Herzog, "İsrail'in kuzey sınırından, Lübnan Cumhurbaşkanı (Joseph Avn) ve Lübnan halkına barış elini uzatıyorum. Ancak Lübnan'ın bağımsız ve egemen bir devlet olarak İran'ın, Hizbullah'ın ve terör örgütlerinin etkisinden uzak kalması gerekiyor." ifadesini kullandı.

Hayalinin Beyrut'u ziyaret etmek olduğunu ve bunun hala geçerliliğini koruduğunu savunan Herzog, "Ancak bunun için Lübnan'ın geleceğinin Tahran'da değil Beyrut'ta belirlenmesi gerekiyor." diye konuştu.

İsrail ordusunun ateşkese ve İran'ın uyarılarına rağmen gün içinde Lübnan'ın güneyindeki bölgelere düzenlediği hava saldırılarında 17 kişi hayatını kaybetmişti.

Mahkeme heyetince hazırlanan tensip zaptında, sanıklar Seçil Erzan ve Rüya Sağır'ın müşteki Fatih Terim'e yönelik eylemleri nedeniyle dosyanın ayrılmasına karar verildiği belirtildi.

Tensip zaptında, Erzan'ın müştekiler Arda Turan, Buse Terim, İsmail İbrahim Çağlar, Selçuk İnan, Fernando Muslera, Musa Mert Çetin, Ömer Kahraman, İbrahim Kocabaldır, Uğur ve Nurettin Gözaçan, Nuray Şengüler, Kaan, Sevgi ve Tursun Sinih, Fatih Altıntaş, Melis Özsüt Şener, Emre ve Emrah Çolak, Bülent ve İnci Çeviker, Mert Zeydanlı, Volkan Bahçekapılı, Deniz Güzel, Emre Belözoğlu, Burhan Taşpolat ve Evrim Pınar Güzel'e yönelik eylemlerinin, uzlaştırma kapsamında kalması ihtimaline binaen dosyanın uzlaştırma bürosuna gönderildiği kaydedildi.

Sanık Nazlı Can'ın, müştekiler Ömer Kahraman, İbrahim Kocabaldır ve Deniz Güzel'e yönelik eylemlerinin, sanık Hüseyin Eligül'ün de müştekiler Hacer ve Hasan Çorbacı, Nesrin Çakır ile İbrahim Kocabaldır'a yönelik eylemlerinin, katılan-sanık Nur Erkasap'ın ise müştekiler Volkan Bahçekapılı, Emre Belözoğlu, Mert Zeydanlı ve Ömer Kahraman'a yönelik eylemlerinin de uzlaştırma kapsamında kalması ihtimaline binaen dosyanın uzlaştırma bürosuna gönderildiği kaydedildi.

Tensip zaptında, dosyada tutuklu bulunması nedeniyle, tüm katılanlar hakkında zorla getirme emri düzenlenmesine hükmeden mahkeme, duruşmanın 11 Eylül'de yapılmasını kararlaştırdı.

KARAR

Davayı 1 Aralık 2025'te karara bağlayan İstanbul 41. Ağır Ceza Mahkemesi, sanık Seçil Erzan'ı 27 müştekiye karşı "nitelikli dolandırıcılık", "özel belgede sahtecilik" ile "güveni kötüye kullanma" suçlarından toplam 102 yıl 4 ay hapis ile toplam 753 bin 880 lira adli para cezasına çarptırmıştı.

Mahkeme heyeti, kararında, sanık Erzan hakkında "özel belgede sahtecilik" suçundan her bir katılana yönelik ayrı ayrı ceza istemiyle kamu davası açıldığını anımsatarak, bu suçun mağdurunun kamu olduğunu, sanığın eyleminin de tek olduğunun kabul edildiğini belirtmişti.

Kararda ayrıca "özel belgede sahtecilik" suçundan verilen 1 yıl 10 ay 15 gün hapis cezası hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar veren heyet, Erzan'ın bu suç yönünden 5 yıl süreyle denetimli serbestlik tedbirine tabi tutulmasına hükmetmişti.

Erzan'ın, katılanlar Nesrin Çakır, Kaan Sinih, Sevgi Sinih, Tursun Sinih, Erkan Karaca, Atilla Baltaş, Ercüment Gülen, Bakiye Gülen, Kemal Tanın Yılmaz, Merve Özer Yılmaz ile müşteki sanıklar Mojtaba Haghani, Nur Erkasap ve Süleyman Arslan'a yönelik eyleminden dolayı da beraatine karar verilmişti.

DİĞER SANIKLARA VERİLEN CEZALAR

Heyet, sanık Ali Yörük'ü, 4 müştekiye karşı "nitelikli dolandırıcılık" suçundan 15 yıl 1 ay 15 gün hapis ile 150 bin lira para cezasına, sanık Atilla Yörük'ü de 4 müştekiye karşı aynı suçtan 7 yıl 6 ay 17 gün hapis ile 75 bin lira para cezasına çarptırmıştı.

Sanık Nur Erkasap'ı 3 müştekiye karşı "nitelikli dolandırıcılık" suçundan 9 yıl 4 ay 15 gün hapis ile 79 bin 160 lira para cezasına çarptıran heyet, sanık Hüseyin Eligül'e de 3 müştekiye karşı aynı suçtan 5 yıl 2 ay hapis ile 7 bin 600 lira para cezası vermişti.

Heyet, sanık Nazlı Can'ı 3 müştekiye karşı "nitelikli dolandırıcılık" suçundan 4 yıl 5 ay 20 gün hapis ile 31 bin 500 lira para cezasına çarptırırken, sanık hakkında 6 müştekiye karşı bu suçtan beraat hükmü kurmuştu.

Sanık Süleyman Aslan da "tefecilik" suçundan 2 yıl 6 ay hapis ile 20 bin lirayla cezalandırılırken, Mojtaba Haghani, Asiye Öztürk, Mehmet Aydoğdu, Hakan Ateş, Rüya Sağır, Kerem Can ve Candaş Gürol'ün ise beraatine karar verilmişti.

İSTİNAF KARARI

Gerekçeli kararın yazılmasının ardından dosya istinafa taşınmıştı.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 22. Ceza Dairesi, ilk derece mahkemesinin hüküm kurulurken birleşen dosya bilgilerine yer vermediği ve bunun da denetim güçlüğüne sebebiyet verdiği gerekçesiyle itirazları yerinde görmüştü.

Ceza Dairesi, sanık Erzan'ın yargılanması sırasında bazı usullerin uygulanmadığını belirterek, kararın bozularak dosyanın yerel mahkemeye geri gönderilmesine hükmetmişti.

Bazı sanıklar hakkında verilen hapis cezası kararlarını da bazı usullerin uygulanmadığı gerekçesiyle bozan daire, bir kısım sanıklar yönünde verilen kararları hukuka uygun bulmuştu.

Netanyahu'nun sözlerinin "yok hükmünde" olduğunu belirten Gürlek, şunları kaydetti;

Gazze'de çocukların, kadınların, masum sivillerin üzerine bombalar yağdıran; insanlığın ortak vicdanında mahkûm olmuş Binyamin Netanyahu'nun, Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan'ı hedef alan hadsiz sözleri yok hükmündedir. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığımız tarafından yürütülen bir soykırım soruşturmasında şüpheli, kabul edilen iddianamede ise sanık konumunda bulunan Netanyahu'nun; insanlık onurunu savunan Sayın Cumhurbaşkanımızı hedef almaya kalkışması tam anlamıyla bir akıl tutulmasıdır.

"HESABINI BAĞIMSIZ YARGI ÖNÜNDE VERECEKLER"

Sayın Cumhurbaşkanımız; Filistin halkının haklı davasını, mazlumların hukukunu ve insanlığın vicdanını en güçlü şekilde savunmaktadır. Buna karşılık Gazze'de yaşananlar karşısında susanlar tarihin karanlık sayfalarına yazılacaktır. Netanyahu ve beraberindeki cinayet şebekesi, işledikleri insanlık suçlarının hesabını er ya da geç bağımsız yargı önünde verecektir. Türkiye, dün olduğu gibi bugün de hukuk, adalet ve insanlık adına en güçlü sesi yükseltmeye devam edecektir.

Zaharova, AA muhabirinin, "Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, hafta başında Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreter adayı Michelle Bachelet ile başkent Moskova'da görüştü. Daha önce de Lavrov, BM Genel Sekreter adayı, BM Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD) Genel Sekreteri Rebeca Grynspan ile görüşmüştü. Moskova, hangi adayı destekleme konusunda karar verdi mi? Adaylardan hangisi Moskova'ya yakın?" sorusunu yanıtladı.

BM Genel Sekreterliği için 5 aday bulunduğuna işaret eden Zaharova, BM Güvenlik Konseyinde (BMGK) haziranda bu konuda ön oylama yapılacağını belirtti.

Zaharova, söz konusu süreci dikkatle takip ettiklerini dile getirerek, şunları kaydetti:

"Gelecekteki BM Genel Sekreteri, geniş diplomatik tecrübeye sahip etkin yönetici, herkese eşit mesafede olması, BM Şartı ilkelerine saygı göstermesi, birleştiren gündemi teşvik etmesi, ortak kararları baz alması, BM üye devletlerinin eylemleri ve toprakları hukuk açısından nitelendirmekten kaçınması gerekiyor. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ve ekibinin yaptığı hataların düzeltilmesi gerekiyor. Bu hataların sonucunda BM Genel Sekreterliği derin krize sürüklendi."

"ORTA DOĞU'DAKİ KRİZİN DİPLOMASİ YOLUYLA ÇÖZÜLMESİ GEREKİYOR"

Orta Doğu'daki duruma değinen Zaharova, ABD ile İran arasında gerginliğin yeniden artmasından endişeli olduklarını dile getirdi.

Zaharova, "Tarafları itidale ve saldırıları derhal durdurmaya çağırıyoruz. Sivil altyapılara yönelik saldırılar kesinlikle kabul edilemez. Soruna uluslararası hukuk çerçevesinde bölgedeki tüm devletlerin güvenlik çıkarlarını dikkate alacak çözüme alternatifin olmadığı kanaatindeyiz. Krizin diplomasi yoluyla çözülmesi gerekiyor." ifadelerini kullandı.

İran'a karşı karadan operasyonun düzenlenmesi durumunda, bunun gerginliği artıracağı, bölgesel ve küresel güvenlik için geri dönüşü olmayan sonuçlara yol açacağının altını çizen Zaharova, bölgede güvenliğin sağlanmasının önemini vurguladı.

"RUS ORDUSU, UKRAYNA'DA HEDEFLERE ULAŞANA KADAR EYLEMLERİNİ SÜRDÜRECEK"

Ukrayna'da yürüttükleri "özel askeri operasyonun" hedeflerini hayata geçireceklerini vurgulayan Zaharova, şöyle konuştu:

"Elbette, buna siyasi diplomatik araçlar ve müzakere yoluyla ulaşmak istiyoruz. Rusya, yapıcı diyaloğa bağlılığını sözlerle değil, eylemlerle defalarca kanıtladı. Ancak eğer Kiev ile Paris, Londra, Berlin ve Brüksel, Ukrayna halkının yok edilmesi ve sivillere yönelik saldırı düzenlenmesi gibi kanlı işlerine devam edeceklerini düşünüyorsa Rusya Silahlı Kuvvetleri, ülke yönetiminin belirlediği tüm hedeflere ulaşana kadar eylemlerini sürdürecek."

Zaharova, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin Ukrayna'daki çatışmaların sürdürülmesinden yana olduklarını ve Kiev'in "terör eylemlerini" desteklediklerini belirtti.

Avrupa ülkesi Danimarka'da Ukrayna'ya ait askeri üretim tesislerinin kurulması yönündeki kararı değerlendiren Zaharova, "Bunu, terörist Kiev yönetiminin çıkarlarına hizmet eden suç içeren bir adım olarak değerlendiriyor. Bu, krizin siyasi ve diplomatik araçlarla çözülmesi imkanını baltalıyor. Bu da gerginliğin artmasına yol açabilir." şeklinde konuştu.

"AB'NİN YENİ YAPTIRIM PAKETİNE SERT KARŞILIK VERECEĞİZ"

Zaharova, AB'nin Rusya'ya yönelik tek taraflı "yasa dışı yaptırımlar" uyguladığını söyleyerek, "Bunu kınıyoruz. AB'nin yeni yaptırım paketine sert karşılık vereceğiz." ifadesini kullandı.

AB'nin, Rusya'nın gölge filosuna bağlı tankerleri denetleme yönündeki kararına da değinen Zaharova, seyrüsefer güvenliğinin sağlanması ve gemi sahiplerinin meşru çıkarlarının korunması için elindeki tüm siyasi, hukuki ve diğer araçları kullanacaklarını söyledi.

Zaharova, AB'nin Akdeniz'de yaşanacak her türlü olayın yaşanmasından ve gerginliğin artmasından sorumlu tutulacağını vurgulayarak, "Özgür seyrüsefer kriterlerini karşılayan sivil gemilerin, BMGK'nin izni olmadan denetlenmesi ve alıkonulması uluslararası denizcilik hukukuna aykırı. AB, deniz kuvvetlerini ticari yük taşıyan gemi şirketlerini korkutmak için kullanarak, seyrüsefer güvenliği için doğrudan tehdit oluşturuyor." dedi.

"SURİYE İLE RUS ASKERİ ÜSLERİ KONUSUNU GÖRÜŞÜYORUZ"

Rusya ile Suriye arasındaki ilişkilerin geliştiğini belirten Zaharova, "İki ülke arasındaki işbirliğinin genişletilmesine yönelik çalışmalar sürdürülüyor. Bu çalışmalarda hem devlet kurumları hem de işletmeler yer alıyor." değerlendirmesinde bulundu.

Suriye tarafıyla temaslarda, Rus askeri varlığı meselesinin de ele alındığını aktaran Zaharova, burada Rus askeri üslerinin işlevselliğinin yeniden biçimlendirilmesi söz konusu olduğunun altını çizdi.

"AB, ERMENİSTAN'A ÜYELİK VERME NİYETİNDE DEĞİL"

Ermenistan'da hafta sonu düzenlenen parlamento seçimlerini de değerlendiren Zaharova, seçim sürecinde muhalif güçlere baskı uygulandığını, gözaltılar yaşandığını, ihlallerin olduğunu, bunun da Ermeni toplumunun bölünmesine yol açtığını söyledi.

Zaharova, AB'yi Ermenistan'da seçim esnasında yaşanan usulsüzlüklere "göz yummakla" suçlayarak, bu birliğin Ermenistan'a üyelik verme niyetinde olmadığını savundu.

"TRANSDINYESTER'DE BARIŞIN KORUNMASI İÇİN ELİNDEN GELENİ YAPACAĞIZ"

Moldova'yı Ukrayna'daki çatışmalara çekme yönünde girişimlerin olduğunu dile getiren Zaharova, böyle bir senaryonun yaşanmaması, Moldova'da tek taraflı bağımsızlığını ilan eden Transdinyester bölgesinde barışın korunması için elinden geleni yapacaklarını vurguladı.

Sözcü Zaharova, Moldova'nın Romanya ile birleşmesi ihtimaline ilişkin ise "Moldova'nın Romanya ile birleşme yoluyla Avrupa Birliği'ne katılması fikri, her iki ülkenin üst düzey temsilcileri için cazip." dedi.

KILIÇDAROĞLU'NA 'TÜRKİYE'YE DÖN' ÇAĞRISI YAPILDI

Konuşmada Kılıçdaroğlu 'milyonların umudu' olarak nitelendi ve kendisine açık davet yöneltildi. 'Genel Başkanımız Sayın Kemal Kılıçdaroğlu'nu konuşmalarını yapmak üzere Türkiye'ye davet ediyoruz' ifadeleri kullanıldı. Kılıçdaroğlu'nun meclis önünde yaşanabilecek kavga görüntülerini önlemek adına sağduyulu davrandığı belirtildi. Mansur Yavaş'ın çağrısının ardından gerginliğin tırmanmasına izin vermediği aktarıldı. CHP bir şirkete benzetilerek Kılıçdaroğlu'nun yasal olarak şirketin sahibi konumunda olduğu, Özel ve ekibinin ise genel müdür pozisyonunda bulunduğu ifade edildi. 'Tüzük gereği emrinde olması gerekenler ellerinde hortumla su sıkıyor, yangın tüpüyle saldırıyor' denilerek yaşanan olaylar sert bir dille kınandı.

ÖZEL'İN MAZBATASI İLE İMAMOĞLU'NUN DİPLOMASI AYNI KEFEYE KONULDU

Konuşmanın en dikkat çekici bölümünde Özgür Özel'in genel başkanlık mazbatası ile cezaevindeki Ekrem İmamoğlu'nun üniversite diploması arasında paralellik kuruldu. Her iki belgenin de hileli yollarla elde edildiği iddia edildi. Yargının İmamoğlu'nun diplomasını sahtecilik gerekçesiyle iptal ettiği hatırlatılarak, aynı şekilde Özel'in mazbatasının da şaibeli işlemlerle alındığı ve yok hükmünde sayıldığı savunuldu. 'Hedefe giden her yol mübah anlayışıyla doğru yoldan sapıldı' eleştirisi getirildi. Pavyonlarda kurultay pazarlıkları yapıldığı, para karşılığı delege avlandığı iddiaları gündeme taşındı.

'BU ZİHNİYETİN ÜLKE YÖNETMEYE TALİP OLMASI SORGULANMALI'

Konuşmada CHP'nin tarihinde hiçbir dönemde bu tür yöntemlere başvurulmadığı vurgulanarak 'Ahlak, erdem, adalet, temizlik' çağrısı yapıldı. 'Hiçbir irade parayla satın alınamaz' denildi. Meclisin seçilmişlerin yeri olduğu ve milli iradenin burada tecelli ettiği hatırlatıldı. 'Kaptan olarak gemiyi limana sağlam götüreceğimi herkes bilsin' ifadesiyle kararlılık mesajı verildi. Partinin sadece bugününü değil, uzun vadeli geleceğini de düşünmek gerektiği belirtilerek son söz millete bırakıldı.

CHP Sözcüsü Sarı, "Haklarında şaibe bulunan, kamuoyunda tartışılan, iddianamelere konu olan arkadaşlarımızla ilgili bir disiplin süreci kararı almış bulunuyoruz. Partiyi arındırmak için zor da olsa bu kararı almak zorunda kaldık. Oy birliği ile karara imza atıldı" açıklamasını yaptı." dedi.

CHP'de ihracı istenen isimler şu şekilde:

"Ensar Aytekin, Ali Mahir Başarır, Gökhan Günaydın, Nurhayat Altaca Kayışoğlu, Özgür Karabat, Umut Akdoğan, Veli Ağbaba, Turan Taşkın Özer, Burhanettin Bulut"

Mack Lessig: 'Drenaj delikleri olmayan saksılar kök çürümesine yol açıyor'

Saksı çiçekleri için en önemli konulardan biri, doğru drenaj sağlanması. Florida Üniversitesi IFAS Uzantısı konut bahçeciliği uzmanı Mack Lessig, saksıların alt kısmında uygun boyutta drenaj delikleri bulunmasının hayati önem taşıdığını vurguluyor. Drenajı olmayan kaplarda suyun birikmesi, toprağın aşırı nemli kalmasına ve kök çürümesinin hızla gelişmesine yol açıyor. Lessig, "Dekoratif saksıların çoğunda bu delikler bulunmuyor ve bu durum bitkilerin köklerinin çürümesine, sonunda ise bitkinin ölmesine neden oluyor" diyor. Uzmanlar, suyun serbestçe akmasını sağlayan ayaklı veya destekli saksıların tercih edilmesini öneriyor. Saksı çiçeklerinde drenaj eksikliği, kısa sürede tüm emeğin boşa gitmesiyle sonuçlanabiliyor.

Tina Mast: 'Yanlış saksı boyutu çiçeklerin büyümesini engelliyor'

Homewood Nursery'nin iletişim direktörü Tina Mast, saksı çiçekleri için en sık yapılan hatalardan birinin yanlış boyut seçimi olduğunu belirtiyor. Çok küçük saksılar, toprağın hızla kurumasına ve bitkilerin susuz kalmasına neden olurken; gereğinden büyük saksılar ise fazla su tutarak köklerin çürümesine yol açıyor. Mast, "Bitkileri saksıya alırken her zaman bir üst boy veya biraz daha büyük bir saksı seçmek gerekir" diyerek, özellikle birden fazla bitki ekilecekse en az 14–16 inç çapında bir saksı kullanılmasını tavsiye ediyor. Bu sayede kökler gelişme alanı buluyor ve saksı çiçekleri ihtiyaç duyduğu suya daha kolay ulaşabiliyor. Yanlış saksı boyutu, hem bitkinin gelişimini hem de genel görünümünü olumsuz etkiliyor.

Uzmanlardan uyarı: Bahçe toprağı yerine saksı karışımı tercih edilmeli

Saksı çiçekleri için kullanılan toprak türü, bitkilerin sağlığında belirleyici rol oynuyor. Mack Lessig, bahçe toprağının saksı içinde kullanıldığında sıkıştığını, drenajı bozduğunu ve köklerin sağlıklı gelişmesini engellediğini ifade ediyor. Saksı çiçekleri için özel olarak hazırlanmış saksı karışımlarının tercih edilmesi, hem doğru miktarda nemin tutulmasını hem de köklerin rahatça büyümesini sağlıyor. Eski toprağı yeniden kullanmak isteyenler için ise, karışıma kompost veya yeni saksı toprağı eklenmesi öneriliyor. Bahçe toprağının sadece yer altı bahçelerinde kullanılmasının daha uygun olduğu, çünkü doğal yollarla besinlerin yenilendiği vurgulanıyor. Saksı çiçeklerinde doğru toprak seçimi, uzun ömürlü ve sağlıklı çiçeklenmenin anahtarı olarak öne çıkıyor.

Bitkileri aşırı doldurmak hastalıklara davetiye çıkarıyor

Saksı çiçeklerinde görsel etki yaratmak amacıyla fazla sayıda bitkiyi bir arada dikmek, sık yapılan bir hata olarak öne çıkıyor. Tina Mast, "Aşırı doldurulan saksılarda bitkiler su ve besin için rekabet etmek zorunda kalıyor, bu da büyüme geriliğine ve hastalıkların hızla yayılmasına neden oluyor" uyarısında bulunuyor. Yazlık yıllık bitkiler için bu durum kısmen tolere edilebilirken, ev bitkileri ve çok yıllık türler için geniş alan ve yeterli mesafe bırakılması gerekiyor. Saksı çiçeklerinde köklere alan tanımak, hem sağlıklı gelişim hem de hastalıklara karşı direnç açısından büyük önem taşıyor. Aksi halde, çiçeklerin ömrü kısalıyor ve istenen sonuç elde edilemiyor.

Düzenli gübreleme saksı çiçeklerinin ömrünü uzatıyor

Saksı çiçekleri, doğal ortamda olduğu gibi besinlere kolayca ulaşamıyor. Bu nedenle düzenli gübreleme, sağlıklı büyüme ve bol çiçeklenme için şart. Mack Lessig, saksılarda kullanılan toprağın genellikle besin açısından zayıf olduğunu ve düzenli besleme olmadan çiçeklerin gelişiminin yavaşladığını belirtiyor. Yıllık bitkiler için dikim sırasında yavaş salınımlı gübre kullanılması, sezon boyunca ise her iki ila dört haftada bir suda çözünebilen dengeli gübre verilmesi öneriliyor. Gübreleme sırasında organik ya da konvansiyonel ürünler tercih edilebilir; önemli olan, ürünün etiketinde belirtilen talimatlara uyulması. Saksı çiçeklerinde gübre ihmal edildiğinde, bitkiler solgunlaşır ve beklenen çiçeklenme gerçekleşmez.

Sonuç olarak, saksı çiçekleriyle ilgilenen herkesin drenaj, saksı boyutu, toprak seçimi, bitki sayısı ve düzenli gübreleme gibi temel kurallara dikkat etmesi gerekiyor. Bu beş önemli noktaya özen gösterildiğinde, çiçekler tüm sezon boyunca sağlıklı ve gösterişli bir şekilde açıyor. Uzmanlar, saksı çiçeklerinde yapılan küçük hataların büyük kayıplara yol açabileceğini vurgularken, doğru uygulamalarla ev ve bahçelerde adeta bir çiçek şöleni yaşanabileceğinin altını çiziyor.

Bahsi geçen iddiaların gerçeği yansıtmadığı belirtilen açıklamada, e-Devlet Kapısı altyapısında herhangi bir siber saldırı, veri güvenliği zafiyeti veya sistemsel çökmenin söz konusu olmadığı ifade edildi.

e-Devlet altyapısında yaşanan yoğunluk ve sürdürülen teknik iyileştirme çalışmaları nedeniyle, sistemin bazı hizmetlerinde geçici erişim sorunlarının yaşanabildiği aktarılan açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Vatandaşlarımızın kamu hizmetlerine en hızlı, güvenli ve kesintisiz şekilde erişimini sağlamak amacıyla yürütülen çalışmalar kısa süre içerisinde tamamlanacaktır. Kamuoyunun yalnızca ilgili resmi kurumlar tarafından yapılan açıklamaları dikkate alması, doğrulanmamış ve manipülatif içeriklere itibar etmemesi önemle rica olunur."

Saldırganlık, popülizm, tek taraflılık ve uluslararası hukuka karşı direniş akımlarına karşı son derece zorlu bir küresel bağlamda yol almaya devam ettiklerini söyleyen Türk, bu akımların etkilerinin savaş alanlarından seçim sandıklarına kadar görülebildiğine işaret etti.

Türk, "Önyargı, kutuplaşma ve dışlama ile beslenen insan hakları karşıtı hareketler hızla yayılıyor. Ayrıca eşitsizliklerin hızla arttığını ve iklim krizine büyük ölçüde ataletle yaklaşıldığını görüyoruz. Dünya genelinde dijital alanda ele alınması gereken zorlu sorunlar varken, sivil alana yönelik baskıların, çoğu zaman ölümcül sonuçlarla birlikte devam ettiğini görüyoruz." diye konuştu.

Dünya genelindeki çatışmaların sivillere yönelik hayal edilemez zarar, acı ve yerinden edilmelere neden olduğunun altını çizen Türk, savaşların ekonomik ve çevresel sonuçlarının dünya genelinde yankılandığını, özellikle de savunmasız kesimler olmak üzere milyonlarca insanın günlük yaşamını etkilediğini belirtti.

İnsan hakları çalışmaları için fon bulmanın son derece karmaşık hale geldiğini ve zorluklara rağmen bu alandaki çalışmaları yürüttüklerini vurgulayan Türk, şu ifadeleri kullandı:

"Gerilimi azaltmak, itidal göstermek ve sivilleri korumak mutlak öncelik olmalı. Uluslararası insancıl hukuk ve uluslararası insan hakları hukukunun ihlallerine ilişkin iddialara yönelik hızlı ve bağımsız soruşturmalar yürütülmelidir. Bu nedenle Lübnan hükümeti ile ülkede tarafsız ve bağımsız bir değerlendirme misyonu yürütme konusunda anlaştık. Bu yıl 2 Mart'tan bu yana ülkede silahlı çatışmanın taraflarınca işlendiği iddia edilen uluslararası insan hakları hukuku ve uluslararası insancıl hukuk ve ilgili hukukun ihlalleri hakkında bilgi ve kanıt toplamak üzere yakında bir ekip görevlendireceğim."

Türk, 15-17 Haziran'da Fransa'nın Evian-les-Bains kentinde düzenlenecek G7 Zirvesi'ne de değinerek, zirvenin dünya genelinde yaklaşık 63 çatışmanın yaşandığı bir süreçte toplanmasının önemine işaret etti.

İkinci Dünya Savaşı'nın sonundan bu yana en yüksek sayıda çatışmanın yaşandığı ve eşitsizliklerin hızla arttığı bir süreçte olduklarına vurgu yapan Türk, "(G7'ye yönelik) Bu yüzden mesajım çok açık. İnsan haklarını görüşmelerinizin temel bir bileşeni haline getirin ve 2026 FIFA Dünya Kupası'nda şu anda yolunda gitmeyen birçok şeyi düzeltmemize yardımcı olun." şeklinde konuştu.

Türk, Dünya Kupası dahil mega spor etkinliklerinin gerçekleştiği ortamın, yarışan takımların yanı sıra taraftarlar, tüm toplum ve dünya için de onurlu ve güvenli bir ortam sağlaması gerektiğinin açık olduğuna dikkati çekerek, "Bu nedenle ırksal profilleme, gözetim ve göçmenlik uygulamalarıyla ilgili sorunların bu Dünya Kupası'nı daha önce olduğu gibi etkilemeyeceğini umuyorum." dedi.

İsrail'in saldırıları altında bulunan Lübnan'da gerilimin sürekli olarak artması karşısında dehşete düştüğünü dile getiren Türk, şöyle devam etti:

"Ateşkes ilan edildiğinde her zaman çok rahatlıyoruz ancak ateşkeslere, uluslararası hukuka tam olarak saygı gösterilmeli. Savaş, her zaman BM Şartı aracılığıyla sınırlandırılmıştır. Uluslararası hukuk, sivilleri, sivil altyapıyı ve aynı zamanda çevreyi korumuştur. Şu anda çok sık gördüğüm şey, ele aldığımız tüm bu savaşlarda bunların hepsinin açıkça ihlal edilmesidir. Umarım belki de G7 Zirvesi, akla, uluslararası hukuka ve toplumlarımız için temel bir değer olarak barışa geri dönmek için iyi bir başlangıç olacaktır."

"HESAP VEREBİLİRLİK KONULARININ ÇOK DAHA ÜST SIRALARA TAŞINMASI GEREKTİĞİNİ DÜŞÜNÜYORUM"

AA muhabirinin, "Gazze'nin ardından Lübnan'da da İsrail'in neden olduğu büyük bir yıkım yaşanıyor. Uluslararası toplum bu süreçte İsrail'i durdurmakta başarısız oldu. Sizce uluslararası toplum İsrail'in Orta Doğu'daki soykırımını neden engelleyemiyor? Bu konuda uluslararası topluma çağrınız nedir?" sorusunu yanıtlayan Türk, hesap verebilirliğin uluslararası gündemde çok daha üst sıralara taşınması gerektiğini, Gazze başta olmak üzere son dönemde yaşanan çatışmaların buna işaret ettiğini kaydetti.

Sudan, Ukrayna, Myanmar ve Güney Sudan'da yaşananların hesap verebilirliğin olmaması nedeniyle meydana geldiğini belirten Türk, "Hesap verebilirlik konularının siyasi gündemde çok daha üst sıralara taşınması ve ele alınması gerektiğini düşünüyorum. Çünkü bu, yaşananlarla gerçekten yüzleşmenin tek yoludur. Sadece belgelemek ve raporlamak değil, aynı zamanda korkunç ihlallerde bulunanların hesap vermesini sağlamak da önemli." diye konuştu.

NATO müttefiki olan Türkiye ve Bulgaristan'ın yaşanan küresel çatışmalarda yürüttüğü koordinasyona ilişkin konuşan Fidan, "Orta Doğu'da ahiren yaşanan gelişmeler, güvenlik ortamının ne kadar hızlı değişebildiğini ve İttifakın güney kanadından neşet eden tehditlerin, bölgenin ötesindeki yansımalarının etkisini ortaya koymuştur. Ülkemize yönelik ateşlenen füzeler karşısında hızla harekete geçilmiş olması, NATO'nun etkinliği ve küresel ve bölgesel güvenliğin korunmasında üstlendiği caydırıcı rolün ehemmiyeti ile müttefikler arası birlik ve dayanışmanın önemini bir kez daha göstermiştir." dedi.

Fidan, Türkiye ve Bulgaristan'ın, İttifakın güneydoğu kanadını oluşturan iki stratejik ortak olarak gelişmeleri yakından takip ettiğini belirterek "Askeri makamlarımız ülkelerimizin hava ve füze savunma sisteminin güçlendirilmesi ve desteklenmesi konusunda atılabilecek ilave adımları değerlendirmeye hazırdır. NATO şemsiyesi altında sınır güvenliği, erken uyarı sistemleri ve istihbarat paylaşımı konularında Sofya yönetimiyle tam bir eş güdüm içerisindeyiz. Bölgesel bir tırmanmanın önlenmesi adına iki müttefik olarak ortak kararlılığımızı sürdürüyoruz." diye konuştu.

Türkiye, Bulgaristan ve Romanya'nın, 2024'te, Karadeniz'in güvenliğini tehdit eden deniz mayınları temizlemek için başlattığı uygulamaya değinen Fidan, şunları kaydetti:

"Bulgaristan'da kain İleri Kara Kuvvetlerine (FLF) personel katkımız ve İttifakın Doğu Kanadında belirli aralıklarla görev icra eden unsurlarımız aracılığıyla operasyonel işbirliğimizi geliştirmeye gayret ediyoruz. Karadeniz ve Doğu Akdeniz'de kilit bir müttefik ve net bir güvenlik sağlayıcısı olarak, NATO'nun caydırıcılık ve savunma konumlanmasının güçlendirilmesine yönelik çalışmalara İttifak bünyesinde aktif katkı sağlamaya devam ediyoruz.

Türkiye 360 derece güvenlik anlayışı doğrultusunda NATO bünyesinde katkılarını artırırken müttefikleriyle de ikili ölçekte savunma işbirliğini geliştirmeyi arzu etmektedir. Karadeniz ve Balkanlar başta olmak üzere Bulgaristan'la güvenlik ve savunma alanında işbirliğimizi daha da ileriye taşımak istiyoruz."

Fidan, 2024'teki son Bulgaristan ziyaretinin ardından geçen iki yıllık süreçte, ilişkilerin komşuluk ve NATO müttefikliği temelinde olumlu seyrettiğini söyledi.

İkili ticaret hacminin istikrarlı bir şekilde artarak, 10 milyar dolar hedefine yaklaşması, sınır kapılarındaki modernizasyon çalışmaları, ulaştırma ve altyapı çalışmaları kapsamındaki bağlantısallık projelerinde ortaya koyulan ortak iradenin bu dönemin en büyük kazanımı olduğunu vurgulayan Fidan, "Türk şirketleri Bulgaristan'da yatırım yapmaya artan bir ilgi duymaktadır. Bizler de iki ülke arasında karşılıklı yatırımların artmasını teşvik ediyor, ikili temaslarımızda bu hususun da üzerinde duruyoruz. Ayrıca iki ülke arasındaki insan odaklı diplomasi köprüleri ve kültürel projeler halklarımızı daha da yakınlaştırmaktadır. 2025 yılında Türkiye'ye Bulgaristan'dan gelen turist sayısı 2 milyon 800 bini aşmıştır. Bu sayıyı önümüzdeki yıllarda daha da artırmak niyetindeyiz." ifadelerini kullandı.

"SÜRDÜRÜLEBİLİR VE GÜÇLÜ HÜKÜMETİN VARLIĞI, BALKANLAR'IN İSTİKRARI AÇISINDAN HAYATİ ÖNEME SAHİP"

Bakan Fidan, Bulgaristan'da uzun süren koalisyon veya geçici hükümetler döneminin ardından, parlamentoda net bir çoğunluğa sahip istikrarlı bir siyasi iradenin tecelli etmiş olmasının Bulgaristan halkı ve Bulgaristan-Türkiye ikili ilişkileri için hayırlı olmasını diledi.

Sofya'da sürdürülebilir ve güçlü bir hükümetin varlığının sadece Bulgaristan'ın refahı için değil, Balkanlar'ın istikrarı ve ortak projelerin geleceği açısından da hayati öneme sahip olduğunun altını çizen Fidan, "Bu durum, enerji, lojistik ve güvenlik alanlarında askıda bekleyen ya da uzun vadeli planlama gerektiren stratejik dosyaları çok daha hızlı ve kararlı bir şekilde neticelendirmemize imkan tanıyacaktır. Ayrıca, istikrarlı bir hükümetin getirdiği işlerlik, Bulgaristan halkının soydaşlarımız dahil tüm kesimlerinin refahını ve yaşam kalitesini artıracak hizmetlerin uygulamaya konmasında son derece önemlidir." dedi.

BULGARİSTAN'DAKİ TÜRK TOPLUMU

"Balkanlar'da en fazla soydaşımızın bulunduğu ülkelerin başında gelen Bulgaristan'daki soydaşlarımız, Türkiye-Bulgaristan ilişkilerinin en önemli veçhelerinden birisini oluşturmakta olup, ülkelerimiz arasında sadece sarsılmaz bir gönül köprüsü değil, aynı zamanda Bulgaristan demokrasisinin ve toplumsal barışının en önemli güvencelerinden birini teşkil etmektedir." ifadesini kullanan Fidan, soydaşların demokratik haklarını kullanarak parlamentoda güçlü şekilde temsil edilmelerinden memnuniyet duyduklarını belirtti.

Fidan, soydaşların huzur ve beraberlik içinde Bulgaristan'ın siyasi, toplumsal, iktisadi ve kültürel hayatına katkıda bulunmaya devam etmelerini istediklerini vurguladı.

ENERJİ İŞ BİRLİĞİ

Bakan Fidan, Boru Hatları İle Petrol Taşıma Anonim Şirketi (BOTAŞ)-Bulgargaz arasındaki anlaşmaya ilişkin soruyu cevaplayarak "2023 başında imzalanan BOTAŞ-Bulgargaz anlaşması esasen Rusya'dan doğal gaz alımının kesildiği, Bulgaristan'ın enerji tedarikinde arz kesintileriyle karşı karşıya kaldığı ve alternatif kaynak arayışında olduğu bir dönemde Bulgaristan'ın arz güvenliğini tahkim eden stratejik bir hamleydi." diye konuştu.

Türkiye'nin, bu süreçte komşusu ve müttefiki Bulgaristan'ın enerji arz güvenliğine katkı sağlamayı bir sorumluluk olarak görerek gerekli desteği sunduğuna değinen Fidan, anlaşmanın temel amacının Bulgaristan'ın farklı kaynaklara erişimini kolaylaştırmak ve bölgesel enerji güvenliğine katkıda bulunmak olduğunu belirtti.

Fidan, "Türkiye ve Bulgaristan, bölgemizde enerji alanında her zaman güvenilir birer ortak olmuştur. BOTAŞ-Bulgargaz anlaşması, iki ülkenin işbirliğinin ötesinde, Avrupa'nın enerji güvenliğinin sağlanmasına da katkı yapabilecek altyapıyı sunmaktadır." diyerek, bu konunun, ilgili kurumlar arasında uzun süredir yapıcı diyalog çerçevesinde ele alındığını söyledi.

"Kazan-kazan" ilkesi çerçevesinde, iki ülkenin de ticari ve hukuki çıkarlarını gözeten, günün değişen koşullarına uyumlu bir güncelleme için makamların temas halinde olduğu bilgisini paylaşan Fidan, Bulgaristan'la enerji alanındaki önemli ilişkileri geliştirmeyi istediklerini dile getirdi.

Fidan, "Amacımız Türkiye-Bulgaristan doğal gaz iletim kapasitesinin artırılmasını da içerecek kapsamlı bir enerji işbirliği anlaşması imzalayarak ilişkilerimizi daha da ileriye taşımaktır." diye konuştu.

BALKANLARDA BÖLGESEL SAHİPLENME VURGUSU

Türkiye'nin "bölgesel sahiplenme" ve "kapsayıcılık" ilkelerini gözeterek, bölgede işbirliği mekanizmalarının geliştirilmesi üzerinde hassasiyetle durduğunun altını çizen Fidan, 13 Balkan ülkesini bir araya getiren ve kurucu üyesi olduğu Güneydoğu Avrupa İşbirliği Süreci'ne (GDAÜ) özel önem verdiklerini dile getirdi.

Fidan, GDAÜ Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nde Türkiye'nin Balkanların ayrılmaz bir parçası olduğunu ifade ederek, bölgede barış ve istikrar ortamının korunmasının Türkiye'nin dış politikasının öncelikleri arasında yer aldığını vurgulayacakları bilgisini paylaştı.

Bölgesel sorunlara bölgesel çözümler bulunması anlayışı temelinde "bölgesel sahiplenme ilkesinin" önem taşıdığına da değineceklerini aktaran Fidan, bölge ülkelerinin geleceğinin birbirine bağlı olduğu ve GDAÜ çatısı altında bölgesel işbirliğinin sürdürülmesinin öneminden bahsedeceklerini kaydetti.

Fidan, barış ortamının sürdürülmesinin yalnızca askeri yollarla mümkün olamayacağına işaret ederek, kapsayıcı ve yapıcı diyaloğun önemine, Balkan Barış Platformu başta olmak üzere Türkiye'nin bölge ülkeleriyle kurduğu istişare mekanizmalarının yararına ve son uluslararası gelişmelerin bölgesel işbirliğinin önemini arttırdığına değineceğini söyledi.

TÜRKİYE'NİN AB ÜYELİK SÜRECİ

Avrupa Birliği (AB) üyeliğinin Türkiye için stratejik öncelik olmaya devam ettiğinin altını çizen Fidan, şunları sözlerine ekledi:

"Ülkemizin AB'ye katılım sürecini, konjonktürel ve kısa vadeli hesaplarla değerlendirmek hata olur. Neticede bugün AB üyesi olan ülkelerin neredeyse yarısı Avrupa ailesinin parçası olarak kabul görmezken biz vardık. AB ile tam üyelik hedefi içeren Ortak Anlaşmamızı 1963 yılında imzaladık. Tam üyeliğin merhalesi olan Gümrük Birliği'ni 1996'da yürürlüğe koyduk."

Fidan, AB ile ekonomik ve ticari ilişkilerin kapsamlı ortaklığın temel unsurlarından biri olduğunu vurgulayarak, AB'nin Türkiye'nin en büyük, Türkiye'nin ise AB'nin beşinci büyük ticaret ortağı olduğunu anımsattı.

Bakan Fidan, Türkiye-AB ikili ticaret hacminin güçlü ekonomik ilişkilerin bir göstergesi olarak 2025'te yaklaşık 233 milyar dolara ulaştığına dikkati çekti.

Türkiye-AB ilişkilerinin köklü kurumsal zemin ve uzun yıllara dayanan ticari, ekonomik ve toplumlar arası bütünleşme geçmişi üzerine inşa edildiğinin altını çizen Fidan, "Son dönemde giderek yoğunlaşan küresel kırılmalar, hızlı dönüşümler ve çok yönlü tehdit algılamaları, AB'yi köklü bir dönüşümün eşiğine getirmiştir. Güvenlikten, ekonomi ve ticarete her alanda, bildiğimiz dünyanın sonuna geldik ve tüm bu gelişmeler AB'yi derinden etkiliyor." dedi.

Fidan, bugün uluslararası sistemin büyük dönüşüm içindeyken AB'nin mevcut kurumsal yapısıyla devam etmesinin mümkün olmadığı değerlendirmesinde bulunarak, "AB'nin yaşayacağı değişime paralel olarak ülkemizle ilişkileri de yeniden ele alınacaktır. Ülkemizin üyelik sürecinin ileriye taşınması hem bizim hem AB'nin lehinedir ki bu zihinsel dönüşümün AB içinde yeniden filizlendiğini, Türkiye'nin öneminin her geçen gün daha yüksek sesle dile getirildiğini gözlemliyoruz." ifadelerini kullandı.

Türkiye'nin üyeliğine ilişkin siyasi iradenin yeniden ve açık bir şekilde ortaya konulması ve üyelik perspektifinin somut adımlarla desteklenerek teyit edilmesinin sürecin yeniden ivme kazanmasına katkı sağlayacağını söyleyen Fidan, Türkiye'nin üzerine düşen sorumlulukları yerine getirmeye hazır olduğunu ve AB ile ilişkilerin karşılıklı yarar, diyalog ve işbirliği temelinde her alanda geliştirilmesine önem verdiğini kaydetti.

"(DOĞALGAZ İLETİM KAPASİTESİNİN ARTIRILMASI) DOĞU AVRUPA'NIN ENERJİ GÜVENLİĞİ BAKIMINDAN STRATEJİK ÖNEM TAŞIMAKTA"

Fidan, son gelişmelerin ülkeler arasındaki bağlantısallığın ne denli önemli olduğunu bir kez daha ortaya koyduğunu belirterek, enerji, ulaştırma ve lojistik alanlarındaki bağlantıların güçlendirilmesinin yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda stratejik bir öncelik olarak gördüklerini ifade etti ve bu kapsamda Bulgaristan ile hayata geçirilmesi planlanan somut projelerin bulunduğunu dile getirdi.

Enerji alanında doğalgaz altyapılarının güçlendirilmesi, enterkonneksiyonların geliştirilmesi ve enerji arz güvenliğinin artırılmasının iki ülke arasındaki ortak gündemlerin önemli başlıkları olduğuna dikkati çeken Fidan, şöyle devam etti:

"Ulaştırma alanında ise sınır geçişlerinin hızlandırılması, demiryolu ve karayolu bağlantılarının geliştirilmesi ve lojistik altyapının güçlendirilmesi üzerinde çalışabiliriz. Türkiye'den Bulgaristan'a doğal gaz iletim kapasitesinin artırılması, yalnızca ikili ilişkilerimiz açısından değil, Doğu Avrupa'nın enerji güvenliği bakımından da stratejik önem taşımaktadır. Özellikle Ukrayna dahil bölgedeki ülkelerin artan enerji ihtiyaçları dikkate alındığında, mevcut kapasitenin geliştirilmesi gerekmektedir. Şu anda Türkiye'den Bulgaristan'a olan iletim kapasitesi, talep edilen ek hacimleri Bulgaristan üzerinden göndermemiz için yeterli değil. Bunun, Bulgaristan tarafında bazı ek yatırımlar gerektirdiğinin farkındayız ve doğalgaz şebekesinde bu yatırımları mümkün kılmak için birlikte çalışmaya hazırız."

Fidan, elektrik alanında da önemli bağlantısallık projelerinin olduğunu belirterek, Türkiye, Bulgaristan, Azerbaycan ve Gürcistan arasındaki "Yeşil Enerji İletimi ve Ticareti" projesine önem verdiklerini, bu projeye ilişkin fizibilite çalışmalarına çok yakında başlamayı umduklarını, stratejik öneme sahip bu projede ilerleme kaydedebilmek için bu çalışmaları mümkün olan en kısa sürede tamamlamak istediklerini kaydetti.

Elektrik alanında, iki ülke arasında planlanan yeni enterkonneksiyon hattı projelerini sonuçlandırmak istediklerini, bu sayede Türkiye ile Bulgaristan arasındaki transfer kapasitesini 700-1100 megavat artıracaklarını aktaran Fidan, ulaştırma alanında da Bulgaristan'la ikinci demiryolu geçişini açmak ve Karadeniz Otoyolu Projesini hayata geçirmek istediklerini, bölgesel bağlantısallığı güçlendirecek girişimlerde Bulgaristan ile birlikte çalışmaya hazır olduklarını dile getirdi.

Fidan, son yıllarda yaşanan gelişmelerin, enerji, ulaştırma ve iletişim alanlarında kesintisiz bağlantısallığın stratejik önemini açık biçimde ortaya koyduğunu, küresel tedarik zincirlerinin güvenliği ve dayanıklılığı açısından yeni ulaştırma koridorlarının geliştirilmesinin artık bir tercih değil, bir gereklilik haline geldiğini söyledi.

"Trans-Hazar Doğu-Batı Orta Koridoru giderek daha cazip ve güvenilir bir güzergah olarak öne çıkmaktadır. Türkiye bu koridora stratejik önem atfetmektedir. Kalkınma Yolu Projesi ve diğer bağlantısallık girişimleri de Avrupa ile Asya arasındaki ticaret akışlarını daha hızlı, güvenli ve verimli hale getirmeyi amaçlamaktadır." ifadelerini kullanan Fidan, bağlantısallık açısından kilit bir ülke olan Türkiye'nin, küresel lojistiğin kalbi konumunda olduğunu ve bu koridorların nihai hedefi olan Avrupa pazarına açılan kapının ise Bulgaristan olduğunu aktardı.

Fidan, gümrük işlemlerinin kolaylaştırılması, sınır kapılarındaki kapasitenin artırılması, süreçlerin dijitalleştirilmesi ve taşımacılık süreçlerinin hızlandırılması yönünde yakın işbirliğinin önemli olduğunu vurguladı.

Bulgaristan'ın Türkiye üzerinden gelen devasa lojistik akıştan sadece bir geçiş ülkesi olarak değil, aynı zamanda bu hatların lojistik üssü ve dağıtım merkezi olarak ekonomik anlamda en büyük faydayı sağlayacak ortakların başında geldiğini belirten Fidan, ziyaret vesilesiyle tüm bu projeleri taçlandıracak adımları atmayı hedeflediklerini belirtti.

Fidan, Bulgaristan tarafıyla bu konularda yakın işbirliği ve temasların sürdüğünü belirterek, şunları kaydetti:

"Aramızdaki Kapıkule Sınır Kapısı, Avrupa'nın birinci, dünyanın en işlek ikinci sınır kapısıdır. Yılda dört milyondan fazla aracın, on milyondan fazla yolcunun geçtiği bu kapımızın ve diğer mevcut sınır kapılarının genişletilmesi, ayrıca yeni kapılar açılması, ortak gündemimizde yer almaktadır. Amacımız, ticaretin önündeki engelleri azaltırken sınır güvenliğini en üst düzeyde muhafaza etmektir.

Türkiye'nin Avrupa, Orta Doğu, Kafkasya, Orta Asya ve Afrika'yı birbirine bağlayan stratejik konumu, Bulgaristan'ın Avrupa içindeki merkezi rolüyle birleştiğinde, bölgesel ve küresel ticaret için önemli fırsatlar ortaya çıkmaktadır. Önümüzdeki dönemde bağlantısallık alanındaki işbirliğimizi daha da ileri taşımayı hedefliyoruz."

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a yönelik mesnetsiz, provokatif ve gerçek dışı ithamların, Netanyahu ve suç ortaklarının uluslararası kamuoyunu yanıltma çabasından ibaret olduğu vurgulanan açıklamada şunlar kaydedildi:

"Soykırım uzmanı Netanyahu'nun, gerçeklerin üstünü örtmek için başvurduğu yalanlar işlediği ağır suçların sorumluluğunu gizleyemez. Türkiye olarak, Netanyahu ve işbirlikçileriyle ilgili doğruları en açık dille ifade etmeye devam edeceğiz. Hukuku ve insani değerleri hiçe sayan eylemlerin hesabını uluslararası yargı mercileri önünde vermeleri için kararlılıkla çalışmayı sürdüreceğiz."

ADALET BAKANI GÜRLEK: TAM ANLAMIYLA BİR AKIL TUTULMASI

Adalet Bakanı Akın Gürlek ise NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda şunları kaydetti:

"Gazze'de çocukların, kadınların, masum sivillerin üzerine bombalar yağdıran, insanlığın ortak vicdanında mahkum olmuş Binyamin Netanyahu'nun Sayın Cumhurbaşkanı'mız Recep Tayyip Erdoğan'ı hedef alan hadsiz sözleri yok hükmündedir. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığımız tarafından yürütülen bir soykırım soruşturmasında şüpheli, kabul edilen iddianamede ise sanık konumunda bulunan Netanyahu'nun, insanlık onurunu savunan Sayın Cumhurbaşkanı'mızı hedef almaya kalkışması tam anlamıyla bir akıl tutulmasıdır."

Erdoğan'ın, Filistin halkının haklı davasını, mazlumların hukukunu ve insanlığın vicdanını en güçlü şekilde savunduğunu vurgulayan Gürlek, buna karşılık Gazze'de yaşananlar karşısında susanların tarihin karanlık sayfalarına yazılacağını ifade etti.

Netanyahu ve beraberindeki cinayet şebekesinin işledikleri insanlık suçlarının hesabını er ya da geç bağımsız yargı önünde vereceğinin altını çizen Akın Gürlek, Türkiye'nin dün olduğu gibi bugün de hukuk, adalet ve insanlık adına en güçlü sesi yükseltmeye devam edeceğini belirtti.

Prof. Hayley Young: 'Bilişsel temeller çok erken atılıyor'

Swansea Üniversitesi'nden Prof. Hayley Young'ın liderlik ettiği ekip, 48 kontrollü deney ve 25 uzun vadeli gözlemsel çalışmayı detaylı biçimde inceledi. Araştırmanın temel amacı, erken çocukluk diyeti ile beynin gelişimi arasındaki ilişkiyi netleştirmekti. Elde edilen bulgular, hayatın ilk üç yılında yetersiz ve dengesiz beslenen çocukların, ergenlik çağında yapılan zekâ testlerinde daha düşük puanlar aldığını gösterdi. Bu sonuçlar, sadece ailelerin gelir düzeyi veya ebeveynlerin eğitim seviyesi gibi arka plan faktörleriyle açıklanamayacak kadar güçlü ve tutarlı biçimde ortaya çıktı. Prof. Young, "Bilişsel sağlığın temelleri, tahmin edilenden çok daha erken atılıyor. İlk yıllarda sağlıksız bir diyet, ileriki yaşlarda zekâ üzerinde kalıcı izler bırakabiliyor" sözleriyle bu dönemin önemini öne çıkardı. Araştırma, erken çocukluk diyeti kavramının, çocuk gelişimiyle ilgili toplumsal farkındalıkta daha fazla yer bulması gerektiğini gösteriyor.

Erken çocukluk diyeti: Zekâ gelişimi için kritik pencere

İncelemede, çocukların beyin gelişiminin en hızlı olduğu dönemin, anaokuluna başlamadan önceki ilk yıllar olduğu vurgulandı. Beyindeki sinir hücreleri arasındaki bağlantıların ve bu bağlantıların çevresinde oluşan yalıtım katmanlarının, gıdalardan alınan ham maddelerle inşa edildiği belirtildi. Özellikle demir, iyot, D vitamini, kolin, sağlıklı yağlar ve tam tahıllar gibi besin maddelerinin, bu süreçte özel roller üstlendiği saptandı. Araştırmacılar, demir eksikliğinin küçük çocuklarda düşünme ve davranış üzerinde kalıcı etkiler yarattığını, hatta demir düzeyleri normale dönse bile bu etkilerin yıllar boyunca devam edebildiğini ifade etti. Swansea ekibi, sağlıklı bir erken çocukluk diyeti için tek bir besin maddesinin yeterli olmadığını, beyin gelişimi için tüm besin zincirinin aynı anda ve dengeli şekilde çalışması gerektiğini belirtti. Bu bulgular, erken çocukluk diyetiyle ilgili toplumsal bilincin artırılması gerektiğini bir kez daha gündeme getirdi.

Beslenme eksikliği, yıllar sonra zekâ testlerine yansıyor

Analiz edilen veriler, erken çocukluk diyeti eksik olan bireylerde, eksikliklerin hemen fark edilmeyebileceğini; ancak bu boşlukların yıllar sonra yapılan bilişsel testlerde belirgin şekilde ortaya çıktığını gösterdi. Araştırmacılar, beslenmenin sadece kısa vadeli sağlık veya tokluk hissiyle sınırlı olmadığını, beynin inşa aşamasında gıdanın doğrudan ham madde olarak kullanıldığını vurguladı. Eksik veya dengesiz bir erken çocukluk diyeti, ilerleyen yıllarda çocukların öğrenme, problem çözme ve genel zekâ düzeylerinde gerilemeye yol açabiliyor. Uzmanlar, bu dönemdeki beslenme eksikliklerinin bazen görünür semptomlar üretmeden, ileriki yaşlarda ciddi bilişsel sorunlara neden olabileceğine dikkat çekiyor. Swansea Üniversitesi'nin araştırması, erken çocukluk diyetiyle zekâ arasındaki bağlantının, bilimsel açıdan sağlam temellere dayandığını ortaya koyuyor.

Ergenlikte diyet değişikliği: İkinci bir şans mı?

Çalışmada, ergenlik döneminin beyin gelişimi açısından ikinci bir fırsat penceresi sunup sunmadığı da ele alındı. Ergenlikte, beynin bağlantılarında hormonal değişimlere bağlı olarak yeniden yapılanma yaşanıyor. Bazı bilim insanları, bu dönemde sağlıklı beslenmenin zekâ üzerinde olumlu etkiler yaratabileceğini öne sürse de, araştırma sonuçları bu konuda kesin bir sonuca ulaşamadı. Ergenlikte diyet değişikliği yapılan deneyler, bazı olumlu bulgular sunsa da, genel olarak tutarsız ve güvenilir sonuçlar elde edilemedi. Swansea Üniversitesi ekibi, bu tutarsızlığın beslenmenin etkisizliğinden değil, araştırma yöntemlerindeki farklılıklardan kaynaklandığını belirtti. Doğru zamanda, doğru besin maddesinin verilmesinin etkisi büyük olabilirken, yanlış zamanda yapılan müdahaleler ölçülebilir bir değişim yaratmayabiliyor. Bu nedenle, ergenlikteki beslenme ve zekâ ilişkisini netleştirmek için daha kapsamlı ve uzun vadeli çalışmalara ihtiyaç duyuluyor.

Geleceğin araştırmaları için yol haritası: Erken çocukluk diyeti öne çıkıyor

Swansea Üniversitesi'nin önerileri, gelecekte yapılacak araştırmalar için de önemli bir rehber sunuyor. Ekip, insanları tüm yaşamları boyunca izleyen uzun soluklu çalışmaların gerekliliğine dikkat çekti. Ayrıca, sadece tek bir besin maddesinin değil, tüm diyetin bütünsel olarak değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı. Araştırmacılar, ergenlik dönemindeki hormonal farklılıkların, erkek ve kız çocuklarında beslenmenin etkisini değiştirebileceğine işaret etti. Bunun yanı sıra, besin durumunun güvenilir ölçümlerle takip edilmesi, bilişsel testlerin standartlaştırılması ve çocukların sosyal-ekonomik koşullarının dikkate alınması gerektiği belirtildi. Swansea Üniversitesi'nin yayınladığı bu yol haritası, erken çocukluk diyeti ile zekâ arasındaki ilişkinin daha net anlaşılması için bilim dünyasına önemli bir katkı sağladı. Aileler ve eğitimciler için ise, çocukların ilk yıllarındaki beslenmenin uzun vadeli sonuçlarını göz ardı etmemeleri konusunda uyarı niteliği taşıyor.

Ailelere uyarı: Erken çocukluk diyeti geleceği şekillendiriyor

Bu geniş kapsamlı inceleme, erken çocukluk diyeti ile zekâ gelişimi arasındaki ilişkinin bilimsel olarak güçlü bir temele sahip olduğunu bir kez daha gösterdi. Araştırma, hayatın ilk üç yılında sağlıksız veya yetersiz bir diyetin, ergenlikte daha düşük zekâ seviyeleriyle bağlantılı olduğunu ve bu ilişkinin ailelerin gelir düzeyi veya eğitimi gibi faktörlerden bağımsız olarak geçerli olduğunu ortaya koydu. Ergenlik döneminin ise, beyin gelişimi açısından olası bir ikinci şans olup olmadığı halen tartışmalı. Ancak, erken çocukluk diyeti kavramının, çocukların gelecekteki bilişsel sağlığı üzerinde belirleyici bir rol oynadığı artık bilimsel olarak netleşmiş durumda. Uzmanlar, ailelerin çocuklarının ilk yıllarındaki beslenmeye azami dikkat göstermeleri gerektiğini, bu dönemde yapılan hataların ileriki yaşlarda geri döndürülemez sonuçlar doğurabileceğini vurguluyor.

Sonuç olarak, Swansea Üniversitesi'nin liderliğinde yapılan bu kapsamlı analiz, erken çocukluk diyeti ile zekâ gelişimi arasındaki ilişkinin göz ardı edilemeyecek kadar güçlü olduğunu ortaya koydu. Araştırmacılar, ailelerin ve toplumun, çocukların ilk yıllarındaki beslenmenin uzun vadeli etkilerini dikkate alarak hareket etmesinin, gelecekte daha sağlıklı ve başarılı bireyler yetiştirilmesinin önünü açacağını belirtiyor. Bilim dünyası ise, erken çocukluk diyeti konusundaki araştırmaların daha da derinleştirilmesi gerektiği görüşünde birleşiyor.

Dr. Kate Hanneman: 'Hava kirliliği koroner arter hastalığında belirleyici rol oynuyor'

Çalışmanın başyazarı Dr. Kate Hanneman, elde ettikleri sonuçların, hava kirliliğinin kalp damarları üzerinde yalnızca yüzeysel bir etkiyle sınırlı kalmadığını, damar içi plak birikimi ve tıkanıklık gibi ciddi sorunlara yol açtığını vurguladı. Dr. Hanneman, "Bu, kalp BT'siyle hava kirliliğinin ileri düzey koroner arter hastalığıyla ilişkisini gösteren en büyük araştırmalardan biri" diyerek, özellikle yüksek gelirli ülkelerde bile orta düzeyde kirli havaya maruz kalan topluluklarda benzer risklerin bulunduğuna dikkat çekti. Araştırmada, PM2.5 seviyesindeki her 1 mikrogram/metreküp artışın, arterlerde kalsiyum birikimini yüzde 11, plak oluşumunu yüzde 13 ve tehlikeli damar daralmasını yüzde 23 oranında artırdığı tespit edildi. Nitrojendioksit de benzer bir eğilim gösterirken, etkiler PM2.5'e kıyasla daha düşük kaldı. Ekip, yaş, gelir düzeyi, sigara kullanımı ve diğer kalp risk faktörlerini de hesaba kattı ve buna rağmen hava kirliliğinin etkisinin güçlü biçimde devam ettiğini belirledi. Dr. Hanneman, "Tıbbi görüntüleme, çevresel sağlık araştırmalarında güçlü bir araç haline geliyor" diyerek, kalp BT'sinin uzun vadeli kirli hava maruziyetinin kardiyovasküler etkilerini doğrudan ve nicel olarak ortaya koyduğunu ifade etti.

Kadınlarda hava kirliliğine bağlı kalp riski daha yüksek

Araştırmanın en dikkat çekici bulgularından biri, hava kirliliğinin kadınlarda daha şiddetli damar tıkanıklığına yol açması oldu. Sonuçlar, kadınlarda yüksek kirlilik düzeylerinin obstrüktif (tıkanıklığa yol açan) kalp hastalığıyla doğrudan ilişkili olduğunu ortaya koydu. Erkeklerde ise bu bağlantı, diğer risk faktörleri hesaba katıldığında zayıfladı; fakat hem kadınlarda hem de erkeklerde plak ve kalsiyum birikimi ile hava kirliliği arasında net bir ilişki saptandı. Araştırmacılar, kadınların aynı kirlilik düzeyinde daha hızlı nefes almalarının, östrojenin iltihaplanma yanıtını artırmasının ve kadınlarda kalsifiye olmamış yumuşak plakların daha fazla görülmesinin bu farkı açıklayabileceğini belirtti. Ancak ekip, cinsiyetler arasındaki farklılığın kesin olarak kanıtlanmadığını, erkeklerde riskin sıfır olmadığına da dikkat çekti.

Hava kirliliği için güvenli bir eşik olmayabilir

Toronto'daki araştırmada ölçülen PM2.5 ve NO2 seviyeleri, Kanada'nın mevcut hava kalitesi standartlarının altında kaldı. Ancak, bu nispeten düşük seviyelerde bile koroner arter hastalığı riskinin anlamlı biçimde arttığı gözlendi. Dr. Hanneman, "Mevcut standartların altında kalan maruziyetlerde bile, hava kirliliğinin kalp damarlarında ölçülebilir bir etki yarattığını tespit ettik" diyerek, güvenli bir eşik olmadığını vurguladı. Araştırmacılar, hava kirliliğini değiştirilmesi mümkün bir kardiyovasküler risk faktörü olarak değerlendiriyor ve kan basıncı, kolesterol, sigara kullanımı gibi klasik risklerle aynı önemde ele alınması gerektiğini belirtiyor. Çalışma, hava kirliliğinin yalnızca gözle görülür etkilerle sınırlı kalmadığını, damar içinde sinsi şekilde ilerleyen plak birikimiyle kalp sağlığını tehdit ettiğini gösteriyor.

Daha temiz hava, kalp sağlığı ve iklim için çifte fayda sağlayabilir

Bu bulgular, klinik uygulamalarda yeni bir yaklaşımın kapısını aralıyor. Araştırmacılar, bir gün çevresel maruziyetlerin rutin kalp kontrollerinde aile öyküsü ve kolesterol düzeyiyle birlikte değerlendirilmesinin gündeme gelebileceğini düşünüyor. Hava kirliliğiyle mücadele, yalnızca bireysel sağlığı değil, toplumsal ve küresel ölçekte de fayda sağlayabilir. Dr. Hanneman, fosil yakıtların yanmasının hem hava kirliliğine hem de sera gazı salınımına yol açtığını, dolayısıyla hava kalitesini artıran politikaların hem kalp sağlığını hem de iklimi olumlu yönde etkileyebileceğini vurguladı. Araştırma, şehir planlaması, enerji politikaları ve bireysel tercihlerle hava kirliliğinin azaltılmasının mümkün olduğunu ve bu yolla toplum genelinde kalp hastalığına bağlı erken ölümlerin önlenebileceğini ortaya koyuyor.

Sonuç olarak, Toronto'da yapılan bu kapsamlı araştırma, hava kirliliğinin kalp damarlarında sinsi ve ciddi bir tehdit oluşturduğunu, özellikle kadınlarda riskin daha yüksek olduğunu ve mevcut hava kalitesi standartlarının tek başına yeterli koruma sağlamadığını gösteriyor. Uzmanlar, kalp sağlığını korumak ve toplumsal riskleri azaltmak için hava kirliliğiyle mücadelede daha kararlı adımlar atılması gerektiğini belirtiyor.

Uzmanlar migren prodromunda yorgunluk ve kas ağrılarına dikkat çekiyor

Migren atağı öncesinde en sık karşılaşılan prodrom semptomlarından biri yorgunluk. Kişiler, baş ağrısı başlamadan günler veya saatler önce yoğun bir yorgunluk, düşük enerji, uykululuk ve esneme isteği hissedebiliyor. Bu durum, çoğu zaman uyku eksikliğinden ya da fiziksel yorgunluktan ayırt edilemiyor ve kafa karışıklığına yol açabiliyor. Ancak, migren prodromunda görülen yorgunluk, çoğu zaman kişinin kendini aşırı zorlamasından veya uykusuz kalmasından bağımsız olarak gelişiyor. Bununla birlikte kas ağrıları da migrenin habercisi olabiliyor. Özellikle boyun, omuz ve üst sırt kaslarında meydana gelen ağrı, sertlik ve iltihaplanma hissi, baş ağrısı başlamadan önce veya atak sırasında kendini gösterebiliyor. Kas ağrıları, migren atağının etkisiyle birlikte zamanla hafifleyebiliyor.

Migren atağı öncesinde bulantı, baş dönmesi ve duyusal hassasiyet artıyor

Migren prodromunun bir diğer önemli belirtisi bulantı. Bazı hastalarda baş ağrısı başlamadan önce yiyeceklerden tiksinme, mide bulantısı, ağızda kötü tat ve zaman zaman kusma isteği ortaya çıkabiliyor. Bulantı, kimi zaman sürekli bir rahatsızlık hissi şeklinde, kimi zaman ise dalgalı olarak yaşanabiliyor. Baş dönmesi de migrenin prodrom evresinde görülebilen bir semptom. Hafif dengesizlik, odanın döndüğü hissi ve sersemlik, migren atağı öncesinde hastaların yaşadığı yaygın şikayetler arasında yer alıyor. Duyusal hassasiyet ise genellikle ışık, ses ve kokuya karşı artan bir rahatsızlık olarak kendini gösteriyor. Migreni yaklaşan kişiler, normalde rahatsızlık vermeyen sesleri, kokuları ya da parlak ışıkları daha yoğun hissedebiliyor ve bu durum günlük yaşam kalitesini olumsuz etkileyebiliyor.

Migren prodromunda ruh hali değişiklikleri ve beyin bulanıklığı öne çıkıyor

Migren atağı öncesinde ruh halinde belirgin değişiklikler meydana gelebiliyor. Hastalar, olağandışı sinirlilik, üzüntü, motivasyon kaybı ve olumsuz düşüncelerle karşılaşabiliyor. Stresin migreni tetikleyebildiği bilinse de, migrenin kendisi de başlamadan önce duygusal dalgalanmalara yol açabiliyor. Özellikle baş ağrısı evresine geçildiğinde, bazı hastalar ruh halinin düzeldiğini de ifade ediyor. Beyin bulanıklığı ise migren prodromunun dikkat çeken bir başka semptomu. Konsantrasyon güçlüğü, unutkanlık, yaratıcılıkta azalma ve detaylara dikkat edememe, baş ağrısı başlamadan önce birkaç saatten birkaç güne kadar sürebiliyor. Bu dönemde kişiler kendilerini bunalmış ve odaklanmakta zorlanan bir halde bulabiliyor. Ayrıca, migren atağı öncesinde yiyecek ihtiyacı da artabiliyor. Özellikle tuzlu veya şekerli gıdalara karşı istek duyan hastalar, abur cubur veya yüksek kalorili içecekleri daha fazla tüketme eğilimi gösterebiliyor. Bu yiyecekler, bazen bulantıyı hafifletmeye de yardımcı olabiliyor.

Migren prodromunda ortaya çıkan bu 9 belirtiyi tanımak, migren hastalarının yaşam kalitesini yükseltmek açısından önemli bir adım. Uzmanlar, prodrom evresindeki semptomların dikkate alınması ve bu dönemde uygun tedaviye başlanmasının, atakların şiddetini ve süresini azaltabileceğini vurguluyor. Migrenle mücadele eden kişilerin, vücutlarının verdiği erken uyarı işaretlerini göz ardı etmemesi, tedavi sürecinde önemli bir fark yaratabiliyor.

Cambridge ekibinden AI destekli DNA aşısı: Kapsamlı koruma hedefi

Cambridge Üniversitesi'nden bilim insanları, AI desteğiyle tasarlanan DNA aşısını geliştirirken, koronavirüslerin genetik verilerini derinlemesine analiz etti. Araştırmacılar, SARS ve COVID-19'a neden olan virüslerin yanı sıra, hayvanlarda bulunan ve insanlara sıçrayarak yeni salgınlara yol açabilecek sarbecovirus ailesini mercek altına aldı. AI algoritmaları, bu virüsler arasındaki ortak ve evrimsel olarak değişmeyen bölgeleri tespit etti. Geliştirilen aşının ana bileşeni, bu sabit protein bölgelerine odaklanarak, hem mevcut hem de gelecekte ortaya çıkabilecek varyantlara karşı bağışıklık oluşturmayı amaçlıyor. Uzmanlar, bu yöntemin klasik aşıların ötesinde bir koruma sağlayabileceğini vurguluyor.

DNA aşılarının avantajları: Depolama kolaylığı ve iğnesiz uygulama

Pandemi döneminde yaygın olarak kullanılan mRNA aşılarının aksine, Cambridge Üniversitesi'nin geliştirdiği DNA aşısı, depolama ve taşımada önemli avantajlar sunuyor. DNA aşıları, sıcaklık dalgalanmalarına karşı daha dayanıklı olduğu için, özellikle "soğuk zincir" altyapısının yetersiz olduğu düşük gelirli ülkelerde kritik bir çözüm olarak öne çıkıyor. Ayrıca, bu yeni aşı iğnesiz olarak uygulanabiliyor. Yüksek basınçlı sıvı akışıyla cilt üzerinden verilen aşı, hem acıyı azaltıyor hem de kitlesel aşılama süreçlerini hızlandırıyor. Bu özellikler, AI tabanlı DNA aşısının küresel ölçekte erişilebilirliğini ve etkisini artırma potansiyeline sahip.

AI ile geliştirilen aşılar pandemilere karşı umut olabilir mi?

AI tabanlı DNA aşısının en dikkat çekici özelliği, yalnızca bilinen virüslere karşı değil, aynı zamanda henüz insanlara bulaşmamış ve gelecekte pandemi riski taşıyan virüslere karşı da koruma sağlayabilmesi. Bilim insanları, bu geniş spektrumlu yaklaşımın, enfeksiyon hastalıklarına karşı verilen küresel mücadelede yeni bir dönemi başlatabileceğini düşünüyor. Geleneksel aşılar genellikle belirli bir virüs suşuna odaklanırken, AI destekli aşılar, virüs ailesinin tamamını hedefleyerek, yeni salgınların önünü kesebilir. Uzmanlar, grip gibi hızla evrimleşen virüslerde de benzer bir yöntemin uygulanabileceğine dikkat çekiyor. Evrensel aşı geliştirme hedefi, uzun vadede halk sağlığı için büyük bir avantaj sağlayabilir.

İlk insan denemelerinde elde edilen sonuçlar umut veriyor

Cambridge Üniversitesi'nin öncülüğünde yürütülen ilk insan denemeleri, AI tabanlı DNA aşısının güvenli ve iyi tolere edildiğini gösterdi. Katılımcıların bağışıklık sistemi, farklı sarbecovirüs türlerini tanıyabilen antikorlar üretmeye başladı. Bu bulgular, AI'nın gelecekte pandemilere karşı dirençli aşılar geliştirme potansiyelini gözler önüne seriyor. Ayrıca, iğnesiz uygulama sistemi sayesinde aşının dünya genelinde yaygın şekilde dağıtılmasının önündeki engeller azalıyor. Ancak uzmanlar, aşının gerçek dünyadaki etkisini ve koruma süresini belirlemek için daha geniş kapsamlı denemelere ihtiyaç olduğunu vurguluyor. Şu anki sonuçlar cesaret verici olsa da, bağışıklık yanıtının gücü ve ek doz gerekliliği gibi sorular henüz tam olarak yanıt bulmuş değil.

Gelecekte AI tabanlı DNA aşıları pandemileri önleyebilir

Bilim dünyasında büyük bir heyecan yaratan bu çalışma, AI tabanlı DNA aşılarının gelecekte küresel salgın riskine karşı etkili bir savunma aracı olabileceğini gösteriyor. Evrensel aşı vizyonu, yalnızca COVID-19 ve benzeri koronavirüs tehditlerine değil, aynı zamanda grip ve Ebola gibi farklı virüs ailelerine karşı da yeni koruma yolları açabilir. Cambridge Üniversitesi'nin başlattığı bu deneme, AI teknolojisinin sağlık alanında nasıl dönüştürücü bir güç olabileceğini kanıtlıyor. Araştırmacılar, önümüzdeki yıllarda daha büyük ölçekli klinik denemelerle, bu tür aşıların güvenliğini ve etkinliğini kesin olarak ortaya koymayı planlıyor. AI'nın sunduğu yenilikçi çözümler, insanlığın gelecekteki pandemi tehditlerine karşı daha hazırlıklı olmasını sağlayabilir.

Sonuç olarak, Cambridge Üniversitesi'nin AI destekli DNA aşısı üzerinde yürüttüğü bu öncü çalışma, sağlık teknolojilerinde yeni bir çağın kapılarını aralıyor. İlk insan denemelerinden elde edilen olumlu sonuçlar, AI'nın pandemiyle mücadelede ne kadar önemli bir rol üstlenebileceğini ortaya koydu. Geliştirilen bu geniş spektrumlu aşı, hem mevcut hem de gelecekteki viral tehditlere karşı umut vadediyor. Ancak bilim insanları, daha fazla araştırma ve kapsamlı denemelerin gerekliliğine dikkat çekiyor. AI tabanlı DNA aşılarının, küresel sağlık güvenliğinde devrim yaratma potansiyeli, önümüzdeki dönemde daha da netleşecek.

Kozmetolog Lyubina: 'Yoğurt enfeksiyon riskini artırıyor'

Lyubina, güneş yanığı sonrası yoğurt kullanımının sadece iyileşmeyi geciktirmekle kalmadığını, aynı zamanda bakteriler nedeniyle enfeksiyon tehlikesini de beraberinde getirdiğini vurguladı. Uzman, süt ürünlerinin ciltte beklenmedik reaksiyonlara yol açabileceğini ve bu nedenle bu tür ev çözümlerinden kaçınılması gerektiğini söyledi. Ayrıca, özellikle güneş yanığı sonrası oluşan kabarcıkların patlatılmaması gerektiğini, bu kabarcıkların cildi koruyan bir bariyer görevi gördüğünü ifade etti. Kabarcıkların zarar görmesi halinde enfeksiyon olasılığının daha da yükseldiğini belirtti.

Uzmandan doğru güneş yanığı tedavisi önerileri

Kozmetolog Lyubina, güneş yanığı sonrası cildin serin suyla yıkanmasını ve pantenol, aloe vera ya da hyaluronik asit içeren ürünlerin tercih edilmesini önerdi. Yanık bölgesine soğuk duş uygulamak, cildin doğal iyileşme sürecini destekliyor. Uzman, yanlış uygulamaların ciltte kalıcı hasara yol açabileceğini, bu nedenle güneş yanığı tedavisinde güvenilir ve bilimsel yöntemlerin tercih edilmesinin önemini vurguladı. Güneş yanığı ile karşılaşanların, cilt sağlığını korumak için mutlaka uzman tavsiyelerine kulak vermesi gerektiği hatırlatıldı.

Sonuç olarak, güneş yanığı sonrası yoğurt gibi geleneksel yöntemler yerine, bilimsel olarak kanıtlanmış ve cilt sağlığını tehdit etmeyen tedavi seçeneklerinin tercih edilmesi öneriliyor. Uzmanlar, enfeksiyon ve kalıcı cilt hasarı riskine karşı herkesin bilinçli hareket etmesi gerektiğini belirtiyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın TBMM Grup Toplantısı'ndaki hitabının ardından İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve kabine üyelerinden gelen açıklamalara tepki gösteren Çelik, İsrail yönetiminin Türkiye'yi anbean takip ettiğini belirtti.

Çelik, "Cumhurbaşkanımızın konuşmalarından birkaç dakika sonra hezeyan dolu açıklamalar yapıyorlar. Buradan anlıyoruz ki grup konuşmalarını anbean izliyorlar." ifadelerini kullandı.

"SOYKIRIM ŞEBEKESİNİN YALANLARINA KİMSE İNANMIYOR"

Netanyahu'nun katil İsrail ordusuna yönelik "ahlaklı ordu" nitelendirmesini eleştiren Çelik, şöyle devam etti;

Birincisi, Netanyahu'nun söylediğinde şöyle bir ifade var. Diyor ki; 'İsrail ordusu dünyanın en ahlaklı ordusudur' diyor. Yani bu dünyanın en büyük yalanıdır. Bu yaptığı açıklamada kullandığı ifade; yeryüzünde, Gazze'de soykırım gerçekleştiren o ordunun ahlaklı bir ordu olduğuna dair inanacak hiç kimse yoktur. Hatta eğer Siyonizm hastalığına kapılmamışsa, yeryüzünde o ordunun Gazze'de yaptığı soykırım karşısında o ordunun ahlaklı olduğuna inanacak bir tane Yahudi de yoktur. Bu gerçekleştirilen katliam; Gazze'de gerçekleştirilen soykırım, İran'a yapılan saldırı, Lübnan'da gerçekleştirilen katliamlar, dünyanın en ahlaksız, en vicdansız, en büyük suçunu teşkil eden eylemlerdir.

"KÜRT KARDEŞLERİMİZ BU KATLİAMCI ŞEBEKEYLE YAN YANA GELMEDİ"

Dolayısıyla zaten ilk cümlede dünyanın en ahlaklı ordusu diye İsrail ordusunu, bu katliamları ve soykırımı gerçekleştiren silahlı gücü bu şekilde nitelemesiyle zaten açıklamasının değersizliği, niteliksizliği, her türlü ahlaki değerden yoksun olduğu net bir şekilde görülüyor. İkincisi Türkiye'yi Kürtlere soykırım yapmakla suçluyor. Bu tabii onun sık sık kullandığı bir kara propaganda. Bunun tabii bir acısı var. O da şu; İran'a saldırdıklarında İran'daki ve Irak'taki Kürt kardeşlerimizi kendileri için bir lejyoner olarak kullanmaya çalıştılar. Irak'taki ve İran'daki Kürt kardeşlerimiz basiretli bir şekilde tarihin doğru tarafında durarak bu katliamcı şebekeyle yan yana gelmedi.

Onun için sürekli olarak Kürt kardeşlerimizle Türkiye'yi karşı karşıya getirme gibisinden bir politikayı gütmeye çalışıyor. Bunu tabii bazı Araplarla ilgili yapıyor, Dürzi kardeşlerimizle ilgili yapıyor, Nusayri kardeşlerimiz, Alevi kardeşlerimizle ilgili yapıyor, bazı Şii kardeşlerimizle ilgili olarak bunu gerçekleştirmeye çalışıyor. Artık bu katliamcı şebekenin yalanlarına hiç kimse inanmıyor. Soykırım deyince akla gelen şebeke Netanyahu şebekesidir.

"ASIL YAYILMACI 'ARZ-I MEVUD' HEZEYANIDIR"

Diğer bir konu, İçişleri Bakanımızın yaptığı açıklamayla ilgili olarak onların bazı bakanlarının söyledikleri. Şunu bir kere ifade etmek gerekir ki o açıklamayı, İçişleri Bakanımızın açıklamasını yayılmacılık, işgalcilik, fetihçilik gibi kodlamaya çalışıyorlar. Bununla hiçbir ilgisi yok. İçişleri Bakanımız her Müslümanın kalbindeki Kudüs sevgisini ifade etmiştir. Her Müslümanın kalbinde Kudüs sevgisi eşsiz ve biricik bir yer tutar ve burada İçişleri Bakanımız bunu sembolizm olarak ifade etmiş ve her Müslümanın kalbinde olan Kudüs sevgisinin kendi kalbindeki ifadesini de o sembolik ifadelerle ortaya koymuştur. Bunun ötesinde işgalcilikten, fetihçilikten ya da yayılmacılıktan bahsedeceksek, bu Netanyahu hükümetinin sürekli olarak 'Arz-ı Mevud' hezeyanlarıyla gündeme gelen bir konudur. Bakın daha bu işler ilk başladığında David Koridoru'nu kurmaktan bahsettiler, Arz-ı Mevud'dan bahsettiler. Tevrat'ın bütün değerlerini de kendi siyasi soykırımcılıkları için istismar ederek bir sürü dini kavramı bunun için kullanmaya çalıştılar.

Dolayısıyla işgalcilik, fetihçilik, başka ülkelerin toprağına göz dikme, Netanyahu hükümetiyle özdeştir. Şimdi Gazze'yi işgal ediyor, bir türlü ikinci aşamaya geçilemiyor. Batı Şeria'da aynısını yapmaya çalışıyor. Yeni 'siyasi hırsızlık' diyebileceğimiz yeni yerleşim yerleri ilan ederek Filistinlilerin topraklarını gasp ediyor. Litani Nehri'ne kadar Lübnan'ı işgal etti, oradaki Lübnan vatandaşlarını o bölgeden uzaklaştırdı. Sonra bize işgalcilik ve yayılmacılık suçlaması yapıyor. İşgalci ve yayılmacı olan Netanyahu hükümetidir.

İçişleri Bakanımızın o sözlerinden o anlamları çıkarmak son derece akıl dışıdır. İçişleri Bakanımız belli bir sembolizmle her Müslümanın kalbinde olan Kudüs sevgisini ifade etmiştir. Ki burada da görüşümüz açıktır, hükümetimizin görüşü açıktır. Biz 1967 Birleşmiş Milletler kararları çerçevesinde, 1967 sınırları esasında birleşik ve entegre, bağımsız, başkenti Doğu Kudüs olan bir Filistin devletini savunuyoruz ve bu görüşümüz Birleşmiş Milletler parametreleriyle uyumludur, uluslararası hukukla uyumludur.

"MUHALEFETİN İSRAİL İLE AYNI FREKANSTA OLMASI ÜZÜCÜDÜR"

Tabii burada acı olan, Netanyahu hükümetinin bu soykırımcı bakanlarının kullandığı dille içerideki bazı muhalefet odaklarının aynı frekanstan bu konuyu ele almasıdır. Bu son derece üzücü bir durumdur. Lütfen o muhalefet odakları İsrail'deki o soykırımcı bakanın açıklamalarına baksınlar ve ondan sonra kendi yaptıkları açıklamaları yan yana koysunlar ve bu paralellik nasıl ortaya çıkmıştır, bunun siyasi sonuçları nedir, bunun ahlaki sonuçları nedir, bununla yüzleşsinler.

Sanat hayatındaki önemli anları paylaşırken sözü günümüz dizi dünyasına getiren Tunç, sektörün dar bir kadro içine sıkışmış olmasını sert bir dille eleştirdi.

"OYUNCULAR KENDİNİ GELİŞTİREMİYOR"

Sürekli aynı isimlerin farklı projelerde yer almasının sanatsal bir durağanlığa yol açtığını belirten Tunç, "Aynı isimlerin sürekli projelerde yer alması, oyuncuların kendilerini yenilemesini de engelliyor. Bir telefonun şarja takılması gibi, oyuncunun da nefes almaya ve şarj olmaya ihtiyacı vardır," dedi.

Bir menajerle çalışmadığını, cast direktörleriyle iletişim kurmadığını ve sektörün popüler mekânlarına gitmediğini belirten sanatçı, "Bu sistemi beceremem. Ben işimi yapıyorum, evde şarj oluyorum," dedi.

"Öykü Cengiz ile O An'ın Öykü'sü" her Salı saat 23.00'de 360 ekranında.

Veterinerler: 'Zambak ve aloe kediler için ölümcül olabilir'

Kedi sahipleri için en büyük risklerden biri, evde veya bahçede bulunan bazı bitkilerin kedilerde zehirlenmelere yol açabilmesi. Yershova ve Frolenko, zambak, iris, lale, nergis ve hyacinth gibi bahçe çiçeklerinin yanı sıra, fikus, monstera, aloe, azalea ve difenbahya gibi ev bitkilerinin de kediler için toksik olduğunu vurguladı. Kedilerin bu bitkileri çiğnemesi veya yemesi halinde ciddi sağlık sorunları ortaya çıkabiliyor. Uzmanlar, zehirli bitkilerin kedilerin ulaşamayacağı alanlarda tutulmasını ve mümkünse asma saksıların tercih edilmesini önerdi. Ayrıca, bahçede kedilerin gözetimsiz bırakılmaması ve bitki yataklarının ağ ile korunması gerektiği belirtildi.

Uzmanlardan kedi sahiplerine beslenme ve aktivite önerisi

Veterinerler, kedilerin bitkilere olan ilgisini azaltmak için sahiplerinin bazı önlemler alabileceğini ifade etti. Kedilerin yeterli lif ve protein içeren dengeli bir diyetle beslenmesi, bol suya erişiminin sağlanması ve düzenli oyunlarla hareket imkanının artırılması tavsiye edildi. Uzmanlar, kedilerde stresin ve can sıkıntısının bitkilere olan ilgiyi artırabileceğine dikkat çekerek, hayvanların günlük aktivitelerinin çeşitlendirilmesinin önemine işaret etti. Ayrıca, kedilerin sindirim sistemi sorunları veya tüy yutma gibi problemlerle karşılaşmaması için düzenli veteriner kontrollerinin de ihmal edilmemesi gerektiği vurgulandı.

Kedi sahipleri, ev ve bahçede bulunan bitkilerin türünü dikkatle seçerek, evcil hayvanlarının sağlığını koruyabilir. Veterinerlerin önerilerine uyan hayvan sahipleri, hem kedilerinin güvenliğini sağlayabilir hem de ev ortamında olası zehirlenme risklerini en aza indirebilir.

Asensio: 'Yürüyüş, beyin sağlığında uykuyla yarışıyor'

Nörobiyolog Asensio, mutluluk hissinin çevreyle ilişkiler, duygusal yakınlık, yeterli uyku ve fiziksel aktivite gibi birçok faktöre bağlı olduğunu açıkladı. Asensio, özellikle yürüyüş sırasında beynin daha aktif çalıştığını, nöronlar arasındaki iletişimin arttığını ve kişinin gerginliğinin azaldığını belirtti. Ayrıca, yürüyüşün getirdiği huzur ve rahatlama duygusunun, sağlığa katkısı açısından uykudan geri kalmadığını vurguladı. Bu nedenle, hareketli bir yaşam tarzı sürdüren bireylerde stresin daha kolay yönetilebildiğine dikkat çekti.

Her gün 8.500 adım alışkanlığına uzmanlardan destek

Bilim insanları, her gün 8.500 adım atmanın kilo kaybı sonrası elde edilen sonuçların korunmasında etkili olduğunu açıkladı. Araştırmacılar, düzenli yürüyüş alışkanlığının sadece ruh halini değil, aynı zamanda vücut sağlığını da olumlu etkilediğini belirtti. Ayrıca, yavaş yürüyenlerde zayıf kas gücü ve inme riski arasında bağlantı bulunduğu ortaya çıktı. Uzmanlar, hareketli yaşam tarzının hem fiziksel hem de zihinsel sağlık açısından önemini vurguluyor. Sonuç olarak, düzenli yürüyüşün, sağlıklı ve huzurlu bir yaşam için temel unsurlardan biri olduğu bir kez daha kanıtlandı.

Bilim insanlarının yürüyüş ve hareketli yaşam üzerine yaptığı bu uyarılar, modern yaşamın getirdiği stresle başa çıkmak isteyenler için önemli bir yol haritası sunuyor. Uzmanlar, her yaştan bireyin günlük yürüyüş alışkanlığı edinmesini tavsiye ediyor.

S. Hall: 'Her lokmada bayılma korkusu yaşadım'

48 yaşından sonra nöbetleri sıklaşan S. Hall, yemek sırasında yanında eşinin bulunmasına rağmen her öğünde bayılma korkusuyla karşı karşıya kaldı. Çocukları, annelerinin yemeği tamamlayıp tamamlayamayacağını tedirginlikle izledi. Sık sık bilinç kaybı yaşayan Hall, bu süreçte yiyecek ve içeceklere karşı ciddi bir korku geliştirdi. Kardiyo-inhibitor yutma bayılması teşhisi konulana kadar, yaşadığı semptomları yorgunluğa, düşük kan şekerine veya menopoz belirtilerine bağladı. Ancak doktorlar, yutma sırasında vagus sinirinin aşırı tepki verdiğini ve bunun bayılmalara yol açtığını belirledi.

Kardiyo-inhibitor yutma bayılması tedavisi sonuç verdi

S. Hall, iki yıl önce aldığı tedavi sonrasında kardiyo-inhibitor yutma bayılması nedeniyle yaşadığı bayılmaların tekrar etmediğini ifade etti. Uzmanlar, bu nadir hastalığın dünya genelinde çok az kişide görüldüğünü ve tanı koymanın oldukça güç olduğunu vurguladı. Hall'un yaşadığı süreç, benzer semptomlar yaşayan kişiler için de önemli bir farkındalık oluşturdu. Kardiyo-inhibitor yutma bayılması, hastaların sosyal ve psikolojik yaşamını olumsuz etkileyebiliyor. S. Hall'un hikâyesi, doğru tanı ve tedavinin önemini bir kez daha gözler önüne serdi.

Yaşanan bu dikkat çekici vaka, nadir hastalıkların teşhis ve tedavisinde erken müdahalenin ne kadar kritik olduğunu ortaya koydu. Kardiyo-inhibitor yutma bayılması gibi sendromlarda, hastaların yaşadığı belirtilere karşı duyarlı olunması ve uzman desteği alınması büyük önem taşıyor.

Dr. Neha Vyas: 'Beyincik kendi gıdıklama hissini bastırıyor'

Cleveland Kliniği'nden Dr. Neha Vyas, gıdıklama sırasında beynin, kişinin kendi hareketlerinden doğan duyusal uyarıları önceden tahmin ettiğini açıklıyor. Beyincik, bu öngörü sayesinde kendi kendine yapılan gıdıklama girişimlerini engelliyor ve böylece kişi kendi hareketine karşı duyarsız kalıyor. Araştırmalarda, bir gıdıklama cihazıyla yapılan deneylerde, cihaz anında devreye girdiğinde his zayıf kalıyor; ancak 1-3 saniyelik bir gecikme olduğunda, gıdıklama hissinin belirgin şekilde arttığı ortaya çıktı. Bu bulgular, beyin ve beyincik arasındaki hassas iletişimin gıdıklama deneyimini şekillendirdiğini gösteriyor.

Charles Darwin'den günümüze gıdıklama tepkisi

Gıdıklama üzerine ilk bilimsel gözlemlerden biri, 1872 yılında Charles Darwin tarafından yapıldı. Darwin, yabancı bir kişinin bir çocuğu gıdıkladığında çocuğun çoğunlukla korkudan bağırdığını, tanıdık biriyle ise kahkaha attığını vurguladı. Bu durum, gıdıklamanın sosyal bir bağlamda farklı etkiler yarattığını ortaya koyuyor. Ayrıca, rahat bir ortamda hipotalamusun devreye girerek vücudu adrenalinle savunmaya hazırladığı biliniyor. Tüm bu süreçlerde, gıdıklama hissinin ortaya çıkmasında hem beyincik hem de sinir sistemi önemli rol oynuyor.

Sonuç olarak, gıdıklama deneyimi yalnızca fiziksel bir uyarıdan ibaret değil; beyin, beyincik ve sosyal çevre arasındaki karmaşık iletişim sayesinde şekilleniyor. Kendini gıdıklayamamanın ardındaki sır, beynin kendi hareketlerini anında öngörüp bu hisleri bastırmasında yatıyor. Bu nedenle, gıdıklama hem biyolojik hem psikolojik açıdan insan davranışları arasında özel bir yere sahip.

Uzmanlar: 'Şehir ısınması gece saatlerinde daha tehlikeli'

Şehir ısınması, özellikle gece saatlerinde sağlığı ciddi biçimde tehdit ediyor. Kurak şehirlerde sıcak gecelerin yüzde 47 oranında daha sık yaşandığı tespit edildi. Bu durum, insanların vücutlarının iyileşme sürecini olumsuz etkiliyor ve uzun vadede sağlık sorunlarına yol açabiliyor. Araştırmada, ısınma ve nüfus artışının birleşimiyle birlikte aşırı sıcakların etkisinin dünya genelinde yüzde 51 oranında arttığı vurgulandı. Şehir ısınması, sadece sıcak bölgeleri değil, artık soğuk iklimdeki şehirleri de doğrudan etkiliyor.

İklim değişikliği ve nüfus artışı şehir ısınmasını tetikliyor

Araştırma sonuçlarına göre, soğuk bölgelerde şehir ısınmasının ana nedeni yüzde 71 oranında iklim değişikliği olarak öne çıkıyor. Kurak bölgelerde ise şehir ısınmasına en büyük etkiyi yüzde 69 ile nüfus artışı yapıyor. Uzmanlar, soğuk şehirlerde serin çatılar gibi önlemlerin, hızla büyüyen çöl kentlerinde ise gölge ve suyun önemini vurguluyor. Şehir ısınması ile mücadele yeteneğinin azaldığına dikkat çeken bilim insanları, özellikle soğuk şehirlerin acil olarak önlem alması gerektiğini belirtiyor.

Şehir ısınmasının etkileri her geçen yıl artıyor. Bilim insanları, şehir yönetimlerinin hızla önlem almasının, hem halk sağlığı hem de gelecekteki yaşam koşulları açısından kritik olduğunu ifade ediyor.

Bilim insanları: Demir kirliliği besin zincirini bozuyor

Demir kirliliği, yalnızca suyun rengini değiştirmekle kalmıyor; aynı zamanda nehir tabanında birikerek somon gibi balıkların ve böceklerin yaşam alanlarını yok ediyor. Araştırmacılar, bu parçacıkların besin zincirinin tüm halkalarını etkilediğini ve Arktik ekosisteminin dengesini bozduğunu belirtiyor. Özellikle somon popülasyonlarında ciddi azalmalar yaşanıyor. Benzer sorunlar, Rusya, kuzey Kanada, And Dağları ve Alpler gibi farklı coğrafyalarda da gözlemleniyor. Demir kirliliği başladığında, sürecin geri döndürülmesi neredeyse imkânsız hale geliyor. Uzmanlar, nehirlerin aşağısında yaşayan toplulukların bu durumdan etkilenmemesi için erken uyarı sistemlerinin önemine dikkat çekiyor.

Arktik'te iklim değişikliği etkisi her geçen gün artıyor

İklim değişikliğinin Arktik üzerindeki etkileri artık en uzak köşelere kadar ulaşıyor. Bilim insanları, permafrostun erimesiyle birlikte demir kirliliğinin hızla yayıldığını ve ekosistemin geleceğinin ciddi risk altında olduğunu vurguluyor. Bu süreç, yalnızca bölgedeki canlıları değil, aynı zamanda insan topluluklarını da tehdit ediyor. Araştırmacılar, iklim değişikliğinin etkilerinin durdurulması için acil önlemlerin alınması gerektiğini belirtiyor. Arktik'in turuncu nehirleri, küresel ısınmanın ve permafrost erimesinin çevre üzerindeki yıkıcı etkilerini gözler önüne seriyor. Bilim dünyası, bu sorunun çözümü için uluslararası iş birliği ve kapsamlı önlemler alınması gerektiği konusunda hemfikir.

Hong Kong Politeknik Üniversitesi'nden dikkat çeken Fujiyama bulgusu

Araştırma ekibi, Fujiyama'nın volkanik yapısının benzersiz özelliklerine dikkat çekti. Volkanın lav katmanlarının, doğal bir su tabakası gibi davranan ve klinker tabakasıyla kaplı olduğu belirlendi. Şiddetli yağmurlar sırasında bu katmanlardaki gözenekler hızla suyla doluyor. Su sıkıştırılamadığı için, üzerindeki toprak geçici olarak yukarı itiliyor. Bilim insanları, bu yükselmenin magmatik hareketlerle ilgisi olmadığını, tamamen yağmur suyunun fiziksel etkisiyle gerçekleştiğini vurguladı. Ayrıca, bu hareketin haftalarca sürmediği ve yağmur durunca kısa sürede sona erdiği belirtildi.

Fujiyama'da gözlenen toprak yükselmesi volkanik alarm değil

Uzmanlar, kısa süreli toprak yükselmesinin, volkanın patlama riskiyle bağlantılı olmadığını açıkladı. Araştırmaya göre, bu tür deformasyonlar, fırtına sırasında ortaya çıkıyor ve hızlıca normale dönüyor. Volkanologlar, bu bulgunun diğer volkanlarda henüz rastlanmadığını, ancak Fujiyama'nın özel yapısı sayesinde ortaya çıktığını ifade etti. Sonuç olarak, Fujiyama'daki toprak yükselmesinin, her zaman bir tehlike işareti olmadığı ve halkın endişelenmemesi gerektiği bildirildi. Bu çalışma, volkanik bölgelerde gözlenen yüzey hareketlerinin nedenlerinin daha dikkatli değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koydu.

Fujiyama'da tespit edilen bu hidrolik kaynaklı toprak yükselmesi, volkan izleme yöntemlerinde yeni bir bakış açısı sunuyor. Bilim insanları, elde edilen verilerin, volkanik risk değerlendirmelerinde yanlış alarmı önleyebileceğini belirtiyor.

İletişim Başkanı Duran, şunları kaydetti:

"Gazze'de soykırım suçlamasıyla Uluslararası Adalet Divanı'nda yargılananların, insanlığın vicdanı olan Türkiye'ye çamur atmaya çalışması, mazlumların sesi olan Cumhurbaşkanı'mız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ı hadsizce hedef alması, tarihin en büyük tutarsızlıklarından biridir. İftira ve propaganda, gerçekleri değiştiremez. İnsanlık vicdanında mahkum olmuş bir zihniyetin iftiraları ne Türkiye'nin duruşunu ne de hakikati değiştirebilir. Sayın Cumhurbaşkanı'mızın liderliğinde Türkiye, mazlumların sesi olmaya, hakikati savunmaya, zalimin karşısında durmaya devam edecektir."

NATO müttefiki olan Türkiye ve Bulgaristan'ın yaşanan küresel çatışmalarda yürüttüğü koordinasyona ilişkin konuşan Fidan, "Orta Doğu'da ahiren yaşanan gelişmeler, güvenlik ortamının ne kadar hızlı değişebildiğini ve İttifakın güney kanadından neşet eden tehditlerin, bölgenin ötesindeki yansımalarının etkisini ortaya koymuştur. Ülkemize yönelik ateşlenen füzeler karşısında hızla harekete geçilmiş olması, NATO'nun etkinliği ve küresel ve bölgesel güvenliğin korunmasında üstlendiği caydırıcı rolün ehemmiyeti ile müttefikler arası birlik ve dayanışmanın önemini bir kez daha göstermiştir." dedi.

Fidan, Türkiye ve Bulgaristan'ın, İttifakın güneydoğu kanadını oluşturan iki stratejik ortak olarak gelişmeleri yakından takip ettiğini belirterek "Askeri makamlarımız ülkelerimizin hava ve füze savunma sisteminin güçlendirilmesi ve desteklenmesi konusunda atılabilecek ilave adımları değerlendirmeye hazırdır. NATO şemsiyesi altında sınır güvenliği, erken uyarı sistemleri ve istihbarat paylaşımı konularında Sofya yönetimiyle tam bir eş güdüm içerisindeyiz. Bölgesel bir tırmanmanın önlenmesi adına iki müttefik olarak ortak kararlılığımızı sürdürüyoruz." diye konuştu.

Türkiye, Bulgaristan ve Romanya'nın, 2024'te, Karadeniz'in güvenliğini tehdit eden deniz mayınları temizlemek için başlattığı uygulamaya değinen Fidan, şunları kaydetti:

"Bulgaristan'da kain İleri Kara Kuvvetlerine (FLF) personel katkımız ve İttifakın Doğu Kanadında belirli aralıklarla görev icra eden unsurlarımız aracılığıyla operasyonel işbirliğimizi geliştirmeye gayret ediyoruz. Karadeniz ve Doğu Akdeniz'de kilit bir müttefik ve net bir güvenlik sağlayıcısı olarak, NATO'nun caydırıcılık ve savunma konumlanmasının güçlendirilmesine yönelik çalışmalara İttifak bünyesinde aktif katkı sağlamaya devam ediyoruz. Türkiye 360 derece güvenlik anlayışı doğrultusunda NATO bünyesinde katkılarını artırırken müttefikleriyle de ikili ölçekte savunma işbirliğini geliştirmeyi arzu etmektedir. Karadeniz ve Balkanlar başta olmak üzere Bulgaristan'la güvenlik ve savunma alanında işbirliğimizi daha da ileriye taşımak istiyoruz."

Fidan, 2024'teki son Bulgaristan ziyaretinin ardından geçen iki yıllık süreçte, ilişkilerin komşuluk ve NATO müttefikliği temelinde olumlu seyrettiğini söyledi.

İkili ticaret hacminin istikrarlı bir şekilde artarak, 10 milyar dolar hedefine yaklaşması, sınır kapılarındaki modernizasyon çalışmaları, ulaştırma ve altyapı çalışmaları kapsamındaki bağlantısallık projelerinde ortaya koyulan ortak iradenin bu dönemin en büyük kazanımı olduğunu vurgulayan Fidan, "Türk şirketleri Bulgaristan'da yatırım yapmaya artan bir ilgi duymaktadır. Bizler de iki ülke arasında karşılıklı yatırımların artmasını teşvik ediyor, ikili temaslarımızda bu hususun da üzerinde duruyoruz. Ayrıca iki ülke arasındaki insan odaklı diplomasi köprüleri ve kültürel projeler halklarımızı daha da yakınlaştırmaktadır. 2025 yılında Türkiye'ye Bulgaristan'dan gelen turist sayısı 2 milyon 800 bini aşmıştır. Bu sayıyı önümüzdeki yıllarda daha da artırmak niyetindeyiz." ifadelerini kullandı.

- "SÜRDÜRÜLEBİLİR VE GÜÇLÜ HÜKÜMETİN VARLIĞI, BALKANLAR'IN İSTİKRARI AÇISINDAN HAYATİ ÖNEME SAHİP"

Bakan Fidan, Bulgaristan'da uzun süren koalisyon veya geçici hükümetler döneminin ardından, parlamentoda net bir çoğunluğa sahip istikrarlı bir siyasi iradenin tecelli etmiş olmasının Bulgaristan halkı ve Bulgaristan-Türkiye ikili ilişkileri için hayırlı olmasını diledi.

Sofya'da sürdürülebilir ve güçlü bir hükümetin varlığının sadece Bulgaristan'ın refahı için değil, Balkanlar'ın istikrarı ve ortak projelerin geleceği açısından da hayati öneme sahip olduğunun altını çizen Fidan, "Bu durum, enerji, lojistik ve güvenlik alanlarında askıda bekleyen ya da uzun vadeli planlama gerektiren stratejik dosyaları çok daha hızlı ve kararlı bir şekilde neticelendirmemize imkan tanıyacaktır. Ayrıca, istikrarlı bir hükümetin getirdiği işlerlik, Bulgaristan halkının soydaşlarımız dahil tüm kesimlerinin refahını ve yaşam kalitesini artıracak hizmetlerin uygulamaya konmasında son derece önemlidir." dedi.

- BULGARİSTAN'DAKİ TÜRK TOPLUMU

"Balkanlar'da en fazla soydaşımızın bulunduğu ülkelerin başında gelen Bulgaristan'daki soydaşlarımız, Türkiye-Bulgaristan ilişkilerinin en önemli veçhelerinden birisini oluşturmakta olup, ülkelerimiz arasında sadece sarsılmaz bir gönül köprüsü değil, aynı zamanda Bulgaristan demokrasisinin ve toplumsal barışının en önemli güvencelerinden birini teşkil etmektedir." ifadesini kullanan Fidan, soydaşların demokratik haklarını kullanarak parlamentoda güçlü şekilde temsil edilmelerinden memnuniyet duyduklarını belirtti.

Fidan, soydaşların huzur ve beraberlik içinde Bulgaristan'ın siyasi, toplumsal, iktisadi ve kültürel hayatına katkıda bulunmaya devam etmelerini istediklerini vurguladı.

- ENERJİ İŞBİRLİĞİ

Bakan Fidan, Boru Hatları İle Petrol Taşıma Anonim Şirketi (BOTAŞ)-Bulgargaz arasındaki anlaşmaya ilişkin soruyu cevaplayarak "2023 başında imzalanan BOTAŞ-Bulgargaz anlaşması esasen Rusya'dan doğal gaz alımının kesildiği, Bulgaristan'ın enerji tedarikinde arz kesintileriyle karşı karşıya kaldığı ve alternatif kaynak arayışında olduğu bir dönemde Bulgaristan'ın arz güvenliğini tahkim eden stratejik bir hamleydi." diye konuştu.

Türkiye'nin, bu süreçte komşusu ve müttefiki Bulgaristan'ın enerji arz güvenliğine katkı sağlamayı bir sorumluluk olarak görerek gerekli desteği sunduğuna değinen Fidan, anlaşmanın temel amacının Bulgaristan'ın farklı kaynaklara erişimini kolaylaştırmak ve bölgesel enerji güvenliğine katkıda bulunmak olduğunu belirtti.

Fidan, "Türkiye ve Bulgaristan, bölgemizde enerji alanında her zaman güvenilir birer ortak olmuştur. BOTAŞ-Bulgargaz anlaşması, iki ülkenin işbirliğinin ötesinde, Avrupa'nın enerji güvenliğinin sağlanmasına da katkı yapabilecek altyapıyı sunmaktadır." diyerek, bu konunun, ilgili kurumlar arasında uzun süredir yapıcı diyalog çerçevesinde ele alındığını söyledi.

"Kazan-kazan" ilkesi çerçevesinde, iki ülkenin de ticari ve hukuki çıkarlarını gözeten, günün değişen koşullarına uyumlu bir güncelleme için makamların temas halinde olduğu bilgisini paylaşan Fidan, Bulgaristan'la enerji alanındaki önemli ilişkileri geliştirmeyi istediklerini dile getirdi.

Fidan, "Amacımız Türkiye-Bulgaristan doğal gaz iletim kapasitesinin artırılmasını da içerecek kapsamlı bir enerji işbirliği anlaşması imzalayarak ilişkilerimizi daha da ileriye taşımaktır." diye konuştu.

- BALKANLARDA BÖLGESEL SAHİPLENME VURGUSU

Türkiye'nin "bölgesel sahiplenme" ve "kapsayıcılık" ilkelerini gözeterek, bölgede işbirliği mekanizmalarının geliştirilmesi üzerinde hassasiyetle durduğunun altını çizen Fidan, 13 Balkan ülkesini bir araya getiren ve kurucu üyesi olduğu Güneydoğu Avrupa İşbirliği Süreci'ne (GDAÜ) özel önem verdiklerini dile getirdi.

Fidan, GDAÜ Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nde Türkiye'nin Balkanların ayrılmaz bir parçası olduğunu ifade ederek, bölgede barış ve istikrar ortamının korunmasının Türkiye'nin dış politikasının öncelikleri arasında yer aldığını vurgulayacakları bilgisini paylaştı.

Bölgesel sorunlara bölgesel çözümler bulunması anlayışı temelinde "bölgesel sahiplenme ilkesinin" önem taşıdığına da değineceklerini aktaran Fidan, bölge ülkelerinin geleceğinin birbirine bağlı olduğu ve GDAÜ çatısı altında bölgesel işbirliğinin sürdürülmesinin öneminden bahsedeceklerini kaydetti.

Fidan, barış ortamının sürdürülmesinin yalnızca askeri yollarla mümkün olamayacağına işaret ederek, kapsayıcı ve yapıcı diyaloğun önemine, Balkan Barış Platformu başta olmak üzere Türkiye'nin bölge ülkeleriyle kurduğu istişare mekanizmalarının yararına ve son uluslararası gelişmelerin bölgesel işbirliğinin önemini arttırdığına değineceğini söyledi.

- TÜRKİYE'NİN AB ÜYELİK SÜRECİ

Avrupa Birliği (AB) üyeliğinin Türkiye için stratejik öncelik olmaya devam ettiğinin altını çizen Fidan, şunları sözlerine ekledi:

"Ülkemizin AB'ye katılım sürecini, konjonktürel ve kısa vadeli hesaplarla değerlendirmek hata olur. Neticede bugün AB üyesi olan ülkelerin neredeyse yarısı Avrupa ailesinin parçası olarak kabul görmezken biz vardık. AB ile tam üyelik hedefi içeren Ortak Anlaşmamızı 1963 yılında imzaladık. Tam üyeliğin merhalesi olan Gümrük Birliği'ni 1996'da yürürlüğe koyduk."

Fidan, AB ile ekonomik ve ticari ilişkilerin kapsamlı ortaklığın temel unsurlarından biri olduğunu vurgulayarak, AB'nin Türkiye'nin en büyük, Türkiye'nin ise AB'nin beşinci büyük ticaret ortağı olduğunu anımsattı.

Bakan Fidan, Türkiye-AB ikili ticaret hacminin güçlü ekonomik ilişkilerin bir göstergesi olarak 2025'te yaklaşık 233 milyar dolara ulaştığına dikkati çekti.

Türkiye-AB ilişkilerinin köklü kurumsal zemin ve uzun yıllara dayanan ticari, ekonomik ve toplumlar arası bütünleşme geçmişi üzerine inşa edildiğinin altını çizen Fidan, "Son dönemde giderek yoğunlaşan küresel kırılmalar, hızlı dönüşümler ve çok yönlü tehdit algılamaları, AB'yi köklü bir dönüşümün eşiğine getirmiştir. Güvenlikten, ekonomi ve ticarete her alanda, bildiğimiz dünyanın sonuna geldik ve tüm bu gelişmeler AB'yi derinden etkiliyor." dedi.

Fidan, bugün uluslararası sistemin büyük dönüşüm içindeyken AB'nin mevcut kurumsal yapısıyla devam etmesinin mümkün olmadığı değerlendirmesinde bulunarak, "AB'nin yaşayacağı değişime paralel olarak ülkemizle ilişkileri de yeniden ele alınacaktır. Ülkemizin üyelik sürecinin ileriye taşınması hem bizim hem AB'nin lehinedir ki bu zihinsel dönüşümün AB içinde yeniden filizlendiğini, Türkiye'nin öneminin her geçen gün daha yüksek sesle dile getirildiğini gözlemliyoruz." ifadelerini kullandı.

Türkiye'nin üyeliğine ilişkin siyasi iradenin yeniden ve açık bir şekilde ortaya konulması ve üyelik perspektifinin somut adımlarla desteklenerek teyit edilmesinin sürecin yeniden ivme kazanmasına katkı sağlayacağını söyleyen Fidan, Türkiye'nin üzerine düşen sorumlulukları yerine getirmeye hazır olduğunu ve AB ile ilişkilerin karşılıklı yarar, diyalog ve işbirliği temelinde her alanda geliştirilmesine önem verdiğini kaydetti.

- "(DOĞALGAZ İLETİM KAPASİTESİNİN ARTIRILMASI) DOĞU AVRUPA'NIN ENERJİ GÜVENLİĞİ BAKIMINDAN STRATEJİK ÖNEM TAŞIMAKTA"

Fidan, son gelişmelerin ülkeler arasındaki bağlantısallığın ne denli önemli olduğunu bir kez daha ortaya koyduğunu belirterek, enerji, ulaştırma ve lojistik alanlarındaki bağlantıların güçlendirilmesinin yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda stratejik bir öncelik olarak gördüklerini ifade etti ve bu kapsamda Bulgaristan ile hayata geçirilmesi planlanan somut projelerin bulunduğunu dile getirdi.

Enerji alanında doğalgaz altyapılarının güçlendirilmesi, enterkonneksiyonların geliştirilmesi ve enerji arz güvenliğinin artırılmasının iki ülke arasındaki ortak gündemlerin önemli başlıkları olduğuna dikkati çeken Fidan, şöyle devam etti:

"Ulaştırma alanında ise sınır geçişlerinin hızlandırılması, demiryolu ve karayolu bağlantılarının
geliştirilmesi ve lojistik altyapının güçlendirilmesi üzerinde çalışabiliriz. Türkiye'den Bulgaristan'a doğal gaz iletim kapasitesinin artırılması, yalnızca ikili ilişkilerimiz açısından değil, Doğu Avrupa'nın enerji güvenliği bakımından da stratejik önem taşımaktadır. Özellikle Ukrayna dahil bölgedeki ülkelerin artan enerji ihtiyaçları dikkate alındığında, mevcut kapasitenin geliştirilmesi gerekmektedir. Şu anda Türkiye'den Bulgaristan'a olan iletim kapasitesi, talep edilen ek hacimleri Bulgaristan üzerinden göndermemiz için yeterli değil. Bunun, Bulgaristan tarafında bazı ek yatırımlar gerektirdiğinin farkındayız ve doğalgaz şebekesinde bu yatırımları mümkün kılmak için birlikte çalışmaya hazırız."

Fidan, elektrik alanında da önemli bağlantısallık projelerinin olduğunu belirterek, Türkiye,
Bulgaristan, Azerbaycan ve Gürcistan arasındaki "Yeşil Enerji İletimi ve Ticareti" projesine önem verdiklerini, bu projeye ilişkin fizibilite çalışmalarına çok yakında başlamayı umduklarını, stratejik öneme sahip bu projede ilerleme kaydedebilmek için bu çalışmaları mümkün olan en kısa sürede tamamlamak istediklerini kaydetti.

Elektrik alanında, iki ülke arasında planlanan yeni enterkonneksiyon hattı projelerini sonuçlandırmak istediklerini, bu sayede Türkiye ile Bulgaristan arasındaki transfer kapasitesini 700-1100 megavat artıracaklarını aktaran Fidan, ulaştırma alanında da Bulgaristan'la ikinci demiryolu geçişini açmak ve Karadeniz Otoyolu Projesini hayata geçirmek istediklerini, bölgesel bağlantısallığı güçlendirecek girişimlerde Bulgaristan ile birlikte çalışmaya hazır olduklarını dile getirdi.

Fidan, son yıllarda yaşanan gelişmelerin, enerji, ulaştırma ve iletişim alanlarında kesintisiz bağlantısallığın stratejik önemini açık biçimde ortaya koyduğunu, küresel tedarik zincirlerinin güvenliği ve dayanıklılığı açısından yeni ulaştırma koridorlarının geliştirilmesinin artık bir tercih değil, bir gereklilik haline geldiğini söyledi.

"Trans-Hazar Doğu-Batı Orta Koridoru giderek daha cazip ve güvenilir bir güzergah olarak öne çıkmaktadır. Türkiye bu koridora stratejik önem atfetmektedir. Kalkınma Yolu Projesi ve diğer bağlantısallık girişimleri de Avrupa ile Asya arasındaki ticaret akışlarını daha hızlı, güvenli ve verimli hale getirmeyi amaçlamaktadır." ifadelerini kullanan Fidan, bağlantısallık açısından kilit bir ülke olan Türkiye'nin, küresel lojistiğin kalbi konumunda olduğunu ve bu koridorların nihai hedefi olan Avrupa pazarına açılan kapının ise Bulgaristan olduğunu aktardı.

Fidan, gümrük işlemlerinin kolaylaştırılması, sınır kapılarındaki kapasitenin artırılması, süreçlerin dijitalleştirilmesi ve taşımacılık süreçlerinin hızlandırılması yönünde
yakın işbirliğinin önemli olduğunu vurguladı.

Bulgaristan'ın Türkiye üzerinden gelen devasa lojistik akıştan sadece bir geçiş ülkesi olarak değil, aynı zamanda bu hatların lojistik üssü ve dağıtım merkezi olarak ekonomik anlamda en büyük faydayı sağlayacak ortakların başında geldiğini belirten Fidan, ziyaret vesilesiyle tüm bu projeleri taçlandıracak adımları atmayı hedeflediklerini belirtti.

Fidan, Bulgaristan tarafıyla bu konularda yakın işbirliği ve temasların sürdüğünü belirterek, şunları kaydetti:

"Aramızdaki Kapıkule Sınır Kapısı, Avrupa'nın birinci, dünyanın en işlek ikinci sınır kapısıdır. Yılda dört milyondan fazla aracın, on milyondan fazla yolcunun geçtiği bu kapımızın ve diğer mevcut sınır kapılarının genişletilmesi, ayrıca yeni kapılar açılması, ortak gündemimizde yer almaktadır. Amacımız, ticaretin önündeki engelleri azaltırken sınır güvenliğini en üst düzeyde muhafaza etmektir. Türkiye'nin Avrupa, Orta Doğu, Kafkasya, Orta Asya ve Afrika'yı birbirine bağlayan stratejik konumu, Bulgaristan'ın Avrupa içindeki merkezi rolüyle birleştiğinde, bölgesel ve küresel ticaret için önemli fırsatlar ortaya çıkmaktadır. Önümüzdeki dönemde bağlantısallık alanındaki işbirliğimizi daha da ileri taşımayı hedefliyoruz."

AK Parti Genel Merkezi'ndeki toplantı, saat 15.10'da başladı.

Peki, gündemde hangi sıcak başlıklar var? İşte yanıtı...

Peter K. Kang: 'Çatlak kesişimleri beklenenden farklı davranıyor'

Araştırma ekibi, 3D yazıcıyla ürettikleri çatlaklı reçine bloklarını çeşitli basınçlara maruz bırakarak gözlem yaptı. Artı şeklindeki çatlak kesişimlerinde, yatay çatlağın tamamen kapandığı, dikey çatlağın ise açık kaldığı kaydedildi. Eğik kesişimlerde ise çatlaklardan biri sıkışırken, diğeri şaşırtıcı biçimde genişledi. Artan baskı ile bağlantı noktalarının dar bir V şekline dönüştüğü ve bu bölgede sıvı karışımının neredeyse durma noktasına geldiği anlaşıldı. Bu sonuç, standart modellerin öngördüğünden çok daha farklı bir tablo ortaya koydu.

Yer altı çatlaklarında yeni modelleme önerisi

Mevcut matematiksel modeller, çatlakların her zaman açık ve bağlantılı olduğunu varsayıyor. Ancak Minnesota Üniversitesi'nden araştırmacılar, yük altında çatlak boğazlarının daralmasını hesaba katan yeni bir düzeltme önerdi. Bu sayede, kirleticilerin hareketi ve jeotermal sistemlerdeki sıvı akışı daha doğru tahmin edilebilecek. Ayrıca, yer altı çatlaklarında meydana gelen tıkanmaların, sıvıların karıştığı alanlarda kimyasal reaksiyonları etkilediği ve bu durumun mühendisler için yeni kontrol imkanları sunduğu vurgulandı. Sonuç olarak, yer altı çatlaklarının davranışını anlamak, çevre mühendisliği ve enerji sektöründe kritik bir öneme sahip olmaya devam ediyor.

Bu çalışma, yer altı çatlaklarının su ve kirletici yayılımındaki etkisinin yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini gösteriyor. Araştırmanın bulguları, hem çevresel risklerin yönetimi hem de enerji projeleri için daha hassas tahminler yapılabilmesinin önünü açıyor.

Osaka Üniversitesi ekibi: 'Siber böcekler labirentte başarıya ulaştı'

Testler sırasında, geleneksel yöntemlerle yönlendirilen hamamböcekleri labirentte ilerleyemezken, yapay zeka destekli siber böcekler dört odalı bir ortamda hedefe ulaşmayı başardı. Sistem, böcek stres altında olduğunda tüm uyarıcıları kapatıyor ve canlıya kendi yolunu bulma şansı tanıyor. Sakin veya yiyecek bulunan ortamlarda ise cihaz, titreşim ve ışık sinyalleriyle böceği yönlendiriyor. Bu sayede, siber böcekler karmaşık ortamlarda daha etkin ve hızlı hareket edebiliyor. Araştırma ekibi, bu teknolojinin özellikle arama kurtarma operasyonlarında ve tehlikeli bölgelerde örnek toplama görevlerinde büyük avantaj sağlayacağını vurguluyor.

Yapay zeka tabanlı sistemin gerçek ortamda sınavı

Laboratuvar ortamında yüksek başarı gösteren sistem, gerçek dünya koşullarında ise yüzde 33 oranında hata payına sahip. Araştırmacılar, bu durumu böceğin hareketlerinin sensörlere çarpmasına bağlıyor. Ancak ekip, teknolojinin geliştirilmesiyle birlikte bu oranın daha da düşeceğine inanıyor. Gelecekte, yapay zeka ile yönetilen siber böceklerin, enkaz altında kalan insanları bulmak veya riskli bölgelerden hava örnekleri toplamak gibi görevlerde kullanılması planlanıyor. Osaka Üniversitesi'nin bu çalışması, hem yapay zeka hem de biyoteknoloji alanında önemli bir adım olarak gösteriliyor.

Sonuç olarak, yapay zeka destekli siber böcekler, geleneksel yöntemlerin ötesine geçerek, canlıların doğal tepkilerini dikkate alan bir kontrol sistemi sunuyor. Bu yaklaşım, arama kurtarma ve çevre güvenliği gibi alanlarda yeni fırsatlar yaratabilir.

Wei Qi: 'Sel zamanı her 0,5 derece ısınmada yarım gün kayıyor'

Wei Qi'nin analizine göre, küresel ortalamada sel zamanı her 0,5 derece sıcaklık artışında yarım gün daha erken ya da geç yaşanıyor. Erken sel olaylarının görüldüğü bölgelerde, kar erimesinin hızlanması bu süreci daha da öne çekiyor. Yağmura bağlı sel zirvelerinde ise, sel zamanı daha ileri tarihlere sarkıyor. 1,5 derece ısınma senaryosunda ise, dünyanın yarısında sel zamanı bir haftadan fazla kayıyor. Bu değişim, özellikle Çin, Hindistan ve ABD gibi ülkelerde ciddi sonuçlar doğuruyor. Baraj operatörleri ve çiftçiler, sel zamanı değişikliğine karşı hazırlıksız yakalanma riskiyle karşı karşıya kalıyor.

Baraj yönetimi ve sigorta sektörü için yeni riskler

Mühendisler, barajları maksimum su seviyesine göre planlarken; sigorta şirketleri ise yıllık olasılıklara dayanarak risk hesaplamaları yapıyor. Ancak sel zamanı değişikliği, bu hesaplamaların geçerliliğini sorgulatıyor. Araştırma, ısınmanın sadece sel sıklığını ve şiddetini değil, aynı zamanda zamanlamasını da kökten etkilediğini gösteriyor. Bu da erken veya geç yapılan baraj boşaltmalarının felaketlere yol açabileceği anlamına geliyor. Uzmanlar, sel zamanı değişikliğinin artık afet yönetimi, tarım ve sigorta stratejilerinde en az sıklık ve şiddet kadar dikkate alınması gerektiğini vurguluyor. Sonuç olarak, iklim değişikliğinin sel zamanı üzerindeki etkisi, küresel risk yönetimi anlayışını yeniden şekillendiriyor.

İklim değişikliğine bağlı sel zamanı kaymaları, önümüzdeki yıllarda baraj yönetimi, tarım ve sigorta sektörlerinde daha esnek ve güncel stratejiler geliştirilmesini zorunlu kılıyor. Uzmanlar, sel zamanı değişikliğinin her düzeyde dikkate alınması gerektiğini belirtiyor.

Uzmanlar: 'Vantilatör ve sineklik en etkili savunma'

Sivrisineklerle mücadelede en etkili yöntemlerden biri vantilatör kullanmak. Uzmanlara göre, sivrisineklerin kanatları zayıf olduğundan vantilatörün yarattığı rüzgar, bu böceklerin odada rahatça dolaşmasını engelliyor. Ayrıca, pencere ve kapılara takılan sineklikler, hem evde hem de doğada sivrisineklerin içeri girmesini önlüyor. Bu önlemler, özellikle yaz akşamlarında evde geçirilen zamanı daha konforlu hale getiriyor. Sivrisineklerin yaygın olduğu bölgelerde, sineklik ve vantilatör kullanımı ciddi bir fark yaratıyor.

Durgun su ve bahçe eşyaları sivrisineklerin üreme alanı

Sivrisinekler yumurtalarını genellikle durgun suya bırakıyor. Saksı altlıklarında, evcil hayvanların su kaplarında veya bahçede biriken sularda sivrisinek larvaları hızla çoğalabiliyor. Uzmanlar, bu nedenle özellikle bahar ve yaz aylarında saksı altlıklarındaki suyun sık sık dökülmesini ve kapların iyice temizlenmesini öneriyor. Ayrıca, bahçede su tutabilen eski lastik gibi gereksiz eşyaların ortadan kaldırılması, sivrisineklerin üreme alanını azaltıyor. Bu basit adımlar sayesinde hem ev hem de bahçe sivrisineklerden daha güvenli hale geliyor.

Yaz aylarında sivrisinek tehdidini en aza indirmek için, uzmanların önerdiği bu yöntemleri düzenli olarak uygulamak büyük önem taşıyor. Sivrisineklerin yayılmasını önlemek ve sağlıklı bir yaz geçirmek için, evde ve çevrede alınacak küçük önlemler büyük fark yaratıyor.

Roma Kulübü: 'Radikal değişim şart'

Raporda, küresel çöküşün önüne geçebilmek için yalnızca köklü bir öncelik değişikliği ve sosyal değerlerin yeniden şekillenmesi gerektiği vurgulandı. Ancak, aradan geçen yarım asırda bu yönde anlamlı bir adım atılmadı. Uzmanlar, mevcut gidişatın yaşam standartlarını tehdit ettiğini, önlem alınmazsa insanlığın refah seviyesinin düşeceğini ifade ediyor. Roma Kulübü'nün öngörülerinin, günümüz koşullarında daha da büyük bir önem taşıdığına dikkat çekiliyor.

KPMG'den Herrington: 'Küresel çöküş hızlanıyor'

KPMG'de görev yapan Gaya Herrington tarafından gerçekleştirilen son araştırmalar, 1970'lerde yapılan karamsar tahminlerin doğruluğunu bir kez daha ortaya koydu. Herrington, doğal kaynakların hızla tükenmesi, çevre kirliliği ve iklim değişikliğinin insanlığın çöküşüne yol açtığını belirtiyor. Teknolojinin maliyetinin artması ve insanların refahının azalması, sürdürülebilirlik açısından küresel ekonomiyi tehdit ediyor. Uzmanlar, acil önlem alınmadığı takdirde küresel çöküşün kaçınılmaz olacağı konusunda uyarıyor.

Sonuç olarak, MIT ve Roma Kulübü'nün 50 yıl önce yaptığı uyarılar bugün daha da güncel hale geldi. Doğal kaynakların tükenmesi ve çevre sorunlarının büyümesi, insanlığın geleceğini tehdit ediyor. Uzmanlar, küresel çöküşü önlemek için toplumların acilen radikal adımlar atması gerektiğini vurguluyor.

Yağışların bugün öğle saatlerinden yarın sabah saatlerine kadar etkili olması bekleniyor.

Önceliğin ülkede birliğin korunması olduğunu ifade eden Pezeşkiyan, ABD'nin uyguladığı ekonomik yaptırımların halkın üzerindeki olumsuz etkilerine işaret etti.

Halkın üzerindeki ekonomik baskının hafifletilmesi gerektiğini vurgulayan İran Cumhurbaşkanı, "Ne savaş ne barış durumundan çıkmalıyız. Savaş ülkenin çıkarına değil ancak düşman İran milletinin teslim olacağı fikrine kapılmasın." dedi.

Pezeşkiyan, ülkedeki siyasi gruplar ve yetkililere siyasi çekişmeleri kenara koyarak halkın sorunlarına eğilmeleri çağrısında bulundu.

Trump'tan İran'a yeni tehdit: Bedelini ödemek zorunda kalacaklar

Özellikle "Hayalet Sevgilim" ile büyük çıkış yakalayan Yağcı, müzik kariyerini sürdürmek yerine eğitimine yöneldi. Daha önce yaptığı açıklamalarda, müziği profesyonel olarak devam ettirme konusunda motivasyonunu kaybettiğini ve bu nedenle akademik hedeflerine yöneldiğini ifade etmişti.

Memur bir anne ve babanın çocuğu olarak dünyaya gelen İrem Yağcı, çocukluk yıllarını Bursa'da geçirdi. Anadolu lisesinden mezun olduktan sonra hukuk eğitimi almaya başlayan Yağcı, 2009 yılında mezun oldu ve kariyerine avukat olarak devam etti.

İrem Yağcı, 2011 yılında Birtük Aydın ile evlendi. Çiftin bu evlilikten bir kız çocukları dünyaya geldi.

Uzun süredir müzik sektöründen uzak bir yaşam süren Yağcı, mesleğini başarıyla sürdürürken sosyal medyada da aktif olmayı sürdürüyor. İrem Yağcı, kendi YouTube kanalında zaman zaman seslendirdiği şarkıları paylaşıyor.

Köylülerin zamanında müdahalesi sayesinde yangın büyümeden kontrol altına alınarak söndürüldü. Yangında yaklaşık 6 dönüm buğday ekili alan zarar görürken, daha büyük bir felaketin önüne geçildi.

Yangının çıkış nedeni ile ilgili inceleme başlatılırken, köy sakinleri hasat dönemine yaklaşan tarım arazilerinde daha dikkatli olunması çağrısında bulundu.

Yangında İhsan Tekin'e ait olan yaklaşık 15 dönüm bahçenin zarar gördüğü, çıkış nedeninin belirlenmesi için inceleme başlatıldığı öğrenildi.

"ZEHİR SATICILARINA KARŞI MÜCADELEMİZİ KARARLILIKLA SÜRDÜRÜYORUZ"

Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, "Güvenlik güçlerimizin etkin operasyonları ve toplumumuzun desteğiyle gençlerimizin geleceğini hedef alan zehir satıcılarına karşı mücadelemizi kararlılıkla sürdürüyoruz. Kahraman jandarmamızı, Daire Başkanlığımızı, 7'nci Hudut Alay Komutanlığımızı, Cumhuriyet Başsavcılığımızı ve emeği geçenleri tebrik ediyoruz" ifadelerine yer verildi.

Rusya-Ukrayna Savaşı nedeniyle NATO'nun doğu kanadında insansız hava ve deniz araçlarıyla ilişkili olayların arttığını belirten Hart, bu zorlukların üstesinden gelmek için müttefiklerle yakın işbirliği içinde çalışmaların sürdüğünü aktardı.

Hart, bu kapsamda Kuzey Atlantik Konseyi üyelerinin bugün Karadeniz'deki güvenliğe odaklanan görüşmeler yaptığını duyurdu.

Rusya ve Ukrayna'ya ait insansız hava araçları (İHA) zaman zaman Estonya, Letonya, Romanya gibi NATO'nun doğu kanadı ülkelerinin hava sahasını ihlal ediyor.

NENE HATUN TARİHİ MİLLİ PARKI'NDA DÜZENLEME

Erzurum Nene Hatun Tarihi Milli Parkı'nda çevre düzenlemeleri, şehitliklerin tanzimi, güvenlik kamera sistemleri, kültür sokağı, giriş üniteleri, silah sergi alanı, sinevizyon odası, mescit, Nene Hatun Anıt Mezarı, otopark ve seyir teraslarının Milli Park ilanından sonra peyderpey hayata geçirildiği ifade edildi. Ayrıca Aziziye 1 Tabyası Restorasyon Uygulama İşinin 2026 yılında ihale edildiği ve sözleşme aşamasına geçildiği belirtilirken, Vali Aydın Baruş restorasyon çalışmalarına ivedilikle başlanılması talimatını verdi.

NARMAN PERİ BACALARI'NA SEYİR TERASI

Narman Peri Bacaları Tabiat Anıtı'nda hazırlanan manzara seyir terası projesi kapsamında, alanın tanıtımı ile koruma-kullanma dengesi gözetilerek ziyaretçilerin daha etkin şekilde faydalanabilmesi amacıyla altyapı çalışmalarının Narman Kaymakamlığı ve ilgili kurumlarla iş birliği içerisinde sürdürüldüğü bildirildi. Yaban Hayatı Geliştirme Sahalarında yaban keçilerinin fotokapanlar, dijital tasmalar ve dron destekli sistemlerle düzenli olarak takip edildiği, koruma faaliyetlerinin kolluk kuvvetleriyle koordineli şekilde yıl boyunca devam ettiği aktarıldı. Yapılan envanter çalışmaları sonucunda Erzurum'da 2 bin 722 yaban keçisi ile 92 çengel boynuzlu dağ keçisinin tespit edildiği belirtildi.

3 BİN 610 KİLOGRAM YEM DOĞAYA BIRAKILDI

Av döneminde mevzuata aykırı faaliyetlerde bulunan 120 avcı hakkında toplam 2 milyon 265 bin 315 TL tazminat ve idari para cezası uygulandığı, zorlu kış şartlarında yaban hayvanlarının desteklenmesi amacıyla 3 bin 610 kilogram yemin doğaya bırakıldığı bilgisi paylaşıldı. Sokak hayvanlarının korunması ve yaşam şartlarının iyileştirilmesine yönelik çalışmalar kapsamında belediyelere hayvan bakım evi, doğal yaşam alanı ve kısırlaştırma faaliyetleri için toplam 3 milyon 332 bin 950 TL destek sağlandığı ifade edildi. Sokak hayvanlarının bakım evleri ve doğal yaşam alanlarına alınması ile hayvan refahına yönelik denetimlerin Doğa Koruma ve Milli Parklar 13. Bölge Müdürlüğü tarafından sürdürüldüğü, sürecin kaymakamlıklar, belediyeler ve ilgili kurumlarla koordinasyon içerisinde yürütüldüğü belirtildi. Brifingde ayrıca Bölge Müdürlüğü tarafından yürütülen doğa turizmi faaliyetleri, doğa eğitimleri, Erzurum'un biyolojik çeşitliliğinin korunmasına yönelik çalışmalar ve biyokaçakçılıkla mücadele faaliyetleri hakkında da bilgilendirmelerde bulunuldu

Son 10 günlük süreçte teknik ve fiziki takibini derinleştiren ekipler, ulusal ve uluslararası düzeyde uyuşturucu ticareti yaptığı belirlenen suç örgütleri ile Beyoğlu başta olmak üzere il genelindeki sokak satıcılarını hedef aldı.

4 İLDE EŞ ZAMANLI BASKIN

İstanbul merkezli olmak üzere Diyarbakır, Şanlıurfa ve Kocaeli'yi kapsayan 4 ilde, daha önceden belirlenen adreslere eş zamanlı operasyon düzenlendi. Operasyonlarda 110 şüpheli yakalanarak gözaltına alındı.

Adreslerde yapılan aramalarda uyuşturucu miktarının büyüklüğü dikkati çekti. Aramalar sonucunda; 848 kilo 650 gram metamfetamin, 416 kilo 67 gram skunk, 20 kilo 603 gram kokain, 87 kilo 650 gram kimyasal katkı maddesi, 60 bin adet sentetik ecza hapı ve 6 adet tabanca ele geçirildi. Operasyon kapsamında toplamda 1 ton 285 kilo 320 gram uyuşturucu maddeye el konulmuş oldu.

15 ŞÜPHELİ TUTUKLANDI

Gözaltına alınarak emniyete götürülen şüphelilerden 15'i, işlemlerinin tamamlanmasının ardından sevk edildikleri adli makamlarca tutuklanarak cezaevine gönderildi. Yakalanan diğer 95 şüphelinin ise emniyetteki işlemlerinin sürdüğü öğrenildi.

Yol kenarındaki bariyere çarparak durabilen midibüsteki 12 yolcu yaralandı.

Yaralılar, kaza yerine sevk edilen 112 Acil Sağlık ekiplerince Bozüyük Devlet Hastanesine kaldırıldı.

Kaza nedeniyle trafiğe kapanan yol, araçların çekilmesiyle açıldı.

Nicolo Schira'nın haberine göre; sarı-lacivertli ekip, geçtiğimiz sezon Beşiktaş'ta kiralık olarak forma giyen El Bilal Toure'nin peşinde.

PERFORMANSI

Geçtiğimiz sezon siyah-beyazlı forma ile 26 maça çıkan 24 yaşındaki Malili oyuncu, bu müsabakalarda 7 gol atıp 5 de asist yaptı.

İsviçreli bilim insanlarından gıda sistemi uyarısı

Uzmanlar, dünya genelinde yaklaşık 2 milyar insanın yetersiz beslenme nedeniyle ciddi sağlık sorunları yaşadığını ve bunun temel nedenlerinden birinin pirinç, mısır, buğday ile şeker kamışına dayalı tek tip beslenme olduğunu belirtti. Gıda üretiminde bu dört bitkinin ağırlık kazanması, biyolojik çeşitlilikte büyük kayıplara ve küresel ısınmaya katkı sağladı. Bilim insanları, bu tabloyu değiştirmek için küresel gıda sistemlerinin yeniden şekillendirilmesi gerektiğini savunuyor. Tropikal meyve üretiminin artırılması, hem insan sağlığına hem de çevreye olumlu katkılar sunabilir.

Tropikal meyve çeşitliliği ekosistemi koruyabilir

Uzmanlara göre, yaklaşık 50 bin farklı tropikal ağaç türü bulunuyor ve bu çeşitlilikten faydalanmak, ekosistemler üzerindeki baskıyı azaltabilir. Herhangi bir bitkinin tek başına yoğun şekilde yetiştirilmesi yerine, çok sayıda türün dengeli biçimde üretilmesi, toprağın verimliliğini korurken biyolojik çeşitliliği de destekliyor. Böylece, tropikal meyve üretimi hem sürdürülebilir gıda sistemlerinin gelişmesine hem de iklim değişikliğiyle mücadeleye katkı sağlıyor. Bilim insanları, çevreye zarar vermeyen, besleyici ve çeşitli ürünlerin tüketilmesinin önemine dikkat çekiyor.

Tropikal meyve üretimi, hem insan sağlığı hem de gezegenin geleceği için umut verici bir alternatif olarak öne çıkıyor. Bilim dünyası, bu meyvelerin daha fazla üretilmesi ve tüketilmesiyle birlikte, hem ekosistemin korunabileceğini hem de küresel gıda krizinin hafifletilebileceğini belirtiyor.

"AB'nin Filistin'de İsrail'in yasa dışı uygulamalarına göz yummayı bırakmasının zamanı geldi" başlıklı yazıda, AB'nin uluslararası hukuk üzerine kurulduğu ve Birlik üyesi ülkelerin AB yasaları ile uluslararası anlaşmalara bağlı olduğu vurgulandı.

Yazıda, AB'nin uluslararası hukukun uygulanması ve özellikle AB-İsrail Ortaklık Anlaşması'nın hükümlerinin hayata geçirilmesi konusunda siyasi ve ahlaki liderlik göstermemesinin, Birliğin hem kendi vatandaşları hem de uluslararası toplum nezdindeki güvenilirliğine zarar verdiği belirtildi.

AB-İsrail Ortaklık Anlaşması'nın 2'nci maddesinin, taraflar arasındaki ilişkilerin insan haklarına ve demokratik ilkelere saygı temelinde yürütülmesini öngördüğü hatırlatılan yazıda, mevcut durumun bu şartlarla bağdaşmadığı ifade edildi.

Yazıda, 7 Ekim 2023'te "Hamas ve diğer silahlı grupların İsrailli sivillere yönelik saldırıları" kınanarak, bunun İsrail'in Gazze'deki soykırımını haklı gösteremeyeceği kaydedildi.

Ekim 2023'ten bu yana Gazze'de en az 73 bin kişinin hayatını kaybettiği, bunların 21 bin 500'den fazlasının çocuk olduğu aktarılan yazıda, Ekim 2025'teki ateşkesten sonra da 900'den fazla Filistinlinin öldürüldüğü bilgilerine yer verildi.

Uluslararası Adalet Divanının (UAD) Filistinlilerin Soykırım Sözleşmesi kapsamındaki haklarının telafisi mümkün olmayan şekilde zarar görmesi riskinin bulunduğuna hükmettiği aktarılan yazıda, Uluslararası Ceza Mahkemesinin (UCM) de İsrailli liderler hakkında savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar nedeniyle tutuklama kararı çıkardığı hatırlatıldı.

Yazıda, buna rağmen İsrail hükümetinin Gazze'ye insani yardım ulaştırılmasını engellemeyi sürdürdüğü, Birleşmiş Milletler Yakın Doğu'daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansına (UNRWA) ve uluslararası sivil toplum kuruluşlarının faaliyetlerine kısıtlamalar getirdiği belirtildi.

Gazze'de tarım arazilerinin, su depolarının ve tuzdan arındırma tesislerinin tahrip edildiği, Filistinlilerin yaşam koşullarının daha da kötüleştiği ifade edilen yazıda, Gazze nüfusunun bölgenin yalnızca yüzde 30'una sıkıştırılmasının planlandığının ve bunun Filistinliler üzerinde topraklarını terk etmeleri yönünde baskı oluşturduğunun altı çizildi.

Temmuz 2024'te UAD'nin işgal altındaki Filistin topraklarında bulunan ve en az 750 bin kişinin yaşadığı tüm İsrail yerleşimlerinin yasa dışı olduğuna karar verdiği anımsatılan yazıda, İsrail hükümetinin bu görüşü dikkate almadığı ve Batı Şeria ile Doğu Kudüs'teki ilhak politikalarını sürdürdüğü vurgulandı.

Yazıda, Batı Şeria'daki E1 bölgesi ile C Alanı'nda yeni arazi el koymalarının hazırlandığı, bunun Batı Şeria'yı ikiye bölerek AB'nin de desteklediği iki devletli çözüm perspektifini zayıflatacağı ifade edildi.

İmzacılar, mevcut durum karşısında AB'nin harekete geçmesi gerektiğini kaydederek, Temmuz 2025'ten bu yana 460'tan fazla eski Avrupalı bakan, büyükelçi ve üst düzey yetkilinin yaptığı çağrılara atıfta bulundu.

Yazıda, bu kapsamda AB'nin, AB-İsrail Ortaklık Anlaşması çerçevesinde İsrail'e sağlanan tercihli ticaret erişimini askıya alması istenerek, böyle bir adımın İsrail'in dünya ile yaptığı mal ticaretinin yaklaşık üçte birini etkileyeceği belirtildi.

AB Komisyonu ve AB Dış İlişkiler Servisinin gerekli önerileri hazırlaması ve üye ülkelerin nitelikli çoğunluk oylamasıyla bu tedbirleri kabul etmesi çağrısında bulunulan yazıda, Batı Şeria'daki yasa dışı yerleşimlerden AB'ye yapılan ihracatın durdurulması gerektiği ifade edildi.

Yazıda ayrıca yaptırım listelerinin genişletilmesi, yerleşim faaliyetleriyle bağlantılı İsrailli bakanlar, yetkililer, kişi ve kuruluşlara yönelik vize yasakları ve mal varlığı dondurma tedbirlerinin artırılması talep edildi.

Yazıda İsrail'in AB araştırma programlarına katılımının askıya alınması, uluslararası hukuka aykırı faaliyetlerde bulunan İsrailli kamu ve özel kuruluşlarla işbirliğinin sonlandırılması ve askeri ile çift kullanımlı ürün ticaretinin durdurulması çağrısına da yer verildi.

AB içinde şimdiye kadar bu yöndeki adımları engellediği belirtilen üye ülkelerin çoğunluğun görüşü doğrultusunda hareket etmesi istenen yazıda, Birliğin İsrail'in Filistinlilere yönelik uygulamalarına karşı sessiz kalmasının AB'nin küresel konumunu ve etkisini daha da zayıflatacağının altı çizildi.

TATLININ İÇİNDEN BÖCEK ÇIKTI

Denetim sırasında ürünlerin uygun şartlarda muhafaza edilmediği, üretim alanlarında hijyen standartlarının karşılanmadığı ve tüketiciyi yanıltıcı uygulamalara başvurulduğu tespit edildi. Tatlının içerisinden ise böcek çıktığı belirlendi.

ANTEPFISTIĞI YERİNE YERFISTIĞI

Ekiplerin incelemelerinde, içerisinde antepfıstığı olduğu belirtilen bazı ürünlerde Antepfıstığı yerine yerfıstığının kullanıldığı belirlendi. Halk sağlığını riske atan usulsüzlükler nedeniyle işletme hakkında yasal işlem başlatıldı.

Denetim raporları doğrultusunda işletmeye 132 bin 108 TL idari para cezası uygulanırken, faaliyetlerine son verilerek iş yeri mühürlendi.

TRT Spor'un haberine göre; Sarı lacivertliler, Real Madrid'in Faslı futbolcusu Brahim Diaz'ı gündemine aldı.

Futbol komitesi, kısa süre içerisinde oyuncu tarafıyla görüşme gerçekleştirecek.

Ousmane Dembele'yi kadrosuna katmak için kısa süre içerisinde çalışmalara başlayacak olan Real Madrid'de Diaz'ın takımdan ayrılması gündemde.

Jose Mourinho, Başkan Florentino Perez ile görüşme gerçekleştirdi.

Brahim Diaz'ın Real Madrid ile sözleşmesi 2027 yılında bitiyor.

MASAK verileri üzerinden yapılan incelemede, 48 şüphelinin 108 milyon işlem hacmi gerçekleştirdikleri belirlendi.

Ekiplerce, Şanlıurfa, İstanbul, Ağrı, Van, Kocaeli, İzmir, Bursa, Aksaray, Gaziantep, Diyarbakır, Mersin, Çanakkale, Osmaniye, Hatay, Konya, Malatya, Kırşehir, Balıkesir, Mardin, Adana ve Ankara'da belirlenen adreslere eş zamanlı düzenlenen operasyonda, 47 şüpheli gözaltına alındı.

Adreslerde yapılan aramalarda, 97 dijital materyal, 11 yasaklı yayın, örgütsel faaliyetlerde kullanıldığı değerlendirilen 1900 avro, 1 tüfek ve 50 mermi ele geçirildi.

Gözaltına alınan şüphelilerin emniyetteki işlemleri devam ederken, 1 şüphelinin de yakalanması için çalışmaların devam ettiği öğrenildi.