GÖKBÖRÜ böyle bir sistem. Savunma Sanayii Başkanlığının etkisiyle birlikte gelişen sektörün artık sivil alanlara da kayması gerektiğini düşünüyoruz. Çünkü savunmamız gereken o kadar çok şeyimiz var ki ormanlarımız var, kıyılarımız var, tarımsal arazilerimiz var. Bu yüzden burada elde ettiğimiz tecrübe ve birikimle diğer sektörleri de kapsayacak şekilde etkin maliyetli robotlar üretmek istiyoruz."

GÖKBÖRÜ, HER TÜRLÜ ARAZİDE GÖREV YAPABİLECEK BİR YAPIDA

Uğur, bugün NASA'nın Mars'a gönderdiği bir robot sistemi bulunduğuna işare ederek, "O robot sistemindeki 'Artılar ve eksiler nedir?' hepsini değerlendirdik. Aynı mekanizma yapısıyla ama üzerine kendi patentimiz ürünümüzü de bir eklenti yaparak daha fonksiyonel bir halde ülkenin coğrafi koşullarına dağ, çamur, çöl, orman, her ortamda gidebilecek bir yapıya dönüştürdük." diye konuştu.

GÖKBÖRÜ 6x6 insansız kara aracının maliyet etkin olduğunu dile getiren Uğur, "Bugün tarım alanında kullanılacak bir araç fiyatından daha ucuza alabilirsiniz. Üzerinde yük taşıyabilirsiniz. Çok amaçlı yük taşıma platformu gibi düşünebilirsiniz. İsterseniz savunma alanında, isterseniz tarım alanında, isterseniz arama kurtarma ekibinde, her yerde faaliyet gösterecek şekilde yapılıyor." dedi.

Uğur, sistemin hasar alsa dahi hızlıca onarılıp yeniden sahaya sürülebildiğini, bunun da yazılım, donanım, elektronik ve mekanik tüm sistemlerin yerli imkanlarla geliştirilmesinden kaynaklandığını, bu yaklaşımın operasyonel süreklilik ve dışa bağımlılığın azaltılması açısından kritik olduğunu ifade etti.

GÖKBÖRÜ'ye yurt dışından talep olduğunu söyleyen Uğur, şöyle devam etti:

"Bu fuarın en büyük özelliklerinden biri de o oldu. Yakın ülkelerden birine ama Avrupa tarafındaki ülkelerden biriyle 30 adetlik bir anlaşma aşamasına geldik. Bu fuarda buldular bizi. Onların da böyle bir arayışı varmış. Maliyet etkin, çok kullanıma yönelik ve istenilen şekilde adapte olabilecek şekilde bir sistem arıyorlardı ve araştırdıklarında, gelip testlerini gördüklerinde bu işin bununla çözüldüğüne ikna oldular. Şimdi sipariş bekliyoruz. Bu sipariş bizim şirketimiz için değil, bu ülke için. Çünkü yurt dışına ne kadar ihracat yaparsak, ülkemize ne kadar para getirebilirsek, teknolojiyi nasıl geliştirebilirsek, insan kaynaklarımızı nasıl doğru yönlendirebilirsek, hava araçlarındaki başarı kara araçlarında da olacak."

"BİZ KARACI BİR MİLLETİZ, KARAYI BİZ BİLİRİZ"

Uğur, dünyada konseptin değiştiğini, kara araçlarının modernize olduğunu ve insansız sistemlerin ön plana çıktığını, kara araçlarında Türkiye'nin dünyanın en ileri ülkesi olduğunu söyledi.

Kara Araçları Daire Başkanlığı ve ordunun buna çok büyük önem verdiğini dile getiren Uğur, "Bugüne kadar yaptığımız testlerde biz bunu sahada denemek istiyoruz dediğimiz zaman hiçbir zorluk yaşamıyoruz. 'Görüş istiyoruz' dediğimiz zaman, bütün tecrübelerini aktaran deneyimli bir güvenlik gücümüz var bizim. 'Biz de bu böyle olursa şu daha iyi olacak' gibi oradan fikre ulaşabiliyoruz." diye konuştu.

Uğur, bir laboratuvara kapanıp 4 bilim adamı, 5 mühendisle robot üretmediklerini, üretimi Türk milleti ile asker ve polisle beraber yaptıklarını belirterek, "O yüzden dünyanın en iyisi bu. Bundan daha iyisi olacak mı? Olacak. Yine bir Türk firması yapacak. Belki biz yapacağız, belki başka bir Türk firması yapacak. En iyisi de yine böyle olacak. Başka türlü olmaz zaten. Çünkü biz karacı bir milletiz, karayı biz biliriz." dedi.

Program ile Türkiye'nin çevre ve iklim politikaları, sürdürülebilir kalkınma vizyonu ve bu alanda geliştirilen yerli teknolojiler uluslararası basın mensuplarına anlatılacak. Türkiye'nin iklim değişikliğiyle mücadelede attığı adımlar, çevre yönetimi alanındaki yenilikçi uygulamaları ve bilimsel araştırma altyapısı dünya kamuoyuna tanıtılacak.

Medya turu çerçevesinde katılımcılar ilk olarak Hatay'da düzenlenecek olan "Türkiye'nin COP31 Yolculuğu: Dirençli Şehirler Programı" kapsamında bir saha ziyareti gerçekleştirecek.

ZİRVEYE KADAR DÖRT BASIN TURU DAHA YAPILACAK

Katılımcılar daha sonra COP31 Başkanı Murat Kurum ile görüşecek. Medya mensupları bu görüşmede, daha adil, kapsayıcı ve işlevsel bir küresel düzenin inşasına katkı sunmayı hedefleyen, diyalog, aksiyon ve uzlaşı ilkeleri doğrultusunda şekillenecek COP31 süreci hakkında bilgi edinecek.

Programın son gününde dünyanın en derin ikinci üretim tesisi olan İstanbul Kapalı Dikey Tarım Uygulama Merkezi ziyaret edilecek. Katılımcılar, tarımda sürdürülebilirlik ve dijital dönüşüm konularında bilgilendirilecek.

Daha sonra Türkiye Çevre Ajansı tarafından gençlerin çevre farkındalığına katkı sunmak amacıyla düzenlenen "Yeşil Kampüs Festivali" kapsamında çevre tırı ziyaret edilecek.

Çevre ve iklim medya turları kapsamında COP31 Zirvesine kadar dört basın turu daha gerçekleştirilecek.

Filistinli 12 yaşındaki Ravan el-Beyruk, sabahları okula gitmek yerine su doldurmaya gittiğini ve sonra da aşevinde yemek kuyruğuna girdiğini söyledi.

Eğer su doldurmak için kuyruğa girmezse susuz kalacaklarını söyleyen Beyruk, "Eskiden sabahları uyanır, süt içer, yemek yer ve okula giderdik. Şimdi uyanıyoruz ama okula gitmiyoruz, artık eğitim yok." ifadelerini kullandı.

Beyruk, babasının şubat ayında şehit olduğunu ve yetim kaldıklarını söyledi.

"Neden dünyadaki diğer çocuklar gibi giyinip okula gidip ders görmüyoruz"

Sami Hammad (13), savaştan önce okula gittiğini ama şimdi mecburen su doldurmaya gitmek zorunda olduğunu belirtti.

"Gazze'de eğitim yok, hiçbir şey kalmadı. Biz çocuğuz, niçin dünyanın geri kalanı gibi olmayalım? Neden biz de dünyadaki diğer çocuklar gibi giyinip okula gidip ders görmüyoruz?" diyen Hammad, sabah 6'da uyanıp su doldurmaya gittiklerini kaydetti.

On yaşındaki Usame Ebu Zeyd de, artık okula gitmek yerine su kuyruğuna girdiğini söyledi.

Üç yıldır su sıkıntısı çektiklerini aktaran Ebu Zeyd, "Biz çocuğuz, bizim suçumuz ne? Normalde çantalarımızı takıp, tertemiz bir şekilde (okula) gidiyor olmalıydık. Ama şimdi su kuyruğuna gider olduk. Bizim günahımız ne? Üç yıldır bu ıstırabın içinde kaldık." ifadelerini kullandı.

"BENİN KAHVALTIMI YAPIP, ANNEMİN SAÇLARIMI TARAMASI VE OKULA GİTMEM GEREKİRDİ"

Refah'tan yerinden edilen Filistinli bir ailenin 14 yaşındaki çocuğu Muhammed Harb ise temiz suya ulaşmanın çok güç olduğunu belirterek şunları dile getirdi:

"Benin kahvaltımı yapıp, annemin saçlarımı taraması ve sonra okula gitmem gerekirdi."

Han Yunus sakinlerinden Ebu Muhammed Ebu Tuayme de, her gün çocuklarıyla su doldurmaya sonrasında da aşevine yemek sırasına gitmek zorunda kaldıklarını söyledi.

Ebu Tuayme su ve yemek için her gün aynı sıkıntıları çektiklerini ifade etti.

Gazze'de yaklaşık 2,4 milyonluk nüfusun 1,9 milyonu yerinden edilmiş durumda. Gazze'deki Filistinlilerin büyük bir kısmı temel insani ihtiyaçlardan yoksun çadırlarda veya kalabalık sığınma merkezlerinde yaşam mücadelesi veriyor.

Altyapının büyük bölümünün tahrip edilmesi, temiz suya erişimden elektrik teminine kadar birçok alanda ciddi sıkıntılara yol açıyor.

"Transatlantik Güvenlik Ekosisteminde Savunma Sanayi İşbirliği: NATO Yetkinlik Geliştirme ve Avrupa SAFE Çerçevesinde Ortak Üretim Fırsatları" panelinde konuşan uzman ve yetkililer, Avrupa'nın yeni güvenlik mimarisinde Türkiye'nin savunma sanayisi kapasitesinin kritik rol oynayacağını söylüyor.

Panelde, Digital Transformation Capital Partners (DTCP) Ortağı Ole Aguirre, Chatham House Ekonomisti Timothy Ash ve Kanada Savunma Tedarik Bakanı Stephen Fuhr değerlendirmelerde bulundu.

Timothy Ash, NATO'nun mevcut savunma tedarik sisteminin çağın ihtiyaçlarına cevap veremediğini belirterek, Türkiye'nin savunma sanayisindeki dönüşümünün ittifak için önemli bir örnek oluşturduğunu söyledi.

"NATO'nun tedarik sistemi bugün yaşadığımız dünyaya uygun değil." diyen Ash, Ukrayna savaşının klasik savunma anlayışlarını değiştirdiğini vurguladı.

Ash, "Türkiye, NATO ortaklarıyla yaşadığı zorluklar ve yaptırımlar nedeniyle kendi sistemini geliştirmek zorunda kaldı. Ama bugün burada ortaya çıkan tablo olağanüstü. ROKETSAN'ın geliştirdiği uzun menzilli füzelere bakın. Baykar'ın yaptıkları gerçekten sıra dışı. Avrupa savunması bugün çok parçalı ve verimsiz bir yapıya sahip. Buna karşılık Türkiye'nin tek ülke merkezli, daha otonom savunma modeli son derece etkili sonuçlar üretiyor. NATO aslında Türkiye'den öğrenmeli." dedi.

"Önümüzdeki dönemde Avrupa'nın en etkili askeri güçleri Finlandiya, Almanya, Polonya, Ukrayna ve Türkiye olacak." diyen Ash, Avrupa'nın gelecekteki savunma omurgasının Türkiye gibi ülkeler üzerine şekilleneceğini belirtti.

TÜRKİYE'DE ÇOK GÜÇLÜ ŞİRKETLER VAR

Kanada Savunma Tedarik Bakanı Stephen Fuhr ise savunma alanında hızın kritik hale geldiğini belirterek, teknoloji geliştirme döngüsüyle klasik tedarik süreçleri arasındaki farkın büyüdüğünü söyledi.

"Teknoloji döngüsü küçülürken tedarik süreçleri uzarsa ortaya yavaş ve artık sahada karşılığı olmayan sistemler çıkar." diyen Fuhr, Kanada'nın bu nedenle savunma tedarik yapısını tamamen değiştirdiğini anlattı.

Türkiye ile işbirliğine açık olduklarını vurgulayan Fuhr, Türk savunma sanayisi şirketlerinin önemli kabiliyetlere sahip olduğunu belirterek şöyle konuştu:

"Türkiye'de çok güçlü şirketler var. Burada ciddi bir sinerji görüyoruz. Her şeyi tek başımıza geliştirecek 15 yıllık bir lüksümüz yok. Bu yüzden güvenilir ortaklarla hızlı hareket etmek zorundayız. Ortak üretim ve sanayi işbirlikleri önümüzdeki dönemde daha fazla önem kazanacak."

TÜRKİYE'YE YÖNELİK YAKLAŞIM DEĞİŞMELİ

DTCP Ortağı Ole Aguirre de Avrupa'nın güvenlik ekosisteminde Türkiye'ye yönelik yaklaşımın değişmek zorunda olduğunu söyledi.

Aguirre, "Avrupa dijital dönüşüme hazır değil. Avrupa'nın Türkiye'ye ihtiyacı var. Uzun yıllardır Türk savunma sanayisiyle çalışıyorum ve Türkiye'deki gelişimden son derece etkileniyorum. Ukrayna savaşı, mevcut NATO standartlarının sahadaki gerçeklik karşısında yetersiz kaldığını gösterdi bizlere. NATO standartlarının savaşın gerçekliğiyle örtüşmediğini Ukrayna'da gördük. Bu sistemin değişmesi gerekiyor." ifadelerini kullanarak, geleceğin savaş ortamında veri, yapay zeka, sensör ağları ve dijital altyapının belirleyici unsur haline geldiğini söyledi.

Canlı plastik mikroplastik sorununa çözüm sunuyor

Bilim insanlarının geliştirdiği canlı plastik, içine entegre edilen Bacillus subtilis bakterisinin sporları sayesinde, belirli bir sıcak besin çözeltisine maruz bırakıldığında aktif hale geliyor. Bu bakteriler, plastik malzemeyi içten çözebilen enzimler üretiyor ve böylece plastik tamamen ayrışıyor. Araştırmacılar, iki farklı bakteri türü kullandıklarını belirtti: İlki, büyük polimer zincirlerini küçük parçalara ayırıyor; ikincisi ise bu parçaları basit moleküllere dönüştürerek süreci tamamlıyor. En önemli avantaj ise, bu yöntemle mikroplastik oluşumunun tamamen önlenmesi. Mikroplastiklerin çevre ve insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkileri göz önüne alındığında, canlı plastik teknolojisi yeni bir umut olarak öne çıkıyor.

Bilim insanları döngüsel ekonomi için umut verdi

Çinli araştırmacılar, canlı plastik teknolojisinin henüz PET gibi daha dayanıklı plastiklere uygulanamadığını ancak bu gelişmenin döngüsel ekonomi açısından büyük önem taşıdığını vurguladı. Plastiklerin doğada sonsuza dek kalmaması ve çevreye zarar vermemesi için sürdürülebilir çözümlere ihtiyaç duyuluyor. Araştırmacılar, canlı plastik sayesinde atık yönetiminin gelecekte köklü biçimde değişebileceğine inanıyor. Bu yenilikçi yaklaşım, plastik kullanımının kaçınılmaz olduğu sektörlerde bile çevre dostu alternatiflerin mümkün olduğunu gösteriyor. Bilim dünyası, canlı plastik teknolojisinin geliştirilmesiyle birlikte, plastik atık sorununa karşı daha etkili ve kalıcı çözümler üretilebileceğini düşünüyor.

Sonuç olarak, Çin'de geliştirilen canlı plastik, mikroplastik oluşumunu engelleyerek çevreye zarar vermeyen bir atık yönetimi modeli sunuyor. Uzmanlar, bu teknolojinin yaygınlaşması halinde plastik kirliliğiyle mücadelede yeni bir dönemin başlayacağını öngörüyor.

Alan Ritchson ve güçlü oyuncu kadrosu Motor City'de buluştu

Başrolde Alan Ritchson'ın yer aldığı filmde Shailene Woodley, Pablo Schreiber, Ben Foster ve Ben McKenzie gibi önemli isimler de rol alıyor. Senaryosunu Chad St. John'un kaleme aldığı Motor City'nin yönetmenliğini ise Potsy Ponciroli üstleniyor. Oyuncu kadrosunun zenginliği ve senaryonun derinliği, Motor City'nin yılın en çok konuşulan yapımlarından biri olacağına işaret ediyor.

Motor City'nin fragmanı Detroit'te heyecan yarattı

Yayınlanan yeni fragman, Detroit'in 1970'li yıllardaki atmosferini ve Motor City'nin benzersiz suç dünyasını gözler önüne seriyor. Fragmanda, Alan Ritchson'ın canlandırdığı karakterin yaşadığı dram, adalet arayışı ve intikam tutkusu dikkat çekiyor. Motor City, vizyon tarihi olan 24 Temmuz 2026'da sinemaseverlerle buluşacak ve izleyicilere unutulmaz bir deneyim sunacak.

Motor City, aksiyon ve gerilim tutkunları için 2026 yazının en iddialı filmlerinden biri olmaya aday. Alan Ritchson'ın performansı ve Detroit'in eşsiz atmosferi, izleyicilere uzun süre hafızalardan silinmeyecek bir sinema deneyimi vaat ediyor.

IGN verileri: Kuşaklar arası farklar ve satın alma tercihleri

Rapor, Y ve Z kuşağının oyun satın alma davranışlarında öne çıktığını gösteriyor. Y kuşağının %38'i ve Z kuşağının %42'si hâlâ yeni çıkan oyunları tam fiyatla almayı tercih ederken, X kuşağında bu oran sadece %20'de kalıyor. Araştırma, ayrıca X kuşağının yeni oyunlar hakkında bilgi edinmek için Google'ı, Y kuşağının YouTube'u, Z kuşağının ise sosyal medyayı kullandığını ortaya koydu. Bu farklılıklar, oyun pazarlama stratejilerinin kuşaklara göre şekillenmesinin önemini bir kez daha gündeme getiriyor.

Karl Stewart: 'Araştırma sıradan oyuncuları kapsamıyor'

IGNE Global Marketing'ten Karl Stewart, araştırmanın yalnızca aktif ve sadık oyuncuları, yani hardcore oyuncuları hedef aldığını vurguluyor. Stewart, sıradan oyuncuların bu verilerde yer almadığını belirterek, elde edilen sonuçların oyun endüstrisindeki belirli bir tüketici grubuna ait olduğunu ifade ediyor. Ayrıca, kuşakların oyun türü tercihlerinde de belirgin farklar bulunuyor: X kuşağı tek oyunculu oyunlara yönelirken, Z kuşağı çok oyunculu oyunları tercih ediyor, Y kuşağı ise bu iki seçenek arasında dengede kalıyor. Tüm bu veriler, hardcore oyuncuların alışkanlıklarının oyun piyasası açısından kritik bir gösterge olduğunu gözler önüne seriyor.

Sonuç olarak, IGN'in güncel raporu, hardcore oyuncuların tam fiyatla oyun satın alma eğiliminde ciddi bir azalma yaşandığını net biçimde ortaya koyuyor. Bu durum, oyun sektöründe fiyatlandırma ve pazarlama stratejilerinin yeniden şekillenmesine neden olabilir. Kuşaklar arasındaki farklılıklar ise oyun şirketleri için önemli bir yol haritası sunuyor.

Ulaştırma sistemlerinde sürdürülebilirliğin önemine dikkati çeken Uraloğlu, "Bugün temel bir soruyla karşı karşıyayız: Ulaştırma sistemlerinin sadece kapasitesini artırmakla mı yetineceğiz yoksa onları her koşulda çalışır, güvenilir ve sürdürülebilir hale mi getireceğiz? Son yıllarda yaşanan krizler, alternatifi olmayan her sistemin kırılgan olduğunu açıkça göstermiştir." dedi.

Türkiye'nin ulaştırma politikalarını süreklilik, çeşitlilik ve esneklik üzerine inşa ettiğini belirten Uraloğlu, amacın tek bir hattı büyütmek değil aynı anda birden fazla güvenilir seçeneği mümkün kılmak olduğunu vurguladı.

"SON GELİŞMELER, ÇEŞİTLİLİĞİN YANI SIRA KAPASİTEYİ DE EN ÜST SEVİYEYE ÇIKARMAMIZ GEREKTİĞİNİ ORTAYA KOYMUŞTUR"

Bakan Uraloğlu, Türkiye'nin bu yaklaşımının somut örnekleri olarak Orta Koridor'un güçlendirilmesi, Bakü-Tiflis-Kars Demiryolu Hattı, Zengezur Koridoru ve Kalkınma Yolu Projesi'ni sıralayarak, "Kara yolu taşımacılığının çeşitliliği artık herkesçe kabul edilmiştir. Elbette kara yolu taşımaları kapasite olarak deniz yolunun alternatifi olamaz ancak coğrafyamızda yaşanan son gelişmeler, bu çeşitliliğin yanı sıra kapasiteyi de mümkün olan en üst seviyeye çıkarmamız gerektiğini ortaya koymuştur." dedi.

Dayanıklılığın sadece fiziksel altyapıyla sınırlı kalmaması gerektiğini vurgulayan Uraloğlu, süreçlerin etkinliği ve veri akışının sürekliliğinin de hayati önem taşıdığını söyledi.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Uraloğlu, bu doğrultuda sınır geçişleri ve lojistik süreçlerde işlemleri sadeleştirmeyi, veri paylaşımını artırmayı ve akışı hızlandırmayı hedeflediklerini belirtti.

Türkiye'nin sürdürülebilirlik ve iklim dayanıklılığı konusundaki kararlılığının göstergesi olarak düzenleyeceği COP31 organizasyonuna dikkati çeken Uraloğlu, "COP31 bünyesinde düzenleyeceğimiz tematik 'Ulaştırma Günü' kapsamında sizlerle Türkiye'de bir araya gelmekten büyük memnuniyet duyacağız." dedi ve mevkidaşlarını işbirliğini güçlendirmeye davet etti.

Barajda su seviyesinin yükselmesiyle iki tahliye kapağından biri açıldı.

Yüzde 6 aralanan kapaktan saniyede yaklaşık 50 metreküp su tahliye edildiği belirtildi.

Barajda su seviyesinin yükselmesi nedeniyle tahliye kapaklarının en son 2010'da açıldığı öğrenildi.

Öte yandan Devlet Su İşleri 12. Bölge Müdürlüğü, tahliye öncesinde duyuru yaparak bölgede yaşanabilecek olumsuzluklara karşı vatandaşları uyardı.

Nintendo yatırımcılarından Switch 2'ye fiyat artışı baskısı

Yatırımcıların taleplerinin ardında, Nintendo'nun Tokyo Borsası'ndaki hisselerinin uzun süredir düşük performans göstermesi yatıyor. Bu durum, şirketin geçmişte zayıf satışlar yaşadığı WiiU dönemine benzetiliyor. Switch 2'nin satışları 17 milyon adedi aşsa da, yatırımcılar yüksek satış miktarından çok, birim başına elde edilen kârı önemsiyor. Yurt dışı kaynaklara göre, Nintendo'nun fiyat artışı kararı alması halinde, bu yıl içinde resmi bir açıklama yapabileceği belirtiliyor. Şirketin mevcut fiyat politikası özellikle Avrupa pazarında da tartışma konusu oldu; örneğin Yunanistan'da Switch 2'nin fiyatı 519 euro seviyesinde bulunuyor.

Switch 2'nin başarısı ve fiyat tartışmaları gündemde

Switch 2, piyasaya çıktığı 11 ayda 17 milyondan fazla satışa ulaştı. Bu başarıya rağmen, yatırımcıların kâr marjı beklentileri şirketin fiyat stratejisinde değişiklik yapmasına neden olabilir. Bloomberg'in raporunda yer alan bilgiler henüz resmi olarak doğrulanmadı, ancak Nintendo'nun önümüzdeki dönemde fiyat artışıyla ilgili bir adım atıp atmayacağı merakla bekleniyor. Sektör analistleri, fiyat artışının hem tüketiciler hem de şirketin borsa performansı üzerinde etkili olacağını vurguluyor. Nintendo'nun resmi açıklaması gelene kadar, piyasadaki tartışmaların devam edeceği öngörülüyor.

Nintendo'nun Switch 2 fiyatlarıyla ilgili vereceği karar, hem yatırımcıların hem de oyun severlerin yakın takibinde. Şirketin önümüzdeki haftalarda nasıl bir yol izleyeceği, sektörün geleceği açısından kritik öneme sahip.

Biyolog Lyulina: 'Kahve aç karnına mideye zarar verebilir'

Lyulina, aç karnına kahve tüketiminin özellikle tehlikeli olduğuna dikkat çekti. Kahvenin içeriğindeki kafeinin, hidroklorik asit üretimini arttırdığını belirten biyolog, mide boşken asidin doğrudan mide duvarına temas ettiğini ve bu durumun çeşitli rahatsızlıklara yol açabileceğini ifade etti. Kahve dışında, ekşi meyvelerin de mideyi olumsuz etkileyebileceğini dile getirdi.

Yüksek glisemik indeksli gıdalar insülin dengesini bozuyor

Biyolog Lyulina, aç karnına yüksek glisemik indekse sahip gıdaların da tehlikeli olabileceğini söyledi. Bu tür yiyeceklerin, insülin seviyesinde ani artışa yol açabileceğini ve bu nedenle vücutta dengesizlikler oluşturabileceğini kaydetti. Lyulina, sağlıklı bir sindirim sistemi için bu gıdaların aç karnına tüketilmemesi gerektiğinin altını çizdi. Uzmanlar, vatandaşların beslenme alışkanlıklarında daha dikkatli olmalarını öneriyor.

Uzmanların uyarıları, sağlıklı beslenme konusunda toplumsal bilincin artmasına katkı sağlıyor. Aç karnına tüketilen gıdaların yol açabileceği riskler göz önüne alındığında, uzman tavsiyelerine kulak vermek büyük önem taşıyor.

Diyetisyenler: 'Nar tüketiminde sınır önemli'

M. Mun ve K. Lorenz, narın yüksek potasyum oranı nedeniyle böbrek hastalarının bu meyveyi tüketirken dikkatli olması gerektiğini söyledi. Uzmanlar, narın antioksidan, lif, potasyum ve C vitamini açısından zengin olmasına rağmen, bazı sağlık grupları için zararlı olabileceğini ifade etti. Özellikle böbrek fonksiyonları zayıf olan bireylerde, potasyumun vücutta birikmesi ciddi sorunlara yol açabiliyor. Bu nedenle nar tüketimi öncesinde doktor önerisi alınması gerektiği hatırlatıldı.

Diyabet hastalarına nar uyarısı

Uzmanlar, narın yüksek şeker içeriği nedeniyle diyabet hastalarının da bu meyveyi dikkatli tüketmesi gerektiğini vurguladı. Narın protein ve yağ içeren gıdalarla birlikte yenmesi, kan şekerindeki ani yükselmeleri önlemeye yardımcı olabiliyor. Özellikle yoğurt gibi besinlerle tüketildiğinde, narın olumsuz etkileri azalabiliyor. Ancak diyabetliler için porsiyon kontrolü büyük önem taşıyor. Sonuç olarak, narın faydalarından yararlanmak isteyenlerin kişisel sağlık durumlarını göz önünde bulundurması ve uzman önerilerine başvurması gerekiyor.

Sağlık uzmanları, nar tüketiminde ölçülü davranılması ve kronik hastalığı bulunanların mutlaka doktorlarına danışması gerektiğini bir kez daha hatırlatıyor.

Onkolog Kubesh: 'Sırt ağrısı ihmal edilmemeli'

Kubesh, pankreasın omurgaya yakın konumda bulunması nedeniyle, hastalığın başlangıç evresinde ağrının sıklıkla sırt bölgesine yayıldığını belirtiyor. Bu tür ağrının fiziksel aktiviteyle ilişkili olmaması ve zamanla geçmemesi dikkat çekici bir özellik olarak öne çıkıyor. Uzman, sırt ağrısı şikayetlerinin çoğu zaman iyi huylu nedenlere dayandığını, ancak açıklanamayan ve kalıcı ağrılarda mutlaka bir uzmana başvurulması gerektiğini ifade ediyor. Ayrıca, üst karın bölgesinde de benzer rahatsızlıklar yaşanabileceğini aktarıyor.

Pankreas kanserinde diğer kritik belirtiler

Pankreas kanseriyle ilgili uyarılarını sürdüren Kubesh, sırt ağrısının yanı sıra, görünür bir sebep olmaksızın kilo kaybı, belirgin halsizlik ve iştah değişikliklerinin de dikkate alınması gereken önemli belirtiler arasında yer aldığını söylüyor. Uzmanlar, bu tür semptomların ciddiye alınmasının, pankreas kanserinde erken teşhis ve tedavi şansını artırdığını belirtiyor. Özellikle sırt ağrısı gibi sık rastlanan şikayetlerin ihmal edilmemesi, hastalığın ilerlemeden tespit edilmesi açısından büyük önem taşıyor. Belirtiler devam ederse vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması öneriliyor.

Pankreas kanserinin sinsi seyri nedeniyle erken dönemde fark edilmesi zor olsa da, uzmanların aktardığı bu belirtilere karşı duyarlı olmak, hastalığın erken teşhisi ve tedavi başarısı için kritik rol oynuyor.

Texas A&M Üniversitesi: Yoğun fiziksel aktivite uykuyu iyileştiriyor

Çalışmada elde edilen bulgular, özellikle yoğun fiziksel aktiviteye ayrılan sürenin artmasının, yaşlı bireylerin gece daha az uyanmasına ve dolayısıyla daha kaliteli bir uyku deneyimlemesine yardımcı olduğunu gösterdi. Uzmanlar, uyku kalitesindeki bu iyileşmenin, yaşlılarda bilişsel bozuklukların ilerleme riskini de azaltabileceğine dikkat çekti. Analizler, hafif aktivitelerin de olumlu etkilerine işaret etti ancak bu etkinin yoğun aktiviteler kadar belirgin olmadığı vurgulandı.

Uzmanlardan yaşlılara: 'Basit yürüyüşler bile etkili'

Araştırmanın sonuçlarını değerlendiren uzmanlar, yaşlılarda düzenli fiziksel aktivitenin uyku kalitesini artırdığını ve demans riskini düşürebileceğini belirtti. Ayrıca, yürüyüş veya grup etkinlikleri gibi basit aktivitelerin dahi yeterli olabileceği ifade edildi. Texas A&M Üniversitesi'nin bu çalışması, yaşlı bireyler ve yakınları için fiziksel aktivitenin uyku üzerindeki olumlu etkisini bir kez daha gözler önüne serdi. Uzmanlar, yaşlıların günlük yaşamlarında hareketi artırmalarının hem uyku kalitesi hem de genel sağlık açısından önemli olduğunu vurguladı.

Sonuç olarak, Texas A&M Üniversitesi'nin araştırması, bilişsel bozukluk yaşayan yaşlılarda yoğun fiziksel aktivitenin uyku kalitesinde belirgin bir iyileşme sağladığını gösteriyor. Bu bulgu, yaşlı bireylerin yaşam kalitesini artırmak için düzenli hareketin önemini bir kez daha ortaya koydu.

Oturumda, KAAN Projesi ile ilgili sunum yapan TUSAŞ Milli Muharip Uçak Genel Müdür Yardımcısı Uğur Zengin, TUSAŞ'ın tarihçesini anlattı.

Asıl büyük atılımın 2005'te TUSAŞ ve TAI'nin birleşmesinden sonra gerçekleştiğini belirten Zengin, o günden beri Türkiye'nin kendi uçaklarını tasarlayıp ürettiğini söyledi.

Zengin, bugün 5-6 milyon metrekarelik devasa kompleksin artık yetmediğini ve TUSAŞ'ın yavaş yavaş başka şehirlere yayılmaya başladığını dile getirerek, TUSAŞ'ın çok büyük organizasyona dönüştüğünü ve üniversitelerle çok ciddi işbirlikleri yaptıklarını kaydetti.

KAAN Projesi'nin 2010 yılında başladığını hatırlatan Zengin, 2015'te ise çift motorlu ve tek pilotlu KAAN'ın kavramsal olarak seçilmesiyle projenin yavaş yavaş hayat bulmaya başladığını anlattı.

Zengin, KAAN'ın tamamen yerli ve milli uçak olması için yürütülen çalışmalardan bahsederek, "KAAN'da taviz vermediğimiz en önemli isterlerden biri yerli, milli bir savaş uçağına sahip olmak. Bunu yapabilmek için çok ciddi altyapılara ihtiyacımız var. Bu uçağı yurt dışında her türlü teste götüremiyorsunuz çünkü bilgiyi korumanız gerekiyor." ifadelerini kullandı.

Bunun için TUSAŞ'ta inşa ettikleri test tesisleri hakkında bilgi veren Zengin, şöyle devam etti:

"Bunlar dünyada çok sayılı tesisler. Yıldırım Test Tesisi dünyada birkaç taneyi geçmez. Amerika'da vardır, Rusya'da, Çin'de vardır, Avrupa'da da belki bir tane vardır. Beşincisi de Türkiye'de. Ne yapıyoruz burada? 3,5 milyon volt elektrik vererek uçağın üzerine yıldırım çarpmışçasına yıldırımı simüle ediyoruz. Tam Yansımasız Test Tesisi'nde - uçağın üzerinde onlarca anten, onlarca elektronik ekipman hepsi birbirleriyle etkileşim içinde - bu elektromanyetik etkiler kontrol ediliyor, analiz ediliyor. Rüzgar Tüneli, Avrupa'nın 2. büyük ses altı rüzgar tünelini TUSAŞ'ta inşa ettik. Burada uçağın matematik modelleri test ediliyor. Aerodinamik etkiler inceleniyor."

"İKİNCİ PROTOTİP KAAN'I BİRKAÇ AY İÇERİSİNDE UÇURACAĞIZ"

Zengin, KAAN'ın 2022'de prototip üretimine başladıklarını, 2024'te ilk uçuşunu gerçekleştirdiğini belirterek, "Bu süreç o kadar kolay olmadı ama gerçekten çok hızlı oldu. Baktığınızda dünya tarihinde bu seviyede bir uçağın bu kadar kısa sürede üretilip uçurulması söz konusu bile değil. Hindistan bizden çok uzun zaman önce başladığı AMCA projesinde hala savaş uçağını uçurabilmiş değil. Dolayısıyla aslında başarılan işler gerçekten çok ciddi. Bu da ülkemizin geldiği teknolojik seviyeyi gösteriyor." diye konuştu.

KAAN'ın montajını yaptıkları alanda artık düşük yoğunlukta seri üretime sahip olduklarına dikkati çeken Zengin, "Yılda 6 ila 9 KAAN'ı çıkarabileceğimiz bir üretim ortamına ulaşmış durumdayız. 20 uçaklı sözleşmeyi dün imzaladık SSB (Savunma Sanayi Başkanlığı) ile hava kuvvetlerine teslim etmek üzere. Yılda ilave 24 uçak çıkarabileceğimiz bir alanı da yavaş yavaş tasarlıyoruz, hayata geçireceğiz." ifadelerini kullandı.

Zengin, ikinci prototip KAAN'ı birkaç ay içerisinde uçuracaklarını dile getirerek, "Hangarda iki tane daha KAAN montaj hattında. Uçacak olan üçüncü KAAN önümüzdeki ay iniş takımlarının üzerine gelmek için gün sayıyor. Dördüncü KAAN da yıl sonuna doğru iniş takımlarının üzerine gelecek." dedi.

Uğur Zengin, ilk uçan uçağa ilave 3 prototipi daha hazır hale getirmek için gece gündüz çalıştıklarını sözlerine ekledi.

KAAN'ın ilk uçuşunda kokpitte yer alan test pilotu Barbaros Demirbaş da deneyimlerini paylaştı.

Bilim insanları: Sıtma, Tutankhamun'un ölümünde başrol oynadı

Yapılan DNA analizleri, Tutankhamun'un sıkça akraba evliliklerinin görüldüğü bir aileden geldiğini gösterdi. Bu durum, firavunun sağlığını ciddi biçimde olumsuz etkiledi. Özellikle kemiklere zarar veren Kelleher II hastalığı gibi genetik rahatsızlıklar, genç kralın bağışıklık sistemini zayıflattı. Bilgisayarlı tomografi sonuçları ise sol ayağında nekroz oluştuğunu ortaya çıkardı. Bilim insanları, bu enfeksiyonun sıtmayla birleşerek sepsise yol açtığını ve Tutankhamun'un hastalıklara karşı savunmasız kaldığını belirtiyor.

Sıtma izleri Tutankhamun'un ailesinde de bulundu

İlginç bir ayrıntı olarak, yapılan araştırmalar Tutankhamun'un büyükbabası Amenhotep III ve büyükannesi Kraliçe Tiya'nın kalıntılarında da sıtma izlerine rastlandığını ortaya çıkardı. Bu durum, hastalığın firavunun ailesinde nesiller boyunca etkili olduğunu gösteriyor. Sıtma hem Mısır hanedanı hem de Antik Mısır toplumu için ciddi bir tehdit oluşturdu. Tutankhamun'un kısa süren hükümdarlığı ve genç yaşta ölümü, araştırmacıların ilgisini çekmeye devam ediyor. Onun hikayesi, antik çağlardan günümüze kadar gelen hastalıkların toplumsal etkisini gözler önüne seriyor.

Sonuç olarak, Tutankhamun'un ölümüne dair efsaneler ve lanet söylentileri yerini giderek daha fazla bilimsel kanıta bırakıyor. Sıtma, genç firavunun yaşamını kaybetmesinde belirleyici bir rol oynadı. Bu tarihi bulgular, hem Mısır'ın geçmişine hem de modern tıp araştırmalarına ışık tutuyor.

Tebbun'un makam aracını, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi önündeki caddede karşılayan süvariler, araca protokol kapısına kadar eşlik etti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Tebbun'u külliyenin ana giriş kapısında karşıladı. Erdoğan ve Tebbun'un tören alanındaki yerlerini almasının ardından, bando, iki ülke milli marşlarını çaldı. Törende, tarihte kurulan 16 Türk devletini temsil eden bayraklar ve askerlere de yer verildi, 21 pare top atışı yapıldı.

Tebbun, Muhafız Alayı Tören Kıtası'nı "Merhaba asker" diyerek selamladı. İki lider birbirlerine heyetlerini takdim etti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Tebbun, merdivenlerde Türkiye ve Cezayir bayrakları önünde tokalaşarak basın mensuplarına poz verdi.

İkili görüşmeye geçen Erdoğan ve Tebbun, görüşmelerinin ardından Yüksek Düzeyli Strateji Konseyi Toplantısı'na başkanlık edecek.

Toplantı sonrası Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Tebbun, anlaşmaların imza töreni ve ortak basın toplantısına katılacak. Erdoğan, Tebbun onuruna resmi akşam yemeği verecek ve Tebbun'a Türkiye Cumhuriyeti Devlet Nişanı tevcih edecek.

Törende, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, Cumhurbaşkanlığı Özel Kalem Müdürü Hasan Doğan, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri Hakkı Susmaz, Cumhurbaşkanı Dış Politika ve Güvenlik Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç, Cumhurbaşkanlığı Finans Ofisi Başkanı Burak Dağlıoğlu ile Ankara Valisi Yakup Canbolat da yer aldı.

Yapılan çalışmalarda, şüphelilerin üzerinden çıkan 155 gram altın ve 19 bin 800 doların, M.A. tarafından aynı gün Şişli Maçka Parkı civarında kendilerini MİT görevlisi olarak tanıtan şahıslara verildiği belirlendi.

Uygulama noktasında yakalanan şüpheliler gözaltına alınırken, ele geçirilen altın ve döviz muhafaza altına alındı. "Nitelikli dolandırıcılık" suçundan haklarında işlem yapılan şüpheliler, emniyetteki işlemlerinin ardından sevk edildikleri adli makamlarca tutuklanarak cezaevine gönderildi.

NASA ve SpaceX: Bilimsel araştırmalar ISS'ye taşınıyor

Uzay istasyonuna gönderilecek Dragon kapsülü, mikrogravite ortamında gerçekleştirilecek çok sayıda yeni araştırma projesini beraberinde götürüyor. Görev kapsamında, Dünya merkezli simülatörlerin mikrograviteyi ne kadar doğru taklit ettiğini anlamaya yönelik bir deneyin yanı sıra, kemik kırılganlığı ve osteoporoz gibi hastalıklar için umut vadeden ahşap iskelet modeli de bulunuyor. Ayrıca, kırmızı kan hücreleri ile dalak üzerinde uzayın etkilerini inceleyecek ekipmanlar, gelecekteki astronotların sağlıklarını korumada önemli rol oynayacak. Görevde yer alan bir diğer deney ise, yerküre çevresindeki yüklü parçacıkları analiz ederek hem güç şebekelerine hem de uydulara yönelik riskleri daha iyi anlamayı amaçlıyor. Dragon'un taşıdığı ekipmanlar arasında, gezegenlerin oluşum süreçlerini aydınlatabilecek bir araştırma projesi ve Dünya ile Ay'ın yansıttığı güneş ışığını yüksek hassasiyetle ölçmek için hazırlanan bir cihaz da yer alıyor.

Dragon, ISS'den ayrıldıktan sonra Kaliforniya'ya iniş yapacak

Dragon uzay aracının ISS'de Haziran ayı ortalarına kadar kalması bekleniyor. Görev tamamlandığında, uzay aracı istasyondan ayrılarak, zaman hassasiyeti gerektiren bilimsel numuneler ve kargolarla birlikte Kaliforniya kıyılarına iniş yapacak. Bu süreçte, toplanan veriler ve getirilen örnekler, bilim insanlarının yeryüzündeki incelemeleri için kritik öneme sahip olacak. NASA ve SpaceX yetkilileri, 11 Mayıs'ta düzenlenecek ön fırlatma medya telekonferansında görevle ilgili tüm detayları paylaşacak. Bu toplantıda, ISS Programı operasyon ve entegrasyon yöneticisi Bill Spetch, baş bilim yardımcısı Dr. Liz Warren, SpaceX kıdemli misyon yöneticisi Lee Echerd ve fırlatma hava durumu yetkilisi Brian Cizek görevle ilgili soruları yanıtlayacak. Fırlatma, 12 Mayıs saat 19:00'dan itibaren NASA+, Amazon Prime, YouTube ve NASA'nın resmi internet sitesi üzerinden canlı yayınlanacak. Ayrıca, kamu üyeleri NASA'nın sanal misafir programına kayıt olarak fırlatmaya sanal ortamda katılabilecek ve özel kaynaklar ile dijital pasaport alabilecek.

Bu tarihi görev, hem ISS'nin ihtiyaç duyduğu ikmalin sağlanması hem de yeni bilimsel araştırmaların yörüngeye taşınması açısından büyük önem taşıyor. NASA ile SpaceX arasındaki iş birliği, uzay araştırmalarında yeni bir dönemin kapılarını aralarken, Dragon'un başarılı fırlatması ve dönüşü, gelecekteki görevler için de önemli bir referans noktası olarak öne çıkıyor.

Dr. Higman: 'Megatsunami riski katlanarak artıyor'

Alaska'lı jeolog Dr. Bretwood Higman, Tracy Arm fiyordunda yaşanan megatsunami felaketinin ardından bölgede yaptığı incelemelerde, kırılmış ve suya fırlamış ağaçlar ile çıplak toprak yarıklarıyla karşılaştı. Dr. Higman, olayın sabah saatlerinde meydana gelmesinin, turist kruvaziyer gemilerinin felakete yakalanmasını engellediğine dikkat çekti. "Yanlış zamanda yanlış yerde olan insanlar vardı," diyen Higman, benzer bir olayda bu kadar şanslı olunamayabileceği konusunda uyardı. Bilimsel analizler, megatsunami riskinin geçmişe göre çok daha fazla arttığını gösteriyor. Higman, bu tür olayların sıklığının son yıllarda on katına çıktığına inandığını belirterek, Alaska'nın özellikle megatsunami açısından en savunmasız bölgelerden biri olduğunun altını çizdi.

Bilim insanları: Buzul erimesi megatsunami tehdidini büyütüyor

Science dergisinde yayımlanan yeni araştırmalar, iklim değişikliğiyle hızlanan buzul erimesinin, Alaska'daki megatsunami riskini ciddi şekilde artırdığına işaret ediyor. Londra Üniversitesi Koleji'nden Dr. Stephen Hicks, buzulların geçmişte dağ yamacındaki kaya kütlesini tuttuğunu, ancak buzulların geri çekilmesiyle bu kütlenin artık serbestçe fiyorda çökebildiğini açıkladı. Araştırma ekibi, saha gözlemleriyle birlikte sismik ve uydu verilerini kullanarak olayın domino etkisini ve dalga yüksekliğini inceledi. Alaska'nın coğrafi yapısı, megatsunami oluşumunu tetikleyen faktörleri bir arada barındırıyor. Bilim insanları, özellikle iklim değişikliğinin etkisiyle bu tür felaketlerin daha sık yaşanabileceğine dikkat çekiyor. Artan turizm ve kruvaziyer trafiği de bölgedeki riskleri büyütüyor.

Kruvaziyer şirketleri Tracy Arm'da güvenlik önlemlerini artırıyor

Tracy Arm fiyordu, Alaska'nın doğal güzelliklerini keşfetmek isteyen turistlerin uğrak noktası olarak biliniyor. Ancak yaşanan megatsunami felaketi, bölgedeki güvenlik endişelerini artırdı. Bazı kruvaziyer şirketleri, yolcularının güvenliğini sağlamak amacıyla Tracy Arm'a gemi göndermeme kararı aldı. Bilim insanları ise Alaska'nın megatsunamilere karşı savunmasız bölgelerinde daha kapsamlı ve sürekli bir izleme sistemi kurulması gerektiğini savunuyor. Olayın ardından, hem yerel yönetimler hem de turizm sektörü, benzer felaketlerin önüne geçebilmek için yeni önlemler üzerinde çalışıyor. Uzmanlar, Alaska'da megatsunami riskinin yalnızca doğrudan etkilenen bölgeler için değil, genel olarak bölgedeki yaşam ve ekonomi için de büyük bir tehdit oluşturduğunu vurguluyor.

Sonuç olarak, Tracy Arm fiyordunda yaşanan bu megatsunami, Alaska'nın iklim değişikliği ve doğal afetlere karşı ne kadar savunmasız olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi. Bilim insanları, megatsunami riskinin artmaya devam ettiğini ve bölgedeki tüm paydaşların bu tehdide karşı daha hazırlıklı olması gerektiğini belirtiyor. Alaska'nın doğası ve turizmi, bu tür felaketlere karşı alınacak önlemlerle korunabilir.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Ankara Valisi Yakup Canbolat, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) Başkanı Mustafa Yılmaz ve Kalyon Holding Yönetim Kurulu Başkanı Cemal Kalyoncu'nun da katıldığı törende konuşan Kacır, söz konusu stratejik yatırımın, yüksek verimli ve maliyet etkin kapasitesiyle Türkiye'yi enerjide tam bağımsızlık hedefine bir adım daha yaklaştıracağını söyledi.

Kacır, küresel ölçekte kırılganlıkların arttığı, belirsizliklerin derinleştiği ve çatışmaların yaygınlaştığı bir dönemden geçildiğine dikkati çekerek, küreselleşme ve serbest ticaret yaklaşımlarının terk edildiğini dile getirdi.

Dünyada kamu otoritelerinin stratejik gördükleri sektörleri korumak ve öz yeterliliği sağlamak için daha aktif, daha etkin sanayi politikası uyguladığına işaret eden Kacır, "Türkiye olarak bu büyük dönüşümün işaretlerini erken dönemde okumuştuk. Cumhurbaşkanı'mız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde planlı sanayileşme hamlelerimizle, katma değerli üretimi önceleyerek, AR-GE kültürünün özel sektör firmalarımız tarafından benimsenmesini sağlayarak ve nitelikli insan kaynağına yatırım yaparak ülkemizi küresel üretimin merkez üsleri arasına taşıdık." diye konuştu.

"GÜNEŞ SANTRALİ TEŞVİKLERİMİZLE 895 MİLYAR LİRALIK YATIRIMI DESTEKLEDİK"

Kacır, imalat sanayisi katma değerini 23 yılda 41 milyar dolardan 246 milyar dolar düzeyine yükselttiklerini belirterek, güçlü üretim ve teknoloji geliştirme altyapısıyla milli gelirin 238 milyar dolardan 1 trilyon 600 milyar dolara çıktığını bildirdi.

Kişi başına milli gelirin 18 bin doları aştığını hatırlatan Kacır, "Elde ettiğimiz tüm bu kazanımları sürdürülebilir kılmak, kritik ve stratejik tüm sektörlerde tam bağımsızlığımızı tahkim etmek öncelikli hedefimiz." ifadesini kullandı.

Bakan Kacır, son yıllarda küresel tedarik zincirlerinde yaşanan kırılmaların, ülkelerin enerjide tam bağımsızlıklarını sağlamak için kaynak çeşitliliği önlemleri almalarını zorunlu hale getirdiğine işaret ederek, yakın coğrafyada giderek tırmanan çatışma ve kriz ortamının enerji arz güvenliği ve kaynak çeşitliliğinin önemini teyit ettiğini söyledi.

Bölgede yaşanan gelişmelerin, enerji güvenliğinde hükümetin aldığı tedbirlerin ve çok boyutlu stratejilerin isabetli olduğunu bir kez daha kanıtladığını vurgulayan Kacır, şöyle devam etti:

"İhracatının yüzde 40'tan fazlasını AB'ye gerçekleştiren bir ülke olarak AB Yeşil Mutabakatı'na uyumlu bir yeşil dönüşüm altyapısını ivedilikle tesis etmek, sürdürülebilir kalkınma adına öncelikli amaçlarımızdan biri. Yenilenebilir enerji kaynakları başta olmak üzere alternatif enerji kaynaklarının kullanımını yaygınlaştırmayı, yenilenebilir enerji teknolojilerinde kabiliyet setimizi genişletmeyi, enerjide yerli kaynakların kullanımı ve yeşil dönüşüm hedeflerimize erişimin anahtarı olarak görüyoruz. Sanayicilerimize öz tüketimlerini karşılamaları için yenilenebilir enerji yatırımı yapma imkanı sunuyoruz. Bu doğrultuda özellikle son yıllarda hayata geçirdiğimiz atılımlarla yenilenebilir enerji kaynaklarının toplam kurulu güçteki payı yüzde 62'nin üzerine çıktı. Güneş enerjisinde kurulu gücümüz 26 gigavata ulaştı. Bakanlık olarak 2012'den bu yana güneş santrali kurulumlarına yönelik teşviklerimizle 895 milyar liralık yatırımı destekledik."

"ÜRETİM KABİLİYETLERİNİ GÜÇLENDİRECEK ADIMLARIN DESTEKÇİSİ OLACAĞIZ"

Kacır, Türkiye'nin, özellikle son yıllarda güneş paneli üretiminde büyük bir atılım yaparak Avrupa'da birinci, dünyada dördüncü konuma ulaştığını söyledi.

Güneş paneli imalatı için 2012'den bu yana yatırım tutarı 151 milyar liraya ulaşan 134 proje için teşvik belgesi düzenlediklerini belirten Kacır, TÜBİTAK eliyle son 23 yılda güneş enerjisi alanında 756 projeye, 1397 bilim insanı ve gence 7 milyar lira destek verdiklerini dile getirdi.

Kacır, son yıllarda yüksek teknoloji yatırımlarına öncelik veren ve kapsamlı destekler sunan yeni bir teşvik çerçevesi oluşturduklarına işaret ederek, "Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı teşvik programı olan HIT-30'un ilk çağrı başlıkları arasında güneş hücresi üretimine yer verdik. Programda güneş hücresi üretiminde ingot dilimleme aşamasından başlayan yatırımlara kapsamlı destekler sunuyoruz. Başlanan yatırımlar da tamamlandığında ülkemiz en az 5 üretim tesisiyle yıllık 20 gigavatın üzerinde güneş hücresi üretim kapasitesine erişecek." diye konuştu.

Söz konusu yatırımlarla sadece 2035'e kadar Türkiye'de kurulacak 55 gigavat büyüklüğündeki güneş santralleri için katma değerli üretim yapmakla yetinmeyeceklerini belirten Kacır, ABD ve Avrupa başta olmak üzere ihracat pazarlarında da önemli bir oyuncu haline geleceklerini ifade etti.

Kacır, Kalyon PV tarafından hayata geçirilen G12R TOPCONPlus'ın, fotovoltaik hücrelerdeki kayıpları en aza indirerek çok daha yüksek enerji çıktısı almayı sağlayan bir teknolojiyi bünyesinde barındırdığına dikkati çekerek şunları kaydetti:

"Bu yeni nesil teknoloji sadece sunduğu yüksek verimlilikle değil, zorlu çevresel koşullara karşı sergilediği üstün dayanıklılık ve uzun ömürlü performansıyla öne çıkıyor. Kalyon PV'nin toplam hücre üretim kapasitesi bu yatırımla birlikte 1 gigavattan 2,1 gigavata yükseliyor ve bu yatırım Milli Teknoloji Hamlemiz için büyük bir kazanıma dönüşüyor. Bu yolculukta inanıyorum ki bu yatırım önemli bir kilometre taşı olacak. Bu nedenle stratejik önemi haiz, yüksek teknoloji odaklı bu devasa yatırımı, Sayın Cumhurbaşkanı'mızın kararıyla proje bazlı devlet desteklerimizle destekledik. Bakanlık olarak bugüne dek olduğu gibi bundan sonra da ülkemizde güneş enerjisi gibi kritik tüm teknolojilerde AR-GE ve üretim kabiliyetlerini güçlendirecek her adımın destekçisi olmaya devam edeceğiz. Daha büyük, güçlü, tam bağımsız ve müreffeh Türkiye yolculuğunda müteşebbislerimizi tüm imkanlarımızla desteklemeye devam edeceğiz."

Psikologlar: 'Yanıldım' demek zekânın göstergesi olabilir

Toplumda zeki bireyler genellikle kararlı, hızlı ve net görüşlü kişiler olarak algılanıyor. Ancak psikologlar, yüksek zeka sahibi kişilerin çoğu zaman daha temkinli, düşüncelerini gözden geçiren ve gerektiğinde kamuya açık bir şekilde fikir değiştiren bireyler olduğunu belirtiyor. Özellikle bir tartışma sırasında "Aslında, bu konuda yanıldığımı düşünüyorum" diyerek pozisyonunu değiştiren kişiler, çevrelerinde kararsız ya da güvenilmez olarak nitelendirilebiliyor. Oysa uzmanlara göre, bu davranış bilişsel esnekliğin ve yeni bilgilere açıklığın en belirgin göstergelerinden biri. Cognitive Research dergisinde yayınlanan araştırma, yüksek akışkan zekaya sahip bireylerin, yanlış bir bilgiyle karşılaştıklarında pozisyonlarını hızla güncelleyebildiklerini ve bu süreçte sosyal maliyetleri göze alabildiklerini ortaya koyuyor. Araştırmaya göre, düşük bilişsel yeteneğe sahip kişiler ise, düzeltici bilgi alsalar bile yanlış inançlarına bağlı kalma eğilimi gösteriyor. Psikologlar, inanç güncellemenin tereddütle karıştırılmaması gerektiğini, zeki bireylerin yeni kanıtlarla karşılaştıklarında düşüncelerini rahatlıkla revize edebildiklerini vurguluyor. Bu davranış, çoğu insanın bir pozisyonu sürdürme baskısı hissettiği sosyal ortamlarda, yüksek zekalı kişilerin kendilerini daha rahat hissetmelerine olanak tanıyor. Toplantı veya strateji görüşmeleri sırasında "On dakika önce söylediklerimi geri almak istiyorum" diyen bir meslektaş, diğerlerinin gözünde kafa karışıklığı yaratabilir. Ancak bu, aslında daha doğru bilgiye ulaşma çabasının bir sonucu olarak değerlendirilmeli.

Yüksek zekada 'bilgi laneti': Fazla bağlam verme sosyal iletişimi nasıl etkiliyor?

Yüksek zeka sahibi bireylerde sıkça rastlanan bir diğer alışkanlık ise, gereğinden fazla bağlam sunma eğilimi. Bir soruya kısa ve öz bir yanıt beklenirken, uzun açıklamalar, tarihsel arka planlar ve istisnalarla dolu cevaplar sosyal ortamda sabırsızlık ya da küçümseme olarak algılanabiliyor. Psikologlar, bu davranışın "Bilgi Laneti" olarak adlandırılan bir bilişsel önyargıdan kaynaklandığını belirtiyor. Bilgi Laneti, kişinin kendi bilgi düzeyini karşısındaki kişinin de paylaştığını varsaymasına ve bu nedenle gereksiz ayrıntılara girmesine neden oluyor. Uzmanlara göre, yüksek zeka sahibi kişiler, sahip oldukları karmaşık zihinsel modelleri açıklarken, dinleyicinin bilgi seviyesini göz ardı edebiliyor ve bu da iletişimde kopukluk yaratıyor. Bir araştırmacının ya da mühendisin, basit bir soruya uzun ve detaylı yanıtlar vermesi, çoğu zaman sosyal farkındalık eksikliği olarak değerlendirilse de, aslında bu davranış daha derin bilişsel yeteneklerin bir yan ürünü. Bilgi Laneti'nin, iletişimde sorunlara yol açtığı ve zamanla geliştirilmesi gereken bir beceri açığı olduğu vurgulanıyor. Ancak psikologlar, bu alışkanlığın kaynağının genellikle fazla bilgiye sahip olmak olduğunu, az bilgiyle ilgili olmadığını belirtiyor. Dolayısıyla, yüksek zeka sahibi bireylerin iletişimde yaşadığı bu sorunların, onların bilişsel kapasitesinin bir yansıması olduğu ifade ediliyor.

Sosyal ortamda yüksek zeka: Yanlış algıların önüne nasıl geçilebilir?

Her iki alışkanlık da, yüksek zekalı bireylerin çevrelerinde yanlış anlaşılmasına yol açabiliyor. Tartışma sırasında fikir değiştirmek, güvenilmezlik ya da kararsızlık olarak; gereğinden fazla bağlam vermek ise sosyal farkındalık eksikliği olarak yorumlanabiliyor. Psikologlar, bu davranışların ortak kökeninin, ortalamanın üzerinde çalışan bir zihnin ürünü olduğunu belirtiyor. Bu alışkanlıkların tamamen ortadan kaldırılması ya da düzeltilmesi gerekmese de, doğru teşhisin konulması ve iletişimde uygun stratejilerin geliştirilmesi önem taşıyor. Kişinin inanç güncelleme eğilimi gösterdiğinde, bunu açıkça ifade etmesi, entelektüel bir güvenin göstergesi olarak kabul ediliyor. "Sadece paylaştıklarınızdan yola çıkarak söylediklerimi gözden geçirmek istiyorum" gibi ifadeler, hem kişinin düşünsel olgunluğunu hem de karşı tarafın saygısını kazanmasına yardımcı olabiliyor. Bilgi Laneti'ni aşmak için ise, iletişimde "izleyici öncelikli düzenleme" stratejisi öneriliyor. Yani, konuşmaya başlamadan önce karşıdaki kişinin bilgi düzeyini anlamak ve açıklamaları buna göre şekillendirmek, daha etkili ve anlaşılır bir iletişim kurmayı sağlıyor. Uzmanlar, yüksek zeka sahibi bireylerin sosyal ortamda yanlış anlaşılmalarını önlemek için hem kendilerinin hem de çevrelerinin bu alışkanlıkların arka planını bilmesinin önemli olduğuna dikkat çekiyor.

Psikologlardan pratik öneriler: Yüksek zekada iletişim becerileri nasıl geliştirilebilir?

Uzman psikologlar, yüksek zeka sahibi bireylerin sosyal iletişimde karşılaştıkları zorlukları aşmaları için çeşitli öneriler sunuyor. Öncelikle, inanç güncelleme alışkanlığının bir zayıflık değil, entelektüel bir güç olarak görülmesi gerektiği belirtiliyor. Bu davranışın açıkça ifade edilmesi, hem kişinin özgüvenini hem de çevresinin ona duyduğu saygıyı artırıyor. Bilgi Laneti ile başa çıkmak için ise, iletişimde dinleyicinin bilgi seviyesini dikkate almak, gereksiz ayrıntılardan kaçınmak ve açıklamaları mümkün olduğunca sadeleştirmek öneriliyor. Psikologlar, bu alışkanlıkların sosyal ortamda yanlış anlaşılmasının önüne geçmek için, bireylerin kendi bilişsel süreçlerinin farkında olmalarının ve iletişim becerilerini geliştirmeye yönelik çaba göstermelerinin önemini vurguluyor. Ayrıca, çevredekilerin de yüksek zekalı bireylerin bu davranışlarının altında yatan nedenleri anlamaları, sosyal ilişkilerde daha sağlıklı ve verimli bir iletişim kurulmasına katkı sağlayabilir. Sonuç olarak, sinir bozucu gibi görünen bu iki alışkanlık, aslında yüksek zeka ve bilişsel yeteneğin doğal bir yansıması olarak değerlendirilmelidir.

Yüksek zeka sahibi bireylerde sıkça görülen fikir değiştirme ve gereğinden fazla bağlam verme alışkanlıkları, sosyal ortamda yanlış anlaşılmalara yol açsa da, psikologlar bu davranışların bilişsel esneklik ve bilgiye açıklık gibi önemli zihinsel yeteneklerin bir göstergesi olduğunu belirtiyor. Uzmanlar, hem bu bireylerin hem de çevrelerinin iletişimde daha bilinçli ve anlayışlı olması gerektiğini vurguluyor.

Güvenlik kameraları tarafından saniye saniye kaydedilen görüntülerde, öğrencilerin okula girdikleri an yerde olduğunu fark ettikleri bayrakları önce öpüp başlarına koydukları görüldü. Boyları asma aparatına yetişmeyen minikler, sınıftan getirdikleri sandalyeye çıkarak bayrakları eski yerlerine asmak için dakikalarca uğraştı. Uzun uğraşlara rağmen bayrakları asmayı başaramayan öğrenciler, ay yıldızlı bayrağı kirletmemek adına özenle sandalyelerin üzerine bırakarak oradan ayrıldı.

Öğrencilerin bu vatansever davranışı sosyal medyada büyük ilgi görürken, izleyenlerin takdirini topladı.

Tutuksuz sanık eski Antalya İl Emniyet Müdürü İlker Arslan duruşmaya katılmazken, tutuksuz sanıkların büyük bir kısmı ve taraf avukatları salonda hazır bulundu.

Duruşmada tanık olarak dinlenen Erdal Zileli, davada mağdur iş insanı olarak yer alan Emin Hesapçıoğlu'na ait şirkette 23 yıldır muhasebeci olarak çalıştığını söyledi.

Hesapçıoğlu'nun kendisinden 1 milyon lira ve 1 milyon liralık yakıt kartı hazırlamasını istediğini belirten tanık, parayı hazırladıktan sonra sanık Mustafa Gökhan Böcek ile Hesapçıoğlu'nun birlikte oturdukları masaya bırakıp çıktığını kaydetti.

Bir süre sonra Hesapçıoğlu'nun önce 600 bin lira, ardından da 400 bin lira daha istediğini, yine parayı aynı masaya bırakıp çıktığını ifade eden Zileli, "Bunlar 2024 yılında oldu. 2025 yılında yine nisan ya da mayıs ayında Hesapçıoğlu telefon açtı ve 300 bin lira istedi. Başka bir tarihte de bir miktar dövizi zarfı içine koyup bunu da Emin Hesapçıoğlu'na bıraktım. Daha önceki paralarda hepsinde Mustafa Gökhan Böcek vardı. Ama 300 bin verdiğimde Mustafa Gökhan Böcek'i görmedim." dedi.

- "EVİN MUHİTTİN BÖCEK'E AİT OLDUĞUNU ÖĞRENDİM" İDDİASI

Tanık İsa Kotan ise 5 yıldır organizasyon işleriyle uğraştığını söyledi.

Yaptığı işlerin büyük ve küçüklüğüne göre beraber çalıştığı firmalar olduğunu aktaran Kotan, "Çok büyük, geniş kapsamlı işleri, sanatçı getirip götürülecek işleri tek bir firmadan yapmak mümkün değil. Ondan olayı bu bölgede Aktüel firması ile çalışıyorduk. Orta ölçekli işlerde ise L.Ş. ile çalışıyorduk. Aramızdaki faturalar tamamen gerçek işlere dayanıyor. Oradaki faturalar doğru ama L.Ş. neden böyle bir beyanda bulundu bilmiyorum." ifadelerini kullandı.

Tanık Timurhan Temuçin de 2024 yılında A.A'nın kendisini arayarak Liman Mahallesi'ndeki dairesine tadilat yaptırmak istediğini söylediğini, ufak bir pazarlığın ardından 1,5 milyon liraya anlaştıklarını belirtti.

İşi 3 ay içinde bitirmelerinin ardından A.A'nın yönlendirmesiyle parasını B.G'den aldığını ifade eden Temuçin, "Başta A.A. evin kendisine ait olduğunu söylemişti ama sonrasında evin Muhittin Böcek'e ait olduğunu öğrendim." diye konuştu.

- MUHİTTİN BÖCEK'İN RAPORU OKUNDU

Duruşmada, Muhittin Böcek için Antalya Şehir Hastanesinden gönderilen sağlık raporunun dosyaya girdiği belirtildi.

Okunan raporda "Yapılan muayene ve tetkikler birlikte değerlendirildiğinde cezaevi koşullarında hayatını devam ettirmesine engel bulunmadığı kanaatine varılmıştır." ifadesinin yer aldığını kaydedildi.

Davaya katılan İçişleri Bakanlığı avukatı, "Eylem 16" yönünden Antalya eski İl Emniyet Müdürü İlker Arslan ile ilgili olarak kamu kurumunun doğrudan zarar gördüğünü, şikayetlerinin devam ettiğini söyledi.

Ara mütalaasını açıklayan duruşma savcısı, tutuklu sanıklardan Muhittin Böcek ve Mustafa Gökhan Böcek'in tutukluluk halinin devamını, Fazlı Ateş'in adli kontrol hükümleri uygulanarak tahliyesini, diğer tutuksuz sanıkların da adli kontrol hükümlerinin devam etmesini talep etti.

Mütalaaya karşı sanık avukatlarının savunma yapmasının ardından duruşma yarına ertelendi.

- SORUŞTURMA

Antalya Cumhuriyet Başsavcılığınca hazırlanan iddianamede, sanıkların zincirleme suç hükümleri kapsamında "icbar suretiyle irtikap", "haksız mal edinme", "nüfuz ticareti", "suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerinin aklanması", "nitelikli dolandırıcılık" ve "iftira'' suçlarından cezalandırılması isteniyor.

İddianamede, Muhittin Böcek'in "icbar suretiyle irtikap", "haksız mal edinme" ve "suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerinin aklanması" suçlarından 15 yıl 6 aydan 44 yıla kadar hapisle cezalandırılması ve cezaların zincirleme suç hükümleri kapsamında artırılması talep ediliyor.