SpaceX'teki yaklaşık 4.8 milyar hissesi, 350 milyon hisse opsiyonu ve Tesla'daki yaklaşık 700 milyon hissesi bulunan Musk bir günde 58.2 milyar dolar kaybederken net serveti 941.2 milyar dolara geriledi. Geçtiğimiz ay 1.45 trilyon dolarla zirveye ulaşan Musk'ın serveti bu düşüşle beraber 500 milyar dolardan fazla değer kaybetmiş oldu.

Ancak hisselerdeki sert düşüşe rağmen bankacılık devleri SpaceX'in uzun vadeli potansiyeline işare ediyor. JPMorgan analistleri, SpaceX'in hedefleri ve insanlık üzerindeki potansiyel etkisinin şimdiye kadar görülen herhangi bir şirketten daha büyük olduğunu belirtti. Raymond James analisti Brian Gesuale ise SpaceX'in geleceğin sanayi altyapısını şekillendirecek en önemli platformlardan biri olacağını belirtti.

Alevlerin diğer depolara da sıçraması sonucu yangın büyüdü.

İhbar üzerine bölgeye 112 Acil Sağlık, itfaiye, AFAD, UMKE, polis, jandarma ve Orman İşletme Müdürlüğü ekipleri sevk edildi.

Yangının söndürülmesi için ekiplerin müdahalesi sürüyor.

KİKAR: "Türkiye F-35 alırsa güç terazisi kırılacak."

TA NEA: "Türkiye "NATO 3.0" olarak adlandırılan yeni güvenlik mimarisinde küresel bir lider durumuna geldi."

BANKING NEWS: "Türkiye bizi geride bıraktı ve biz ne yapacağımızı bilmeden sadece izliyoruz. Aradaki fark korkunç seviyede. Ankara Zirvesi'nin en büyük kazananı Erdoğan."

MAARİV: "Eğer Türkler bir F-35 uçağına sahip olursa Tel Aviv artık Orta Doğu'da bir hayalet gibi gezemeyecek. Türkiye'ye F-35 verilmesi Orta Doğu'daki güç dengesini yok eder."

AL JAZEERA: "Trump'ın zirveye katılımını doğrudan Türkiye'nin ev sahipliğine bağlaması, Ankara'nın ittifakı bir arada tutan çekim merkezi olduğunu kanıtladı."

CNN: "Trump'ın F-35 ve CAATSA yaptırımlarının kaldırılması konusunda yeşil ışık yakması, Türkiye'nin ittifak içindeki stratejik ve askeri vazgeçilmezliğinin bir neticesidir."

THE GUARDIAN: "Ankara, küresel krizlerin çözümünde NATO'nun en etkili diplomatik köprüsü konumunda."

CBS NEWS: "Trump'ın müttefiklere yönelik sert harcama eleştirilerine rağmen Erdoğan'a 'Kendisi harika bir lider' diyerek hitap etmesi, Türkiye'nin lider diplomasisindeki gücünü göstermektedir."

WELT: "Ankara, bu zirveyle küresel güvenlik mimarisinin merkezinde olduğunu bir kez daha kanıtladı."

NEW YORK TIMES: "Türkiye, Batı ittifakının doğu sınırındaki en stratejik ve yeri doldurulamaz askeri güç olduğunu bir kez daha kanıtladı."

Toplantının açılışında konuşan Emine Erdoğan, NATO Zirvesi vesilesiyle lider eşlerini ülkede ağırlamaktan duyduğu mutluluğu ifade etti. Lider eşlerinin, davetine icabet ederek buluşmayı onurlandırdıklarını belirten Emine Erdoğan, her bir konuğuna ayrı ayrı teşekkür etti.

Erdoğan, konuşmaya başlayalı henüz yarım dakika olmadığını belirterek, "UNICEF rakamlarına göre, bu kısacık sürede bile 60 çocuk daha internetle tanıştı ve sınırsız bir dünyanın kapısından içeri adım attı. Bu sınırsızlık, imkanlar kadar tehlikeler için de geçerli. Maruziyet de, yönlendirme de, veri takibi de sınırsız" diye konuştu.

"YAPAY ZEKA, ARTIK YENİ NESLİN SIRDAŞI VE AKIL HOCASI"

Çocuklar ekranı izlerken, ekranın da onları izlediğine dikkati çeken Emine Erdoğan, şu ifadeleri kullandı:

"Dikkat ekonomisinin doymak bilmez iştahına göre çalışan algoritmalar, onların zihnini ve duygu dünyasını şekillendiriyor. Araştırmalar, gençlerin üçte birinin yapay zekayla konuşmayı, insanlarla konuşmaya tercih ettiğini gösteriyor. Yapay zeka, artık yeni neslin sırdaşı ve akıl hocası. O halde sormak zorundayız, 'Çocuklarımızın aklını ve vicdanını kim eğitiyor?' Burada mesele yalnızca tehlikeli içerikler değildir. Mesele çocuklarımızın dikkatinin, merakının ve zamanının yeni çağın hammaddesine dönüştürülmesidir. Mesele, milyarlarca çocuğun ne göreceğine, neye inanacağına, bir elin parmaklarını geçmeyen sayıda şirketin, birkaç kilometrekarelik bir vadiden karar veriyor olmasıdır. Toprağı zihin; madeni dikkat olan bu tekno-kolonyalizm karşısında en savunmasız olanlarımız ise çocuklardır."

Emine Erdoğan, böylesine büyük bir dönüşüm yaşanırken devletlerin seyirci kalamayacağını vurgulayarak, "Düşünün, onayı alınmamış bir ilacı çocuğumuza verir miyiz? Dozunu doktora danışmadan belirler miyiz? Çocuklarımızın ekran üzerinden neye, ne kadar maruz kalacağı da yalnızca kar amacı güden şirketlerin insafına bırakılamaz. Şirketler hissedarlarına, devletler ise milletlerine karşı sorumludur. Dijital çağda çocuklarımızı koruyacak insan merkezli bir çerçeve oluşturmak da milletten yetkisini alan devletlerin bir sorumluluğudur. Türkiye olarak biz bu sorumluluğun gereğini yapmaya gayret ediyoruz. Dijital Dünyada Çocuk Hakları Sözleşmemiz ile bu mücadeleyi uluslararası zemine taşıdık. İç düzenlemelerle 15 yaş altı çocukların sosyal medyaya erişimini sınırladık, platformlara yaş doğrulama ve ebeveyn denetimi gibi somut yükümlülükler getirdik" dedi.

Bu konuda yalnız olmadıklarını ve küresel bir uyanış yaşandığını dile getiren Erdoğan, "Bugün bu masa etrafında temsil edilen pek çok ülkenin, bu anlamda önemli adımlar attığını biliyorum. Bu noktada, kıymetli dostum Melania Trump'ın, lider eşlerini bu gaye etrafında buluşturan, 'Geleceği Birlikte Şekillendirmek' girişimini, çok anlamlı bulduğumu söylemek istiyorum. Ama şunu da biliyoruz ki nehir kirlenmeye devam ederken, kıyıda filtre dağıtmakla yetinemeyiz. Çocuk güvenliği, dijital platformlara sonradan eklenen bir ayar değil, tasarımın ilk ilkesi olmalıdır. Algoritmaların kara kutusu açılmalı, teknoloji şirketleri, ürünlerinin toplumsal etkilerini bağımsız denetime sunmalıdır" diye konuştu.

"NİYETİMİZ, ÇOCUKLARIMIZI ÇAĞIN İMKANLARINDAN MAHRUM BIRAKMAK DEĞİL"

Emine Erdoğan, tarihin, bir gücü var etmenin, onun sonuçlarını da sahiplenmeyi gerektirdiğini defalarca gösterdiğini dile getirerek, "Bu sorumluluktan kaçan her anlayış, sonunda insanlığa ağır bedeller ödetmiştir. Ne var ki hiçbir yasa, hiçbir filtre, bir çocuğun kalbindeki boşluğu sevgi ve sahici insan ilişkileri gibi dolduramaz. Tekno-kolonyalizme karşı kanunlardan daha güçlü kalkan, sağlam bağlar kurmuş bir yürek ve sorgulayan bir akıldır. Erken yaşta bu gelişimsel kazanımları edinen çocuklar, dijital dünyanın nesnesi değil, bilinçli özneleri olur. Burada niyetimiz çocuklarımızı çağın imkanlarından mahrum bırakmak değildir, bu imkanları onların onuruna, güvenliğine ve gelişimine layık hale getirmektir" dedi.

Konuşmasının başında 60 çocuktan bahsettiğini hatırlatan Emine Erdoğan, şunları kaydetti:

"Ben bu konuşmayı yaparken 300'den fazla çocuk daha o kapıdan içeri girdi. Onları kapının ardında neyin karşılayacağı, bizlerin bugün göstereceği iradeye bağlı. Tek bir omzun taşıyamayacağı bu sorumluluğu birlikte üstleneceğimize, çocuklarımız için her tür sömürgeden özgürleşmiş, daha güvenli ve insani bir dijital gelecek inşa edeceğimize yürekten inanıyorum."

Erdoğan, konuşmasının ardından ilk sözü, dijital dünyanın, çocuklar üzerindeki etkilerine uzun zamandır dikkati çeken ve tecrübeli bir eğitimci olduğunu belirttiği Fransa Cumhurbaşkanı'nın eşi Brigitte Macron'a verdi.

Macron'un konuşmasının ardından, Litvanya Cumhurbaşkanı'nın eşi Diana Nausediene, Finlandiya Cumhurbaşkanı'nın eşi Suzanne Elizabeth Innes-Stubb, Romanya Cumhurbaşkanı'nın partneri Mirabela Gradinaru, Polonya Cumhurbaşkanı'nın eşi Marta Nawrocka, Ukrayna Cumhurbaşkanı'nın eşi Olena Zelenska, Güney Kore Devlet Başkanı'nın eşi Kim Hea Kyung, Slovenya Başbakanı'nın eşi Urska Bacovnik Jansa, Arnavutluk Başbakanı'nın eşi Linda Rama, Çekya Başbakanı'nın eşi Monika Babisova, Danimarka Başbakanı'nın eşi Bo Tengberg, Yunanistan Başbakanı'nın eşi Mareva Grabowski-Mitsotakis, Karadağ Başbakanı'nın eşi Milena Spajic, Estonya Başbakanı'nın partneri Evelin Oras, Kanada Başbakanı'nın eşi Diana Fox Carney, Almanya Başbakanı'nın eşi Charlotte Merz ve Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı'nın eşi Heiko von der Leyen de birer konuşma yaptı.

Toplantıya, Belçika Başbakanı'nın eşi Veerle Hegge ve Lüksemburg Başbakanı'nın eşi Marjolijne Frieden de katıldı.

Kim Hea Kyung, programa, Türkiye'ye önceki gelişinde Emine Erdoğan'ın hediye ettiği sof kumaşından yapılan şal ve çantayla geldi.

Emine Erdoğan, Fransızca "Hoş geldiniz" diyererek karşıladığı Brigitte Macron'un yanı sıra Olena Zelenska ile uzun süre sarılarak sohbet etti.

TÜRK MUTFAĞI LEZZETLERİNİ TATTILAR

Yuvarlak masa toplantısının ardından Emine Erdoğan, lider eşleriyle öğle yemeğinde bir araya geldi. Konuk lider eşleri, Türk gastronomisini yansıtan lezzetlerin tadına bakarak Türk mutfağını yakından tanıma fırsatı buldu. Yemekte, misafirlere fava, Urla enginarı, Anadolu usulü kabak çiçeği dolması ve asma yaprağı dolması, keşkek ile Emiralem çileğinin de aralarında bulunduğu eşsiz lezzetler ikram edildi.

Lider eşleri yemeklerini, İznik çinisi örneklerini barındıran salonda ve Türk nakış kültürünü yansıtan masa örtülerinin üzerinde yedi. Öğle yemeğinin ardından Emine Erdoğan ve lider eşleri, aile fotoğrafı çektirdi.

GELENEKSEL EL SANATI ÜRÜNLERİ YAKINDAN GÖRDÜLER

Emine Erdoğan ve lider eşleri, aile fotoğrafı sonrası geleneksel el işçiliğini ve Türk dokuma kültürünün zenginliklerini yansıtan kumaşlar, nakışlar ve işlemelerin yer aldığı bir koleksiyonu inceledi. Misafir lider eşleri, Mezopotamya, Anadolu toprakları, Osmanlı ve Türk devletlerinin görsel hafızasına ait eserleri de yakından görme fırsatı buldu.

Lider eşlerinin, Türk lezzetlerine ve el sanatlarına olan hayranlıkları yüzlerine yansıdı. Program sonunda Emine Erdoğan, yakından ilgilendiği misafirlerini tek tek uğurladı.

Hedefleriyle ilgili de Salih Özcan, siyah-beyazlı formayla şampiyonluk yaşayıp, Şampiyonlar Ligi'ne gitmek istediğini söyledi.

A Milli Takım ile 2026 FIFA Dünya Kupası'nda da mücadele eden Salih, sağlık kontrollerinden geçtikten sonra resmi imzayı atacak ve ardından Slovakya kampına katılacak.

Toplantının ardından yayımlanan ortak açıklamada, bazı ekonomilerde büyümenin yavaşlamasına ve enflasyonun yükselmesine rağmen küresel ekonominin Orta Doğu'daki savaşın yarattığı şoka karşı genel olarak dayanıklılığını koruduğu belirtildi.

Açıklamada, savaşın etkilerinin ülkeler ve bölgeler arasında eşit olmayan bir şekilde hissedildiği, enerji arzını, gıda güvenliğini, çeşitli emtiaları ve ekonomik faaliyetleri etkilediği, büyüme ve fiyat istikrarına ilişkin kaygıları derinleştirdiği ifade edildi.

Çatışmanın çözümüne yönelik ilerleme sağlanması ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması yönündeki çabaların desteklendiği belirtilen açıklamada, haziran ayındaki son toplantıdan bu yana yakıt ve gübre fiyatlarının gerilediği kaydedildi.

Açıklamada, "Belirsizlik yüksek kalmaya devam ediyor ve savaşın etkileri uzun sürebilir. Enerji piyasaları ve mal taşımacılığı hala zorluklarla karşı karşıya." değerlendirmesinde bulunuldu.

Ortak açıklamada, hükümetlere ve uluslararası topluma Hürmüz Boğazı'nda ve küresel ölçekte seyrüsefer serbestisi ilkesini korumaları, ekonomik toparlanmayı desteklemeleri, istihdamı ve geçim kaynaklarını korumaları, liman altyapısının geliştirilmesi ve ticaretin kolaylaştırılmasıyla enerji ve gıda güvenliğini güçlendirmeleri, ayrıca gelecekte yaşanabilecek şoklara karşı dayanıklılığı artırmak için işbirliğini sürdürmeleri çağrısı yapıldı.

Kurumların enerji, ticaret ve ekonomik gelişmeleri üyeleriyle birlikte yakından izlemeyi sürdüreceği belirtilen açıklamada, gerektiğinde ilave adımlar atılmasına hazır olunacağı ve durumun seyrine göre ülkelere sağlanan desteğin uyarlanmasına devam edileceği bildirildi.

Fidan, "7-8 Temmuz 2026 tarihlerinde Ankara'da ev sahipliği yaptığımız NATO Zirvesi, başarıyla tamamlandı. Bu tarihi zirveye tüm müttefiklerin lider düzeyinde katılmış olması, ülkemize ve Sayın Cumhurbaşkanı'mıza (Recep Tayyip Erdoğan) duyulan güvenin bir göstergesidir." değerlendirmesinde bulundu.

Zirvenin NATO'nun dönüşümüne dair yoğun tartışmaların sürdüğü kritik bir dönemde düzenlendiğine dikkati çeken Fidan, bu kapsamda yapılan görüşmelerde, Avrupa-Atlantik güvenliğinin gündemindeki önemli meselelerin etraflıca ele alındığını aktardı.

Fidan, Türkiye'nin 22 yıl aradan sonra NATO Zirvesi'ne ev sahipliği yapmasına imkan sağlayan stratejik vizyonu ve güçlü liderliği dolayısıyla Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a şükranlarını, zirve hazırlıkları sırasında yakın çalışma yürüttüğü NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'ye ve müttefik ülke dışişleri bakanlarına da teşekkürlerini sundu.

NATO 3.0 vizyonu çerçevesinde daha güçlü bir NATO içinde daha güçlü bir Avrupa'nın temellerinin atıldığını vurgulayan Fidan, "NATO Ankara Zirvesi'nin ülkemizin ve tüm müttefiklerimizin huzuru ve güvenliği için hayırlı olmasını diliyoruz." ifadesini kullandı.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş paylaşımında, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın krizlerin ortasında barışı inşa eden, dünyaya yön veren küresel lider olduğunu belirterek, "36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi uluslararası diplomaside üstlendiğimiz öncü rolü gözler önüne seriyor. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Türkiye, barışın, istikrarın ve güvenin adresi olmaya devam ediyor." ifadelerini kullandı.

Adalet Bakanı Akın Gürlek de zirvenin, bölgesel ve küresel krizlerin derinleştiği bir dönemde Türkiye'nin barışın, istikrarın ve güvenliğin tesisi için üstlendiği stratejik rolü bir kez daha ortaya koyduğunu vurgulayarak, "Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Ankara merkezli diplomasi, küresel güvenlik mimarisinde söz sahibi olan, barışı önceleyen ve insanlığın ortak vicdanına seslenen bir anlayışı temsil etmeye devam ediyor." paylaşımında bulundu.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan da "Kararlı lider, güçlü devlet." başlığıyla yaptığı paylaşımında, "Türkiye, artık küresel düzeyde gelişmeleri izleyen değil, kendi politikalarını adım adım uygulayan bir ülkedir. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın ev sahipliğinde gerçekleştirilen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi bunu bir kez daha gösterdi." değerlendirmesini yaptı.

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu da paylaşımında, "Küresel dengeleri şekillendiren liderlik, yarını inşa eden güçlü duruş. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın vizyonuyla Türkiye'nin uluslararası arenadaki sarsılmaz iradesi ve kararlı adımları tüm dünyada yankılanmaya devam ediyor." ifadelerine yer verdi.

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, Ankara'nın dünya siyasetinin kalbinin attığı merkez olduğuna işaret ederek, şunları kaydetti:

"Muhterem Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan tecrübesi, kararlı duruşu ve güçlü liderliğiyle yalnızca Türkiye'ye yön vermiyor, küresel dengeleri de şekillendiriyor. Krizlerin ortasında barışı, belirsizliklerin karşısında istikrarı, zulmün karşısında hakkı ve adaleti savunuyor. NATO Zirvesi bir kez daha gösterdi. Türkiye artık gündemi takip eden değil, gündemi belirleyen masaya davet edilen değil, masayı kuran ülkedir. Bu yükselişin adı Türkiye, bu güçlü yürüyüşün lideri küresel lider Erdoğan'dır."

- "TÜRKİYE EMİN ELLERDE"

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy ise paylaşımında "Türkiye, küresel diplomasinin en önemli buluşmalarından birine daha başarıyla ev sahipliği yaptı. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde gerçekleştirilen NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin diyalog ve ortak aklı güçlendiren sonuçlarıyla bölgemiz ve dünya için hayırlara vesile olmasını diliyorum." ifadelerini kullandı.

Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin ise "Masada mutlak irade, sahada tavizsiz güç" notuyla yaptığı paylaşımda, Türkiye'nin, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın liderliğinde küresel meselelerde söz sahibi olmaya ve diplomasinin merkezinde yer almaya devam ettiğini vurguladı.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum da "Havada, karada, denizde ve masada... Türkiye emin ellerde." paylaşımında bulundu.

AK Parti Genel Başkanvekili Efkan Ala, "Barışı ve daha adil bir dünyayı tüm insanlığın ortak geleceği olarak gören Türkiye." ifadesini kullandı.

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Ahmet Büyükgümüş, dünyanın Ankara'da buluştuğunu, diplomasinin ağırlık merkezinin Türkiye olduğunu belirterek, "Genel Başkanımız ve Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde büyük ve güçlü Türkiye, barışın ve diyaloğun güvenilir adresi, küresel güvenliğin geleceğine yön veren ülkedir." ifadelerine yer verdi.

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Ali İhsan Yavuz, "'İnsanlığın vicdanını temsil eden, hakkı ve adaleti savunan bir küresel liderlik..." Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın vizyonuyla Türkiye, 2026'da uluslararası başarılarının zirvesini yaşıyor. NATO'da söz sahibi, diplomaside öncü, küresel güç Türkiye." paylaşımında bulundu.

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Faruk Acar, "Dünyada yıldızı giderek yükselen bir Türkiye var." ifadesini kullanarak, "Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Türkiye, 2026'da zirveler yılına damgasını vuruyor. NATO'da güçlü, diplomaside etkili, dünyada sözü dinlenen Türkiye." paylaşımını yaptı.

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Fatma Betül Sayan Kaya ise "Türkiye için gurur, dünya için umut." ifadesini kullandı.

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Mustafa Demir de şunları kaydetti:

"Bir lider düşünün... Masaya oturduğunda dengeler değişiyor, dünya onu izliyor; liderliğinde ülkemiz küresel dengeleri belirliyor. Türkiye artık sözü dinlenen, tarihin akışına yön veren ülkedir. NATO Zirvesi bu gerçeği bir kere daha ortaya koymuştur. Kısacası; bizi izlemeye devam edin."

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Ahmet Baha Öğütken paylaşımında, "Küresel diplomasinin en kritik masasından dünyaya güçlü bir mesaj veriliyor. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Türkiye, uzlaşmanın, güvenliğin ve istikrarın şekillendiği merkez olmayı sürdürüyor." ifadelerine yer verdi.

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Hüseyin Yayman, uzun bir aradan sonra Ankara'da ilk kez düzenlenen NATO Zirvesi'nin başarıyla tamamlanmasının, Türkiye'nin uluslararası diplomasideki güçlü konumunun ve stratejik ağırlığının en somut göstergelerinden biri olduğunu belirtti.

Tarihin doğru tarafında olduklarını söylemeye devam ettiklerini aktaran Yayman, NATO Zirvesi'nin, Türkiye Yüzyılı'nın müjdecisi olarak Türkiye'nin parlayan yıldızını tüm dünyaya gösterdiğini kaydetti.

Yayman, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Türkiye'nin güven veren, çözüm üreten, krizlerin çözümünde aktif rol üstlenen ve küresel meselelerde söz sahibi bir ülke olarak ittifakın geleceğine katkı sunmayı sürdürdüğüne dikkati çekerek, "Böylesine tarihi bir organizasyona başarıyla ev sahipliği yapan ülkemizle gurur duyuyor; zirvenin bölgemiz, müttefiklerimiz ve dünya barışı için hayırlı sonuçlar doğurmasını temenni ediyorum." ifadesini kullandı.

Yeni sezon hazırlıklarının ikinci etap çalışmalarını Avusturya'da sürdüren Fenerbahçe, 14 Temmuz'da sona erecek kampta 11 Temmuz Cumartesi günü Polonya temsilcisi Pogon Szczecin, 14 Temmuz Salı günü de Avusturya ekibi LASK ile hazırlık maçında karşılaşacak.

Açıklamada, Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ile ABD Başkanı Donald Trump arasında Ankara'daki NATO zirvesi kapsamında gerçekleştirilen görüşmenin ardından, Washington'ın 1979 yılından bu yana yürürlükte olan "Suriye'nin teröre destek veren ülkeler listesinden çıkarılması" sürecini başlatmasından duyulan memnuniyet ifade edildi.

- "EKONOMİK TOPARLANMAYA KATKI SAĞLAYACAK"

ABD Başkanı Trump'ın bu yöndeki niyetini Kongre'ye bildirmesinin de memnuniyetle karşılandığı aktarılan açıklamada, şu değerlendirmelere yer verildi:

"Bu adım, diyalog, karşılıklı saygı ve ortak çıkarlara dayalı Suriye-ABD ilişkilerinin seyrinde önemli bir gelişmeyi temsil etmektedir. Bu sınıflandırmanın kaldırılması ve yaptırımlara son verilmesi, ekonomik toparlanma fırsatlarının artmasına, yeniden imar için gerekli ortamın hazırlanmasına, ticaret ve yatırımın teşvik edilmesine katkı sağlayacaktır. Bu durum Suriye halkının çıkarlarına hizmet edecek, bölgede güvenlik ve istikrarı destekleyecektir."

Açıklamada ayrıca, Şam yönetiminin iki ülke ilişkilerini geliştirmek, barış, kalkınma ve refahı sağlamak amacıyla ABD ile yapıcı çalışmalara devam etmeyi arzuladığı kaydedildi.

- "SURİYE TARİHİNDE KARA BİR SAYFAYI KAPATTIK"

Öte yandan Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı açıklamada, karardan duyduğu memnuniyeti ifade etti.

Şeybani, şu ifadelere yer verdi:

"Cumhurbaşkanı Ahmed Şara'nın direktifleri doğrultusunda, eski rejimin politikaları nedeniyle 1979 yılında Suriye'ye dayatılan bu sınıflandırmanın kaldırılmasıyla, ülkemizin tarihinde kara bir sayfayı kapatmış bulunuyoruz. Bu karardan dolayı başta Başkan Trump liderliğindeki ABD'ye, dostum Dışişleri Bakanı Marco Rubio'ya, Değerli Büyükelçi Tom Barrack'a ve Suriye'nin yanında duran herkese teşekkür ve şükranlarımı sunuyorum."

Şeybani, paylaşımında ayrıca Cumhurbaşkanı Şara ile birlikte uçakta söz konusu karar mektubunu inceledikleri ve gösterdikleri bir fotoğrafa da yer verdi.

Komşuların ihbarı üzerine olay yerine jandarma, itfaiye ve sağlık ekibi sevk edildi.

İtfaiye ekiplerinin müdahale ettiği yangın kontrol altına alındıktan sonra söndürüldü.

Yangının ardından yapılan incelemede evde ikamet eden Dursun Narin'in hayatını kaybettiği belirlendi.

Savcının olay yerindeki incelemesinin ardından Narin'in cenazesi, kesin ölüm nedeninin belirlenmesi amacıyla Bursa Adli Tıp Kurumu morguna gönderildi.

Olayla ilgili soruşturmanın sürdüğü öğrenildi.

Kaza ile ilgili inceleme başlatıldı.

Rodriguez, depremlerde hayatını kaybedenlerin sayısının 126 artarak 3 bin 811'e yükseldiğini, yaralı sayısının ise 16 bin 740 olduğunu açıkladı.

Çifte deprem nedeniyle 17 bin 907 kişinin evsiz kaldığını ifade eden Rodriguez, Venezuela'da şu anda 4 bin 388 uluslararası arama kurtarma görevlisinin bulunduğunu, silahlı kuvvetler, polis, belediye, itfaiye ve sivil savunma ekipleriyle birlikte toplam 30 bin 76 personelin sahada görev yaptığını söyledi.

Eğitim Bakanı Hector Rodriguez de yaptığı açıklamada, en az 16 bin 686 kişinin Venezuela hükümeti tarafından kurulan 87 geçici barınma merkezinde kaldığını duyurdu.

- TÜRKİYE'NİN VENEZUELA'YA DESTEĞİ

Türk Kızılay, depremden en çok etkilenen La Guaira'nın Playa Grande bölgesinde kurulan çadır kampta, Venezuela Kızılhaçı ile işbirliğinde 500 hijyen paketini ihtiyaç sahiplerine dağıtmıştı.

Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA) da deprem felaketinden etkilenen Venezuela'ya çok sayıda ekipman ve insani yardım desteğinde bulunmuştu.

- VENEZUELA'DA 2 BÜYÜK DEPREM MEYDANA GELMİŞTİ

ABD Jeolojik Araştırma Merkezi (USGS), 24 Haziran'da Venezuela'da 39 saniye arayla 7,2 ve 7,5 büyüklüğünde 2 deprem meydana geldiğini bildirmişti.

Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP), 26 Haziran'daki açıklamasında, depremlerin doğrudan yol açtığı fiziksel hasarın maliyetini 6,7 milyar dolar olarak hesaplamıştı.

Arama kurtarma çalışmalarının sürdüğü ülkede, ölü ve yaralı sayısının artmasından endişe ediliyor.

ABD Başkanı Donald Trump, Ankara'da yapılan 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi dönüşünde uğradığı İngiltere'deki Mildenhall Hava Üssü'nde uçakta gazetecilere açıklamalarda bulundu. Türkiye'de harika 2 gün geçirdiklerini aktaran Trump, "Birçok karar alındı. Türkiye ile birçok iyi ticaret anlaşması yaptık ve gerçekten çok iyi bir ortaklar. Bu arada Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan harikaydı" değerlendirmesinde bulundu. İran'a yönelik son ABD saldırılarına değinen Trump, "Onları çok sert vurduk. 1'e 20 oranında vurduk diyebilirim. Bize her vurduklarında, biz onlara 20 misliyle vuracağız" ifadelerini kullandı. Son saldırıların İran'ın 3 ticari gemiyi hedef almasına yönelik misilleme olduğunu hatırlatan Trump, "Tam kapsamlı bir askeri çatışmaya mı dönülüyor?" yönündeki soruya "Gerçekten bilmiyorum. Çatışma olursa çok hızlı bir şekilde kazanırız. Bu da meselenin başka bir boyutu. Kazanabileceğimiz birçok yol var, ama askeri açıdan zaten kazandık. Ellerinde çok az şeyleri kaldı" yanıtını verdi.

"BİR NEVİ ÇILDIRMIŞ DURUMDALAR"

İran'ın ABD ile bir anlaşma yapmayı çok istediğini iddia eden Trump, "Kısa bir süre önce aradılar. Anlaşma yapmayı çok ama çok istiyorlar. Ancak anlaşma yapmaya layık olup olmadıklarını bilmiyorum. Anlaşmaya sadık kalacaklarından emin değilim. Sorun da bu zaten" ifadelerini kullandı. Trump, "Eğer anlaşma yapmak istiyorlarsa, sizce neden ticari gemilere saldırdılar?" sorusu üzerine, "Çünkü dürüst olmak gerekirse biraz deliler. Bir nevi çıldırmış durumdalar. Biraz kontrolden çıkmışlar ama yine de anlaşma yapmayı çok fena istiyorlar" değerlendirmesinde bulundu.

"MUAZZAM BİR BİRLİK VE BERABERLİK VARDI"

İspanya ve İngiltere dahil bazı ülke liderleriyle sorunlar yaşadığı yönündeki ifadeleri hatırlatılan Trump, "İspanya ile sorunlarım vardı ve hâlâ da var. Ancak İspanya bugün tam anlamıyla üstüne düşeni yaptı. Biliyorsunuz, onlara ticareti durduracağımı söylemiştim. Ancak yüklü miktardaki ödeme talebimizi yerine getirdiler. Eğer yapmasalardı, onlarla konuşmazdık bile. Bana göre çok kötü davranıyorlardı" dedi. Anlaşmazlıklara rağmen NATO Zirvesi'nde tam bir birlik ortamı olduğunu belirten Trump, "O odada harika bir birlik vardı. NATO toplantı odası aslında oldukça inanılmazdı. Ortam çok iyiydi. Basının da içeride kalabilmesini isterdim. Gerçi basın orada olsaydı işler farklı olabilirdi ama muazzam bir birlik ve beraberlik vardı. Oldukça güzeldi" diye konuştu.

"AVRUPA'DAN ASKER ÇEKME KARARI GRÖNLAND VE İRAN MESELELERİNE BAĞLI"

Trump, "Avrupa'dan daha fazla ABD askerini çekecek misiniz?" sorusu üzerine, bu konudaki nihai kararı henüz vermediğini söyledi. Bu kararın Grönland ve İran meselelerine bağlı olduğunu vurgulayan Trump, "Pek çok açıdan Grönland'a bağlı olacak. Yani biliyorsunuz, Grönland konusunda çok iyi bir anlaşma yapmak istiyorum; eğer yapamazsak da belki askerleri çekerim" dedi. Bu konudaki tutumunun ayrıca Avrupa ülkelerinin İran karşısında ülkesine verdiği desteğe bağlı olduğunu ifade eden Trump, "Bu konu bir açıdan da İran'a bağlı. Yani, Avrupa ülkeleri yardım etmek istiyorlar. Biliyorsunuz, bu mesele için biraz geç kalındı çünkü esasında ortada pek bir savaş kalmadı, ancak bazı şeyler İran'a bağlı olacak. Yardım etmek için bir şansları varken yardım etmemeyi seçtiler. Şimdi bunu yavaş yavaş unutuyoruz. Ve şimdi yardım etmek istiyorlar. Hepsi İran konusunda yardım etmeyi çok ama çok istiyor. Ancak bizim aslında yardıma ihtiyacımız yok. Bunlar ufak tefek şeyler, bizim gerçekten yardıma ihtiyacımız yok" şeklinde konuştu.

"SURİYE DEVLET BAŞKANI EŞ-ŞARA HARİKA BİR İŞ ÇIKARDI"

Trump'a "Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara Hizbullah ve Lübnan konusunda yardım edeceğine dair herhangi bir taahhütte bulundu mu?" sorusu da yöneltildi. Bu soruya "evet" yanıtını veren Trump, "Başkan eş-Şara harika bir iş çıkardı. Suriye'yi birleştirdi. Ne dediğini söylemeyeceğim ama evet, taahhütte bulundu. Bugün harikaydı. Gerçekten harikaydı. Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy de harikaydı. Pek çok iyi görüşme gerçekleştirdik" ifadelerini kullandı.

"ÇOK AMA ÇOK İYİ BİR TOPLANTIYDI"

Trump, "NATO Zirvesi'ne katılmanızın tek nedeninin zirvenin Türkiye'de düzenlenmesi olduğunu söylediniz. Bu sizin son NATO zirveniz miydi?" sorusuna, "Hayır. Bence bugün epey yol kat ettiler. Bazı tavizler verdiler ve bana göre NATO bugün çok yol aldı" yanıtını verdi. ABD'nin NATO'ya çok fazla katkı yaptığını hatırlatan Trump, "Biz orada aslında kendimizi değil, onları korumak için varız. Yani en nihayetinde bu, önceden Sovyetler Birliği'ne karşı, şimdi de Rusya'ya karşı bir korumaydı. Ve biliyorsunuz ki biz çok uzaktayız. Arada bizi ayıran bir okyanus var" diye konuştu. NATO Zirvesi sırasında birçok konunun çözüme kavuştuğunu belirten Trump, "Çok ama çok iyi bir toplantıydı ve insanlar ABD olarak bize çok haksız davranıldığını anlıyor. Üstelik tüm bunların üzerine, mesele İran'ın nükleerden arındırılmasına geldiğinde yanımızda olmadılar, çünkü bu aslında pek de bir savaş sayılmaz. Bu bir nükleerden arındırma, İran'ı nükleersizleştirme meselesiydi. Yani, bütün mesele nükleer silahları ortadan kaldırmak, İran'ın nükleer silahlara sahip olmasına izin vermemek" şeklinde konuştu.

"İRANLILARIN SERT TOKADINI BEKLEYİN"

İran Meclisi Ulusal Güvenlik Komitesi Sözcüsü İbrahim Rezai de, ABD-İsrail saldırısında öldürülen İran'ın eski dini lideri Ali Hamaney'in İranlılara "ABD'den korkmamayı" öğrettiğini hatırlatarak, ABD'ye "İranlıların sert tokadını bekleyin" uyarısında bulundu.

ABD ordusu İran'a ek saldırılar başlatmıştı

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), ABD Başkanı Donald Trump'ın talimatı doğrultusunda İran'a yönelik ilave saldırılar başlatıldığını açıklamış, İran basını Buşehr, Bender Abbas ve Sirik kentleri başta olmak üzere çeşitli bölgelerde patlama seslerinin duyulduğunu bildirmişti. Gelişmelerin ardından, ABD üslerine ev sahipliği yapan Kuveyt ve Bahreyn yeni saldırılara hedef olduklarını duyurmuştu.

"Türkiye'nin büyüklüğünü, Türk milletinin eşsiz misafirperverliğini dünyaya bir kez daha gösteren Ankaralı kardeşlerime, fedakârca emek veren tüm görevlilerimize en kalbî şükranlarımı sunuyorum. NATO Ankara Zirvemiz hayırlara vesile olsun."

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş paylaşımında, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın krizlerin ortasında barışı inşa eden, dünyaya yön veren küresel lider olduğunu belirterek, "36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi uluslararası diplomaside üstlendiğimiz öncü rolü gözler önüne seriyor. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Türkiye, barışın, istikrarın ve güvenin adresi olmaya devam ediyor." ifadelerini kullandı.

Adalet Bakanı Akın Gürlek de zirvenin, bölgesel ve küresel krizlerin derinleştiği bir dönemde Türkiye'nin barışın, istikrarın ve güvenliğin tesisi için üstlendiği stratejik rolü bir kez daha ortaya koyduğunu vurgulayarak, "Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Ankara merkezli diplomasi, küresel güvenlik mimarisinde söz sahibi olan, barışı önceleyen ve insanlığın ortak vicdanına seslenen bir anlayışı temsil etmeye devam ediyor." paylaşımında bulundu.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan da "Kararlı lider, güçlü devlet." başlığıyla yaptığı paylaşımında, "Türkiye, artık küresel düzeyde gelişmeleri izleyen değil, kendi politikalarını adım adım uygulayan bir ülkedir. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın ev sahipliğinde gerçekleştirilen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi bunu bir kez daha gösterdi." değerlendirmesini yaptı.

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu da paylaşımında, "Küresel dengeleri şekillendiren liderlik, yarını inşa eden güçlü duruş. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın vizyonuyla Türkiye'nin uluslararası arenadaki sarsılmaz iradesi ve kararlı adımları tüm dünyada yankılanmaya devam ediyor." ifadelerine yer verdi.

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, Ankara'nın dünya siyasetinin kalbinin attığı merkez olduğuna işaret ederek, şunları kaydetti:

"Muhterem Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan tecrübesi, kararlı duruşu ve güçlü liderliğiyle yalnızca Türkiye'ye yön vermiyor, küresel dengeleri de şekillendiriyor. Krizlerin ortasında barışı, belirsizliklerin karşısında istikrarı, zulmün karşısında hakkı ve adaleti savunuyor. NATO Zirvesi bir kez daha gösterdi. Türkiye artık gündemi takip eden değil, gündemi belirleyen masaya davet edilen değil, masayı kuran ülkedir. Bu yükselişin adı Türkiye, bu güçlü yürüyüşün lideri küresel lider Erdoğan'dır."

"TÜRKİYE EMİN ELLERDE"

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy ise paylaşımında "Türkiye, küresel diplomasinin en önemli buluşmalarından birine daha başarıyla ev sahipliği yaptı. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde gerçekleştirilen NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin diyalog ve ortak aklı güçlendiren sonuçlarıyla bölgemiz ve dünya için hayırlara vesile olmasını diliyorum." ifadelerini kullandı.

Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin ise "Masada mutlak irade, sahada tavizsiz güç" notuyla yaptığı paylaşımda, Türkiye'nin, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın liderliğinde küresel meselelerde söz sahibi olmaya ve diplomasinin merkezinde yer almaya devam ettiğini vurguladı.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum da "Havada, karada, denizde ve masada... Türkiye emin ellerde." paylaşımında bulundu.

Fidan, "7-8 Temmuz 2026 tarihlerinde Ankara'da ev sahipliği yaptığımız NATO Zirvesi, başarıyla tamamlandı. Bu tarihi zirveye tüm müttefiklerin lider düzeyinde katılmış olması, ülkemize ve Sayın Cumhurbaşkanı'mıza duyulan güvenin bir göstergesidir." değerlendirmesinde bulundu.

Zirvenin NATO'nun dönüşümüne dair yoğun tartışmaların sürdüğü kritik bir dönemde düzenlendiğine dikkati çeken Fidan, bu kapsamda yapılan görüşmelerde, Avrupa-Atlantik güvenliğinin gündemindeki önemli meselelerin etraflıca ele alındığını aktardı.

Fidan, Türkiye'nin 22 yıl aradan sonra NATO Zirvesi'ne ev sahipliği yapmasına imkan sağlayan stratejik vizyonu ve güçlü liderliği dolayısıyla Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a şükranlarını, zirve hazırlıkları sırasında yakın çalışma yürüttüğü NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'ye ve müttefik ülke dışişleri bakanlarına da teşekkürlerini sundu.

NATO 3.0 vizyonu çerçevesinde daha güçlü bir NATO içinde daha güçlü bir Avrupa'nın temellerinin atıldığını vurgulayan Fidan, "NATO Ankara Zirvesi'nin ülkemizin ve tüm müttefiklerimizin huzuru ve güvenliği için hayırlı olmasını diliyoruz." ifadesini kullandı.

Alınan bilgiye göre ROKETSAN, satın almanın ardından yüzde 100 iştiraki olarak kurulacak şirket üzerinden bu tesisleri işletecek. Var olan tesislere yönelik yeni yatırım, teknoloji ve altyapı transferi yapacak.

Tesislerde Mk serisi uçak bombaları, 107 ve 122 mm roketler, GPS ve güdüm teknolojileri, 155 mm güdümlü obüs mühimmatı, kimyasal patlayıcı üretimi gibi bir dizi üretim gerçekleştirilecek.

ROKETSAN, son dönemde adından söz ettiren TAYFUN dahil tüm balistik füzelerin harp başlıklarının üretimini de burada sürdürecek.

ROKETSAN, yapacağı yatırımlarla var olan kabiliyetleri önemli ölçüde artıracak. Bununla beraber tesislerin istihdama katkısı da büyüyecek.

Tüm bu faaliyetlerle kurulacak şirketin kısa sürede Türk savunma sanayisine önemli katkı sağlaması ve uluslararası pazarlarda adından söz ettirmesi hedefleniyor.

Haberde, İran'la sağlanan mutabakat sonrası Avrupa'daki üslere konuşlandırılan ABD ordusuna ait yakıt ikmal uçaklarının son birkaç saat içinde bölgeye doğru yola çıktığı belirtildi.

KAN'a konuşan İsrailli kaynaklar ise Tel Aviv yönetiminin ABD'nin İran'a yönelik hava saldırılarının birkaç gün sürebileceği değerlendirmesini yaptığını söyledi.

ABD ile İran arasındaki yeniden yükselen gerilimin ardından İsrail ordusunun da yüksek alarm durumuna geçtiği bildirildi.

Son 24 saatte askeri kurmaylarıyla durum değerlendirmeleri gerçekleştirdiği kaydedilen İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir'in ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ve Pentagon'dan üst düzey yetkililerle doğrudan temaslarını sürdürdüğü kaydedildi.

Tel Aviv yönetiminin İran'ın ABD saldırılarına misilleme olarak İsrail'i hedef alması halinde "sert" karşılık vermeyi planladığı ifade edildi.

İsrail ordusu İç Cephe Komutanlığı ise henüz halka yönelik güvenlik yönergelerinde bir değişikliğe gitmedi.

ABD Başkanı Donald Trump, bugün Ankara'nın ev sahipliği yaptığı 36.⁠ ⁠NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi sonrası yaptığı açıklamada, "Büyük ihtimalle bu akşam İran'ı çok sert şekilde vuracağız." demişti.

ABD ORDUSU, "TİCARİ GEMİLERİ HEDEF ALDIĞI" GEREKÇESİYLE İRAN'A KARŞI YENİ SALDIRILAR BAŞLATTIĞINI DUYURDU

CENTCOM'un, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından açıklama yapıldı.

Açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump'ın talimatıyla İran'ın "Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer serbestisini tehdit etme kabiliyetini azaltmak amacıyla" bu ülkeye yönelik ek saldırılar başlatıldığı belirtildi.

ABD'nin "uluslararası sularda ticari gemileri ve sivil mürettebatı hedef aldığı gerekçesiyle İran'ı sorumlu tuttuğu" ifade edildi.

İŞTE ABD-İRAN ARASINDA DAKİKA DAKİKA YAŞANANLAR:

00:02 İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Garibabadi: "ABD'nin son eylemleri cevapsız kalmayacak"

Haberde, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın NATO Zirvesi ile Türkiye'nin bölgesel bir güç olarak konumunu daha da sağlamlaştırdığı vurgulandı.

Türkiye'nin 355 bin aktif ve 378 bin yedek askeriyle NATO içinde ABD'den sonra en büyük ikinci orduya sahip olduğunu ve savunma sanayisinin son 10 yılda belirgin bir ivme kazandığı, Ankara'nın savunma sanayi alanındaki tedarikçi rolünün ötesine geçerek politika dikte edebilen stratejik bir ortak olmayı hedeflediği kaydedildi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın bu bağlamda, Türkiye'nin Avrupa savunma ve güvenlik mimarisine, özellikle de Avrupa Birliği'nin 150 milyar avroluk (171 milyar dolar) SAFE programına "dahil edilmesi" için baskı yaptığı aktarıldı.

"TÜRKİYE, MEVCUT DÜZENİ DEĞİŞTİRMEK İSTEYEN BİR ÜLKE"

Israel Hayom gazetesine konuşan Ariel Üniversitesi Orta Doğu Çalışmaları ve Siyaset Bilimi Bölümü'nden Türkiye uzmanı Dr. Assa Ophir, Türk politika yapıcılarının diplomatik hedeflerin askeri güçle desteklenmesi gerektiğini anladığını belirtti.

Dr. Ophir, Türkiye'nin son yıllarda izlediği politikaya ilişkin şunları söyledi:

"Türkiye'nin askeri tahkimatı kendi başına bir amaç değildir. Bu, hırslı ve revizyonist bir dış politikayı desteklemenin bir aracı. Yani, Türkiye mevcut düzeni değiştirmek isteyen bir ülke. Ankara'nın son yıllarda kendisini daha önce karakterize eden temkinli, statüko odaklı dış politikadan kademeli olarak uzaklaştığını görebiliyoruz. Türkiye bunun yerine sadece bölgesel statükoyu değil, küresel güç dengesini de reddeden; oyunun kurallarını yeniden yazmayı hedefleyen daha bağımsız ve kararlı bir tutum takındı."

Türkiye'nin geniş jeopolitik hedefleri için savunma sanayisinin temel gövde işlevi icra ettiğini savunan Ophir, "Türkiye'nin politika yapıcıları, diplomatik hedeflerin askeri güçle desteklenmesi gerektiğini anlıyorlar. Eğer bir ülke Doğu Akdeniz, Karadeniz, Kafkaslar, Orta Doğu, Balkanlar ve giderek artan bir şekilde Afrika ve Orta Asya'daki olayları etkilemek istiyorsa, sınırlarının çok ötesine güç yansıtabilecek askeri güce ihtiyacı vardır." dedi.

Türkiye'nin NATO üyeliğinin ülkenin askeri gücünü önemli ölçüde ilerlettiğini de savunan Dr. Ophir, "NATO'ya katıldığından beri Türk ordusu, ortak tatbikatlara katılma yeteneğinden, standardizasyondan, istihbarat paylaşımından ve dünyanın en gelişmiş ordularıyla birlikte çalışabilirliğin geliştirilmesinden yararlandı. Türkler askeri tehditlere karşı bir savunma ağı alıyorlar." dedi.

TÜM KOMŞULARININ TOPLAMINDAN DAHA BÜYÜK BİR ASKERİ BÜTÇE

Stokholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü'ne (SIPRI) göre, Türk savunma sanayisinin dünyada 11. sırada yer aldığı ve küresel silah pazarının yüzde 1,8'ine sahip olduğunu hatırlatan haberde, Türkiye'nin savunma sanayisi ihracatının, 2024 yılında yüzde 29, 2025'te ise yüzde 48'lik artış gösterdiği aktarıldı.

Haberde, SIPRI verilerine göre, Türkiye'nin 2025 yılındaki askeri harcamalarını 2024 yılına kıyasla reel bazda yüzde 7,2 artırdığı ve son 10 yılda savunma bütçesinin yüzde 94 büyüdüğünün altı çizildi.

Türkiye'nin artık sadece bir askeri tedarikçi olmayı arzulamadığını, aynı zamanda "bölgede ve hatta belki de dünyada birinci sınıf bir askeri güç olmayı hedeflediğini" belirten haberde, Türkiye'nin askeri harcamalarının 2025 yılında 30 milyar dolara ulaşarak yakın komşularının toplam savunma harcamalarını aştığı ve bölgesel güç dengesinde önemli bir kaymaya sebep olduğu belirtildi.

Haberde, Türkiye'nin savunma harcamalarının Yunanistan, Irak, Azerbaycan, Bulgaristan, Ermenistan, Gürcistan ve diğer komşu ülkelerin toplamda yaklaşık 25 milyar dolara ulaşan tahmini toplam askeri bütçelerini aştığı belirtildi.

Cenazeye katılan TürkMedya Yönetim Kurulu Başkanı Zeki Yeşildağ, TürkMedya Yönetim Kurulu Başkan Vekili Ahmet Bayraktutar ve 24 TV Genel Yayın Yönetmeni Ömer Özkök, TürkMedya yöneticileri ve çalışma arkadaşları Fıçıcı ailesine taziyelerini sundu.

Fıçıcı'yı TürkMedya'daki calışma arkadaşları, sevenleri, ailesi ve yakınları yalnız bırakmadı.

Açıklamada, "Başbakan Meloni, Atlantik İttifakı'nın birliğine, kolektif savunmaya ve İttifak'ın güney kanadı da dahil olmak üzere transatlantik bölgenin güvenliğine yönelik ortak taahhüdü yeniden teyit eden zirvenin son derece başarılı sonuçlarından dolayı Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı tebrik etti." ifadeleri kullanıldı.

Liderlerin iki ülke ilişkilerini de ele aldığı belirtilen açıklamada, "Liderler, savunma sanayisi ile uzay sektörü gibi diğer stratejik alanlar da dahil olmak üzere ticaret hacminin ve karşılıklı yatırımların daha da güçlendirilmesi yönündeki ortak iradelerini yinelediler." ifadeleri yer aldı. Açıklamada, şunları kaydedildi:

"Liderler ayrıca Ukrayna, Orta Doğu, İran ve Libya gibi ortak ilgi alanına giren başlıca uluslararası meseleleri görüştüler. Özellikle Libya konusunda, düzensiz göç hareketleri ve insan kaçakçılığıyla mücadelede işbirliğinin daha da güçlendirilmesinin önemi konusunda mutabakata vardılar."

Konuşmasına katılımcıları selamlayarak başlayan Erdoğan, "Cumhurbaşkanlığı Külliyemize, milletin evine hoş geldiniz. NATO Ankara Devlet ve Hükümet Başkanları 36. Zirvesi vesilesiyle sizlerle beraber olmaktan büyük bir memnuniyet duyuyorum." ifadesini kullandı.

Türkiye'de 22 yıl aradan sonra ikinci, başkent Ankara'da ise ilk defa tertipledikleri 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'ni başarıyla tamamladıklarını söyleyen Cumhurbaşkanı Erdoğan, şöyle devam etti:

"Avrupa-Atlantik güvenliğinin sınandığı bir dönemde, ev sahipliği yaptığımız bu tarihi zirve, ortak geleceğimize yön verecek nitelikte icra edilmiştir. İttifak içinde Avrupalı müttefiklerin daha fazla sorumluluk üstleneceği, adil bir külfet paylaşımı suretiyle askeri kapasitelerimizin tahkim edileceği daha güçlü bir NATO'nun temellerini Ankara'da atmış buluyoruz. Öncelikle bir hususu burada ifade etmek isterim. Türkiye olarak soğuk savaş sonrası dönemin barış hasılasından Avrupalı dostlarımız kadar istifade edemedik. Birçok kriz ve çatışma bizim çevremizde yaşandı. Terör başta olmak üzere etrafımızdaki tehditlere karşı mücadele ettik. Yalnız bırakıldığımız, haksızlığa uğradığımız dönemler oldu. Dolayısıyla çoğu zaman kendi göbeğimizi kendimiz kesmek zorunda kaldık. Ama bugün savunma harcamaları, askeri yetenekler ve buna zemin oluşturan savunma sanayimiz bakımından birçok müttefike kıyasla hayli ilerdeyiz. Zirvemizde geçtiğimiz yıl Lahey'de verilen taahhütlerin hayata geçirilmesi üzerinde durduk. Genel Sekreter Sayın Rutte de müttefiklerin sağladığı ilerlemeyi rakamlarla ortaya koydu. İttifak'a yönelik çok boyutlu ve tedricen artırılacak katkılarımızı da bu vesileyle somutlaştırdık. NATO Ankara Zirvesi'nde müttefiklerin dayanışma ruhu çok açık biçimde tezahür etti."

"TARİHİ ŞANLI ZAFERLERLE İLMEK İLMEK DOKUNMUŞ BÜYÜK BİR MİLLETİZ"

"Zirveye tüm müttefikler lider düzeyinde iştirak etti. Bunu Türkiye'ye duyulan güvenin ve diplomasimizin saygınlığının yeni bir ispatı olarak görüyoruz." değerlendirmesinde bulunan Erdoğan, "Biliyorsunuz Başkan Trump da zirveye katılımında ülkemizin ev sahipliğinin belirleyici olduğunu vurgulamıştı. Şahsi dostluğumuzun altını çizmesi ayrıca anlamlıydı. Bizim için kıymetliydi. Hassasiyetinden ötürü, değerli dostuma bir kez daha teşekkür ediyorum." ifadelerini kullandı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye'nin 1952'den beri İttifak'ın üyesi olduğunu anımsatarak, şunları söyledi:

"Ama biz sadece Kara Kuvvetlerinin tarihi 2 bin 235 yılı geçen, tarihi şanlı zaferlerle ilmek ilmek dokunmuş büyük bir milletiz. NATO'ya üye olmakla, İttifak'a yalnızca üç kıtanın kalbinde yer alan jeostratejik konumumuzu değil, aynı zamanda 2 bin yıldır cenk meydanlarında olgunlaşan işte bu savaş sanatımızı da kazandırdık. Göz bebeğimiz olan Türk Silahlı Kuvvetleri, milli güvenliğimize yönelik her türlü tehdidi kaynağında bertaraf edecek kuvvet ve kudrete sahiptir."

"Halihazırda NATO'nun ikinci büyük kara ordusunu sevk ve idare ediyoruz. On yıllardır NATO'nun güneydoğu kanadının güvenliği önemli ölçüde ülkemize emanet edilmiştir." diyen Erdoğan, Türkiye'nin bu emanete hakkıyla sahip çıktığını vurguladı.

Türkiye'nin, İttifak bünyesindeki görevlerini her zaman layıkıyla yerine getiren, bu uğurda elini taşın altına koyan, gerektiğinde bedel ödeyen bir müttefik olduğunu belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, "NATO'nun harekat ve misyonları ile ortak fonlarına en fazla katkı veren ülkeler arasındayız." dedi.

İttifak'ın kolektif savunmayı tekrar merkeze alan bu yeni döneminde, adil külfet paylaşımı konusunda daha fazla sorumluluk üstlenmeye hazır olduklarını bildiren Erdoğan, Türk Hava Kuvvetlerine ait F-16'ların ağustos ayından itibaren NATO Hava Polisliği misyonu kapsamında, Estonya'da konuşlanacağını söyledi.

"NATO BİRBİRİNE GÜÇ KATAN MÜTTEFİKLERİN İTTİFAKI OLMALIDIR"

Türkiye'nin, 2025 Ekim ayında üstlendiği NATO Kosova Gücü (KFOR) komutasını 2026 Eylül sonuna kadar sürdüreceğini hatırlatan Erdoğan, şunları kaydetti:

"2028-2029 yıllarında İttifak Mukabele Kuvvetine komuta edeceğiz. Daha burada sayamayacağımız, nice misyona ciddi katkılar sunuyoruz. Zirve vesilesiyle Türkiye ile Birleşik Krallık arasında imzalanan Güvenlik ve Savunma Ortaklığı Belgesi, bu bakımdan mühimdir. Harcanan rakamlar, savunmaya ayrılan kaynaklar elbette önemlidir. Fakat gerçek caydırıcılığı, üç boyutlu derinlik yani, üstün teknoloji, yeterli ölçek ve sürdürülebilir üretim oluşturur. Yeni dönemde bu kabiliyetler hem caydırıcılığın hem de dayanıklılığın sacayakları olacaktır. Ülkemizin savunma sanayisi alanında son 23 yılda gerçekleştirdiği büyük atılım herkesin malumudur.

Türkiye olarak, kendi savaş uçağını, kendi tankını, kendi gemilerini üreten, kendi hava savunma sistemlerini geliştiren ender müttefiklerden biriyiz. İnsansız hava araçlarında, deniz araçlarında, savaş gemilerinde, dünyada üst sıralarda yer alıyoruz. Bir yandan ordumuzu yerli kabiliyetlerle teçhiz ederken diğer yandan da ihraç ettiğimiz savunma sanayisi ürünleriyle müttefiklerimize destek oluyoruz. Bu sabahki konuşmamda da ifade ettim. Avrupa Birliği'nin savunma alanındaki girişimleri, NATO'yu tamamlayıcı olmalı ve gereksiz tekrarlara yol açmamalıdır. Bu önemli hususu her fırsatta, her zeminde müttefiklerimizin ve Avrupa Birliği'nin liderliğinin dikkatine getiriyorum."

Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Şurası bir hakikat ki, Türkiye gibi Avrupa Birliği üyesi olmayan müttefikler, Birliğin savunma alanındaki teşebbüslerine tam olarak dahil edilmediğinde, bu girişimlerin etkileri çok sınırlı olacaktır. Müttefikler arasında savunma sanayisi ürünlerinin ticaretine yönelik bazı engellemeler, her ne kadar azalmış olsa da halen devam ediyor. Bunların amasız ve fakatsız biçimde bir an önce kaldırılması gerekiyor. Bu hususa Zirve Bildirisi'nde de özel olarak vurgu yapılmasını sağladık. Şunun altını bir kez daha çizmek durumundayım, NATO birbirine bağımlı ülkelerin değil birbirine güç katan müttefiklerin ittifakı olmalıdır." ifadelerini kullandı.

Erdoğan, zirve kapsamında ev sahipliği yaptıkları Savunma Sanayii Forumu vesilesiyle NATO'nun savunma sektörü ile daha sıkı işbirlikleri geliştirmesine dair Ankara Stratejisi'nin müttefiklerce kabul edildiğini hatırlattı.

Terörizmin NATO'ya yönelik iki ana tehditten biri olduğuna dikkati çeken Erdoğan, şunları kaydetti:

"Son dönemdeki tüm zirvelerimizde bu hususta atılabilecek adımları ele aldık. Ankara Zirve'mizde de terörle mücadelede müttefiklerin samimi bir dayanışma içinde olmalarının önemini bir kere daha vurguladık. Görüşmelerimizde Ukrayna'da 5'inci yılına giren savaşın etkilerini de ele aldık. Artık bir yıpratmaya yönelik bu muharebede savaş, her ay on binlerce zayiat verilen bir kıyım makinesine dönüşmüştür. Türkiye olarak savaşın başından beri çözüm için diyalog ve diplomasiyi işaret ettik. Bu ilkeli duruşumuzu hem Sayın Putin hem Sayın Zelenskiy hem de bu sabah belirttiğim üzere müttefiklerimiz çok iyi biliyor. Bugün bir kez daha şu çağrıyı yapmak istiyorum: Adil bir barışın kaybedeni olmaz. Tarafları, Türkiye'de yeniden bir araya getirmeye hazır olduğumuzu tekrar ifade ediyorum."

"GAZZE'DE İŞGAL VE ZULÜM HIZ KESMEDEN SÜRÜYOR"

Erdoğan, bugün ayrıca Orta Doğu'da yaşanan güncel gelişmeleri de değerlendirdiklerini söyledi.

Her aşamasına destek verdikleri İslamabad Mutabakatı'nı büyük bir memnuniyetle karşıladıklarını vurgulayan Erdoğan, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Müzakere sürecinin zorluklarının elbette farkındayız. Burada önemli olan çözüm iradesinin mutlaka korunmasıdır. Gelgitler yaşansa dahi neticede aklıselimin galip geleceğine inanıyorum. Dünyanın beklentisi de barışa fırsat tanınmasıdır. Şu gerçeği burada dikkatinize getirmekte fayda görüyorum, bir tarafta barış umutları yeşermekteyken öte tarafta 2 Mart'tan bu yana 5 bine yakın insanın hayatını kaybettiği Lübnan'a yönelik saldırılar halen durmuyor. İnsanlar göçe zorlanıyor, şehirler yıkılıyor, Lübnan toprakları adım adım gasbediliyor. Aynı şekilde çoğu çocuk ve kadın 73 bin masumun katledildiği Gazze'de işgal ve zulüm hız kesmeden sürüyor. Kendi güvenliğini, bölgenin istikrarsızlık içinde olmasında görenler, en küçük bir barış ışıltısını bile söndürmeye çalışıyor. Bu savaş bağımlısı zihniyete prim verilmemesi gerektiğinin altını bir kez daha çiziyorum. Bölgemizin şu anda ne yeni bir gerilime ne yeni bir çatışmaya tahammülü var. Tam tersine, insanlık olarak hava gibi, su gibi hepimiz, barışa, huzura, istikrara ihtiyaç duyuyoruz."

"TÜM ANKARALI KARDEŞLERİME ŞÜKRANLARIMI SUNUYORUM"

ABD Başkanı Donald Trump başta olmak üzere liderlerle ikili ve bölgesel meselelere ilişkin görüş alışverişinde bulunduklarını belirten Erdoğan, zirve marjında Bulgaristan, Kanada, Finlandiya, Fransa, İtalya, Almanya, Birleşik Krallık liderleriyle de görüşmeler gerçekleştirdiklerini hatırlattı.

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara'nın da Ankara'da olduğunu anımsatan Erdoğan, şunları kaydetti:

"Bu akşam Avrupa Birliği liderliğiyle çalışma yemeğinde bir araya geleceğiz. Yarın da Karadağ, Slovakya ve Arnavutluk liderlerini ağırlayacağız. Malumunuz önümüzdeki yıl Türkiye'nin NATO üyeliğinin 75'inci yıl dönümü. Bu anlamlı yıl dönümünün arifesinde Ankara'da NATO Zirvesi'ne ev sahipliği yapmaktan duyduğum memnuniyeti bir kez daha vurgulamak istiyorum. Zirveye hazırlık bağlamında yakın işbirliği içinde olduğumuz NATO Genel Sekreteri Sayın Rutte ve ekibiyle zirvemizin başarıyla icra edilmesi için günlerdir büyük bir özveriyle çalışan görevlilerimizi tebrik ediyorum. Türkiye'nin büyüklüğünü, Türk milletinin misafirperverliğini dünyaya bir kez daha gösteren tüm Ankaralı kardeşlerime en kalbi şükranlarımı sunuyorum."

Türkiye'nin 2026 yılı bitmeden iki büyük zirveye daha ev sahipliği yapacağını dile getiren Erdoğan, "29-30 Ekim tarihlerinde Türk Devletleri Teşkilatımızın 13. Liderler Zirvesi'ni yine burada, başkentimiz Ankara'da gerçekleştireceğiz. Hemen ardından 9-20 Kasım tarihlerinde COP 31 İklim Zirvesi'ni Antalya'da tertipleyeceğiz." dedi.

Ankara Zirvesi'nin hayırlara vesile olmasını dileyen Erdoğan, dünyanın dört bir yanından Ankara'ya gelen basın mensuplarına teşekkür etti.

Bir basın mensubunun, "İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis'in Türkiye'ye F-35 satılmasını istemedikleri" yönündeki açıklamalarını hatırlatarak, "Bu açıklamalar F-35 sürecini sıkıntıya sokar mı?" sorusuna Erdoğan, şu yanıtı verdi:

"Her iki açıklamanın da benim dünyamda yeri yok. Zira Netanyahu'nun hangi sularda yüzdüğü belli. Miçotakis'in böyle bir yanlışa düşmemesi gerekirdi. Zira biz, Sayın Miçotakis'in Yunanistan için almış olduğu savunma araçlarına, 'niçin bunları aldın?' veya 'niçin bunları alıyorsun?' diye bugüne kadar bir düşünce sarf ettik mi? Hayır. Halbuki bizim kapı komşumuz. Bu tür şeyleri söyleme imkanımız da olabilirdi. Ama gerek yok. Alabilir de satabilir de. Türkiye ise şu anda bunları zaten üretiyor. Üretmenin yanında da tabii ki alma hakkına da sahiptir. Bizler de bunun görüşmelerini dünyanın değişik ülkeleriyle yapıyoruz. Adımlarımızı da buna göre atıyoruz."

"BİRİLERİNİN ELİNDE FARKLI KUBBELER VARSA BİZDE DE ÇELİK KUBBE VAR"

Başka bir basın mensubunun, ABD Başkanı Donald Trump'ın Türkiye'nin F-35 tedariki konusunda yaptığı farklı açıklamalara dikkati çekerek, "F-35'lerle ilgili size ne söyledi?, Türkiye'nin F-35 alabilmesi için S-400'leri ne yapacak? Rusya'ya geri mi verecek? Başka bir ülkeye mi konuşlandıracak?" sorularına Erdoğan, "Bizi izlemeye devam edin." karşılığını verdi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Çelik Kubbe Projesi'nin NATO'nun hava savunma kapasitesini nasıl etkileyeceği yönündeki bir soruyu, şöyle cevaplandırdı:

"Çelik Kubbe Projesi aynı zamanda NATO'nun bulunduğumuz bölgelerdeki en güçlü bilek güreşidir. Bütün adımlarımızı attık ve Çelik Kubbe'de de şu anda Türkiye her geçen gün mesafe alıyor. Nitekim bunların da zaman zaman sergilenmesini de yaptık, yapıyoruz ve yapacağız. Birilerinin elinde farklı kubbeler varsa, bizde de Çelik Kubbe var."

"HER AN TRUMP İLE BU TÜR KONULARIN GÖRÜŞMESİNİ YAPARIZ"

Azerbaycanlı bir basın mensubunun, "ABD Başkanı Trump ile yapılan görüşmede Güney Kafkasya'daki gelişmelerin gündeme gelip gelmediğini" sorması üzerine Erdoğan, "O gündemimize gelmedi ama her an telefonla yine Sayın Trump ile bu tür konuların görüşmesini yaparız." dedi.

Yunan bir basın mensubunun, "ABD Başkanı Trump ile yapılan görüşmede Ruhban Okulu meselesi gündeme geldi mi?" sorusuna Erdoğan, "Hayır, gündeme gelmedi" karşılığını verdi.

Aynı basın mensubunun, Yunanistan Başbakanı Miçotakis'in "Türkiye ile deniz yetki alanları meselesini çözmemiz gerekiyor" açıklamasını anımsatıp, "Türk-Yunan ilişkilerinde yeni atılacak adım ne olabilir?" şeklindeki sorusuna Erdoğan, şu cevabı verdi:

"Miçotakis ile özellikle Ege Denizi sorunlarını çözme konusundaki düşünceyi ben de aynen paylaşıyorum. İnşallah birinci derecede Dışişleri Bakanlarımız daha sonra gerekirse biz de masaya otururuz ve bu konuyu görüşürüz ama şunu açık ve net söyleyeyim ki o suların sorununu çözmek birinci derecede liderlerin görevidir. Bu konuda aynı düşünceyi ben de paylaşıyorum."

"DERDİ BARIŞ OLANLAR HER TÜRLÜ KATKIYI VERMELİ"

Başka bir basın mensubunun, "NATO ve Avrupa, ABD ve NATO arasındaki ihtilaflı alanlara" dikkati çekip, "bu konuda Türkiye'nin arabuluculuk rolü üstlenip üstlenmeyeceği" yönündeki sorusuna Erdoğan, "Daha adil bir dünya mümkün. Ona çalışmamız gerekiyor. Onun için de hep birlikte düşünen, uygulayan ve bu konuda adımları atması gereken her siyasetçi bu sorunu çözmek için kararlı yürüyüşünü sürdürmeli. Ben 'bu çözülemez' demem. Tam aksine 'çözeriz' diyorum. Hep birlikte bu adımı inşallah atacağız. İşte bu adımı atması gerekenlerin içerisinde başta Sayın Trump olmak üzere tüm dünyadaki siyasetçilerin bu konuya yürek koyması lazım, el vermesi lazım. Derdi barış olanlar bu işe her türlü katkıyı vermeli." cevabını verdi.

"ÇOK ÇOK VERİMLİ BİR TOPLANTI OLDU"

Bir basın mensubunun, "ABD Başkanı Trump ile nelerin görüşüldüğünü ve NATO Zirvesi'ne dair liderlerin geri dönüşlerinin neler olduğunu" sorması üzerine, Erdoğan şunları kaydetti:

"Sayın Trump ile özellikle Başkanlık makamında yaptığımız basın toplantımız çok geniş çerçevede bir basın toplantısıydı. Gerek Sayın Trump gerekse şahsım bu sorular karşısında gerekli olan her türlü cevabı verdik. Ama çok çok verimli bir toplantı oldu. Sayın Trump da o basın toplantısından çıktığımızda çok mutlu çıktı."

"Türkiye'nin İHA-SİHA teknolojilerindeki tecrübesini aktarmak üzerine NATO'ya akredite etmeyi planladığı İnsansız Sistemlere Karşı Koyma Mükemmeliyet Merkezi teklifi müttefikler tarafından nasıl karşılandı?" sorusu üzerine Erdoğan, şu anda mükemmeliyet merkezleriyle ilgili çalışmaların içinde olanların gerekli cevabı, gerekli zamanlarda verdiğini söyledi.

Türkiye'nin bu konuda da belli bir imkana ve güce sahip olduğunu belirten Erdoğan, "Gerek gücümüzü gerek imkanımızı gerekse bu mükemmeliyet merkezlerimizin çalışmasını ve bunların artışını da tüm dünyaya gösteriyoruz, göstereceğiz. Bunun için Baykar önemli bir adım ve bu süreç devam ediyor. Çok ciddi dünyadan siparişler alıyorlar, almaya devam ediyorlar. Demek ki insansız hava araçlarımız İHA'lar, SİHA'lar dünyada karşılık buldu." ifadelerini kullandı.

"Türk-Amerikan ilişkilerinde gelecek dönemde en öncelikli ortaklık alanının hangisi olmasının beklendiğine" yönelik soru üzerine Erdoğan, savunma sanayisinin önemli adımlardan bir tanesi olduğunu, bunun yanında ekonomik ilişkilerin de çok önemli olduğunu kaydetti.

Erdoğan, ekonomik ilişkileri Amerika'yla geliştirmenin Türkiye'nin ciddi manada menfaatine olduğuna işaret ederek, "Bu konuyu aynen Amerika da kabul ediyor. Bu süreci bu şekilde devam ettireceğiz. Bu ikili görüşmelerimizde gerek Sayın Başkan gerekse bizler bu konularda mutabıkız. İşte en önemlisi az önce de gündeme geldi, F-35 konusu. F-35 konusunda da Sayın Trump, aslında Türkiye'ye yönelik olumlu bir yaklaşımın içerisinde. İnşallah, F-35'lerin Türkiye'ye teslimi gerçekleştiği anda da bütün dünya 'Amerika verdiği sözü tuttu.' diyecek." diye konuştu.

"TERÖRSÜZ TÜRKİYE SÜRECİNİ HÜKÜMETİMİZ BAŞARDI"

"Türkiye'nin demokrasi ve savunma sanayisi konusunda geldiği noktanın" sorulduğu Erdoğan, şunları kaydetti:

"Terörsüz Türkiye sürecini hükümetimiz başardı. Şu anda artık Güneydoğu'da, Doğu'da çobanlarımız yaylada rahatlıkla yaylak yapıyor, sürülerini otlatıyor. Bakıyorsunuz, yavrularına o sürüleri teslim edebiliyor. Böyle bir gündemi artık yakaladık. Aynı şekilde nehirlerde, ırmaklarda herkes yüzebiliyor. Bugünlere geldik. Bölgede toplantılarımızı, mitinglerimizi en geniş anlamda yapıyoruz, yapabiliyoruz. Demek ki süreci Terörsüz Türkiye olarak ciddi bir noktaya taşıdık. Bizler de örneğin partim, bütün ekibiyle bölgede mitinglerini yapıyor, mitinglerimizi yapıyoruz. Bu güzelliklere kavuşturan Allah'a hamdolsun diyorum."

"YAPTIRIMLAR BÜYÜK ORANDA KALKMIŞ VAZİYETTE"

Bir gazetecinin, "ABD Başkanı Donald Trump 'Yaptırımları kaldırdık.' dedi ama somut bir takvim belli mi? Yaptırımların ne zamana kadar kaldırılmasını bekliyorsunuz? ABD'deki seçimden önce kalkar mı?" sorusuna Erdoğan, şu yanıtı verdi:

"Şu anda Amerika'nın bize karşı yaptırımlar konusunda herhangi bir uygulaması yok. Büyük oranda, büyük ölçüde bunlar kalkmış vaziyette. Şu anda Milli Savunma Bakanım, Genelkurmay Başkanım, Dışişleri Bakanım ve Cumhurbaşkanı Yardımcısı burada. Hepsi de bu yaptırımların Türkiye'ye uygulanmadığını bizzat yaşıyorlar, görüyorlar. Böyle bir sıkıntımız yok. Herhangi bir sıkıntı anında da Sayın Trump sağ olsun aradığımız zaman 24 saat içerisinde bize döner. 24 saat içerisinde de gerekli olan cevabı alırız."

Anlaşmanın petrol ve doğal gaz sektörlerinde arama ve geliştirme faaliyetlerini güçlendirmek, ülkeye yatırım çekmek ve hidrokarbon kaynaklarının en verimli şekilde değerlendirilmesini sağlamak amacıyla imzalandığı ifade edildi.

Anlaşma çerçevesinde uluslararası teknik standartlara uygun arama ve geliştirme programlarının uygulanacağı, bunun da Libya'nın doğal kaynaklarından elde edeceği ekonomik getiriyi artırmasının amaçlandığı kaydedildi.

Anlaşma, uluslararası yatırımcılarla ortaklıkların güçlendirilmesi ve geliştirme projelerinin güvenlik ile operasyonel verimlilik standartları doğrultusunda yürütülmesi açısından "önemli bir adım" olarak nitelendirildi.

Projenin teknik çalışmaların tamamlanması ve geliştirme planlarının ilgili prosedürler kapsamında onaylanmasının ardından uygulanacağı, yatırım maliyetlerinin ise yatırımcı tarafından karşılanacağı aktarıldı.

Anlaşmanın, sahada üretilecek ilişkili doğal gazın elektrik üretiminde değerlendirilmesini de kapsadığı belirtildi.

47 numaralı saha içinde halen üretim yapılan Kuzey Hamada sahasında günlük petrol üretimi son dönemde 3 bin ila 10 bin varil arasında seyrediyor.

Libya Ulusal Birlik Hükümeti, Aralık 2022'de petrol ve doğal gaz arama faaliyetlerine ilişkin mücbir sebep halini kaldırarak uluslararası enerji şirketlerini ülkedeki faaliyetlerini yeniden başlatmaya çağırmıştı.

Ulusal Petrol Kurumu ise Mart 2025'te petrol ve doğal gaz aramalarına yönelik yeni lisans ihale turunu başlattığını duyurmuş, uluslararası şirketleri Libya'da yatırım yapmaya davet etmişti.

Kurum Başkanı Mesud Süleyman, söz konusu ihalede enerji sektöründe 11'i deniz, 11'i kara sahası olmak üzere toplam 22 yatırım fırsatının uluslararası şirketlere sunulduğunu açıklamıştı.

Libya'nın 2007'den bu yana düzenlediği ilk lisans ihale turu kapsamında Ulusal Petrol Kurumu, geçen haziran ayında İspanyol, Türk, İtalyan, Katarlı ve Macar şirketlerle üç üretim paylaşımı anlaşması imzalandığını duyurmuştu.

Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütünün (OPEC) üretim kısıntılarından muaf tutulan Libya, kamu bütçesinin yaklaşık yüzde 90'ını petrol gelirlerinden karşılıyor.

Raporda, İrtem'in kanında yüksek miktarda etil alkol tespit edildiği, bu miktarın 395 miligram/desilitre (mg/dl) olduğu ve ölümünün alkol (etil alkol) zehirlenmesi neticesinde meydana geldiğinin belirtildiği öğrenildi.

"Kızılcık Şerbeti", "Yeni Gelin", "Kertenkele", "Payitaht Abdülhamid", "Zümrüdüanka", "Kuruluş Osman" ve "Mahkum" gibi birçok dizide rol alan İrtem, 15 Haziran'da hayatını kaybetmişti.

Görüntülerde Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Macron'dan Fransa'ya selam söylemesini istediği anlar yer alırken, Macron Erdoğan'ın bu talebini karşılıksız bırakmadı.

Zirvenin ardından Ankara'dan ayrılan Macron bu görüntülere yer verdiği paylaşımında "Fransa'ya selamlar iletildi." dedi.

Konuşmasında, zirvenin ev sahibi Cumhurbaşkanı Erdoğan'a işaret eden Trump, "Türkiye'de çok başarılı bir NATO Zirvesi'ni tamamladım. Cumhurbaşkanı Erdoğan'a teşekkür etmek istiyorum, muhteşem bir insan, Cumhurbaşkanı Erdoğan, harika bir lider, uzun süredir dostum, çok güçlü bir lider. Çok güçlü bir kişiliği var, bundan dolayı da bu kadar başarılı ve iyi bir ülkeyi yönetiyor." ifadelerini kullandı.

Türkiye'nin güçlü bir orduya sahip olduğunu vurgulayan Trump, "Uçaktan indiğiniz an havalimanına baktığınızda çok güzel bir terminal görüyorsunuz. Her şey çok güzel, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a teşekkür etmek istiyorum, müthiş bir iş çıkardı." değerlendirmesinde bulundu.

Trump, petrol fiyatlarının alt seviyede tutulması gerektiğine dikkati çekerek, İran'a saldırmasının gerekli bir durum olduğunu savundu.

İran'a saldırılarında ülkenin ordusunu ve donanmasını yok ettiklerini belirten Trump, "Şu an mücadele kapasiteleri oldukça düşük. Çok az füzeleri kaldı." dedi.

Trump, ABD'nin NATO'ya en çok katkı yapan ülke olduğunu vurgulayarak, "Silahlı kuvvetlerimize 1 trilyon dolar yatırım yaptık ve şu an 1,5 trilyon dolar için (Kongreden) istekte bulunuyoruz." diye konuştu.

NATO toplantısına ilişkin Trump, "Odada çok büyük bir birlik ruhu vardı. Tüm ülkeleri savunma taahhütlerini oldukça hızlı artırmaya çağırıyorum." ifadelerini kullandı.

Trump, salondaki birlik ruhunun "inanılmaz" olduğunun altını çizerek, "Çok başarılı bir zirveydi." dedi.

Ankara'da birçok liderle görüşme imkanı bulduğunu, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ve Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ile de görüştüğünü anlatan Trump, "Şara, Suriye'yi bir araya getirmede çok iyi bir iş çıkardı, çok güzel işler yaptı. Önceki yönetim döneminde Suriye darmadağındı." değerlendirmesinde bulundu.

"İRAN'LA SAVAŞIN YENİDEN BAŞLAYACAĞINI SANMIYORUM"

Trump, bir gazetecinin "İran'la savaş yeniden başlayacak görünüyor." şeklindeki sözleri üzerine, "Ben, yeniden başlayacağını sanmıyorum. Çok hızlı ilerleyeceğini düşünüyorum. Birkaç gemiyi vurdular, biz de daha sert vurduk. Onlar vurduğunda biz 10 kat daha fazla vururuz. Bizim daha iyi ekipmanlarımız var." ifadelerini kullandı.

Yapay zeka alanında da Çin'in önüne geçtiklerini söyleyen Trump, "Şu anda TikTok'ta bir numaradayım." dedi.

Trump, Cumhurbaşkanı Erdoğan ile F-35 savaş uçakları konusunu görüşüp görüşmediğine ilişkin soruyu yanıtladı.

Türkiye ile "harika ilişkileri" olduğunu vurgulayarak F-35 konusunda karar vermesi gerektiğini söyleyen Trump, "(Erdoğan) Çok iyi bir müttefik oldu. Türkiye, çok büyük bir ülke. Askeri olarak çok güçlü. NATO'daki en güçlü ikinci ülke." ifadelerini kullandı.

"(İRAN) BİR ANLAŞMA YAPMAK İSTİYOR ANCAK BUNU NASIL YAPACAKLARINI BİLMİYORLAR"

Trump, ABD ve İsrail'in İran'a saldırılarıyla başlayan savaşı Tahran yönetiminin "nükleer silahsızlandırılması" olarak niteleyerek bunun "büyük bir askeri başarı" olduğunu dile getirdi.

Petrol fiyatlarının düştüğünü ve İran'ın askeri gücünün kalmadığını savunan Trump, "(İran) Bir anlaşma yapmak istiyor ancak bunu nasıl yapacaklarını bilmiyorlar, sonra da gece gidip gemileri vuruyorlar." dedi.

Trump, İran'ın, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, kendisinin Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff gibi "iyi" isimlerle görüştüğünü ancak İran'ın "biraz deli" olduğunu söyledi.

"İran'la anlaşma yapmak istediğimden emin değilim." diyen Trump, Tahran yönetiminin nükleer silaha sahip olmayacağı ifadelerini yineledi.

Trump, petrol fiyatlarının "hızla düştüğünü, biraz yükseleceğini ancak bu durumun çok çabuk bir şekilde sona ereceğini" savunarak, İran'ın nükleer tesislerine saldırılara ilişkin "Oraya giden olursa havaya uçar, o yüzden kimse oraya yaklaşmaz." dedi.

Hürmüz Boğazı'ndaki ablukanın "işe yaradığını" savunan Trump, ayrıca ABD'nin 3 Ocak'ta Venezuela'da Devlet Başkanı Nicolas Maduro'yu askeri müdahaleyle alıkoymasını "bir günlük savaş" şeklinde niteledi.

"İRAN'IN ÖLDÜRME LİSTESİNDE BİR NUMARAYIM"

İran'la ilgili güvenlik endişeleri nedeniyle Ankara'dan yeni Air Force One uçağıyla ayrılmayacağına ilişkin iddialar sorulan Trump, Başkan'ın hayatının çok "tehlikeli" olduğu yorumunu yaparak, "İran'ın öldürme listesinde bir numarayım." dedi.

Trump, "Normal yollarla eve döneceğiz ancak onu Avrupa'daki birkaç üsse, özellikle de birine göndereceğiz. Böylece askerler onu görebilecekler." değerlendirmesinde bulundu.

İran'a ilişkin değerlendirmede bulunan Trump, "Onlar vurduğunda, biz de vururuz. Onların dilini kullanırız. Olacak herhangi bir şeyin (saldırılara ilişkin) çok kısa sürede sona ereceğini düşünüyorum." diye konuştu.

Ölen askerlerin İran Ordusu Hava ve Deniz kuvvetlerine mensup oldukları ifade edildi.

ABD, İran'ın güneyinde Hürmüz Boğazı yakınlarındaki Sirik ve Bender Abbas kentleri ile Hürmüzgan eyaletine bağlı Mahşehr, Benderimam ve Hamidiye kentlerine gece saatlerinde saldırılar düzenlemişti.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilere yönelik saldırılarına misilleme olarak 80'den fazla askeri hedefin vurulduğunu duyurmuştu.

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ABD'nin gece saatlerinde ülkenin güneyine yönelik saldırılarına karşılık olarak Bahreyn ve Kuveyt'teki 85 askeri tesisi, füze ve insansız hava araçlarıyla (İHA) hedef aldığını açıklamıştı.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın, 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin ardından Suriye Cumhurbaşkanı Şara ile görüşmesine ilişkin açıklama yaptı.

Görüşmede, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ve MİT Başkanı İbrahim Kalın ile Türkiye'nin Şam Büyükelçisi Nuh Yılmaz da eşlik etti.

Rusya'da akaryakıt talebinin, geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 30 arttığını belirten Novak, bunun akaryakıt istasyonları üzerindeki yükü artırdığını, araç sayısı ve yakıt ikmal sürelerinde artışa yol açtığını söyledi.

İç piyasadaki durumun halen zorlu seyrettiğini aktaran Novak, yakıt üretim hacimlerindeki zorunlu düşüş nedeniyle nihai tüketicilere sevkiyat güzergahlarının da değiştiğini ifade etti.

Novak, "Bugün, dizel yakıt ihracatına yasak getirdik ve bu iç piyasaya arzı artırmayı sağlayacak." dedi.

Piyasadaki durumu istikrara kavuşturmak amacıyla rafinerilerde kapasite kullanımının azami seviyeye çıkarıldığını belirten Novak, stoklardaki yakıtın piyasaya yönlendirildiğini, mevcut onarım sürelerinin kısaltıldığını ve bazı petrol rafinerilerindeki planlı onarımların daha ileri tarihlere ertelendiğini vurguladı.

HÜKÜMET, ZAMAN ZAMAN SATIŞ VE İHRACAT KISITLAMALARINA BAŞVURUYOR

Ukrayna'nın insansız hava araçlarıyla Rusya'daki petrol rafinerilerine düzenlediği saldırılar nedeniyle ülkede çok sayıda tesis bakıma alınırken; Rus hükümeti, akaryakıt piyasasında istikrarı sağlamak amacıyla zaman zaman satış ve ihracat kısıtlamalarına başvuruyor.

Ülkede, Moskova ve St. Petersburg dahil yaklaşık 40 bölgede akaryakıt satışında kısıtlamalar uygulanıyor.

Suriye'nin "teröre destek veren devletler listesinden" çıkarılıp çıkarılmayacağına ilişkin soruya "Sanırım bunu yapacağım. Neden yapmayayım? (Şara) Çok iyi bir iş çıkardı. Belki bu konuyu (Şara da) açabilirdi. Bu iyi bir soru. Bu konuda sorunu olan var mı? Bence bunu yapmalıyız. Evet, (Suriye'yi listeden) çıkaracağım." dedi.

Trump, Suriye'nin Lübnan ve Hizbullah konusunda yardım etmesini isteyip istemediğine ilişkin soruya "Yardımcı olabilirler. Göreceğiz. Bu konuda büyük ilerleme kaydediyoruz." değerlendirmesinde bulundu.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a karşı tutumuna ilişkin Trump, "(Erdoğan) Netanyahu'nun arkadaşı değil, iyi anlaşmıyorlar. Ancak biliyorsunuz benim için (Erdoğan) harika biri oldu. Türkiye, şahane bir müttefik oldu. Ayrıca bir NATO ülkesi." yorumunu yaptı.

Trump, İsrail için yaptıklarını daha önce "hiçbir ABD Başkanı'nın yapmadığını" söyleyerek "Ben ABD Başkanı olmasaydım İsrail bugün var olmazdı." diye konuştu.

ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarıyla başlayan savaşı İran'ın "nükleer silahtan arındırılması işi" olarak niteleyen Trump, "(İran'ın) asla nükleer silahı olmayacak. Asla olmayacağını onlar kabul etti. Ancak her zaman kötü davranıyorlar. Onlarla ilgili bir sorun var." ifadelerini kullandı.

Trump, İran'daki nükleer materyali "yer altından" çıkaracak makinelere sadece ABD'nin sahip olduğunu savunarak uranyumun "tamamen ortadan kaldırılması ya da bir anlaşma yapılması halinde" oraya gideceklerini belirtti.

Avrupa Birliği (AB) ile ilişkileri hakkındaki soruya Trump, "AB ile ne olacağını göreceğiz. Yıllardır bizden faydalandılar. O ülkelerle, AB'deki her ülkeyle çok yakınız. Sorun şu ki yıllardır ABD'den faydalandılar. Aynı (Şara) gibi. Suriye'den de faydalandılar. O (Suriye'yi) geri getiriyor ben de ABD'yi." değerlendirmesinde bulundu.

"İRAN'I VURDUĞUMUZ HER AN PETROL FİYATLARI BİRAZ YÜKSELİYOR"

Trump, petrol fiyatlarının geçen ay yüzde 50 düştüğünü belirterek, "İran'ı vurduğumuz her an petrol fiyatları biraz yükseliyor." görüşünü paylaştı.

İsrail'in Lübnan'ın güneyinden askerlerini çekip çekmeyeceğine ilişkin bir soruya, "Netanyahu ile bu konuda konuştum. Evet, bence yapacaklar. Bence istiyorlar. Bence Lübnan'la iyi geçinmeleri, Lübnan'la anlaşmalar yapmaları harika bir şey." diye konuştu.

Trump, İsrail ve Lübnan ile bir anlaşma yapıldığını belirterek "Evet, (İsrail'in Lübnan'ın güneyinden askerlerini çekmesine ilişkin) ayrılacaklar ve bence çok iyi sonuçlanacak." ifadelerini kullandı.

Başkanlığı öncesindeki ABD yönetimini eleştiren Trump, Şara için "Eğer bir buçuk yıl önce Washington'a gelseydi, hayatından endişe ederdi çünkü (Washington) çok tehlikeliydi." yorumunda bulundu.

Canlı yayında; terörle mücadelede son durum, organize suç örgütlerine yönelik operasyonlar, trafik güvenliğine ilişkin yeni uygulamalar ve faili meçhul cinayetlerin aydınlatılmasına yönelik çalışmaların ele alınması bekleniyor.

Özel röportaj, bugün saat 10:00'da 24 TV ekranlarında olacak.

Programda, dijital çağın sunduğu imkanlar kadar çocukları sessizce kuşatan tehditleri de konuştuklarını belirten Emine Erdoğan, şunları kaydetti:

"Çünkü bugün çocuklarımızın geleceği, yalnızca ne öğrendikleriyle değil, neye maruz kaldıklarıyla, neye yönlendirildikleriyle ve hangi değerlerle büyüdükleriyle şekilleniyor. Çocukların güvenliğini ve sağlıklı gelişimini önceleyen bir dijital düzen inşa etmek, insanlığa karşı ortak sorumluluğumuzdur. Bu sorumluluk, ülkeler arasında tecrübe paylaşımını ve işbirliğini gerekli kılıyor. Türkiye olarak, çocuklarımızın dijital dünyada güven içinde var olabilmesi için Dijital Dünyada Çocuk Hakları Sözleşmemiz başta olmak üzere attığımız adımları güçlendirmeye devam ediyoruz. Çocuklar için her tür sömürgeden özgürleşmiş, daha güvenli ve insani bir dijital geleceği birlikte inşa edeceğimize yürekten inanıyorum."

Paylaşımında, programdan fotoğraflara da yer veren Emine Erdoğan, "kıymetli" görüşleri, "samimi" katkıları ve "yapıcı" değerlendirmeleriyle programa değer katan tüm lider eşlerine teşekkür etti.

Açıklamada, söz konusu Ortaklık Belgesi'nin, Avrupa-Atlantik güvenlik ortamının değişen dinamikleri karşısında, Avrupa'nın önde gelen iki NATO müttefiki olarak işbirliklerini daha da güçlendirme ve kurumsallaştırma yönündeki müşterek kararlılıklarını yansıttığı ifade edildi.

Açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Ortaklık, Türkiye ile Birleşik Krallık'ın; caydırıcılık ve savunma, askeri işbirliği, savunma sanayisi ve teknoloji, siber güvenlik ve hibrit tehditler, terörizmle mücadele, dayanıklılık ve sivil hazırlık ile uzay dahil olmak üzere güvenlik ve savunma politikalarının siyasi-askeri boyutlarında, yeni mekanizmalar aracılığıyla istişarelerini derinleştirmek suretiyle işbirliklerini güçlendirmelerine imkan tanıyacaktır.

Türkiye ve Birleşik Krallık, Avrupa-Atlantik güvenliğine eşsiz ve ikame edilemez katkılar sağlamaktadır. Türkiye ve Birleşik Krallık, müttefiklik dayanışması ile müşterek sorumluluk anlayışı temelinde ve daha güçlü bir NATO içinde daha güçlü bir Avrupa inşası için daha fazla sorumluluk üstlenmeye yönelik ortak taahhütlerini yeniden teyit ederek, savunma harcamalarını artırmakta ve ittifakın ihtiyaç duyduğu kabiliyetlerin teminine yönelik işbirliklerini güçlü transatlantik bağları muhafaza etmek suretiyle geliştirmektedirler.

Bu ortaklığın imzalanması, Türkiye ve Birleşik Krallık'ın birbirlerinin savunmasına ve Kuzey Atlantik Antlaşması'na yönelik güçlü taahhütlerini yeniden teyit etmektedir."

İhbar üzerine bölgeye sağlık ve jandarma ekipleri sevk edildi.

Denizden çıkarılan ve üzerinde kimliği bulunmayan ceset, İzmir Adli Tıp Kurumu'na gönderildi.

Scripps Araştırma ekibi: Erusamid retina savunmasını güçlendirdi

Çalışmanın başında yer alan Scripps Araştırma'dan Prof. Martin Friedlander ve ekibi, retina dokusunun hasara karşı verdiği yanıtı detaylı biçimde inceledi. Bilim insanları, retina'nın yalnızca pasif şekilde bozulmadığını, aksine yaraya karşı aktif bir savunma mekanizması geliştirdiğini vurguladı. Ekip, erusamid molekülünün bu süreçte anahtar rol oynadığını, fotoreseptör hücrelerin ölüm sürecinde erusamid seviyesinin düştüğünü ve bu azalmanın hastalık ilerlemesiyle doğrudan bağlantılı olduğunu belirledi. Özellikle erusamid'in geri kazandırılması, retina dokusunda koruyucu hücresel yanıtların harekete geçmesini sağladı. Bu bulgular, erusamid'in retina'nın doğal savunma sisteminin ayrılmaz bir parçası olduğunu ve görme kaybının ilerlemesini yavaşlatan yeni bir strateji sunabileceğini ortaya koydu.

Erusamid uygulaması: Gözde koruyucu hücreler aktive oldu

Araştırmanın bir diğer önemli aşamasında, bilim insanları erusamid'in doğrudan göz dokusuna nasıl iletileceğini test etti. Molekülün su içinde çözünmemesi ve enjeksiyon sırasında kümelenme eğilimi göstermesi nedeniyle, ekip gözenekli silikon nanopartiküller kullanarak erusamid'i göz içine aktardı. Bu teknoloji sayesinde erusamid, göz dokusunda daha stabil ve eşit şekilde dağıldı. Deneylerde, erusamid'in doğrudan fotoreseptörler üzerinde değil, retina'daki CD11b⁺ myeloid hücreleri üzerinde etkili olduğu keşfedildi. Bu hücreler, retina dokusunun sağlığını koruyan ve yaraya yanıt veren bağışıklık hücreleri olarak tanımlanıyor. Erusamid uygulaması sonucunda, bu hücreler aktive oldu ve nörovasküler stabilizasyonla bağlantılı sinyaller üreterek hem retinal sinir hücrelerini hem de göz damarlarını destekledi. Ayrıca, erusamid ile etkileşime giren TMEM19 adlı protein de bu süreçte önemli rol oynadı. TMEM19'un azalması, erusamid'in koruyucu etkilerini ortadan kaldırdı.

Friedlander: 'Erusamid, çevresel etkileşimle çalışıyor'

Çalışmanın ilk yazarlarından Guoqin Wei, erusamid'in doğrudan fotoreseptörleri hedeflemediğini, çevresindeki ortamla etkileşime girerek retina sağlığını koruduğunu belirtti. Bu yaklaşım, geleneksel tedavilerden farklı bir bakış açısı sunuyor. Araştırmacılar, önceki çalışmalarda nakledilen kök hücre kaynaklı retinal hücrelerin, kendileri kaybolduktan sonra bile koruyucu moleküller salarak retina dokusunu koruyabildiğini gözlemlemişti. Yeni bulgular, erusamid'in bu koruyucu mekanizmanın anahtarı olabileceğine işaret ediyor. Friedlander, "Amacımız, gözde zaten mevcut olan bir sinyali güçlendirmek ve bu yanıtı dikkatlice modüle ederek retinal hastalıkların ilerlemesini yavaşlatmak" dedi. Ekip, erusamid'in retina dokusunda dejenerasyonu tamamen tersine çevirmediğini, ancak kalan dokunun yapısını ve işlevini koruyarak hastalığın seyrini yavaşlattığını vurguladı.

Erusamid'in terapötik potansiyeli: Yeni tedavi yolları gündemde

Bilim insanları, erusamid'in retina hastalıklarındaki rolünü ve sinyal yolunu daha iyi anlamak için ileri düzey araştırmalar planlıyor. Molekülün çeşitli retinal dejenerasyon modellerinde koruyucu etkisinin sürüp sürmediği ve farklı hasta gruplarında benzer sonuçlar verip vermediği henüz netlik kazanmadı. Ayrıca, erusamid'in hidrofobik yapısı nedeniyle göz için uygun ve etkili bir tedavi formülasyonu geliştirmek önemli bir zorluk olarak öne çıkıyor. Ekip, erusamid'in değiştirilmiş versiyonlarını ve alternatif dağıtım yöntemlerini test ederek daha güçlü ve uzun süreli etkiler elde etmeyi hedefliyor. Bunun yanında, benzer şekilde koruyucu yanıtları tetikleyebilecek başka lipid moleküllerinin de araştırılması planlanıyor. Uzmanlar, vücutta doğal olarak bulunan moleküllerin, dokuların hastalığa karşı direncini artırmada yeni bir yol açabileceğini düşünüyor.

Retinal dejenerasyonda erusamid dönemi: Bilim dünyasında heyecan

Erusamid'in retina hastalıklarında gösterdiği bu koruyucu etki, hem bilim dünyasında hem de göz sağlığı alanında yeni bir dönemin habercisi olarak görülüyor. Araştırmacılar, doğal moleküllerin vücutta mevcut olan savunma mekanizmalarını güçlendirme potansiyelinin altını çiziyor. Bu yaklaşım, özellikle tedavi seçeneklerinin sınırlı olduğu ve milyonlarca insanı etkileyen retinal dejenerasyon hastalıklarında büyük bir umut olarak değerlendiriliyor. Scripps Araştırma ve işbirlikçilerinin bulguları, önümüzdeki yıllarda erusamid ve benzeri moleküllerin yeni tedavilerde kullanılmasının yolunu açabilir. Bilim insanları, bu gelişmelerin göz sağlığı alanında çığır açıcı sonuçlar doğuracağına inanıyor.

Sonuç olarak, erusamid'in keşfi ve gözdeki rolünün aydınlatılması, retinal dejenerasyonun ilerlemesini yavaşlatacak yenilikçi tedavi stratejilerinin geliştirilmesinin önünü açtı. Scripps Araştırma'nın liderliğindeki bu çalışma, hem hastalar hem de klinik araştırmacılar için yeni umutlar sunarken, erusamid'in önümüzdeki dönemde göz sağlığında önemli bir anahtar kelime olacağı şimdiden konuşuluyor.

Diyetisyen Shelton: 'Elektrolitler vücut fonksiyonlarının anahtarı'

Elektrolit, vücudun temel işlevlerini sürdürebilmesi için gerekli olan elektrik yüklü minerallere verilen isim. Diyetisyen Emma Shelton, elektrolitlerin özellikle sinir sistemi, kas koordinasyonu, sıvı dengesi ve bağışıklık üzerinde doğrudan etkili olduğunu vurguluyor. Sodyum, potasyum, magnezyum ve kalsiyum gibi farklı elektrolit türlerinin, vücutta birbirinden farklı görevleri bulunuyor. Shelton, "Elektrolitler olmadan beyin işlevini yerine getiremez, kalp ise düzenli şekilde atamaz" diyerek bu minerallerin hayati önemine dikkat çekiyor. Yaz aylarında terleme ile birlikte bu minerallerin kaybı hızlanıyor ve vücudun dengesini bozabiliyor.

Dr. Falat: 'Sıcak havada elektrolit kaybı hızlanıyor'

Maryland Üniversitesi Tıp Merkezi'nden Dr. Cheyenne Falat, sıcak ve nemli havalarda artan terlemenin, suyun yanı sıra elektrolit kaybını da beraberinde getirdiğini belirtiyor. Normal koşullarda vücut, elektrolit dengesini doğal olarak koruyabiliyor. Ancak uzun süreli egzersiz, yoğun terleme, ishal veya kusma gibi durumlarda bu denge hızla bozulabiliyor. Dr. Falat, "Sadece su tüketilirse ve elektrolitler yeterince alınmazsa, vücudun sıvı-elektrolit dengesi ciddi şekilde sarsılabilir" uyarısında bulunuyor. Elektrolit dengesizliği yorgunluk, kas krampları, baş ağrısı, bulantı ve düzensiz kalp atışı gibi belirtilerle kendini gösterebiliyor. Ayrıca bazı tıbbi durumlar ve ilaçlar da elektrolit kaybını artırabiliyor.

Uzmanlar: 'Her elektrolit içeceği gerekli değil'

Yaz aylarında terleme artsa da, uzmanlar herkesin elektrolit içeceklerine yönelmesinin gereksiz olduğunu söylüyor. Diyetisyen Shelton, "Eğer gününüzün büyük bölümünü kapalı ve serin ortamlarda geçiriyorsanız, ekstra elektrolit takviyesine ihtiyaç duymayabilirsiniz" diyor. Öte yandan, ağır egzersiz yapanlar, uzun süre dışarıda kalanlar veya sindirim sistemi rahatsızlıkları yaşayanlar için elektrolit desteği gerekebilir. Ancak bu noktada aşırılıktan kaçınmak önem taşıyor. Dr. Falat, fazla elektrolit alımının yüksek tansiyon veya kalp ritmi bozukluklarını tetikleyebileceğine işaret ediyor. Dolayısıyla, elektrolit dengesini korumak için bireysel ihtiyaçları göz önünde bulundurmak gerekiyor.

Doğal yollarla elektrolit dengesini sağlamak mümkün

Uzmanlar, elektrolit ihtiyacını karşılamak için öncelikle doğal beslenmeyi öneriyor. JM Nutrition'dan diyetisyen Natalie Walsh, dengeli ve çeşitli bir diyetin genellikle vücudun elektrolit ihtiyacını karşılamaya yeterli olduğunu belirtiyor. Walsh, "Fındık, tohum, süt ürünleri, taze meyve ve sebzeler gibi besinler elektrolit açısından zengindir. Hazır içecekler yerine bu gıdalara yönelmek daha sağlıklı bir tercih olur" diyor. Hazır elektrolit içeceklerinde ise çoğu zaman yüksek şeker ve sodyum bulunabiliyor. Uzmanlar, özellikle yaz aylarında yeterli su tüketiminin de ihmal edilmemesi gerektiğini hatırlatıyor. Böylece hem sıvı hem de elektrolit dengesi doğal yollardan korunabiliyor.

Sonuç olarak, yaz sıcaklarında artan terleme ile birlikte elektrolit dengesini korumak, sağlıklı bir yaşam için büyük önem taşıyor. Uzmanlar, gereksiz takviyelerden kaçınılmasını, beslenme yoluyla doğal elektrolit alımının önceliklendirilmesini ve vücudun ihtiyaçlarına kulak verilmesini tavsiye ediyor. Özellikle uzun süreli egzersiz, aşırı terleme veya sindirim sistemi rahatsızlıklarında, elektrolit kaybı riskine karşı daha dikkatli olunması gerektiği belirtiliyor.

Çamaşır uzmanları: Güneş kremi lekelerine anında müdahale şart

Çamaşır uzmanları, güneş kremi lekeleriyle karşılaşıldığında hızlı hareket edilmesi gerektiğini vurguluyor. Güneş kremi, ciltte koruyucu bir tabaka oluştururken, giysilere ve döşemeye temas ettiğinde yağlı ve bazen de renkli izler bırakabiliyor. Özellikle avobenzon gibi bileşenler, suyun içindeki minerallerle birleştiğinde oksitlenerek sarı veya kahverengi lekeler oluşturuyor. Uzmanlar, lekenin kumaş liflerine daha fazla işlemesini önlemek için, ilk adımda lekenin yüzeyinden dikkatlice fazla kremi bir bıçak kenarı veya kredi kartı yardımıyla almak gerektiğini belirtiyor. Bu aşamada lekeyi ovalamamak, lekenin yayılmasını ve kumaşa işlemesini engelliyor. Lekenin fark edildiği anda müdahale edilmesi, kalıcı hasarın önüne geçiyor.

Güneş kremi lekelerinde doğru temizlik adımları ve püf noktaları

Yeni oluşan güneş kremi lekelerinde, çamaşır makinesine atmadan önce lekenin olduğu bölgeye enzim bazlı leke çıkarıcı veya ağır hizmet tipi deterjan uygulanması öneriliyor. Çamaşır uzmanları, bu işlemin parmak uçlarıyla ya da yumuşak kıllı bir fırça yardımıyla yapılmasının, deterjanın kumaşın derinliklerine ulaşmasını sağladığını ifade ediyor. Uygulamanın ardından, giysinin bakım etiketinde belirtilen şekilde yıkanması ve yıkamadan önce yaklaşık 15 dakika beklenmesi öneriliyor. Sadece kuru temizleme yapılabilen kumaşlarda ise, lekenin nedeninin kuru temizlemeciye açıkça bildirilmesi ve müdahalenin uzman ellere bırakılması gerektiği belirtiliyor.

Eski ve yerleşmiş güneş kremi lekeleri için uzmanlardan alternatif çözümler

Güneş kremi lekeleri zamanında müdahale edilmediğinde, sarı veya kahverengi tonlarda kalıcı izler bırakabiliyor. Uzmanlar, bu tür yerleşmiş lekeler için birkaç farklı yöntemi öneriyor. Sirke veya limon suyu ile suyu eşit oranlarda karıştırarak hazırlanan solüsyon, lekenin üzerine uygulanıp güneşli bir alanda bekletildiğinde etkili sonuçlar verebiliyor. Ayrıca hidrojen peroksit ve oksijen bazlı beyazlatıcılar da, özellikle beyaz ve açık renkli kumaşlarda başarılı sonuçlar sağlıyor. Oksijen beyazlatıcı ile hazırlanan sıcak su karışımında giysiyi uzun süre bekletmek, lekenin çözülmesine yardımcı oluyor. Renkli giysiler için ise solmaya karşı oksijen beyazlatıcı tercih edilmesi öneriliyor. Döşemelerde ise, bulaşık sabunu, beyaz sirke ve ılık su karışımıyla hazırlanan temizlik solüsyonu, mikrofiber bez veya sünger yardımıyla uygulanıyor. Temizleme sonrası, sabun kalıntılarının giderilmesi için nemli bir bezle durulama işlemi yapılıyor ve kumaşın doğal şekilde kuruması bekleniyor.

Çamaşır uzmanlarından güneş kremi lekesi temizliğinde yapılan hatalara karşı uyarı

Çamaşır uzmanları, güneş kremi lekelerini çıkarmaya çalışırken yapılan bazı hataların, lekelerin kalıcı hale gelmesine neden olabileceğini belirtiyor. Özellikle asitli çamaşır suyu kullanımı, lekenin kumaşta kalıcı iz bırakmasına yol açabiliyor. Sert su kullanılan bölgelerde, suyun içindeki mineraller güneş kremi bileşenleriyle birleşerek lekenin kumaşta daha fazla tutunmasına neden oluyor. Bu nedenle, damıtılmış su kullanılması ve çamaşır yüküne su yumuşatıcı eklenmesi tavsiye ediliyor. Ayrıca, leke tamamen çıkmadan kumaşları sıcak kurutucuya koymak, lekenin kumaş liflerine sabitlenmesine ve çıkarılamaz hale gelmesine yol açabiliyor. Uzmanlar, leke çıkarma işlemini gerektiğinde tekrar etmekten kaçınılmaması gerektiğini, farklı ürünler ve yöntemlerle denemenin önemini vurguluyor.

Güneş kremi lekeleriyle mücadelede bilinçli ve doğru temizlik adımları, hem giysilerin hem de döşemelerin ömrünü uzatıyor. Çamaşır uzmanlarının önerilerine dikkat edildiğinde, yaz aylarında güneş koruması sağlarken istenmeyen leke sorunlarıyla karşılaşma riski en aza iniyor. Böylece hem sağlıklı bir cilt koruması hem de lekesiz bir yaz geçirmek mümkün oluyor.

Avrupa Birliği'nden araç güvenliğinde köklü değişiklik

Sürücü izleme sistemlerinin zorunlu hale gelmesi, AB'nin yol güvenliği politikasında önemli bir dönüm noktası olarak görülüyor. Söz konusu teknoloji, araç içindeki kameralar ve sensörler aracılığıyla sürücünün yola odaklanıp odaklanmadığını sürekli kontrol ediyor. Eğer sürücü cep telefonuna bakarsa, ekrana fazla yoğunlaşırsa ya da yorgunluk belirtileri gösterirse, sistem uyarı veriyor. Bu uyarılar, görsel veya işitsel sinyallerin yanı sıra direksiyonda titreşim şeklinde de olabiliyor. AB yetkilileri, bu uygulamanın trafik kazalarını ve ölümcül sonuçları en aza indirmek için atılmış büyük bir adım olduğunu vurguluyor.

Sürücü izleme zorunluluğu eski araçları kapsamıyor

Yeni düzenleme, sadece pazara yeni giren araçları ilgilendiriyor. Eski model otomobillerin sonradan bu sistemlerle donatılması gerekmiyor. Temmuz 2024'ten bu yana sürücü izleme teknolojisi, AB'de onaylanan yeni araç tiplerinde zaten zorunluydu. Ancak 7 Temmuz'dan itibaren, modelin ilk onaylandığı yıl gözetilmeksizin, satışa veya tescile sunulan tüm yeni araçlarda bu sistem mecburi oldu. Ayrıca, veri güvenliği konusunda da sıkı önlemler alındı. Sürücü izleme sistemi, yalnızca güvenlik amaçlı çalışıyor ve kişisel verilerin sürekli kaydedilmesine izin verilmiyor. Böylece hem sürücü mahremiyeti hem de yol güvenliği birlikte korunuyor.

Otomotiv üreticileri için bu değişiklik, araçların temel donanımında önemli bir güncelleme anlamına geliyor. Sürücüler ise artık sadece yolun değil, kendi dikkatlerinin de sistem tarafından izleneceğinin bilincinde direksiyon başına geçiyor. Avrupa Birliği, bu hamleyle trafikte ortak bir güvenlik standardı oluşturmayı ve kazaların önüne geçmeyi hedefliyor.

Giacomo Sasso: 'Dokunmanın dinamiklerini görüyoruz'

Queen Mary Üniversitesi'nden Giacomo Sasso ve ekibi, robotik dokunma hissini devrim niteliğinde bir buluşla yeniden tanımlıyor. Sasso'nun uzun yıllardır üzerinde çalıştığı bu renk değiştiren malzeme, mekanik basınca karşı gösterdiği anlık renk değişimiyle dikkat çekiyor. Malzemenin mikroskobik yapısı, parmak izi sırtları gibi ince ayrıntıları dahi yakalayabiliyor. Sasso, Earth.com'a yaptığı açıklamada, bu teknoloji sayesinde dokunmayı sadece hissetmekle kalmayıp, dinamiklerini de görebildiklerini vurguladı. Araştırma sırasında, insan parmak ucunun bıraktığı sırt deseninin dahi renk haritasında net biçimde görüntülenmesi, önceki sensörlerin ulaşamadığı bir ayrıntı düzeyine işaret ediyor. Bu özellik, robotların yalnızca nesneleri algılamasını değil, aynı zamanda dokunuşun şiddetini ve şeklini de gerçek zamanlı olarak izlemesini sağlıyor. Sasso'nun geliştirdiği sistem, düşük maliyetli bir USB kamera ile çalışıyor ve herhangi bir karmaşık optik donanıma ihtiyaç duymuyor. Bu sayede, robotik dokunma teknolojisinin erişilebilirliği ve uygulanabilirliği büyük oranda artıyor.

Queen Mary Üniversitesi'nin renk değiştiren malzemesi robotikte çığır açıyor

Queen Mary Üniversitesi'nin laboratuvarlarında geliştirilen mekanokromik malzeme, robotik dokunma alanında önemli bir boşluğu dolduruyor. Malzemenin en dikkat çekici özelliği, rengini boyadan değil, kendi mikroskobik yapısından alması. Katmanlı desenler, belirli dalga boylarındaki ışığı yansıtarak her noktada özgün bir renk oluşturuyor. Basınç uygulandığında bu katmanlar birbirine yaklaşıyor ve temasın olduğu bölgede renk değişimi meydana geliyor. Bu değişim, robotun dokunduğu yüzeydeki en küçük ayrıntıyı bile algılamasını mümkün kılıyor. Sistemin avantajı, dokunma bilgisinin doğrudan renk haritası olarak sunulması ve arada herhangi bir hesaplama adımına gerek kalmaması. Böylece, bir nesneye yapılan basma ya da sürükleme hareketleri anında renk değişimiyle görünür hale geliyor. Queen Mary Üniversitesi'nin bu yaklaşımı, geleneksel dokunsal sensörlerin ağır ve karmaşık hesaplama gereksinimlerini ortadan kaldırıyor. Ayrıca, düşük maliyetli donanımlar sayesinde, bu teknolojinin endüstriyel ve tıbbi uygulamalara entegrasyonu kolaylaşıyor.

Robotik dokunmada hız ve hassasiyet bir arada

Robotik dokunma teknolojisinde bugüne kadar karşılaşılan en büyük sorunlardan biri, hız ve hassasiyet arasında seçim yapma zorunluluğuydu. İnsan elinde 10.000'den fazla küçük kuvvet dedektörü bulunurken, robotlarda bu yoğunluğu sağlamak için karmaşık sensör dizileri ve kablolama gerekiyordu. Queen Mary Üniversitesi'nde geliştirilen renk değiştiren malzeme ise, algılamayı doğrudan malzemenin içine taşıyarak bu sorunu çözüyor. Tek bir kamera ile tüm dokunma haritası izlenebiliyor ve herhangi bir yazılıma gerek kalmadan, dokunmanın şiddeti ve şekli anında görüntülenebiliyor. Bu sistem, görsel tabanlı dokunmada uzun süredir yaşanan hız ve ayrıntı kaybını ortadan kaldırıyor. Özellikle hassas üretim süreçlerinde, mikro ölçekli parçaların montajı sırasında robotun uyguladığı kuvvetin anlık olarak izlenmesi büyük önem taşıyor. Malzemenin sunduğu hassasiyet, robotların küçük ve kırılgan nesneleri güvenli biçimde taşımasını ve monte etmesini sağlıyor. Bu gelişme, endüstriyel otomasyonun yanı sıra tıp alanında da yeni olanaklar sunuyor.

Cerrahide ve protez teknolojisinde yeni dönem

Renk değiştiren malzemenin sunduğu gerçek zamanlı dokunma haritası, tıbbi uygulamalarda da önemli avantajlar sağlıyor. Özellikle cerrahi aletlerin uçlarında veya protez uzuvlarda kullanıldığında, bu teknoloji dokunma hassasiyetini insan seviyesine yaklaştırıyor. Cerrahlar, ameliyat sırasında sağlıklı doku ile tümör arasındaki küçük sertlik farklarını renk değişimiyle kolayca ayırt edebiliyor. Bu, daha önce yalnızca eldivenli bir elin hissedemeyeceği kadar ince ayrıntıların bile görünür hale gelmesini sağlıyor. Protez kullanıcıları ise, günlük yaşamda karşılaştıkları nesneleri daha doğal ve güvenli biçimde kavrayabiliyor. Önceki renk tabanlı sensörler, temas çözünürlüğünde sınırlı kalırken, Queen Mary Üniversitesi'nin geliştirdiği malzeme, parmak izi sırtı gibi mikroskobik detayları dahi algılayabiliyor. Bu sayede, tıbbi cihazlarda ve protezlerde kullanım potansiyeli büyük oranda artıyor. Araştırmacılar, bu teknolojinin klinik ve ticari uygulamalara geçebilmesi için mühendislik çalışmalarının sürdüğünü belirtiyor.

Queen Mary Üniversitesi'nin prototipi endüstriyel ve tıbbi uygulamalara hazırlanıyor

Queen Mary Üniversitesi'nin geliştirdiği renk değiştiren malzeme henüz prototip aşamasında olsa da, endüstriyel ve tıbbi uygulamalar için büyük umut vadediyor. Araştırma ekibi, sensörün günlük kullanıma uygun hale gelmesi için mühendislik çalışmalarına devam ediyor. Şu anki prototip, düşük maliyetli bir USB kamera ile çalışıyor ve herhangi bir özel optik donanım gerektirmiyor. Bu, teknolojinin yaygınlaşmasını ve farklı sektörlerde kullanılmasını kolaylaştırıyor. Özellikle hassas montaj, cerrahi müdahaleler ve protez üretimi gibi alanlarda, robotların insan benzeri dokunma hassasiyetine ulaşması, iş güvenliği ve verimlilik açısından büyük avantajlar sağlayacak. Queen Mary Üniversitesi'nin bu yeniliği, robotik dokunma teknolojisinde hız ve detay kaybı sorununu ortadan kaldırırken, düşük maliyetli donanımlarla yüksek performans sunuyor. Araştırmacılar, bu malzeme sayesinde robotların bir parmak izini okuyacak kadar hassas ve gerçekleştiği anda tepki verecek kadar hızlı olacağını öngörüyor. Sonuç olarak, renk değiştiren malzeme ile donatılmış robotlar, hem endüstride hem de tıpta yeni bir dönemin kapısını aralıyor.

Queen Mary Üniversitesi'nin bu yenilikçi yaklaşımı, robotik dokunma alanında yıllardır süren hız ve detay ikilemini çözüyor. Renk değiştiren malzeme sayesinde, robotlar insan dokunuşuna çok daha yakın bir hassasiyet ve hız seviyesine ulaşıyor. Araştırmacılar, bu teknolojinin geliştirilmesiyle birlikte, robotların hassas üretimden cerrahiye kadar pek çok alanda daha güvenli ve verimli çalışacağını belirtiyor. Önümüzdeki yıllarda, renk değiştiren malzemenin ticarileşmesi ve klinik uygulamalarda yaygınlaşması bekleniyor. Robotik dokunmada yeni bir çağın başladığı bu dönemde, Queen Mary Üniversitesi'nin çalışması sektörde büyük yankı uyandırıyor.

Columbia Üniversitesi araştırmacılarından uyku kaybı ve kilo artışı ilişkisi

Çalışmanın yürütücülerinden Dr. Marie-Pierre St-Onge, araştırmanın özellikle hafif uyku kaybının etkilerini anlamak için tasarlandığını belirtti. Önceki bilimsel çalışmalar genellikle gecede dört saatlik uyku gibi aşırı kısıtlamalara odaklanırken, bu yeni araştırmada daha gerçekçi ve toplumda sıkça rastlanan bir uyku eksikliği modeli incelendi. Katılımcıların uyku süresi sadece 90 dakika azaltıldı. Bu küçük değişiklik, birçok yetişkinin günlük hayatında farkında olmadan yaşadığı uyku kaybını yansıtıyor. Uyku kaybı uygulanan dönemin sonunda, gönüllülerde ortalama bir poundluk kilo artışı görüldü. Dr. St-Onge, bu artışın kısa sürede fazla gibi görünmese de, bir yıl boyunca sürdüğünde klinik olarak anlamlı kilo kazanımına yol açabileceğini vurguladı. Ayrıca, kilo artışının yanı sıra, uyku kaybı yaşayan katılımcıların gün içinde daha az hareket ettikleri ve hareketsiz zamanlarının arttığı belirlendi.

Hafif uyku kaybı hareketsizliği ve kronik hastalık riskini artırıyor

Çalışma kapsamında katılımcıların uyku ve hareket düzeyleri, bileğe takılan bir monitörle objektif olarak ölçüldü. Sonuçlar, uyku kaybı döneminde tüm katılımcıların hareketsiz zamanının günde ortalama 17 dakika arttığını gösterdi. Özellikle erkekler ve menopoz sonrası kadınlarda bu süre günlük 30 dakikaya kadar yükseldi. Araştırmacılar, daha kısa uykunun daha fazla uyanık kalma süresi anlamına gelmesine rağmen, bunun ekstra fiziksel aktiviteye dönüşmediğini kaydetti. Dr. Faris Zuraikat, "Katılımcılar daha uzun süre uyanık kalmalarına rağmen, yeterli uyku aldıkları döneme göre gün içinde daha fazla hareketsiz zaman geçirdiler" dedi. Uzmanlar, hareketsizliğin kronik hastalık riskini artırdığına dikkat çekerek, uyku düzenindeki bozulmanın sadece kilo artışıyla sınırlı kalmadığını, aynı zamanda kalp ve damar hastalıkları ile tip 2 diyabet gibi ciddi sağlık sorunlarına zemin hazırladığını belirtti.

Uyku kaybı hormonları ve metabolizmayı da etkiliyor

Columbia Üniversitesi'nin yürüttüğü bu araştırmada, yalnızca kilo ve hareket düzeyi değil, aynı zamanda vücut kompozisyonu ve hormon seviyeleri de incelendi. Katılımcıların vücut ağırlığı, bel çevresi ve açlık-toklukla ilişkili hormon düzeyleri detaylı biçimde ölçüldü. Elde edilen veriler, uyku kaybı yaşayan bireylerde iştahı ve metabolizmayı düzenleyen hormonlarda değişiklikler oluştuğunu gösterdi. Özellikle daha önceki çalışmalarda, uyku süresi kısıtlanan kadınlarda insülin direncinin arttığı ve bunun tip 2 diyabet için erken bir uyarı işareti olabileceği ortaya kondu. Ayrıca, yüksek kardiyometabolik risk taşıyan bireylerde, uyku kaybı sonrası iltihaplı hücrelerde artış saptandı; bu da kalp hastalığı gelişimiyle bağlantılı bir durum olarak öne çıktı. Araştırmacılar, yaş ve hormonal değişikliklerin uyku kaybının etkilerini artırabileceğini, menopoz sonrası kadınlarda bu risklerin daha belirgin hale geldiğini aktardı.

Uyku düzeni sağlığın temel taşlarından biri

Uzmanlar, elde edilen bulguların uyku düzeninin genel sağlık üzerindeki kritik rolünü bir kez daha gözler önüne serdiğini söylüyor. Dr. St-Onge, "Çalışmamız, yeterli uyku almanın kilo alımı ve kalp hastalığı ile diyabet gibi obeziteyle ilişkili hastalıkların riskini azaltmada önemli bir faktör olduğunu ortaya koyuyor" dedi. Yetişkinlerin yaşamları boyunca genellikle kilo aldığını, obezitenin ise kalp hastalığı için en önemli risk faktörlerinden biri olduğunu belirten Dr. St-Onge, sadece diyet ve egzersize odaklanmanın yeterli olmayacağını, uyku kalitesinin de mutlaka dikkate alınması gerektiğini ifade etti. Ayrıca, sağlıklı beslenme ve fiziksel aktivitenin sürdürülebilirliğinin her zaman kolay olmadığını, bu nedenle uyku düzeninin korunmasının sağlık açısından hayati önemde olduğunu vurguladı.

Uyku kaybı, tip 2 diyabet ve kalp hastalığı riskini artırıyor

Araştırmanın sonuçları, yetersiz uykunun yalnızca kilo artışına değil, aynı zamanda obeziteyle ilişkili ciddi hastalıkların gelişimine zemin hazırladığını gösteriyor. Dr. St-Onge, "Uyku kısıtlamasının kilo alımına nasıl yol açtığını daha iyi anlamak için daha fazla araştırmaya ihtiyaç var. Ancak bugüne kadar elde ettiğimiz bulgular, uyku kaybının tip 2 diyabet ve kalp hastalığı gibi sağlık sorunlarının riskini artırdığını gösteriyor" dedi. Araştırmacılar, düzenli olarak yeterli uyku alamayan bireylerin uyku kalitesini artırmasının sağlık üzerindeki olumlu etkilerini anlamanın önemli olduğuna dikkat çekiyor. Sonuç olarak, uyku düzeninin korunması, sağlıklı yaşamın temel taşlarından biri olarak öne çıkıyor.

Columbia Üniversitesi'nin bu dikkat çekici araştırması, uyku kaybının vücut üzerinde sandığımızdan çok daha geniş ve derin etkileri olduğunu ortaya koydu. Uzmanlar, küçük gibi görünen uyku eksikliklerinin bile uzun vadede kilo artışı, hareketsizlik ve kronik hastalık riskiyle sonuçlanabileceğini belirtiyor. Sağlıklı bir yaşam için sadece diyet ve egzersize değil, uyku düzenine de özen gösterilmesi gerektiği bir kez daha vurgulanıyor.

Erdoğan, bu kapsamda Fransa Cumhurbaşkanı Macron ile basına kapalı bir görüşme gerçekleştirdi.

Görüşmede, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Ömer Çelik, MİT Başkanı İbrahim Kalın, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran ve Cumhurbaşkanlığı Özel Kalem Müdürü Hasan Doğan ile Cumhurbaşkanı Dış Politika ve Güvenlik Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç da eşlik etti.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN MELONİ İLE BİR ARAYA GELDİ

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni'yi kabul etti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye'nin ev sahipliğinde Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında ikili temaslarına devam ediyor.

Erdoğan, bu kapsamda İtalya Başbakanı Meloni ile basına kapalı bir görüşme gerçekleştirdi.

Kabulde, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Ömer Çelik, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, Cumhurbaşkanı Dış Politika ve Güvenlik Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç ile Cumhurbaşkanlığı Güvenlik ve Dış Politikalar Kurulu Başkanvekili Çağrı Erhan da eşlik etti.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN, MERZ İLE GÖRÜŞTÜ

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile görüştü.

Erdoğan, bu kapsamda Almanya Başbakanı Merz ile basına kapalı görüşme yaptı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan ve İngiltere Başbakanı Starmer arasındaki görüşmede, Türkiye Cumhuriyeti ile Birleşik Krallık arasında Güvenlik ve Savunma Ortaklığı Belgesi imzalandı.

Görüşmede, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Ömer Çelik, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran ile Cumhurbaşkanı Dış Politika ve Güvenlik Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç da eşlik etti.

"Bu zirvenin mesajı basit: NATO sonuç üretiyor." diyen Rutte, geçen yıl Lahey Zirvesi'nde müttefiklerin İttifak'ı güçlendirmek için tarihi kararlar aldığını anımsatarak, "Cumhurbaşkanı (Recep Tayyip) Erdoğan'ın mükemmel ev sahipliği yaptığı Ankara'da bu taahhütler artık hayata geçiriliyor." şeklinde konuştu.

Savunma yatırımlarının artmaya devam ettiğini, yeni askeri kabiliyetlerin geliştirildiğini ve savunma sanayisinde üretimin artırıldığını belirten Rutte, Avrupa'daki müttefikler ile Kanada'nın ortak güvenlik konusunda daha fazla sorumluluk üstlendiğini söyledi.

Rutte, müttefiklerin 2035'e kadar gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYH) yüzde 5'ini savunmaya ayırma hedefi doğrultusunda önemli ilerleme kaydettiğini, temel savunma harcamalarının ve güvenliği güçlendiren yatırımların artırılmaya devam ettiğini dile getirdi.

Bunun yalnızca daha fazla harcama yapmak anlamına gelmediğinin altını çizen Rutte, silahlı kuvvetlerin daha tehlikeli hale gelen dünyada ihtiyaç duyduğu imkanlara kavuşturulmasının amaçlandığını aktardı.

Rutte, üretimin hızlandırılması, savunma sanayisindeki engellerin kaldırılması, dayanıklılığın artırılması ve inovasyona yatırım yapılmasının öncelikler arasında yer aldığını vurgulayarak, NATO Zirvesi Savunma Sanayii Forumu kapsamında yalnızca bir günde 50 milyar doların üzerinde yeni tedarik anlaşması imzalandığını kaydetti.

Müttefiklerin ayrıca "NATO Drone Edge" girişimini başlattığını ifade eden Rutte, gelecek 5 yılda insansız sistemlere 40 milyar dolarlık yatırım yapılacağını, bunun yanında NATO'nun yakıt tedarik zincirinin güçlendirilmesi amacıyla 27 milyar avroluk altyapı yatırımının da hayata geçirileceğini bildirdi.

Rutte, yapay zeka ve birlikte çalışabilir transatlantik savaş bulutu altyapısı gibi teknolojik alanlarda da yeni adımlar atıldığını belirtti.

Ukrayna'ya desteğin süreceğini vurgulayan Rutte, müttefiklerin bu yıl ve gelecek yıl Ukrayna'ya en az 70 milyar avro tutarında askeri teçhizat, yardım ve eğitim desteği sağlama taahhüdünde bulunduğunu aktardı.

NATO'nun kolektif savunma ilkesinin yeniden teyit edildiğinin altını çizen Rutte, "Ankara'da müttefikler, kolektif savunmaya ve 5. Madde'ye olan sarsılmaz bağlılıklarını yeniden teyit etti." diye konuştu.

Rutte, liderlerin İttifak'ın modernizasyonu ve geleceğe hazırlanması konusunda da mutabakata vardığını belirterek, Avrupa'daki müttefikler ile Kanada'nın ABD ile birlikte İttifak'ın savunmasında daha fazla sorumluluk üstleneceğini kaydetti.

Genel Sekreter Rutte, "NATO 3.0'ın özü budur, uyum sağlamayı sürdüren ve 1 milyar insanın güvenliğini sağlamaya devam eden bir İttifak." değerlendirmesinde bulundu.

Zelenskiy ile görüşmek için doğru bir zaman olduğunu dile getiren Trump, Ukrayna ile çok iyi ikili ilişkiler gerçekleştirdiklerini ifade etti.

"İRAN'I BU AKŞAM DA ÇOK AĞIR VURACAĞIZ"

Trump, bir gazetecinin 'İran ile ateşkes bitti mi?' sorusu üzerine, "Çok kötü davranışlarda bulunuyorlar şu anda, 47 yıldır yaptıkları gibi. Dün akşam onları çok ağır bir şekilde vurduk. Büyük ihtimalle bu akşam da çok ağır vuracağız, biraz uyarı vereyim onlara ama neler olacak göreceğiz" dedi.

"BİZ İRAN'IN NÜKLEER SİLAHA SAHİP OLMALARINI İSTEMİYORUZ"

İran'ı nükleersizleştirme hedefinde olduklarını dile getiren Trump, "Evet İran'dan hiç hoşnut değilim. İran'ı nükleersizleştirmesinden bahsetmemiz gerekiyor. Zaten bütün savaş bununla ilgiliydi. İran'ın nükleersizleştirilmesi. Sadece bir toplantıyı bununla ilgili yapabiliriz. Çünkü benim amacım rejim değişikliği değil. Liderleri ortadan kaldırdıktan sonra olabilecek en büyük rejim değişikliğini yapmış oluyorsunuz. Ama olay rejim değişikliği ile ilgili değil. Biz onların nükleer silaha sahip olmalarını istemiyoruz. Nükleersizleştirmekten bahsediyoruz ve bu noktada çok ilerleme sağladık" şeklinde konuştu.

"NÜKLEER SİLAHLARI OLSAYDI KULLANIRLARDI VE BİZ BUNA İZİN VERMEYECEĞİZ"

İran'ın verdiği sözleri tutmadığını aktaran Donald Trump, "Her şeye anlaşıyorlar, her şeye tamam diyorlar. Sonra gidip bir basın toplantısı düzenliyorlar ve 'Biz bunlardan bahsetmedik bile' diyorlar, hepsi çılgınlar. Bu insanların bir derdi var ve 47 yıldır Orta Doğu'nun zorbası olduklarını gördük. Ama artık değiller. Nükleer silaha da sahip olamazlar, işte ben bunun için buradayım. Nükleer silahları olsaydı kullanırlardı ve biz buna izin vermeyeceğiz" ifadelerine yer verdi.

"BİZİM ORADA DA BİRAZ TOPRAĞIMIZ VAR VE BİZİM DE ÇIKARIMIZ VAR"

Putin ve Zelenskiy'nin anlaşma istediklerini belirten Trump, "İnsanlar anlaşmak istedikleri zaman bunu anlayabiliyorum ve anlaşmak istediğini düşünüyorum. Hissediyorum ki Zelenskiy de ülkesini yeniden inşa etmeye geri dönmek ister tüm bu ölüm ve yıkımdan sonra. Ukrayna muazzam bir potansiyele sahip ve bunun farkında kendisi de bunu da konuştuk. Harika bir ülke inşa edebileceğini düşünüyorum. Bizim orada da biraz toprağımız var ve bizim de çıkarımız var. Mineraller var ve bu konuda dünyanın en iyi mineral yataklarına sahip. Oradaki minerallerden faydalanmak için sabırsızlanıyorum doğru zaman geldiğinde" diye konuştu.

"UKRAYNA'YA PATRİOT FÜZESİ ÜRETME HAKKI VERECEĞİZ"

Trump, Ukrayna'ya Patriot füzesi üretme hakkı vereceklerini aktararak, "Onlara Ukrayna'ya Patriot füzesi üretme hakkı vereceğiz. Nasıl yapılacağını göstereceğiz. Bu çok karmaşık bir süreç ama çabuk öğrenirsiniz diye düşünüyorum. Bunları üreten şirket de şu anda 4 tesis birden inşa ediyor. 4 fabrika birden inşa ediyor. Konuşacağımız şeylerden bir tanesi de onlara Patriot füzeleri üretmek için lisans vermek olacak. Böylece artık bize vermiyorlar diyemeyecek. Kendiniz üretin diyebiliriz. Daha firmaya haber vermedik ama sorun çıkacağını zannetmiyorum. Çok heyecanlanacaklarından eminim. Birçok ülke bunu yapamazdı" ifadelerini kullandı.

Rusya'ya savaşı bitirmek adına çok fazla baskı uyguladıklarına değinen Trump, "Hoşuna gittiğini zannetmiyorum, çok heyecanlandığını zannetmiyorum. Çok fazla baskı var. Anlaşmak için çok büyük bir baskı var ve herkesin üzerinde çok baskı olduğunu düşünüyorum. Bunu hayat kurtarmak için yapmak istiyoruz. Ukrayna bizden çok uzakta, aramızda bir okyanus var. Ben burada hayat kurtarmaya çalışıyorum. Çok fazla insan ölüyor. Çok büyük potansiyele sahip bir ülke olduğunu düşünüyorum. Böylesine bir beyin gücü, ülke yeniden inşa etmeye odaklansa, savaşmak yerine muazzam işler yapılabilir, harika başarılar elde edilebilir. Rusya da aynı şekilde muazzam bir miktarda enerjiyi bu yöne kanalize ediyorlar" açıklamasında bulundu.

Putin ile bir görüşme gerçekleştireceğini söyleyen Trump, Putin'e savaşı ne zaman bitireceğini soracağını ifade etti.

"MOSKOVA'DA KİMSE GÖRÜŞMEZ"

Yakında Ukrayna ve Rusya arasında bir barış görüşmesi olacağını düşündüğü belirten Trump, "Putin'e nerede görüşmek istersiniz diye sorduğunuzda ideal olarak Moskova'da der ama Moskova'da kimse görüşmez. 'Olmaz, bunu yapamazsınız' dedim. Ancak o da görüşecektir. Zelenskiy de görüşecektir ve bir şeyler olacaktır. Olumlu bir şeyler çıkacağını düşünüyorum, yakında olacağını düşünüyorum. Birinci olarak can kayıpları, ikinci olarak da ülkenizin inşa edilmesi. Çünkü Ukrayna muazzam bir geleceğe sahip" diye konuştu.

"RUSYA BİZE ÇOK SAYGI DUYUYOR VE BİR ŞEKİLDE DOĞRU ANLAŞMAYI YAPABİLECEĞİMİZİ DÜŞÜNÜYORUZ"

Rusya'nın Ukrayna'ya tekrar saldıracağını düşünmediğini vurgulayan Trump, "Anlaşma yapılırsa bununla ilgili olarak bir güvenlik garantisi üzerinde çalışacağız. Rusya bize çok saygı duyuyor ve bir şekilde doğru anlaşmayı yapabileceğimizi düşünüyoruz. Avrupa'ya da yardımcı olabildik, Avrupa da bunu izliyor olacak. Biz de onlara yardımcı olacağız. Bir güvenlik paketi üzerinde çalışıp bunu garanti edeceğiz. Böyle bir şey olacağını düşünmüyorum. Eğer bir anlaşma yapabilirsek Rusya da çok mutlu olacaktır. Başka şeylere odaklanacaklardır. Onlar da bir ülke ve onların da muazzam bir potansiyeli var. Değerli toprakları var, ülkelerinde birçok şey yapabilirler. Ama tekrar saldıracaklarını düşünmüyorum. Yeniden saldıracaklar mı diye soruyorsunuz ama ben böyle bir şeyi öngörmüyorum" şeklinde konuştu.

"UKRAYNA'YA GİDERİM AMA SAVAŞ BİTSİN İSTERİM"

Ukrayna'ya doğru zamanda gitmek istediğini aktaran Trump, "Ukrayna'ya giderim ama savaş bitsin isterim. Bu gizli servisin çok hoşuna gitmez. Mesela daha fazla hasar görmeden Kiev'e gitmek çok güzel olurdu. Ukrayna'ya doğru zamanda gitmek isterim" dedi.

"PETROL BORU HATLARINI VURMAYIN, GERİ KALANINI VURUN DEDİM"

ABD'nin geçtiğimiz gün İran'a saldırması üzerine sorulan soruya ilişkin Trump, şu ifadelere yer verdi:

"Radarlarını yeniden inşa etmeye çalışıyorlardı, yüzde 60'ını inşa etmişlerdi. Şimdi baştan başlamaları gerekecek. Biz en üst seviyede saldırmıyoruz. En üst seviyede köprüler olur ve istediğimiz anda bir gün içerisinde İran'daki tüm köprüleri ortadan kaldırabiliriz ve yapabilecekleri hiçbir şey olmaz. Elektrik santrallerini mecbur kalırsak onları ortadan kaldırabiliriz. Bunu yapmak istemiyoruz ama mecbur kalırsak yapabiliriz. Su tesislerini vurmak gerekirse bunu yapabiliriz. Petrole dokunmayın dedim, belki Hark Adası'nı ele geçiririz dedim. Yapabilecekleri hiçbir şey olmaz, Petrol boru hatlarını vurmayın, geri kalanını vurun dedim. Onlar da vurdular. Bu akşam yine vurabilirler. Normalde böyle yapmam ama bunu gerçekten hak ediyorlar. Çünkü anlaşma yapmak istediklerini söylüyorlar."

"UYUŞTURUCU KAÇAKÇILARINI ORTADAN KALDIRMAK İÇİN KULLANDIĞIMIZ SİLAHLARLA ONLARI VURURUZ"

Trump, Hürmüz Boğazı'na mayın döşenmesinin engelleyeceklerini ifade ederek, "Ablukayı geri getirebiliriz, bu sadece İran için olacaktır. Başka herkes geçebilecektir. Eğer başarabilirlerse Hürmüz'e mayın döşemeyi çalışacaklardır ama yine onları engelleriz. Uyuşturucu kaçakçılarını ortadan kaldırmak için kullandığımız silahlarla onları vururuz" diye konuştu.

"DRONE ANLAŞMALARI KONUSUNDA ÇALIŞIYOR OLMAMIZ DA ÇOK MEMNUNİYET VERİCİ"

Zelenskiy ise görüşme için Trump'a teşekkürlerini ileterek ABD'nin desteklerinden dolayı da duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Zelenskiy, "Savunma hala çok önemli bir önceliğimiz olmayı sürdürüyor. Tabii ki müzakereler konusunda şunu söyleyebilirim, ne yapılması gerektiğini anlıyoruz. Bunu nasıl bir barışla sonuçlandırmak için, sizin de elinizden gelen her şeyi yapacağınızı olan güvenim de tam. Drone anlaşmaları konusunda çalışıyor olmamız da çok memnuniyet verici. Bu çok önemli bir başlangıç ve sizinle bununla ilgili çok bazı önemli detayları da görüşmek isterim" dedi.

Putin'in barış için hangi şartları öne sürdüğünü bilmediğini aktaran Zelenskiy, "Zaten bunlar değişiyor. Çünkü savaşın başında daha güçlüydü. Ancak şu anda cephedeki inisiyatifi kaybettiğini düşünüyorum. Bizim askerlerimiz, kahraman insanlarımız çok önemli. Ama önemli olan, burada kimin daha çok askeri olduğu değil. Teknolojiler çok önemli. Teknolojik üstünlüğe sahip olduğumuzu düşünüyoruz. Daha iyi teknolojik adımları attığımızı, belki de bu adımları daha hızlı attığımızı düşünüyoruz. Onlar da çok fazla şey üretiyorlar. Bunlarla da mücadele etmek çok zor. Güçlü silahlar geliştiriyorlar. Ama biz bu noktada daha hızlıyız. Bu sebeple inisiyatifin tamamen olmasa bile bizim tarafımıza geçtiğini düşünüyoruz. Biz de tabii ki bu savaşı göklere taşımak istiyoruz. Hava sahasını ve cephenin kontrolünü ele geçirmek istiyoruz. Bu çok önemli. Onların lojistik damarlarını, petrol ve dizel damarlarını insan can kaybına yol açmadan kesmenin yolunu bulduk. Bizim farkımız da bu zaten" diye konuştu.

"PATRİOT LİSANSLARININ EN İYİ ANTİBALİSTİK FÜZE SİSTEMİ OLDUĞUNU BİLİYORUZ"

Patriot yüksek irtifa hava ve füze savunma sisteminin alanında en iyisi olduğunu söyleyen Zelenskiy, "Patriot lisanslarının şu anda en iyi antibalistik füze sistemi olduğunu biliyoruz. Gerçekten en iyisi. Biz bunu daha önce de kullandık ve bu gerçek. Diğer ortaklarımızın da tüm desteklerine müteşekkiriz" dedi.

Gentiana squarrosa'da karbon paylaşımı: Bilim insanlarından güçlü kanıt

Çalışmanın merkezinde, gentiyan ailesinin bir üyesi olan Gentiana squarrosa yer aldı. Araştırmacılar, bu bitkinin hem güneş ışığından yararlandığını hem de toprak altında bulunan mikorhizal mantar ağı üzerinden karbon transferi gerçekleştirdiğini belirledi. Söz konusu mantar ağı, 'ağaçlar arası ağ' olarak bilinen ve orman, mera ile sulak alanların altında yaygın biçimde bulunan mikorhizal ağlardan oluşuyor. Bu ağlar, farklı bitki türlerinin köklerini birbirine bağlayarak, karbon ve besin maddelerinin paylaşımını mümkün kılıyor. Özellikle mykoheterotrofizm adı verilen bir stratejiyle, bazı bitkiler karbon ihtiyaçlarını tamamen ya da kısmen bu mantar ortaklarına dayandırabiliyor. Gentiana squarrosa'nın ise kısmen mykoheterotrofik olduğu, yani hem fotosentezle hem de mantar simbiyozuyla karbon sağladığı tespit edildi. Bu durum, orman zemininde gölgede kalan ve güneş ışığına sınırlı erişimi olan bitkiler için hayatta kalma şansını artırıyor.

Chiba Üniversitesi ekibinden deneysel yöntem: Karbon transferi nasıl izlendi?

Araştırmacılar, karbon transferini tespit etmek için yenilikçi bir yöntem geliştirdi. Gentiana squarrosa fideleri, C3 ve C4 olarak bilinen farklı türde arkadaş bitkilerle birlikte, özel olarak tasarlanmış U şeklinde saksı sistemlerinde yetiştirildi. Bitkilerin kökleri arasında ince bir naylon ağ kullanılarak doğrudan fiziksel temas engellendi, ancak mantar miselyumlarının serbestçe hareket etmesi sağlandı. Böylece, karbon değişimi için tek yolun mikorhizal ağ olduğu garanti altına alındı. C4 bitkilerinin doğal olarak daha fazla karbon-13 izotopu taşıması, araştırmacıların karbonun hareketini izlemelerine olanak tanıdı. Sonuçlar, Gentiana squarrosa'nın C4 arkadaş bitkisiyle birlikte yetiştirildiğinde, karbon-13 seviyesinin belirgin biçimde yükseldiğini gösterdi. Bu bulgu, karbonun mantar ağı üzerinden transfer edildiğini net biçimde ortaya koydu. Ayrıca, elde edilen karbonun bitki büyümesine katkı sağladığı da tespit edildi.

Kobe Üniversitesi'nden yer altı enerji ekonomisine dair yeni bakış

Çalışmanın bir diğer önemli sonucu, mikorhizal ağların yalnızca besin taşıyan bir sistem olmanın ötesinde, bitkiler arasında adeta bir 'enerji dağıtım ağı' gibi işlev gördüğünü göstermesi oldu. Araştırmanın başyazarı Masashide Yamato, geliştirilen U şeklindeki saksı sisteminin benzer karbon transferlerinin diğer bitki türlerinde de test edilmesine olanak sağlayacağını vurguladı. Eğer bu tür transferler farklı bitkilerde de doğrulanırsa, hifal ağların yalnızca besin emilimiyle sınırlı kalmadığı, aynı zamanda karbon bileşenlerinin hareketine de aracılık ettiği anlaşılmış olacak. Bu bakış açısı, mikorhizal ağların ekosistemlerdeki rolünü yeniden tanımlayabilir. Araştırmacılar, yer altı bitki yaşamının, bugüne dek düşünüldüğünden çok daha bağlantılı ve karmaşık bir yapıya sahip olduğunu belirtiyor. Özellikle enerji paylaşımı, ekosistemin dayanıklılığı ve bitki çeşitliliği açısından kritik bir unsur olarak öne çıkıyor.

Mykoheterotrofizm ve mikorhizal ağlar: Ekosistem biliminde yeni bir dönem

Bu araştırma, mykoheterotrofizm kavramının ve mikorhizal ağların ekosistemdeki önemini bir kez daha gündeme taşıdı. Özellikle arbusküler mikorhizal mantarların, karbon transferinde oynadığı rolün bugüne dek gözden kaçtığına dikkat çekildi. Standart testlerde izotop imzalarının benzerliği nedeniyle tespit edilmesi zor olan bu transferler, yeni deneysel yöntemlerle artık daha kolay izlenebiliyor. Araştırmacılar, elde ettikleri bulguların yalnızca Gentiana squarrosa ile sınırlı kalmayacağını, farklı bitki türlerinde de benzer enerji paylaşımı mekanizmalarının ortaya çıkabileceğini düşünüyor. Bu durum, ormanların ve diğer doğal alanların yer altı ekolojisinin, yüzeyde görünenin ötesinde bir karmaşıklık içerdiğini gösteriyor. Gelecekte yapılacak çalışmalar, mikorhizal ağların ekosistem sağlığı, bitki çeşitliliği ve iklim değişikliğiyle mücadelede nasıl bir rol üstlenebileceğini daha ayrıntılı biçimde ortaya koyabilir.

Sonuç olarak, Chiba Üniversitesi ve Kobe Üniversitesi'nin ortaklaşa yürüttüğü bu araştırma, bitkiler arası enerji paylaşımının yer altındaki mantar ağları sayesinde gerçekleştiğine dair en güçlü kanıtlardan birini sundu. Gentiana squarrosa üzerinde yapılan deneyler, mikorhizal ağların yalnızca besin taşıyan bir kanal olmadığını, aynı zamanda ekosistemin enerji dengesini sağlayan kritik bir unsur olduğunu ortaya çıkardı. Bu bulgular, ekosistem biliminde yeni bir dönemin kapılarını aralayabilir. Bilim insanları, gelecekte daha fazla bitki türünde benzer mekanizmaların araştırılması gerektiğini belirterek, yer altı enerji ekonomisinin sırlarının çözülmesinin ekolojik denge ve sürdürülebilirlik açısından büyük önem taşıdığını vurguluyor.

Uzmanlar: 'Susuzluk hissi geç bir belirti, düzenli su önemli'

Sağlık otoriteleri, su tüketimi konusunda yapılan en sık hatalardan birinin, yalnızca susama hissine güvenmek olduğunu belirtiyor. Susuzluk, vücudun sıvı ihtiyacının geç bir göstergesi olarak kabul ediliyor. Özellikle yaşlı bireylerde susuzluk hissi zamanla azalabiliyor ve bu durum, hafif dehidrasyonun fark edilmeden ilerlemesine yol açabiliyor. Uzmanlar, susuzluk hissi oluşmadan önce su içilmesini öneriyor ve gün boyunca yanınızda su şişesi bulundurmanın bu alışkanlığın kazanılmasında etkili olduğunu ifade ediyor. Ayrıca, sabahları ilk iş olarak su içmemek de sık rastlanan bir hata olarak öne çıkıyor. Uyku sırasında kaybedilen sıvı nedeniyle vücut doğal olarak susuz uyanıyor ve güne bir bardak su ile başlamak, hem enerji seviyesini artırıyor hem de zihinsel berraklığı destekliyor.

Elektrolit dengesi ve aşırı su alımına dikkat çekildi

Su tüketimi ile ilgili bir diğer önemli hata ise, kısa sürede çok fazla su içmek ve elektrolit dengesini göz ardı etmek. Vücut, bir anda alınan fazla suyun tamamını ememiyor ve bu durum, sıvının hızla dışarı atılmasına neden oluyor. Nadiren de olsa, aşırı su tüketimi kandaki sodyum seviyesini tehlikeli şekilde düşürebiliyor ve hiponatremi olarak bilinen ciddi bir tabloya yol açabiliyor. Uzmanlar, sıvı alımının gün içine dengeli şekilde yayılmasını ve özellikle uzun süreli egzersizlerde ya da aşırı terlemede elektrolitlerin mutlaka takviye edilmesini öneriyor. Sodyum, potasyum ve magnezyum gibi minerallerin eksikliği, kas kramplarından kalp ritmi bozukluklarına kadar çeşitli sorunlara sebep olabiliyor. Bu nedenle, özellikle sıcak havalarda veya yoğun fiziksel aktivite sırasında, su tüketimi kadar elektrolit desteğinin de ihmal edilmemesi gerektiği vurgulanıyor.

Kafeinli içecekler ve su içeriği yüksek gıdalar konusunda uyarı

Kafeinli içeceklerin su tüketiminin yerini tutmadığına dikkat çeken uzmanlar, kahve, çay ve enerji içeceklerinin günlük sıvı ihtiyacına katkı sağlasa da ana su kaynağı olarak kullanılmasının yanlış olduğunu belirtiyor. Orta düzeyde kafein alımının idrar çıkışını önemli ölçüde artırmadığı ifade edilse de, yüksek dozlarda kafein sıvı kaybını tetikleyebiliyor. Ayrıca, bu tür içeceklerin çoğu, fazla şeker ve katkı maddesi içerdiğinden dolayı sağlık üzerinde olumsuz etkilere yol açabiliyor. Sağlık profesyonelleri, kafeinli içeceklerin yanında mutlaka su içilmesini ve suyun ana sıvı kaynağı olarak tercih edilmesini tavsiye ediyor. Bunun yanı sıra, su içeriği yüksek meyve ve sebzelerin günlük beslenmede yer almasının da susuzlukla mücadelede etkili olduğu belirtiliyor. Salatalık, karpuz, çilek, marul ve portakal gibi gıdalar, hem sıvı ihtiyacını karşılıyor hem de vücudun mineral dengesine katkı sağlıyor.

Herkesin su ihtiyacı farklı: Kişisel faktörler belirleyici

Uzmanlar, su tüketimi konusunda tek tip bir yaklaşımın yanlış olduğunu ve herkesin sıvı ihtiyacının farklılık gösterdiğini vurguluyor. Vücut ağırlığı, yaş, genel sağlık durumu, iklim ve fiziksel aktivite düzeyi gibi faktörler, günlük su ihtiyacını doğrudan etkiliyor. Kadınlar için günde yaklaşık 2.7 litre, erkekler için ise 3.7 litre su tüketimi öneriliyor. Ancak bu miktarların, kişinin yaşam tarzına ve çevresel koşullara göre değişebileceği belirtiliyor. Susuz kalıp kalmadığınızı anlamanın en pratik yolunun idrar rengini kontrol etmek olduğu ifade ediliyor. Açık sarı idrar genellikle yeterli sıvı alımını gösterirken, koyu renkli idrar daha fazla suya ihtiyaç duyulduğuna işaret ediyor. Bu nedenle, bireylerin kendi vücutlarını dinlemeleri ve sıvı alımlarını buna göre ayarlamaları gerektiği belirtiliyor.

Su tüketimi alışkanlıkları küçük değişikliklerle gelişiyor

Sağlık uzmanları, su tüketimini artırmak ve susuzluk riskini azaltmak için günlük yaşantıda küçük ama etkili değişiklikler yapılabileceğini söylüyor. Yeniden kullanılabilir bir su şişesi taşımak, su içmeyi hatırlatıcılar kurmak ve su tüketimini öğünlerle ilişkilendirmek, bu alışkanlığın kazanılmasına yardımcı oluyor. Düz suyu sevmeyenler için, suyun içine limon veya taze meyve dilimleri eklemek öneriliyor. Ayrıca, egzersiz öncesinde, sırasında ve sonrasında ekstra su tüketmek, hastalık dönemlerinde ise sıvı alımını artırmak önemli adımlar arasında yer alıyor. Uzmanlar, su tüketiminde tutarlılığın ve düzenli aralıklarla su içmenin, gün sonunda birden fazla bardak su içmekten daha etkili olduğunu belirtiyor. Sonuç olarak, doğru su tüketimi alışkanlıkları ile hem fiziksel hem de zihinsel performansın artacağı, sağlığın korunacağı vurgulanıyor.

Su tüketimi, toplum sağlığı açısından temel bir unsur olarak öne çıkıyor. Bilinçli ve dengeli su tüketimi, yalnızca susuzluk hissini gidermekle kalmıyor; aynı zamanda vücudun tüm sistemlerinin düzenli çalışmasını ve yaşam kalitesinin yükselmesini sağlıyor. Uzmanlar, herkesin kendi ihtiyaçlarına uygun su tüketimi alışkanlıkları geliştirmesini ve bu konuda farkındalığın artırılmasını öneriyor.