İsrailli Bakan Zohar, ABD'ye sert bir mesaj göndererek, "ABD yakın gelecekte İsrail ile bir çatışma rotasına girecek ve bizim ABD'ye vereceğimiz yanıt otomatik olmayacak. Askeri adımlarımızı güvenlik çıkarlarımız belirleyecek" şeklinde konuştu.

ABD ile İran arasında savaşı sona erdirmeyi amaçlayan mutabakat zaptının etkinliğine ilişkin şüphelerini dile getiren Zohar, "Benim görüşüme göre ABD ile yapılacak bir anlaşma nükleer silah sorununu çözemeyecek ve savaş aşaması insanların düşündüğünden daha hızlı geri dönecek" dedi.

Bakanlığın takvimine göre 2026-2027 eğitim öğretim yılının ise 14 Eylül 2026 tarihinde başlayacağı bildirildi.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Açıklamada, 3 kamu katılım bankasının birleşmesinin kredi notu üzerindeki etkisinin, sürecin nasıl yürütüleceğine, yeni kurulacak yapının iş stratejisine ve sermaye yapısına bağlı olacağı ifade edildi.

Verimlilik ve karlılığı artıracak başarılı bir birleşmenin yanı sıra dördüncü bir katılım bankasının halka arz planının da sektöre yeni dış sermaye çekilmesine yardımcı olabileceği belirtildi.

Katılım bankacılığı pazarının toplam bankacılık varlıklarının yüzde 9,5'ini oluşturduğu, kamu katılım bankalarının ise bu varlıkların yüzde 4,3'ünü elinde bulundurduğu belirtilen açıklamada, şunlar ifade edildi:

"Güçlü iç sermaye üretimi ve büyüme iştahının desteğiyle sektörün bu yılın ikinci yarısında da pazar payı kazanmaya devam etmesini bekliyoruz. Sektörün sürekli büyümesi, stratejik önemini pekiştiriyor. Bu durum, kamu katılım bankalarının notlarını belirleyen olası devlet desteği vizyonumuzda temel bir faktördür. Planlanan 3 katılım bankasının birleşmesi bu pazar yapısında rekabet gücünü ve büyümesini destekleyebilir."

SEKTÖR PAYLARI VE RİSKLER

Birleşmesi öngörülen kurumların Ziraat Katılım, Vakıf Katılım ve Halk Katılım olduğunun hatırlatıldığı açıklamada, bu 3 bankanın mart sonu itibarıyla toplam bankacılık sektöründe yüzde 3,4, katılım bankaları arasında ise yaklaşık yüzde 36 pazar payına sahip olduğu bilgisi verildi.

Birleşmeyle ortaya çıkacak yeni yapının, Türkiye'nin en büyük katılım bankası konumuna gelerek daha büyük bir ölçek ve daha güçlü bir kurumsal yapıyla bağımsız kredi itibarını artırabileceği belirtildi.

Birleşmenin nasıl gerçekleştirileceğine ve takvimine ilişkin ayrıntılı planların henüz açıklanmadığı, bu durumun uygulama riskleri doğurabileceği ve Fitch'in birleşme sonrası için herhangi bir sermaye artırımı planından haberdar olmadığı not düşüldü.

Açıklamada, geleneksel bankaların sektöre girişinin yanı sıra yeni oyuncuların da büyümeyi ve rekabeti destekleyebileceği belirtilerek, Türkiye'nin önde gelen indirim market zincirlerinden BİM'in, bu ay 10 milyar lira sermayeyle bir katılım bankası kurmak için yasal onay aldığını duyurduğu anımsatıldı.

Türkiye Emlak Katılımın planlanan halka arzının da Bankanın büyüme hızına bağlı olarak yeni sermayeye erişim yoluyla sermaye yapısını destekleyebileceği ifade edildi.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN AÇIKLAMIŞTI

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 5 Haziran'da düzenlenen 3. Dünya İslam Ekonomi Zirvesi'nde, "Emlak Katılım'ı halka arz etmeyi hedefliyoruz. Bir diğer hamlemiz, Ziraat, Vakıf ve Halk Katılım'ın birleştirilmesi olacaktır. Bunların güçlerini birleştirmesiyle sektör farklı bir ivme kazanacaktır." ifadesini kullanmıştı.

"TUZ GÖLÜ YENİDEN FLAMİNGOLARINA KAVUŞTU"

Son 66 yılın en fazla yağan yağmur yağışlarının Tuz Gölü'ne de can suyu olduğunu belirten Jeoloji Mühendisleri Odası Aksaray İl Temsilcisi Tayfun Aydın, bu yıl göl su seviyesinin yüzde 45 oranında arttığını belirterek, "Kuraklık ve iklim değişikliğine bağlı olarak Tuz Gölü'müz son 90 yılda yüzde 85 oranında küçülmüştü. Yine son 90 yılda çalışmalara baktığımızda Türkiye'nin ikinci en büyük gölü Tuz Gölü yüzde 85 oranında küçülmesinin ardından burada kuluçkaya yatan flamingoları da etkilemişti. Flamingolar Tuz Gölü'ne uğramaz olmuştu. Ancak bu seneki yoğun yağmurlardan dolayı Tuz Gölü'müzün su seviyesi yüzde 45 oranında arttı. Buna bağlı olarak alanımız genişledi ve dolasıyla flamingoların konaklama ve kuluçka yeri olan Tuz Gölü yeniden flamingolarına kavuştu. Son gözlemlemelerimize göre yeni kuluçkadan çıkan flamingolar Tuz Gölü'nde barınıyor. Öte yandan flamingo sayısının da geçtiğimiz yıllara oranla arttığını görüyoruz" dedi.

Meteoroloji Genel Müdürlüğünce hava sıcaklıklarının artacağı yönünde yapılan uyarılara dikkati çeken Yavuz, sıcaklığın yanı sıra nem oranındaki artışın sağlık açısından kritik olduğunu belirtti.

Prof. Dr. Yavuz, sıcaklık ve nemin birlikte yükselmesinin vücudun çevresel koşullara uyum mekanizmalarını zorladığını, bu durumun ise "ısı stresi" olarak adlandırılan sürecin başlamasına yol açtığını ifade etti.

Isı stresinin, hafif belirtilerden sıcak çarpması ve komaya kadar uzanabilen ciddi sağlık tablolarına yol açabileceğine dikkati çeken Yavuz, vücudun sıcaklığa uyum sağlamak için terleme yoluyla ısı dengesini korumaya çalıştığını ancak bu süreçte su ve mineral kaybının da yaşandığını dile getirdi.

Sıcaklıkların yükselmesiyle görülebilecek sağlık sorunlarına işaret eden Yavuz, "Aşırı sıcakların yol açtığı sağlık sorunları, güneş yanıkları, isilik ve el-ayaklarda şişlik gibi hafif belirtilerden sıcak çarpması gibi hayati risk oluşturabilen tablolara kadar uzanabiliyor. Bacaklarımızda ve kollarımızda oluşan sıcak krampları, sıcaklığın bizi etkilemeye başladığını gösteren erken bir uyarı niteliği taşıyor." dedi.

"SICAK HAVA DALGALARINDA 2,5-3 LİTRE SU İÇİLMELİ"

Prof. Dr. Yavuz, bu tür belirtilerin ortaya çıkması halinde yeterli sıvı alınmasının büyük önem taşıdığını vurgulayarak, "Sağlıklı bir yetişkinin sıcak hava dalgalarında özellikle 2,5-3 litre su içmesi lazım. Dünya Sağlık Örgütü de her saat başı en az bir bardak su içilmesini ve su tüketiminin gün içine yayılmasını öneriyor. Kafeinli içecekler, şekerli ve alkollü içeceklerden kesinlikle uzak durmak gerekiyor. Çünkü kafeinli içecekler idrarı artırdığı için daha fazla su kaybına yol açabiliyor." uyarısında bulundu.

Sıcak hava dalgalarının acil servis başvurularında artışa neden olabildiğini belirten Yavuz, şöyle devam etti:

"Sıcak krampları her zaman insanları acil servise ya da hastaneye başvurmaya yönlendirmeyebilir ancak sıcak bitkinliği dediğimiz bir üst tablo var. Burada sıcaklık, kişiyi bitkin ve yerinden kalkamayacak duruma getirebiliyor. Bu iyiye işaret değil çünkü tablonun ilerlediğini gösteriyor. Artan sıcak havalarla, özellikle kalp, diyabet ve böbrek hastalarında acil servis başvuruları artabiliyor. Doğrudan sıcak çarpması gibi komaya kadar gidebilen ağır tablolar var. Bu durumda vücudun ısı düzenleme mekanizmaları bozuluyor ve hayati tehlike başlıyor. Bilinç kaybının ortaya çıkabildiği bu tablo, gerçek anlamda acil servis gerektiren bir durum."

Yavuz, sıcak hava dalgalarının hava kalitesini de olumsuz etkilediğini, bu durumun solunum yolu şikayetlerinde artışa neden olabildiğini ve solunum yolu hastalığı bulunanların da sağlık kuruluşlarına başvurmak zorunda kalabildiğini söyledi.

"SICAK HAVALARDA ÇOCUKLARI, YAŞLILARI VE EVCİL HAYVANLARI ARAÇTA BIRAKMAYIN"

Sıcak hava dalgalarının bazı gruplar üzerinde daha ciddi sağlık riskleri oluşturduğunu belirten Yavuz, "Vücudun sıcaklığa uyum kapasitesi herkeste aynı değil. Örneğin 65 yaş üstü bireylerde bu kapasite azalıyor. Çocuklarda ise henüz tam gelişmemiş oluyor. Gebelerde de vücudun geçirdiği değişiklikler nedeniyle sıcakların etkileri daha belirgin hissedilebiliyor. Bunun yanında böbrek, karaciğer ve kalp hastalığı bulunan kişiler de aşırı sıcaklardan çok daha hızlı ve daha fazla etkilenebiliyor." ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara sıcak hava dalgaları sırasında bireysel önlemler almaları çağrısında bulunan Yavuz, güneşin etkisinin en yoğun hissedildiği saatlerde dışarı çıkılmaması gerektiğini dile getirdi.

Prof. Dr. Yavuz, sıcak havalarda bulunulan ortamın serin tutulmasının önemine işaret ederek, ev ve iş yerlerinde klima kullanımında 20 ile 25 derece arasındaki sıcaklıkların önerildiğini, bu açıdan evler için 22-23 derecelik oda sıcaklığının uygun olduğunu bildirdi.

El Nino'nun etkisiyle Türkiye'de de hava sıcaklıklarında artış olabileceğine dikkati çeken Yavuz, "Sıcak havalarda çocukları, yaşlıları ve evcil hayvanları klima açık olsa bile araç içerisinde bırakmamak gerekiyor. Dışarıda hava sıcaklığı 27 dereceyken araç içi sıcaklığı kısa sürede çok daha yüksek seviyelere çıkabiliyor." dedi.

Sıcak çarpmasına işaret edebilecek belirtilerin hafife alınmaması gerektiğini belirten Yavuz, bitkinlik, halsizlik, bulantı, kusma ve baş ağrısının sıcaklığın vücudu etkilemeye başladığını gösterebileceğini, bilinç bulanıklığı, bayılma veya nöbet görülmesi halinde ise vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezinin aranması gerektiğini sözlerine ekledi.

İstanbul'dan kara yoluyla Tokat'a geldikleri tespit edilen şüphelilerin, yaşlı kadından 1 tam, 5 yarım ve 12 çeyrek altın ile 60 bin lirayı aldıktan sonra Sivas'a geçtikleri, buradan da havayoluyla İstanbul'a gitmeye hazırlandıkları sırada Sivas Havalimanı'nda yakalandıkları öğrenildi. Şüphelilerin üzerlerinde yapılan aramalarda yaşlı kadına ait para ve ziynet eşyalarının tamamı ele geçirilirken, ayrıca 2 adet sahte 50 Amerikan doları bulundu. Emniyetteki işlemlerinin ardından adliyeye sevk edilen Ö.A. (21) ve E.K. (24) çıkarıldıkları hakimlikçe tutuklanarak cezaevine gönderildi. Olayla ilgili soruşturmanın sürdüğü öğrenildi.

Polis adaylarından Berat Coşkun'un yaş kütüğüne plaka çakmasıyla devam eden törende konuşan Bitlis Valisi Ahmet Karakaya, Polis Teşkilatı'na yeni neferlerin katıldığı önemli bir güne tanıklık ettiklerini söyledi.

Polis adaylarının bugünden itibaren şanlı üniformalarıyla milletin huzur ve güvenliği için görev yapacaklarını belirten Karakaya, "Sizler devletimizin vatandaşına uzanan şefkat eli, adaletin temsilcisi ve kamu düzeninin teminatı olacaksınız. Görev yaptığımız her yerde devletin vakarını, merhametini ve gücünü temsil edeceksiniz. Polislik sadece bir meslek değil, aynı zamanda büyük bir sorumluluk ve fedakarlık görevidir. Bu görev cesaret, sabır, vicdan ve yüksek bir görev bilinci gerektirir." dedi.

Milletin güvenini kazanmanın yolunun hukuka bağlılıktan, insan haklarına saygıdan, tarafsızlıktan ve vatandaşa güler yüzlü yaklaşabilmekten geçtiğini vurgulayan Karakaya, şöyle devam etti:

"Bu topraklar vatan sevgisini her şeyin üstünde tutan kahramanların fedakarlıklarıyla bizlere emanet edilmiştir. Sizler de göreviniz boyunca aynı fedakarlıkla ay-yıldızlı bayrağımızı, devletimizin ve milletimizin ortak değerlerini en güzel şekilde temsil edeceksiniz. Aziz şehitlerimizin emaneti olan bu vatanın huzuru ve güvenliği için gerektiğinde her türlü fedakarlığı göstereceğinize yürekten inanıyoruz. Sizleri tebrik ediyorum, yolunuz ve bahtınız açık olsun."

Bitlis POMEM Müdürü Rasim Açıköz ise 24 Ekim 2009'da öğrenci kabulüne başlayan okulun bugüne kadar 6 bin 111 polis memuru, 295 çarşı ve mahalle bekçisini mezun etmenin haklı gururunu yaşadığını ifade etti.

32. dönem olarak eğitimlerine 10 aydır devam eden ve bugün mezun edilen 407 öğrenciyle mezun sayısının 6 bin 813'e çıktığını dile getiren Açıköz, şunları kaydetti:

"Mezunlarımız gece gündüz demeden yoğun bir program doğrultusunda devam eden eğitim süreçlerini bugün itibarıyla tamamladı. Göreve başladığında ne yapacağını çok iyi bilen, disiplinli ve hukukun temel ilkelerini özümsemiş genç polis memurlarını emniyet teşkilatımıza katmanın mutluluğunu hep birlikte yaşıyoruz. Bugün mesleki eğitimini başarıyla bitiren, gözleri vatan sevgisiyle dolu sizlere güzel vatanımızı, milletimizin huzurunu, malını, canını emanet ediyoruz. Sizleri tebrik ediyorum, yolunuz açık olsun."

Vali Karakaya'nın dereceye giren polis adaylarına diploma ve hediyelerini verdiği törende, İl Müftüsü Kadir Koçak dua etti.

Daha sonra yemin eden 407 polis adayı, kep atarak mezuniyet sevincini aileleri ve arkadaşlarıyla paylaştı.

Törene, İl Jandarma Komutanı Tuğgeneral Barış Soyal, Bitlis Belediye Başkan Vekili Necmi Menteş, Bitlis Eren Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necmettin Elmastaş, Bitlis Cumhuriyet Başsavcısı Emre Genç, Adalet Komisyonu Başkanı Cihat Ateş, vali yardımcıları, kaymakamlar, kurum amirleri, siyasi parti temsilcileri ve aileler katıldı.

EN SICAK 24 HAZİRAN REKORU KIRILDI

Belçika, etkisi altında olduğu sıcak havalar nedeniyle yeni rekorlar yaşıyor. Belçika Kraliyet Meteoroloji Enstitüsü (IRM) uzmanı David Dehenauw tarafından doğrulanan verilere göre, 24 Haziran 1979 yılında 32,8 derece olarak kaydedilen sıcaklık rekorunun dün itibarıyla kırıldığı bildirildi. Saat 13.00 itibarıyla 33,2 derece olduğunda yapılan bilgilendirmeden sonra sıcaklığın artmaya devam ettiği ve 35,1 dereceye ulaştığı bildirildi. Bu verilerle Belçika tarihinde sıcaklık kayıtlarının tutulduğu ilk günden bu yana kaydedilen en sıcak 24 Haziran kayıtlara geçmiş oldu. Bu nedenle bazı bölgelerde tren seferleri ve toplu taşıma hizmetleri durduruldu.

KIRMIZI ALARM DURUMUNA GEÇİLDİ

Ülkede aşırı sıcaklarla nedeniyle koordinasyon sağlanması amacıyla Kriz Merkezi oluşturuldu. İlgili kurumlardan oluşan kriz yönetimi tarafından Liege ve Limbourg bölgelerinde özellikle hafta sonuna doğru sıcaklığın daha da artacağı, bu nedenle risk durumunun kırmızı alarm seviyesine çıkarıldığı bildirildi. Kriz yönetimi aynı zamanda vatandaşlara uymaları için bir tavsiyeler listesi yayınladı. Açık havada fiziksel aktivite yapılmasının önerilmediği, su içmek için ise susama hissiyatının beklenmeyip düzenli olarak su içilmesi tavsiye edildi.

"ALKOL, KAHVE VE ŞEKERLİ İÇECEK İÇMEYİN"' UYARISI

Belçika'da etkili olan aşırı sıcaklar nedeniyle yayınlanan öneriler listesinde ilginç tavsiyeler dikkat çekti. Alkollü içecekler içilmemesi gerektiği, kahve ve şekerli içecek tüketiminin bile önerilmediği uyarılar listesinde dışarıya çıkılması durumunda sürekli yanlarında su taşımaları önerisi yapıldı. Listede ayrıca şapkasız çıkılmaması, açık renk giyilmesi, doğrudan güneşe maruz kalınmaması ve evlerin perdelerinin kapalı tutulması uyarıları da yapıldı. Listede ayrıca spor ve fiziksel aktivite yapılmaması, yüz ve ensenin düzenli olarak ıslatılması, kramp ağrı ya da baş dönmesi durumunda aile hekiminin aranması, vücut ısısı 40 dereceyi aşması durumunda da 112 acil servisin çağrılması tavsiyeleri yapıldı.

"ARAÇLARDA İNSAN YA DA HAYVAN BIRAKMAYIN"

Sıcak havalarda bir diğer önemli konu olarak araç içlerinde sıcaklıkların daha yüksek seviyelerde olması nedeniyle araç içlerinde özellikle çocuklar olmak üzere insan ya da evcil hayvan bırakılmaması gerektiğinin altı çizildi. Davet verenlere de misafirlerin korunması için gereken tedbirlerin alınmasını talep eden kriz merkezi işverenlere de personelin güvenliklerini dikkate alarak hareket etmeleri istendi. Bazı iş yerleri perşembe ve cuma günü evden çalışma yöntemine geçti.

Belçika'da yüksek sıcaklıkların gelecek hafta salı gününe kadar devam etmesi bekleniyor. Salı günü gök gürültülü sağanak yağış ile birlikte sıcaklıkların 24 derece civarına düşmesi bekleniyor. Ancak hafta sonu yeni sıcaklık rekorlarının yaşanabileceği belirtiliyor. Kriz Merkezi yetkilileri zorunlu olmadıkça dışarı çıkılmaması ve tavsiyelere uyulması uyarısı yapıyor.

Ağır yaralanan çocuk, ailesi tarafından Eskişehir Şehir Hastanesi'ne getirildi.

Şeyma El Hazum, hastanede yapılan müdahaleye rağmen kurtarılamadı.

Sürücü Besem El Hazum ise jandarma tarafından gözaltına alındı.

Hayatını kaybedenlerin yakınlarına ve Venezuela halkına başsağlığı, yaralılara acil şifalar dilenen açıklamada, "Karakas Büyükelçiliğimiz vatandaşlarımızla temas halinde olup durumları yakından takip edilmektedir. Türkiye, bu acı gününde Venezuela'ya her türlü yardımı sunmaya hazırdır." ifadeleri kullanıldı.

- VENEZUELA'DA 7,5 VE 7,2 BÜYÜKLÜĞÜNDE İKİ DEPREM MEYDANA GELDİ

ABD Jeolojik Araştırma Merkezi (USGS), Venezuela'da 39 saniye arayla 7,5 ve 7,2 büyüklüğünde ardışık iki deprem olduğunu bildirmişti.

USGS, Yaracuy eyaletine bağlı Yumare kentinin 23 kilometre güneydoğusunda 7,5, aynı eyalete bağlı San Felipe kentinin 24 kilometre kuzeydoğusunda ise 7,2 büyüklüğünde ardışık depremlerin meydana geldiğini açıklamış, depremlerin derinliğinin Yumare'de 10, San Felipe'de ise 21,9 kilometre olduğu bilgisini paylaşmıştı.

Venezuela Geçici Devlet Başkanı Delcy Rodriguez de ülkeyi vuran iki büyük depremde ilk belirlemelere göre 32 kişinin yaşamını yitirdiğini, 700'den fazla kişinin yaralandığını duyurmuştu.

Çarpışmanın etkisiyle yolda bulunan aydınlatma direği ve yönlendirme tabelaları devrildi.

Çevredeki vatandaşların ihbarı üzerine kaza yerine sağlık, itfaiye, polis ve jandarma ekipleri sevk edildi.

Kazada, 4 kişi yaralandı.

112 Acil Sağlık ekiplerince kaza yerinde ilk müdahalesi yapılan yaralılar Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne kaldırıldı. Yaralılardan 1'inin hayati tehlikesinin bulunduğu öğrenildi.

Kaza nedinye Muğla-Akyaka kara yolunda ulaşım bir süre kontrollü olarak sağlandı.

Uraloğlu, şu an güçlü imkanları olan Türkiye'nin, herkesin çözüm ortağı olmak için yaklaştığı bir ülke niteliği taşıdığını söyledi.

- "KALKINMA YOLU'NU ORTA KORİDOR'A BAĞLAYARAK YOLUMUZU GÜÇLENDİRECEĞİZ"

Irak'ın Kalkınma Yolu için yeni limanlar inşa ettiğini, bunlardan en önemlisinin de Basra Körfezi'ndeki Fav Limanı olduğunu dile getiren Uraloğlu, burasının 4 faz halinde yapılarak peyderpey açılacağını anlattı.

Uraloğlu, Kalkınma Yolu'nun hayata geçirilmesiyle Basra Körfezi'nden gelen yüklerin hem otoyol hem de demir yolu ile Türkiye'ye gelip buradan da tüm Avrupa'ya gidebileceğine dikkati çekerek, "Burada aynı zamanda enerji nakil hattı, iletişim ve haberleşme hattı da yapalım istiyoruz." ifadesini kullandı.

Uraloğlu, Fav Limanı'nın büyük bir yatırım olduğunu ve tamamlandığında dünya çapında önemli bir lojistik merkez haline geleceğini bildirdi.

Limanın Kalkınma Yolu ile çok daha fazla anlam kazanacağını belirten Uraloğlu, şu değerlendirmede bulundu:

"Orta Doğu'daki savaş ve gerginlikler nedeniyle ulaşım hatlarında ciddi sıkıntılar yaşandı. Bu noktada Kalkınma Yolu ciddi bir alternatif olarak karşımıza çıkıyor. Türkiye'de irili ufaklı 217 civarında limanımız var, Fav Limanı onların 4'te 1 kapasitesine eşit olabilecek büyüklükte olacak. Bu limandan diğer ülkelerden gelecek yakıt ile ihraç malları, demir yolu ve otoyolla taşınacak. Kalkınma Yolu'nda ilk etapta demir yolunu hayata geçirelim diye mutabık kaldık, ilerleyen dönemde de otoyolu devreye alma düşüncesindeyiz. Ayrıca Kalkınma Yolu'nu Orta Koridor'a bağlayarak yolumuzu daha da güçlendireceğiz."

- KALKINMA YOLU, KÖRFEZ-AVRUPA HATTINDA ALTERNATİF BİR GÜZERGAH

Uraloğlu, Kalkınma Yolu Projesi kapsamında yürütülen çalışmalarla Türkiye'den geçen 2 bin 88 kilometrelik demir yolu bağlantısı için 615 kilometrelik yeni hat, 1912 kilometrelik kara yolu koridoru içinse 320 kilometrelik yeni otoyol yatırımının planlandığı bilgisini verdi.

Projenin Türkiye'ye sağlayacağı avantajlara dikkati çeken Uraloğlu, şunları kaydetti:

"Türkiye, Irak, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri zaten projede mutabakata vardı. Proje bölgenin transit ticaretine katkı sağlayacak. Kalkınma Yolu'nun Türkiye'nin Orta Doğu-Avrupa ticaretindeki transit rolünü güçlendirmesini, limanlar, lojistik merkezler ve demir yollarında yük hacmini artırmasını, Körfez-Avrupa hattında alternatif bir güzergah oluşturmasını, özellikle Mersin, Gaziantep ve Güneydoğu Anadolu'daki lojistik yatırımlarını hızlandırmasını öngörüyoruz. Ayrıca, projenin tamamlanmasıyla Türkiye ekonomisine 10 yıllık dönemde yaklaşık 55 milyar dolar katkı sağlamasını bekliyoruz."

Çınar ilçesine 13 kilometre uzaklıktaki Demirölçek Mahallesi yakınlarında, 124 metre yükseklikteki kayalık tepede bulunan ve askeri yerleşimde dünyada bulunan son Mithras Tapınağı'nın ortaya çıkarıldığı kale, bilimsel kazılarla tarihe ışık tutuyor.

Kültür ve Turizm Bakanlığı, Valilik, Çınar Kaymakamlığı, Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi, Diyarbakır Müzesi Müdürlüğü, Dicle Üniversitesi, Karacadağ Kalkınma Ajansı, GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı, Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) ve Safir Tuz'un katkılarıyla 2014'te başlatılan kazılar yıl boyu devam ediyor.

UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne 2020 yılında dahil edilen kentin önemli turizm değerlerinden olan kalede, yerli ve yabancı ziyaretçiler ağırlanıyor.

Kale ve çevresindeki 1000 dönüm alanda bugüne kadar 15 metre yüksekliğinde ve 1200 metre uzunluğunda sur kalıntısı, 21 metre yüksekliğinde gözetleme ve savunma kulesi, kilise, yönetim binası, konutlar, tahıl ve silah depoları, kaya mezarları, su kanalları ile 63 su sarnıcı, yer altı kilisesi, 400 kişilik yer altı sığınağı, konutlar ve gizli geçitler, milattan sonra 4. yüzyılda Hristiyanlığın benimsenmesiyle önemini kaybeden, dönemin Mithras dinine ait yer altı tapınağı ve Mithras Tapınağı'na gizli dini tören ve ayinler için gelen davetlilerin konakladığı alan ile birçok esere ulaşıldı.

Arkeolojik kazılarla geçmişe ışık tutan tarihi kalenin gelecek kuşaklara aktarılması için başlatılan kapsamlı restorasyon çalışması da sürüyor.

Tapınağın girişindeki kitabedeki yazının çözümü yapıldı

Kalede 2017'de yapılan çalışmalarda ortaya çıkarılan Mithras Tapınağı'nın girişinde yer alan kitabedeki yazının çözümü, Mardin Artuklu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Süryani Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Mehmet Sait Toprak tarafından, eski Aramice epigrafik ve filolojik incelemeyle yapıldı.

Yapılan epigrafik ve ortografik analizlerde, yazının millattan sonra 3. ve 4. yüzyıllarda eski Süryanice ve Aramice yazı karakterleriyle uyum gösterdiği tespit edildi.

Şanlıurfa Müzesi'ndeki millattan sonra 2. ve 3. yüzyıla ait Süryanice yazıtlarla yapılan karşılaştırmalarla, kitabenin tarihlendirmesi gerçekleştirildi.

Yazının çözümüyle tapınağın 1700 yıl önce Roma İmparatorluğu döneminde Hristiyanlar tarafından kapatılarak mühürlendiği ortaya çıktı.

Yazıtın çözümü için çalışmalar bir yıl sürdü

Kazı Heyeti Başkanı Prof. Dr. Aytaç Coşkun, Zerzevan Kalesi'nin Roma'nın sınır garnizonu ve önemli bir sınır askeri birliği olarak kullanıldığını söyledi.

Kalede, Mithras kutsal alanının ortaya çıkarıldığını belirten Coşkun, şunları kaydetti:

"Kutsal alanda yer altı yapısı ve tapınak vardı. Hristiyanlıkla birlikte gizem dininin en önemli Mithras Tapınağı'nın kapatıldığını gördük. Kapatılma döneminde sikkelerin ortaya çıkmasıyla da buna işaret edilmişti. Tapınağın kapısında bir yazıt keşfettik. 2017'den bu yana yurt içi ve yurt dışında birçok çalışma yapıldı ama yazıt çözümlenemedi. Bir yıl boyunca yapılan çalışmayla çözümü yapılan yazıt, dünya arkeolojisine önemli bir keşif olarak tarihe ismini yazdırdı."

Mithras dininin Roma İmparatorluğu döneminde çok yaygın inanç olduğunu anlatan Coşkun, Hristiyanlıkla birlikte Mithras tapınaklarının Zerzevan Kalesi'ndeki gibi ya kapatıldığını ya da kiliseye dönüştürüldüğünü gördüklerini belirtti.

Coşkun, "İlk kez, bu tapınağın kutsanarak kapatılması, Mithras ile ilgili bilinen ve dünya arkeolojisinde en çok merak edilen önemli bir soru işaretine cevap buldu. Mithras inancı, Roma İmparatorluğu'nda yaygın ve MS 2. ve 3. yüzyılda bütün Roma'ya hakim olan bir inanç. İmparatorların Hristiyan olmasıyla ve Hristiyanlığın Roma dünyasında yayılmasıyla Mithras inancını kendilerine rakip görüyorlar. Bu nedenle bu inancı yasaklıyorlar. Bütün tapınaklar ya kapatılıyor ya da kiliseye dönüştürülüyor." ifadesini kullandı.

"Bu arkeolojik olarak son derece önemli bir keşiftir"

Prof. Dr. Toprak ise Zerzevan Kalesi'nin en önemli kesitlerinden birinin Mithras Tapınağı olduğunu dile getirdi.

Tapınağın girişinde bulunan kitabedeki yazıyı 1 yıl boyunca epikrafik açıdan çözümlemeyle okumasını yaptıklarını belirten Toprak, böylece yazıtın anlamlandırmasını elde ettiklerini anlattı.

Dünyada Mithras tapınaklarının birkaç örneğinin olduğunu hatırlatan Toprak, şunları aktardı:

"Zerzevan Kalesi'nde ise üzerinde yazıt olan ve mühürlenen yegane tapınakların en önemlisi bulunuyor. Hristiyanlığın Roma İmparatorluğu dini olduktan sonra tapınağın mühürlenmesi önemli örnek olarak kabul edilebilir. Yazıtta 'Yenilmeyen güneş tanrı Mithras' ile Hazreti İsa'nın o Mithras karşısındaki varlığını buradaki yazıyla da sembolize bir şekilde ifade edildiğini görüyoruz. Haç ve bu yazı mevcut Mithras Tapınağı'nı bir anlamda mühürlüyor. Yazının içeriğini incelediğimizde bu çok bariz bir şekilde görünüyor. Yazıtta karakteristik olarak milattan sonra 4. veya 5. yüzyıl yazı özelliklerini görebiliyoruz. Yazıtta 'kutsal haçın tanrı adına ki o tanrı düzenleyen, ıslah eden ve sevgiyi yayan tanrıdır' ifadeleri yer alıyor. Bu cümleyle bir anlamda mevcut Mithras Tapınağı kapatılarak hükmü feshedilmiştir. Dünya arkeolojisi açısından aslında ilk defa eski Aramice yazılı olarak Mithras Tapınağı'nın kapatılması örneğine rastlıyoruz. O yüzden tapınak dünya mirası ve arkeolojisi açısından son derece önem arz etmektedir. Eski Aramice yazıtlara baktığımızda bir örnek olarak da yazı özellikleri açısından da ayrıca önem arz ediyor. Bu yazıyla 1700 yıl önce Roma'nın uç noktalarında bulunan Mithras Tapınağı'nın kapatıldığını öğreniyoruz. Bu arkeolojik olarak son derece önemli bir keşiftir."

Toprak, "Mithras Tapınağı'nın girişindeki çözümlediğimiz yazı ve tapınakta yer alan haç, tapınağın kapatılmasının sembolik bir ifadesidir." dedi.

"MÜSİAD, İŞ DÜNYASINDA BİZLERİN TEMSİLCİSİDİR"

Dünyanın çeşitli ülkelerinde faaliyet gösteren MÜSİAD'ın önemli bir kuruluş olduğunu belirten Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin 5. Cumhurbaşkanı Ersin Tatar, "MÜSİAD bizim için önemli bir kuruluş. Çünkü hem Kıbrıs'ta hem de dünyanın birçok yerinde faaliyet gösteriyor. Avustralya'ya, İngiltere'ye, Almanya'ya ve Amerika'ya gittim. Her yerde MÜSİAD mensupları bizlere yakınlık gösterdi, ilgi ve alaka sundu. MÜSİAD, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin ve Türkiye'nin, dünyanın farklı bölgelerindeki iş dünyasında bir bakıma temsilcisidir. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, son yarım asrın önemli bir başarı hikayesidir. Çünkü yok olma noktasından döndük.1983 yılında Rauf Denktaş'ın ilan ettiği Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ile Kıbrıs Türk halkının egemen varlığı, kendi siyasi, ekonomik ve kültürel mücadelesiyle ayrı bir halk ve devlet sahibi olma hakkına sahip olduğu tüm dünyaya ilan edilmiştir" dedi.

"ÖNCEKİ YILLARDA BU KADAR GÜÇLÜ MESAJLAR VERİLMEMİŞTİ"

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın KKTC'nin tanınması gerektiğini tüm dünyaya duyurduğunu ifade eden Tatar, "1983'ten bugüne kadar Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin tanınması için gerekli çalışmalar yapılmıştır. Benim Cumhurbaşkanlığım döneminde de tanıtım faaliyetleri olağanüstü bir başarıyla yürütüldü. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın güçlü desteğiyle Türk dünyasında ve İslam İşbirliği Teşkilatı toplantılarında Türkiye Cumhuriyeti adına KKTC'nin tanınması gerektiği, Kıbrıs Türk halkıyla ekonomik, siyasi ve kültürel ilişkilerin geliştirilmesinin önem taşıdığı vurgulandı. Kıbrıs Türk halkının 63 yıldır yaşadığı mağduriyetlerin ve ambargoların sona ermesi gerektiği yönündeki güçlü mesajlar tüm dünyaya duyuruldu. Daha önceki yıllarda bu kadar güçlü mesajlar verilmemişti" dedi.

"KIBRIS, TÜRKİYE'NİN GÜVENLİĞİ AÇISINDAN BÜYÜK ÖNEM TAŞIYOR"

Kıbrıs'ın Türkiye için stratejik önemine dikkat çeken Tatar, "Kıbrıs sadece 3 bin 800 kilometrekarelik toprağımızdan ibaret değildir. Aynı zamanda Mavi Vatan'daki deniz yetki alanlarımız, karasularımız, kıta sahanlığımız, ekonomik haklarımız ve Gök Vatan ile birlikte Türkiye Cumhuriyeti'nin güvenliği, selameti ve geleceği açısından son derece önemlidir. Bu nedenle her zaman söylüyorum, ana vatan, yavru vatan, Mavi Vatan ve Gök Vatan olarak dört vatan anlayışıyla geleceğe daha güçlü adımlarla yürümeliyiz" ifadelerini kullandı.

"KKTC'DE TURİZM, EĞİTİM VE TARIM ÖN PLANDA"

Küresel gelişmelerin yakından takip edilmesi gerektiğini belirten Tatar, "Dünyada savaşlar ve çeşitli ekonomik sorunlar yaşanıyor. Temennimiz bu sıkıntıların aşılmasıdır. Türkiye'nin savunma sanayiindeki başarıları ve yapay zeka başta olmak üzere teknolojik gelişmelere uyum sağlaması, Doğu Akdeniz'de KKTC'nin de ekonomik olarak güçlenmesine katkı sağlayacaktır. Kıbrıs denildiğinde ilk akla gelen sektör turizmdir. Bunun yanında eğitim ve tarım da önemli alanlardır. Türkiye'den getirilen su, KKTC için büyük bir kazanım olmuştur. Nüfusumuz ve turist sayımız artıyor. Anamur'daki Alaköprü Barajı'ndan deniz altından taşınan su hem içme suyu ihtiyacını karşılamakta hem de tarımsal üretime önemli katkı sağlamaktadır. Turizm, üniversiteler, eğitim, tarım, hafif sanayi ve teknoloji alanlarında önemli gelişmeler yaşanmaktadır. Son yıllarda İngiltere, Avustralya ve diğer ülkelerde yaşayan çok sayıda Kıbrıs Türkü, elde ettikleri bilgi ve tecrübeyi değerlendirmek üzere ülkeye geri dönmektedir" dedi.

"KIBRIS DAVASI MİLLETİMİZİN GÖNLÜNDE MÜSTESNA BİR YERE SAHİPTİR"

MÜSİAD Gaziantep Şube Başkanı Furkan Özdurdu ise konuşmasında, "Söz konusu Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve onu hakkıyla temsil eden sizin gibi tecrübeli bir devlet adamı olunca, böyle bir programa ev sahipliği yapmaktan büyük onur duyuyoruz. Kıbrıs davası milletimizin gönlünde müstesna bir yere sahiptir. Bu uğurda hem Kıbrıs Türk halkı hem de Türk askeri büyük bedeller ödemiştir. Dolayısıyla Kıbrıs, bizim için bir emanet ve gönül bağıdır. Bugün burada bir istişare ortamı oluşturduk. Aralarında inşaat, gıda ve hizmet sektörlerinde faaliyet gösteren iş insanlarımızın da bulunduğu katılımcılarla bir araya geldik. KKTC'nin geleceğine ilişkin vizyonunuzu ve iş dünyasının yatırım ile ticaret fırsatlarına yönelik beklentilerini dinlemek bizler için son derece kıymetlidir" diye konuştu.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıklamalarından satır başları şöyle;

Kerbela'nın hüznünü kalbimizin derinliklerinde hala hissediyoruz. Gönüller Sultanının benim dünyadaki çiçeğim diyerek öpüp kokladığı Hazreti Hüseyin Efendimizin ve yarenlerinin şehit edilmesinin kederini tam 14 asırdır yaşıyoruz

Mümin, mümin kardeşi için sımsıkı kenetlenmiş tuğlalardan oluşan bir bina gibidir' buyuran peygamberimizin tavsiyesi kurtuluş reçetemizdir.

311 Cemevi'nin bakım, onarım ve tefrişat talebini işleme aldık. Yıl sonuna kadar 500 Cemevimize hizmetleri sunacağız.

MSB Basın ve Halkla İlişkiler Müşaviri ve Bakanlık Sözcüsü Tuğamiral Zeki Aktürk, Türk Kara Kuvvetlerinin 2235'inci kuruluş yıl dönümü dolayısıyla Kara Kuvvetleri Komutanlığında düzenlenen haftalık basın bilgilendirme toplantısında konuştu.

Aktürk, Kara Kuvvetleri Komutanlığının, Mete Han'ın kurduğu askeri teşkilattan Sultan Alparslan'ın Malazgirt Zaferi'ne, Fatih Sultan Mehmet'in İstanbul'un fethinden Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün liderliğinde kazanılan Milli Mücadele'ye uzanan köklü mirasa sahip olduğunu belirtti.

Kara Kuvvetleri Komutanlığının, gelişmiş teknolojiye sahip, harekat etkinliği yüksek, her türlü tehdit ve risk karşısında görev yapabilen dünyanın en etkin ve caydırıcı askeri güçlerinden biri olduğunu vurgulayan Aktürk, şöyle devam etti:

"Konvansiyonel ve hibrit harbi kapsayacak şekilde harbe hazırlık seviyesini teknolojik gelişmelerle daha ileri taşımaya devam eden Kara Kuvvetleri Komutanlığımız, siber savunma, ağ destekli ve elektronik harp yeteneklerini geliştirmeyi, yapay zeka destekli karar destek sistemlerini yaygınlaştırmayı, insansız hava araçları (İHA), taarruzi İHA, hava savunma ve uzun menzilli füze sistemlerine yönelik projelere ağırlık vererek, yerli ve milli savunma sanayii ile tam uyum içinde çalışmak suretiyle geleceğin harekat ortamını şekillendirmeyi hedeflemektedir."

Kara Kuvvetleri Komutanlığının kuruluş yıl dönümü etkinliklerine ilişkin bilgi veren Aktürk, bugün İzmir'deki İstihkam Okulu ve Eğitim Merkezi Komutanlığında, yarın Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ndeki 28'inci Mekanize Piyade Tümen Komutanlığında kutlama yapılacağını kaydetti.

Aktürk, 28 Haziran'da ise İstanbul'daki 23'üncü Komando Tugay Komutanlığında, Diyarbakır'daki 7'nci Kolordu Komutanlığında, Gaziantep'teki 5'inci Zırhlı Tugay Komutanlığında, Şanlıurfa'daki 20'nci Zırhlı Tugay Komutanlığında, Kars'taki 14'üncü Mekanize Piyade Tugay Komutanlığında, İzmir'deki Ege Ordusu Komutanlığı ve Kayseri'deki 1'inci Hava İndirme ve Komando Tugay Komutanlığında kutlama törenleri olacağını, törenlere tüm halkın davetli olduğunu dile getirdi.

- TERÖRLE MÜCADELE

Türk Silahlı Kuvvetlerinin, Türkiye'nin ve milletin güvenliği ile devletin bekası için terör başta olmak üzere her türlü tehdit ve tehlikeye karşı mücadelesine devam ettiğini ifade eden Aktürk, şu bilgileri verdi:

"Son bir hafta içerisinde, 7 PKK'lı terörist daha teslim olmuş, harekat bölgelerinde mayın ve el yapımı patlayıcı ile mağara, sığınak ve barınak tespit ve imha çalışmalarına devam edilmiş, hudutlarımızda 4'ü terör örgütü mensubu olmak üzere 434 şahıs yakalanmıştır. 1 Ocak'tan bugüne kadar hudutlarımızdan yasa dışı yollarla geçmeye çalışırken yakalananların sayısı 4 bin 968 olmuş, engellenen 985 şahıs ile birlikte bu yıl içerisinde engellenen kişi sayısı da 39 bin 290'a ulaşmıştır. Ayrıca, son bir haftada Hakkari hudut hattında yapılan arama-tarama faaliyetinde 55 kilogram uyuşturucu madde ele geçirilmiştir."

- NATO

Aktürk, ikili işbirlikleri, bölgesel inisiyatifler ve çok uluslu görevler kapsamında birçok coğrafyada başarıyla görev yapan Türk Silahlı Kuvvetlerinin, bölgesel ve küresel barış için öncü bir rol oynamaya devam ettiğini vurguladı.

Bu kapsamda, 1 Temmuz 2025-30 Haziran 2026 tarihlerinde komuta edilen NATO Amfibi Görev Kuvveti Komutanlığı (CATF) ve Çıkarma Kuvveti Komutanlığı (CLF) görevinin 30 Haziran'da Hollanda'ya devredileceğini anlatan Aktürk, "2026 Yılı Güven Artırıcı Önlemler Uygulama Planı çerçevesinde, Aksaz Deniz Üs Komutanımızın 30 Haziran-2 Temmuz tarihlerinde Yunanistan Suda Deniz Üs Komutanı'nı, 4'üncü Mekanize Piyade Tugay Komutanımızın 1-2 Temmuz tarihlerinde Yunanistan 31'inci Mekanize Piyade Tugay Komutanı'nı ziyaret etmesi planlanmaktadır." dedi.

- İSRAİL

ABD ile İran arasında varılan mutabakatı memnuniyetle karşıladıklarını ifade eden Aktürk, mutabakatın korunması ve sürdürülen teknik müzakerelerde ilgili tüm tarafların sağduyulu ve sorumlu bir tutum sergilemesi temennisinde bulundu.

Aktürk, imzalanan mutabakata rağmen Lübnan'ın güneyinde işgaline devam edeceğini açıklayan ve bölgedeki saldırgan tutumunu sürdüren İsrail'in, uzlaşma çabalarının önündeki en büyük engel olmaya devam ettiğini belirtti.

Sürecin sabote edilmesine yönelik girişimlerin önlenmesi bakımından uluslararası toplumun İsrail'in politikalarına karşı daha kararlı bir tutum sergilemesi ve somut adımlar atması gerektiğine işaret eden Aktürk, "Ülkemiz, bölgesel barış ve istikrarın korunmasını önceleyen yaklaşımını sürdürmeye ve bu yöndeki çabalara katkı sağlamaya devam edecektir." diye konuştu.

- EĞİTİM VE TATBİKAT FAALİYETLERİ

Aktürk, Türk Silahlı Kuvvetlerinin, ulusal ve uluslararası eğitim ve tatbikat faaliyetleriyle harekat kabiliyetini geliştirmeye, modern harp yeteneklerini ileri seviyeye taşıyarak etkinlik ve caydırıcılığını artırmaya devam ettiğini kaydetti.

Tuğamiral Aktürk, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti hava sahası, kara suları ile ana karası üzerinde ve Türkiye'nin arama-kurtarma bölgesi içerisinde yer alan uluslararası sularda gerçekleştirilen "Şehit Teğmen Caner Gönyeli-2026 Arama Kurtarma Davet Tatbikatı"nın yarın sona ereceğini söyledi.

22 Haziran-3 Temmuz'da Konya'da icra edilen "Türkiye-Azerbaycan-Mısır Üçlü Kartal Tatbikatı" ile çeşitli unsurlarla katıldıkları Japonya'daki Live Minex, Almanya'daki Sivil-Asker İşbirliği Quadriga ve ABD'deki Fleetex-250 tatbikatlarının devam ettiğini belirten Aktürk, 27 Haziran-31 Temmuz'da ABD'de düzenlenecek RIMPAC-2026 Tatbikatı'na katılım sağlanmasının planlandığını aktardı.

Aktürk, 22-28 Haziran'da ABD'de icra edilen Fleetex-250 Tatbikatı'na iştirak eden TCG Oruçreis'in, 29-30 Haziran'da Norfolk/ABD'ye liman ziyareti gerçekleştirmesi, 2-7 Temmuz'da "ABD'nin 250'nci Kuruluş Yıl Dönümü" etkinliklerine katılım sağlanmasının planlandığını bildiren Aktürk, şöyle devam etti:

"İzmit'in Kurtuluşu etkinlikleri kapsamında, 28 Haziran'da TCG Karayel tarafından İzmit'e liman ziyareti yapılacaktır. Hava Kuvvetleri Komutanlığımızca, Yarın, 'Atatürk'ün Tokat'a Gelişinin Yıl Dönümü Etkinlikleri' kapsamında Tokat'ta personel kurtarma gösterisi ile 27-28 Haziran'da 'Belçika Hava Kuvvetleri Günü' kapsamında Belçika'da Türk Yıldızları tarafından gösteri uçuşu planlanmaktadır. Ayrıca, Mehteran Birlik Komutanlığımızca, 23-29 Haziran'da 'Ayvaz Dede Şenlikleri' kapsamında Bosna Hersek'te, Armoni Mızıkası Komutanlığımız tarafından 'Azerbaycan Silahlı Kuvvetler Günü Etkinlikleri' çerçevesinde 24 ve 26 Haziran'da Azerbaycan'da konserler icra edilmektedir. Bu vesileyle 'İki devlet, tek millet' anlayışı ile bir ve beraber olduğumuz Azerbaycan'ın Silahlı Kuvvetler Günü'nü şimdiden kutluyoruz."

- ENVANTERE YENİ GİREN SİLAH SİSTEMLERİ

Aktürk, Türk Silahlı Kuvvetlerinin yerli ve milli savunma sanayisinin sunduğu imkanlarla savunma kabiliyetlerini modernize etmeyi sürdürdüğüne işaret etti.

İleri teknoloji donanımı ve caydırıcı gücünü daha da artırma çalışmaları kapsamında Kara Kuvvetleri Komutanlığınca muhtelif miktarda ekipman alındığını ifade eden Aktürk, "TAYFUN Blok-2 Füzesi, silah taşıyıcı araç, karayel karinalı bot sistemi ile doğal afet kurtarma araç ve malzemesinin muayene ve kabul faaliyetleri tamamlanmıştır." şeklinde konuştu.

MKE tarafından mevcut silah sistemleriyle kullanılabilen ve ilave platform entegrasyonu gerektirmeyen mini ve mikro insansız hava araçları ile kamikaze dronlara karşı personelin hava savunma kabiliyetine önemli katkı sağlayacak 7,62 milimetre parçacıklı anti-dron mühimmatının test atışlarının başarıyla icra edildiğini dile getiren Aktürk, şunları kaydetti:

"Yine Makine ve Kimya Endüstrisi Anonim Şirketimiz tarafından, muhtelif adet ve çapta silah ve mühimmatın teslimatı tamamlanmıştır. İstanbul Sanayi Odası tarafından açıklanan 'Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu 2025' araştırmasında son iki yılda 124 basamak birden yükselerek 57'nci sırada yer alan Makine ve Kimya Endüstrisi Anonim Şirketimizi ve tüm çalışanlarımızı tebrik ediyor, savunma sanayimize değer katan çalışmaların da başarılarının devamını diliyor, bu vesileyle temeli, 1453 yılında kurulan Tophane-i Amire'ye dayanan ve yaklaşık altı asırlık köklü geçmişiyle Türk Silahlı Kuvvetlerimizin ihtiyaç duyduğu silah, mühimmat ve savunma sistemlerini yerli ve milli imkanlarla geliştirerek ülkemizin savunma sanayiindeki bağımsızlık hedeflerine önemli katkılar sağlayan Makine ve Kimya Endüstrisi Anonim Şirketimizin kuruluş yıl dönümünü (30 Haziran 1453) şimdiden kutluyoruz."

- ÖĞRENCİ VE PERSONEL TEMİNİ

Personel ve askeri öğrenci temin işlemleri kapsamında, 2026 Yılı Milli Savunma Üniversitesi Askeri Öğrenci Temini Seçim Aşaması faaliyetlerinin 14 Temmuz-7 Ağustos'ta yapılacağı bilgisini veren Aktürk, "Türk Silahlı Kuvvetlerimizin ihtiyaç duyduğu nitelikli insan gücünü yetiştiren Milli Savunma Üniversitemizin Harp Okulları ve Astsubay Meslek Yüksekokullarında eğitim almak ve şanlı ordumuzun bir mensubu olmak isteyen adaylarımızı seçim aşaması faaliyetlerine katılmaya davet ediyoruz." ifadelerini kullandı.

Milli Savunma Bakanlığınca (MSB), "Kıbrıs Türk halkının haklarını yok sayan ve Ada'daki mevcut hassas dengeyi bozmayı amaçlayan hiçbir girişim Türkiye açısından kabul edilemez. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin güvenliği Türkiye'nin güvenliğidir." ifadesi kullanıldı.

Bakanlık tarafından, Türk Kara Kuvvetlerinin 2235'inci kuruluş yıl dönümü dolayısıyla Kara Kuvvetleri Komutanlığı'nda düzenlenen haftalık basın bilgilendirme toplantısının ardından gazetecilerin soruları yanıtlandı.

Basında yer alan Birleşmiş Milletlerin "Kıbrıs planı" iddialarına ilişkin soru üzerine, "Rum basını kaynaklı bazı medya organlarında, BM Genel Sekreteri'nin Kişisel Temsilcisi tarafından Kıbrıs meselesinin çözümüne yönelik yeni bir plan hazırlandığı ve söz konusu planın Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti nezdinde istişareye açılacağı yönünde iddialar yer aldığı açıklaması yapıldı.

Ada'da kalıcı, adil ve sürdürülebilir bir çözüm ancak Kıbrıs Türk halkının egemen eşitliği ve eşit uluslararası statüsünün teyit edilmesine dayanan iki devletli çözüm temelinde mümkün olduğu belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Bu temel gerçek göz ardı edilerek ortaya konulacak hiçbir girişim Kıbrıs Türk halkının iradesini yansıtmayacağı gibi bölgede kalıcı bir istikrar da sağlayamayacaktır. Kıbrıs meselesinin çözümünde ülkemizin tutumu açık, nettir ve değişmemiştir. Kıbrıs Türk halkının haklarını yok sayan ve Ada'daki mevcut hassas dengeyi bozmayı amaçlayan hiçbir girişim Türkiye açısından kabul edilemez. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin güvenliği Türkiye'nin güvenliğidir. Dün olduğu gibi bugün ve yarın da Kıbrıs Türk halkının güvenliğini, huzurunu ve refahını korumak için kararlılığımız tamdır. Ülkemiz, garantör devlet sıfatıyla uluslararası anlaşmalardan ve uluslararası hukuktan kaynaklanan meşru hak ve yetkileri çerçevesinde Kıbrıs'ta barışın, güvenliğin ve istikrarın teminatı olmaya devam edecektir."

- ALMANYA'YA AİT PATRİOT HAVA SAVUNMA SİSTEMİ

Bakanlık, NATO Daimi Savunma Planı kapsamında ittifakın hava savunmasının güçlendirilmesi maksadıyla Almanya'ya ait bir Patriot hava savunma sisteminin Malatya Kürecik'te konuşlandırıldığı bilgisini verdi.

Ayrıca, 24 Haziran'da aynı bölgede konuşlu olan ABD Patriot hava savunma sisteminden görevi devraldığı bilgisi de verildi.

Anadolu Kartalı Tatbikatı

22 Haziran-3 Temmuz tarihleri arasında icra edilmesi planlanan Uluslararası Anadolu Kartalı-2026 Eğitimi'ne ilişkin bilgi veren Bakanlık, "Güncel jeopolitik gelişmeler ile 7-8 Temmuz 2026 tarihlerinde Türkiye'de gerçekleştirilecek NATO Zirvesi dikkate alınarak revize edilmiş; söz konusu faaliyet, aynı tarihlerde Türkiye, Azerbaycan ve Mısır'ın katılımıyla '3'lü Kartal Tatbikatı' şeklinde icra edilmektedir." ifadelerini kullandı.

Tatbikata, Azerbaycan'dan 2 SU-25 uçağı ile Mısır'dan 5 F-16 uçağı katılım sağlayacağı bilgisi verildi.

- C-130J UÇAK TEDARİKİ

Bakanlıktan yapılan açıklamada, Hava Kuvvetlerinin ihtiyaçları doğrultusunda yürütülen uçak tedarik sürecinin, planlanan takvim çerçevesinde devam ettiği belirtildi.

Mevcut planlamaya göre, yıl sonuna kadar iki C-130J uçağının envantere katılmasının hedeflendiği bilgisi verilen açıklamada, kalan uçakların teslimatlarının ise belirlenen tedarik programı kapsamında peyderpey gerçekleştirileceği belirtildi.

ERDOĞAN: 'YENİKAPI RUHU TERÖRSÜZ TÜRKİYE İÇİN GEREKLİ'

Erdoğan, geçmişte olduğu gibi bugün de siyasi farklılıkların bir kenara bırakılması gerektiğini ifade etti. Özellikle Yenikapı ruhunun yeniden canlanmasının, ancak Terörsüz Türkiye hedefine ulaşmakla mümkün olacağını vurguladı. Meclis'te oluşturulacak ortak iradenin, terörle mücadelede tarihi bir dönüm noktası olabileceğine dikkat çekti. Erdoğan, siyasi partilerin milli dayanışma ve kardeşlik temelinde hareket ederek sürece destek vermesini istedi.

ERDOĞAN'DAN YENİKAPI RUHU ÇAĞRISI

24 TV GYY Ömer Özkök: O Yenikapı ruhunda biz, Kemal Kılıçdaroğlu başkanlığındaki CHP'yi görmüştük. Ama ne görmüştük? Son ana kadar "Ben yokum, gelmeyeceğim" diyerek, sonra zoraki olarak gelip orada görünmek.

Togg, Anadolu Grubu Holding, BMC, Turkcell, Zorlu Holding ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinin (TOBB) güç birliğiyle kuruldu. Markanın ilk akıllı cihazı T10X'in iki prototipi, 27 Aralık 2019'da kamuoyuna tanıtıldı.

Gemlik'teki Togg Teknoloji Kampüsü'nün inşaatına 18 Temmuz 2020'de başlandı. Kampüs, 29 Ekim 2022'de Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın katılımıyla Cumhuriyet Bayramı'nda açılırken aynı gün Togg'un ilk akıllı cihazı T10X seri üretim bandından indi.

Marka, ayrıca akıllı şarj markası Trugo'nun ilk cihazlarını 11 Ekim 2022'de Bolu HighWay Dinlenme Tesisi'nde kurdu.

TESLİMATLAR VE YÜKSELEN YERLİLİK ORANI

T10X'in fiyatları 14 Mart 2023'te açıklanırken, 177 binin üzerinde ön talep alan markada ilk kullanıcılar 29 Mart 2023'teki kurayla belirlendi ve teslimatlar aynı dönemde başladı.

Üretim başlangıcında yüzde 51'in üzerinde olan yerlilik oranı, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının Motorlu Araçlar Yerli Katkı Oranı listesinde T10X için yüzde 81,72, T10F için ise yüzde 83,9'a ulaştı. Trugo da 2023'ün nisan ayından itibaren lisanslı şarj ağı operatörü olarak hizmet vermeye başladı.

İKİNCİ MODEL T10F SAHNEYE ÇIKTI

Togg, doğuştan elektrikli ikinci akıllı cihazının seri üretime en yakın prototipini "T10F" adıyla ilk kez CES 2024'te paylaştı. Mühendislik testleri 2024'ün ağustos ayında başlayan fastback model T10F, TEKNOFEST Akdeniz kapsamında Adana'da görücüye çıktı.

Togg'un Münih'teki IAA Mobility 2025'te dünya kamuoyuna tanıttığı ikinci modeli T10F, 15 Eylül 2025'te Türkiye'de, 29 Eylül 2025'te Almanya'da satışa sunuldu. Yeni modelle birlikte T10X de Almanya'da kullanıcılarla buluşarak Avrupa'ya açıldı.

T10X ve T10F, bağımsız Euro NCAP programının tüm testlerinden en yüksek seviye olan 5 yıldızı alırken, Togg, Microsoft Türkiye işbirliğiyle geliştirdiği yapay zeka platformu Can.ai'yi de aynı fuarda tanıttı.

ÜRÜN GAMI VE HİZMET AĞI GENİŞLEDİ

Togg, çift motorlu dört tekerlekten çekişli 4More serisini (T10X 4More Obsidiyen ve T10F 4More) 7 Ekim 2025'te dijital platformu Trumore üzerinden siparişe açtı.

Marka, Aralık 2025'te Antalya, Gaziantep, Bursa, Trabzon ve Tekirdağ ile temsilci bayilik sistemini pilot olarak devreye aldı. Togg, bugün 22 deneyim merkezi ve 76 servis noktasıyla 81 ilde kullanıcılara hizmet veriyor.

TOGG, TÜRK SPORUNUN YANINDA

Togg, Mart 2025'te Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) ile imzaladığı üç yıllık anlaşmayla "Milli Takımlar Ana Sponsoru" oldu. Ay-yıldızlı millilerin antrenman formasında yer alan marka, TFF'ye akıllı cihazlarını ve Trugo şarj cihazlarını tahsis etti.

Togg, 18 Şubat 2026'da Türkiye Basketbol Federasyonu ile üç yıllık anlaşma imzalayarak "Basketbol Milli Takımlar Ana Sponsoru" oldu. Böylece marka, futboldaki sponsorluğunun ardından Türk sporuna desteğini basketbol alanında da sürdürdü.

TRUGO ŞARJ EKOSİSTEMİNDE ZİRVEDE

Trugo, 81 ilde kesintisiz deneyimle 4 milyon başarılı şarj işlemine ulaştı.

Şirket, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun (EPDK) ilk kez yayımladığı Temmuz 2025 verilerinde yüzde 27,3 pazar payıyla şarj ekosisteminde zirveye yerleşti.

Marka 2 binin üzerinde istasyon ve 4 binin üzerinde soketle, ultra hızlı cihazlarında yüzde 100 yenilenebilir enerji kullanarak hizmet sunuyor.

GEÇEN YILI PAZARININ LİDERİ OLARAK TAMAMLADI

Togg, 2025 yılını 39 bin 20 adetlik T10X ve T10F satışıyla elektrikli otomobil pazarının lideri olarak tamamladı.

Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği (ODMD) verilerine göre Togg, 2026'nın ilk 5 ayında Türkiye pazarında iki modeliyle ilk iki sırada yer aldı. T10X, 9 bin 70 satışla birinci, T10F ise 7 bin 675 satışla ikinci olurken toplamda 16 bin 745 satışa ulaşan markanın elektrikli otomobil pazar payı yüzde 25 olarak gerçekleşti.

Yollardaki üçüncü yılını geride bırakan Togg, bugün 105 binden fazla kullanıcının günlük hayatında yer alıyor.

T10X'E YENİ TRUOS GÜNCELLEMESİ

Togg, Mart 2026'da T10X için geliştirdiği yeni TruOS işletim sistemi sürümünü, uzaktan güncellemeyle ve teslimat sırasına göre kademeli olarak devreye almaya başladı.

Güncellemeyle akıllı cihazların daha hızlı ve daha duyarlı hale gelmesi, yenilenen arayüzle daha akıcı bir kullanıcı deneyimi sunulması hedeflendi.

STRATEJİK İŞBİRLİĞİ VE SIRALAMA

Togg, dünyanın önde gelen batarya üreticisi CATL'nin iştiraki CAIT ile B segmentinde ortak platform geliştirmek üzere stratejik işbirliğine imza attı. CAIT'nin Bedrock şasi teknolojisiyle geliştirilecek üç modelin 2027'nin ortasından itibaren kademeli olarak kullanıcılarla buluşması hedefleniyor.

Marka ayrıca İstanbul Sanayi Odası (İSO) "Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu" araştırmasının 2025 sonuçlarında 9 basamak birden yükselerek 28'inciliğe yerleşti.

Şiddetli çarpışmanın etkisiyle motosiklet sürücüsü tırın altında kalarak yaklaşık 5 metre sürüklendi. Kazada ağır yaralanan genç sürücü için çevredeki vatandaşlar durumu 112 Acil Servis ekiplerine bildirdi.

Olay yerine sevk edilen sağlık ekipleri tarafından ilk müdahalesi yapılan yaralı, ambulansla İnegöl Devlet Hastanesi Acil Servisi'ne kaldırılarak tedavi altına alındı. Tır şoförü ise ifadesi alınmak üzere karakola götürüldü.

Polis kazayla ilgili inceleme başlattı.

AA muhabirinin MEB'in 2026-2030 yıllarını kapsayan "İklim Değişikliği Eylem Planı"ndan derlediği bilgilere göre, iklim değişikliğinin çevresel ve biyolojik etkilerinden kaynaklanan sağlık risklerine karşı öğrenci, öğretmen ve diğer eğitim paydaşlarının fiziksel, ruhsal ve sosyal iyilik hallerinin korunması önem taşıyor.

Eğitim ortamlarının iklim değişikliğine dayanıklı ve sağlık dostu yapılar olarak güçlendirilmesi, küresel kuraklık riskleri karşısında okul ve kurumlardaki sağlıklı yaşam koşullarının geliştirilmesini hedefleyen Bakanlık, öğrenci, öğretmen, personel ve velilerin sağlıklı beslenme ile hareketli yaşam konularındaki farkındalıklarının artırılmasına yönelik faaliyetler düzenleyecek.

Bu kapsamda, "Okulumda Sağlıklı Besleniyorum Programı" doğrultusunda, güvenilir gıdaya erişim ve sağlıklı beslenme alışkanlıklarının yaygınlaştırılması sağlanacak.

Okul kantin ve yemekhanelerinde, artan ortam sıcaklıklarının neden olabileceği gıda güvenliği risklerine karşı "Soğuk Zincir Dijital Takip Sistemi" kurulacak.

Okul menülerinde karbon ayak izi düşük, bölgesel ve mevsimsel ürünlerin önceliklendirildiği "Sürdürülebilir Menü Yönetim Sistemi" tasarlanacak.

Öğrencilerin temiz içme suyuna ambalajsız ve sağlıklı erişimini sağlamak amacıyla, okullarda düzenli mikrobiyolojik analizleri yapılan, yüksek filtrasyonlu su pınarlarının yaygınlaştırılması planlanacak.

KİŞİSEL SU TERMOSLARININ KULLANIMI YAYGINLAŞTIRILACAK

Okullardaki tüm kapalı alanlarda, öğrenme verimini artırmak ve sağlıklı solunum ortamı oluşturmak amacıyla, doğal havalandırma esas alınarak temiz hava erişimi sağlanacak.

Bakanlığa bağlı 10 bin metrekare ve üzerindeki kapalı alana sahip kurumlarda, iç ortam hava kalitesi ölçüm ve uyarı sistemleri kurulacak.

Bununla birlikte, çelik veya cam materyalden üretilmiş kişisel su termoslarının kullanımının yaygınlaştırılarak, sağlıklı suyun temini ve erişimi kolaylaştırılacak, okullarda su tasarrufu bilinci sağlanacak.

Okullarda aşırı sıcak veya soğuk hava koşullarına karşı sınıflarda ısı konforu iyileştirilmesi amacıyla düşük maliyetli gölgeleme ve bina kabuğu iyileştirme uygulamaları yapılacak.

Öğretmen, öğrenci, personel ve velilere yönelik yüz yüze veya dijital platformlar aracılığıyla iklime dirençli okul ve erken uyarı eğitimleri düzenlenecek.

Yerel özelliklere uygun mevsiminde beslenme, iklime duyarlı hastalıklara yönelik beslenme ve gıda hijyeni eğitimleri verilerek, sağlıklı beslenme alışkanlığı ve gıda güvenliği sağlanacak.

Bununla birlikte, okul kantini ve yemekhanelere tuzsuz diyet menüsü eklenecek, böbrek yetmezliği, alerjik astım gibi hastalıkları olan çocuklar önceliklendirilecek.

"SIFIR ATIK UYGULAMA YÖNERGESİ" HAZIRLANACAK

Diğer yandan, Bakanlık "yeşil okul" uygulamaları kapsamında çevresel sürdürülebilirliğin güçlendirilmesi amacıyla okullarda sıfır atık yönetimi, su verimliliği, biyoçeşitliliğin korunması ve çevre farkındalığına yönelik çeşitli uygulamaları da hayata geçirecek.

Okul ve kurumlarda sıfır atık yönetim sisteminin daha etkin uygulanması ve süreçlerin sürdürülebilirliği amacıyla "Sıfır Atık Uygulama Yönergesi" hazırlanacak.

Eğitim kurumları ve yurtlarda, su verimliliği sağlayan cihaz ile ekipman kullanımının yaygınlaştırılması hedefi doğrultusunda, su verimliliği sağlayan teknolojik donanımların mesleki ve teknik eğitim kurumlarında geliştirilmesi ve üretilmesi desteklenecek.

Okullarda yağmur suyu hasadı, gri su kullanımı ve kompost sistemleri, okul bahçelerinde ise agroekolojik uygulamaların hayata geçirilmesi sağlanacak.

Başarılı uygulamaların görünürlüğünün artırılması amacıyla Bakanlığın dijital platformlarında "Yeşil Okul İyi Örnekler Portalı" oluşturulacak.

Okullardaki sosyal kulüplerin yıllık planlarına iklim eylemi ve çevre temalı etkinlikler dahil edilecek. Okul genelinde öğrenci, öğretmen ve velilere yönelik çevre farkındalık kampanyaları yürütülecek.

15 Temmuz Şehitleri Anadolu İmam Hatip Lisesi'nde düzenlenen festivalin ikinci gününde takımlar final yarışmalarında bir araya geldi. Türkiye'nin dört bir yanından gelen okullar kurulan takımlar aracılığıyla Sorun Çözen Nesiller, RoboFutbol, Hackathon, Er Meydanı ve Çizgi İzleyen Robot dallarında yarıştı. Yarışmalar sonunda düzenlenen ödül töreninde ise ödüllerini İstanbul Vali Yardımcısı Elif Canan Tuncer, ÖNDER Genel Başkanı Abdullah Ceylan, MEB Din Öğretimi Genel Müdürlüğü Öğrenme Süreçleri ve Sosyal Etkinlikler Daire Başkanı Ahmet Yapıcı, İstanbul İl Milli Eğitim Müdür Yardımcısı Şule Pişkin ve Ziraat Katılım Kurumsal İletişim Başkanı Ömer Berkli'nin elinden aldı.

TOPLAM ÖDÜL 600 BİN TL

Festivalde, Sorun Çözen Nesiller, RoboFutbol, Hackathon, Er Meydanı ve Çizgi İzleyen Robot olarak 5 alanda verilen ödüller sahibini buldu. Birinci olan takımlar 60 bin TL, ikinci olan takımlar 40 bin TL, üçüncü olan takımlar ise 20 bin TL para ödülü kazandı. Sorun Çözen Nesiller kategorisinde Hatipzade Veli Başer AİHL EcoTrio takımı, Hackathon yarışmasında 15 Temmuz Şehitleri AİHL Zamazingo takımı, RoboFutbol liginde Uluslararası Şehit M. Murat Ertekin AİHL PhamtomSense takımı, Er Meydanında Uluslararası Şehit M. Murat Ertekin AİHL RoboNova takımı, Çizgi İzleyen Robot kategorisinde Asım Şahin Kız AİHL AnkaTechLine58 takımı birincilik ödüllerini aldı. Ayrıca düzenlenen atölyede roketlerini üreten gençler, atışlarını gerçekleştirdi, en yüksek mesafeye çıkan roket yarışmanın galibi oldu.

FENTECH 2026 NEDİR?

Bu yıl ilk kez hayata geçirilen FenTECH 2026 Bilim, Teknoloji ve İnovasyon Festivali, "Gelenekten Geleceğe: Erdemli Teknoloji, İnsan Odaklı İnovasyon" temasıyla 23-24 Haziran 2026 tarihinde Bahçelievler 15 Temmuz Şehitleri Anadolu İmam Hatip Lisesi'nde düzenlendi. Millî Eğitim Bakanlığı Din Öğretimi Genel Müdürlüğü tarafından ÖNDER İmam Hatipliler Derneği, İlim Yayma Cemiyeti ve Ziraat Katılım iş birliğiyle hayata geçirilen iki günlük programda gençler yarışıp ödül kazandı, ilham verici konuşmalar dinledi ve aralarında TÜBİTAK ve Bilişim Vadisi'nin de yer aldığı kurumlar ve teknoloji şirketleri ile bir araya geldi.

İstanbul'un Küçükçekmece ilçesinde bulunan ve 16. yüzyılda Mimar Sinan tarafından inşa edilen tarihi taş köprü çevresinde faaliyet gösteren esnaf, son yıllarda yapılan ulaşım ve yaya geçiş düzenlemelerinin bölgeyi olumsuz etkilediğini öne sürdü. Tarihi köprünün geçmişte hem yerli ve yabancı turistlerin hem de ilçe sakinlerinin yoğun olarak kullandığı bir güzergah olduğunu belirten esnaf, tren istasyonunun yerinin değiştirilmesi, yaya akışının farklı noktalara yönlendirilmesi ve yeni üst geçidin yapılmasıyla birlikte bölgedeki hareketliliğin önemli ölçüde azaldığını dile getirdi.

Bölgede uzun yıllardır faaliyet gösterdiklerini belirten esnaf, tarihi taş köprünün ve çevresinin geçmişte ilçenin önemli ticaret merkezlerinden biri olduğunu, günümüzde ise birçok iş yerinin müşteri kaybı yaşadığını ve ekonomik olarak zorlandığını ifade etti. Esnaf, tarihi köprünün yeniden aktif şekilde kullanılmasını istediklerini, bu sayede hem bölgenin tarihi değerinin korunacağını hem de ticari canlılığın yeniden sağlanabileceğini savundu. Yaşadıkları mağduriyeti yetkililere ilettiklerini belirten esnaf, konuya ilişkin imza kampanyaları düzenlediklerini ve belediyeye toplu dilekçeler verdiklerini söyledi. Tarihi köprünün değerlendirilmesi ve yaya akışının yeniden bu bölgeye yönlendirilmesi yönündeki taleplerini yineleyen esnaf, mevcut uygulamaların hem tarihi yapıyı atıl bıraktığını hem de bölgedeki ticari faaliyetleri olumsuz etkilediğini öne sürdü.

"İNSANLAR İSE ÜÇ ŞERİTLİ YOLU GEÇEREK KARŞIYA ULAŞMAYA ÇALIŞIYOR"

1989'dan beri Küçükçekmece'de esnaf olan Hikmet Ortakaya, "İlk geldiğimiz dönemlerde köprümüz trafiğe açık bir köprüydü ve İstanbul'un en nadide ilçelerinden biriydik. Ticari açıdan, turizm açısından ve insan yoğunluğu açısından da öyleydi. Çünkü atalarımızın yaptırdığı, mimarlarının inşa ettiği bu güzel eseri görmeye gelen insanlar vardı. Sabah 05.30'dan gece 23.00-24.00'e kadar bütün esnaf arkadaşlarımızın burada işleri yerindeydi. Önce köprüyü trafiğe kapattılar. Sonra insan akışını sağlayan tren garını kapatıp Marmaray'a dönüştürdüler. Daha sonra insanların yürüme aksını değiştirdiler. Şu anda yaklaşık son 7-10 yıldır burada hiçbir esnafımız ne kirasını ödeyebiliyor ne de eleman çalıştırabiliyor. Belediyemize dilekçe verdik. İnsan akışının yeniden buradan sağlanmasını istiyoruz. Çünkü yüzlerce, binlerce insan buradan ekmek yiyor. Şimdi de ikinci bir köprü yapmayı düşünüyorlar. Güzelim tarihi eserimiz varken ikinci bir masrafa ne gerek var? İnsanlar için taş köprünün kullanılması daha rahat. Hem sağlık hem de güvenlik açısından da daha uygun. Oradan milyonlarca araç geçiyor. İnsanlar ise üç şeritli yolu geçerek karşıya ulaşmaya çalışıyor. Bunun trafik kazası riski var, başka riskleri de var. Bunlar göz önünde bulundurulmuyor ama nedense burası atıl bırakıldı. Biz de bu konuda ciddi şekilde mağdur olanlardanız. Bunları da bütün esnaf arkadaşlarım adına konuşarak ifade ediyorum" dedi.

"SABAHIN BEŞİNDEN GECE SAATLERİNE KADAR BURADA YOĞUN BİR HAREKETLİLİK VARDI"

1990'dan beri Küçükçekmece'de esnaf olan Mahmut Türkoğlu ise, "Hikmet Bey ile uzun yıllardır komşuyuz. Bir mağduriyetimiz var ve bu mağduriyetimizin giderilmesini istiyoruz. Elimizde böyle güzel bir köprü varken, mesafesi daha kısa ve ecdadımızın, Mimar Sinan'ın yaptığı böyle değerli bir eser ortadayken burası kullanılmıyor. Büyükşehir Belediyesi, sanki başka işi yokmuş gibi buraya ilave bir köprü yapmak için büyük masraflar yapıyor. Biz yaklaşık 40 senedir burada esnafız. Esnafımız mağdur durumda. Köprünün o tarafa yapılması, bu taraftaki yaya akışını engelliyor. Oysa elimizde yaya geçişi için kullanılabilecek güzel bir köprü varken bunu değerlendiremiyoruz. Önceden turistler de burayı ziyaret ediyordu. Sabahın beşinden gece 23.00- 00.00'lera kadar burada yoğun bir hareketlilik vardı. Şu anda ise hiçbir hareketlilik kalmadı. Hem durak ileri alındı hem de oraya ikinci bir köprü yapıldığı için bu mağduriyetimizin giderilmesini istiyoruz" diye konuştu.

"TİCARETİN KALBİ BURADA ATARDI, TURİSTİK BİR BÖLGEYDİ"

Küçükçekmece'de 20-25 yıldır esnaflık Yan Kamil Özkaya da "Bir mağduriyetimiz var. Küçükçekmece Meydan denildiği zaman akla burası gelirdi. Burası Türkiye'nin, İstanbul'un kalbiydi. Et pazarı, mezbahaneler ve kasaplarımız vardı. Ancak zamanla buradaki esnafı yok etmeye çalıştılar. Biz de bu sorunu bir türlü çözemedik. Burası eski kervan yolu. Ticaretin kalbi burada atardı. Turistik bir bölgeydi, burada tarihi çeşmelerimiz vardı. Çeşmelerimizin yerini değiştirdiler. Aqua Florya ve Florya'da durak olmamasına rağmen işletmelere canlılık kazandırmak amacıyla oralara istasyon yapıldı. Bizim mevcut istasyonumuz ise meydandan uzaklaştırılarak başka bir noktaya taşındı. Bütün bağlantı yolları değiştirildi. Sefaköy Meydan oldu, Halkalı Meydan oldu. Ancak asıl meydan olan Küçükçekmece hiçbir şekilde rağbet görmedi ve atıl bir duruma geldi. İnsanları burada İSKİ borularının üzerinden geçmeye zorluyorlar. Allah göstermesin, bir kaza ya da patlama olsa çok sayıda insan zarar görebilir. Bu konuda belediyeye her türlü bilgiyi verdik, imza topladık, durumumuzu ve esnafın mağduriyetini anlattık. Ancak yanlış planlama ve yanlış yönlendirmeler nedeniyle bu tarihi köprü atıl duruma getirildi. İnsanlar ise diğer köprüyü kullanmak zorunda kalıyor. Karşıya geçerken de risk altında kalıyor, araç trafiğinin yoğun olduğu yollardan geçmek zorunda bırakılıyor. Bu durum hem yayalar hem de esnaf açısından ciddi mağduriyet oluşturuyor" dedi.

"HERKES ÇALIŞIYOR, EMEK VERİYOR ANCAK EMEĞİNİN KARŞILIĞINI ALAMIYOR"

Elif Karaduman da "Öbür köprünün kullanılmaya devam edilmemesi, yaya geçişinin yeniden buradan sağlanması gerekiyor. Burası için farklı düzenlemeler de yapılabilir. Çünkü buradaki esnafların büyük bölümü yıllardır burada faaliyet gösteriyor. Herkes çalışıyor, emek veriyor ancak emeğinin karşılığını alamıyor. Bu nedenle esnafın tamamına yakını mağdur durumda" ifadelerini kullandı.

Survivor kadrosunda Bayhan, Seren Ay, Ramazan Sarı, Selen Görgüzel, Deniz Çatalbaş, Murat Arkın, Beyza Gemici, Mert Nobre, Dilan Çıtak, Engincan Tura, Lina Hourieh, Barış Murat Yağcı, Nagihan Karadere ve Nisanur Güler gibi birçok isim yer aldı.

Survivor 2026'nın şampiyonu İstanbul'da düzenlenen finalin ardından belli oldu. Nagihan Karadere ile birlikte finale çıkan Nobre, şampiyon oldu.

MERT NOBRE'DEN SURVIVOR'DA BÜYÜK KAZANÇ

Mert Nobre, Survivor tarihinin tek sezonda en fazla kazanç elde eden yarışmacısı oldu.

Mert Nobre, şampiyonluk ödülü olarak 6 milyon liranın sahibi oldu. Sezon boyunca aldığı haftalık ücretler ve diğer kazançlarla birlikte toplam geliri 10 milyon liraya ulaştı.

Bilim insanları, "TOI-791 b" ve "TOI-791 c"nin, "pamuk şekerinden daha düşük yoğunluktaki en büyük ötegezegenler" olduğunu belirledi.

Volans Takımyıldızı'ndaki yıldızın yörüngesinde yer alan bu ötegezegenlerin kimyasal yapısının, NASA'nın James Webb Uzay Teleskobu'yla (JWST) incelenmesi bekleniyor.

Araştırmacılar, Jüpiter'in bu gezegenlerden 35 kat daha yoğun olduğunu belirtti.

Araştırmanın yazarlarından George Dransfield, bu büyüklükteki gezegenlerin, bilinen en hafif örnekler olduğunu duyurdu.

Dransfield, beyaz ya da mavi olduğunu düşündüğü bu gezegenlerin büyük oranda hidrojen ve helyumdan müteşekkil olabileceğini ifade etti.

"Süper puf" şeklinde nitelendirilen, pamuk şekerinden daha düşük yoğunluktaki bu ötegezegenlerin, yoğun gaz bulunan, yeni doğan yıldızın etrafındaki gaz ve toz diskinin çevresinde oluştuğu düşünülüyor.

Bu ötegezegenlerin, zaman içinde taşıdıkları materyali üzerlerinden atarak hafifledikleri tahmin ediliyor.

Araştırmanın sonuçları, "Monthly Notices of the Royal Astronomical Society" dergisinde yayımlandı.

Gerek Rusya-Ukrayna savaşı gerekse Orta Doğu'daki savaşlara bakıldığında Türkiye'nin istikrar adası konumunda olduğunu vurgulayan Uraloğlu, "Türkiye zor zamanda sözünde duran ve ihtiyaç duyulan ülke konumunda. Bu çok kıymetli." diye konuştu.

Uraloğlu, şu an güçlü imkanları olan Türkiye'nin, herkesin çözüm ortağı olmak için yaklaştığı bir ülke niteliği taşıdığını söyledi.

"KALKINMA YOLU'NU ORTA KORİDOR'A BAĞLAYARAK YOLUMUZU GÜÇLENDİRECEĞİZ"

Irak'ın Kalkınma Yolu için yeni limanlar inşa ettiğini, bunlardan en önemlisinin de Basra Körfezi'ndeki Fav Limanı olduğunu dile getiren Uraloğlu, burasının 4 faz halinde yapılarak peyderpey açılacağını anlattı.

Uraloğlu, Kalkınma Yolu'nun hayata geçirilmesiyle Basra Körfezi'nden gelen yüklerin hem otoyol hem de demir yolu ile Türkiye'ye gelip buradan da tüm Avrupa'ya gidebileceğine dikkati çekerek, "Burada aynı zamanda enerji nakil hattı, iletişim ve haberleşme hattı da yapalım istiyoruz." ifadesini kullandı.

Uraloğlu, Fav Limanı'nın büyük bir yatırım olduğunu ve tamamlandığında dünya çapında önemli bir lojistik merkez haline geleceğini bildirdi.

Limanın Kalkınma Yolu ile çok daha fazla anlam kazanacağını belirten Uraloğlu, şu değerlendirmede bulundu:

"Orta Doğu'daki savaş ve gerginlikler nedeniyle ulaşım hatlarında ciddi sıkıntılar yaşandı. Bu noktada Kalkınma Yolu ciddi bir alternatif olarak karşımıza çıkıyor. Türkiye'de irili ufaklı 217 civarında limanımız var, Fav Limanı onların 4'te 1 kapasitesine eşit olabilecek büyüklükte olacak. Bu limandan diğer ülkelerden gelecek yakıt ile ihraç malları, demir yolu ve otoyolla taşınacak. Kalkınma Yolu'nda ilk etapta demir yolunu hayata geçirelim diye mutabık kaldık, ilerleyen dönemde de otoyolu devreye alma düşüncesindeyiz. Ayrıca Kalkınma Yolu'nu Orta Koridor'a bağlayarak yolumuzu daha da güçlendireceğiz."

KALKINMA YOLU, KÖRFEZ-AVRUPA HATTINDA ALTERNATİF BİR GÜZERGAH

Uraloğlu, Kalkınma Yolu Projesi kapsamında yürütülen çalışmalarla Türkiye'den geçen 2 bin 88 kilometrelik demir yolu bağlantısı için 615 kilometrelik yeni hat, 1912 kilometrelik kara yolu koridoru içinse 320 kilometrelik yeni otoyol yatırımının planlandığı bilgisini verdi.

Projenin Türkiye'ye sağlayacağı avantajlara dikkati çeken Uraloğlu, şunları kaydetti:

"Türkiye, Irak, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri zaten projede mutabakata vardı. Proje bölgenin transit ticaretine katkı sağlayacak. Kalkınma Yolu'nun Türkiye'nin Orta Doğu-Avrupa ticaretindeki transit rolünü güçlendirmesini, limanlar, lojistik merkezler ve demir yollarında yük hacmini artırmasını, Körfez-Avrupa hattında alternatif bir güzergah oluşturmasını, özellikle Mersin, Gaziantep ve Güneydoğu Anadolu'daki lojistik yatırımlarını hızlandırmasını öngörüyoruz. Ayrıca, projenin tamamlanmasıyla Türkiye ekonomisine 10 yıllık dönemde yaklaşık 55 milyar dolar katkı sağlamasını bekliyoruz."

500 BİN TL'LİK TRANSFER MERCEK ALTINDA

Soruşturma dosyasında yer alan iddialara göre, Balçova Belediye Başkanı Onur Yiğit'in, 31 Mart 2024 yerel seçimlerinden önce Malatya Büyükşehir Belediye Başkan adayı olan CHP Malatya Milletvekili Veli Ağbaba'nın adaylık kampanyası için 500 bin TL gönderdiği tespit edildi. Söz konusu para transferinin, Seferihisar operasyonunda tutuklanan danışman Özlem Akyılmaz üzerinden ulaştırıldığı öne sürüldü. İşlemin bizzat Başkan Yiğit'in annesi Meryem Yiğit tarafından gerçekleştirildiğinin belirlenmesi üzerine harekete geçen emniyet güçleri, rüşvet trafiğinin merkezinde yer aldığı gerekçesiyle anne Yiğit'i de gözaltına aldı.

ESKİ MİLLETVEKİLİNİN OĞLU DA YAKALANDI

Soruşturmanın Ağbaba ekseninde genişlemesiyle birlikte operasyonun Güzelbahçe ayağında da hareketlilik yaşandı. Eski CHP İzmir Milletvekili Tacettin Bayır'ın oğlu Güzelbahçe Belediye Meclis Üyesi Doğuş Bayır'ın da yerel seçim öncesinde benzer bir yöntemle Veli Ağbaba'ya para transferi gerçekleştirdiği ileri sürüldü. Bayır'ın gönderdiği meblağın da savcılık tarafından rüşvet kapsamına alınması üzerine hakkında acil gözaltı kararı verildiği ve ekiplerce yakalanarak emniyete götürüldüğü öğrenildi.

Gözaltına alınan şüphelilerin emniyetteki işlemleri sürerken, olayla ilgili başlatılan çok yönlü soruşturma devam ediyor.

Adalet Bakanı Gürlek, NSosyal hesabından Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığının yürüttüğü çalışmalara dair yaptığı paylaşım yaptı.

Bakan Gürlek paylaşımında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde, adaletin tecellisi ve milletin huzuru için tavizsiz bir mücadele yürüttüklerini belirtti.

Kamu vicdanını derinden yaralayan faili meçhul cinayetleri ve kayıp şahıs vakalarını çözmeyi, acılı ailelerin yüreğine su serpmeyi en büyük öncelikleri olarak gördüklerini vurgulayan Bakan Gürlek, "Bu kararlılıkla, Bakanlığımız bünyesinde kurduğumuz Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığımız eliyle geçmişe dönük dosyaları tek tek inceliyoruz. Daire Başkanlığımızın faaliyete geçtiği günden bugüne yürütülen kapsamlı çalışmalar neticesinde 16 dosyada 19 faili meçhul cinayetin aydınlatılmasını sağladık." ifadelerini kulandı.

Bakan Gürlek, kısa zamanda elde edilen bu başarının Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın güçlü liderliğinde devletin kurumları arasındaki sıkı koordinasyon ve sarsılmaz uyumun bir sonucu olduğunu belirterek, birlikte çalıştıkları İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi ve ilgili tüm kurum ve kuruluşlara teşekkür etti.

638 DOSYA YENİDEN DEĞERLENDİRİLİYOR

Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığı koordinesinde devam eden çalışmalarda 75 ile 638 dosyanın yeniden değerlendirildiğini aktaran Gürlek, şunları kaydetti:

"52 ilimizde 147 maktulün bulunduğu 141 dosya incelenmekte, 47 maktullü 44 dosyada ise Başsavcılıklarımız ve kolluk birimlerimizce "Özel Çalışma Ekipleri" görev yapmaktadır. İğneyle kuyu kazar gibi delil toplayarak faili meçhul soruşturmaları aydınlatan Cumhuriyet Başsavcılıklarımıza, sahada gece gündüz demeden fedakarca görev yapan kahraman emniyet ve jandarma teşkilatlarımıza, süreçte emeği geçen tüm kamu görevlilerimize yürekten teşekkür ediyorum. Hiçbir faili meçhul, karanlıkta kalmayacak; adalet, er ya da geç mutlaka tecelli edecektir."

2 Şubat'ta başlayan ikinci dönem ise yarın sona erecek. Öğrenciler, eğitim öğretimin yorgunluğunu yarınki son ders zilinin ardından atacak.

Ortaokul son sınıf öğrencileri, 13 Haziran'da Liselere Geçiş Sistemi (LGS) kapsamında yapılan merkezi sınavın sonuçlarını 10 Temmuz'da öğrenecek.

Lise son sınıf öğrencileri ile mezunlar, 20-21 Haziran'da Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) heyecanını yaşadı. 20 Haziran'da düzenlenen YKS birinci oturum Temel Yeterlilik Testi (TYT) ile 21 Haziran'da yapılan ikinci oturum Alan Yeterlilik Testleri (AYT) ve üçüncü oturum Yabancı Dil Testi'nin sonuçları 22 Temmuz'da açıklanacak.

Öğretmenlerin 2026 Haziran Dönemi Mesleki Çalışma Semineri ise 29-30 Haziran'da Öğretmen Bilişim Ağı (ÖBA) platformu üzerinden çevrim içi olarak gerçekleştirilecek.

2026-2027 eğitim öğretim yılı için 14 Eylül'de ders başı yapılacak.

İşte, Meteoroloji verileri ışığında uyarılarla birlikte il il hava durumu tahminleri detayda karşınızda...

YURT VE DÜNYA GENELİNDE HAVA DURUMU NASIL? (24 TV HAVA DURUMU VİDEOLU ANLATIM)

25 Haziran 2026 Perşembe Bugün 24 TV Meteoroloji Editörü Eldebiran Ayan, 24 TV ekranlarından yurt ve dünya genelinde hava durumunu bildiriyor.

25 HAZİRAN 2026 PERŞEMBE BUGÜN BAZI İLLERDE BEKLENEN HAVA DURUMUYLA GÜNÜN EN YÜKSEK SICAKLIKLARI İSE ŞÖYLE:

Ankara: Az bulutlu ve açık 31

İstanbul: Az bulutlu ve açık 31

İzmir: Az bulutlu ve açık 34

Adana: Az bulutlu ve açık 34

Antalya: Az bulutlu ve açık 30

Samsun: Parçalı ve az bulutlu 29

Trabzon: Parçalı, yer yer çok bulutlu 26

Erzurum: Parçalı, yer yer çok bulutlu, yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı 26

Diyarbakır: Az bulutlu ve açık 37

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, "Türkiye olarak bu acı ve zor günlerinde Venezuelalı dostlarımızın yanındayız." açıklamasında bulundu.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada şu ifadelere yer verdi:

"Venezuela'da meydana gelen iki ayrı depremde hayatını kaybedenlerin acısını yürekten paylaşıyor, dost Venezuela halkına ve hükûmetine başsağlığı ve geçmiş olsun dileklerimi iletiyor, yaralılara acil şifalar temenni ediyorum.

Türkiye olarak bu acı ve zor günlerinde Venezuelalı dostlarımızın yanındayız."

Ağırbaş, vakfın dünyada düzenlenen birçok iklim eylem haftası, sıfır atık ve çevre haftası etkinliklerine partnerlik yaptığını dile getirdi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan liderliğinde 2017 yılında başlayan "Sıfır Atık" hareketinin Türkiye'nin 81 ili ve 193 ülkede karşılık bulduğuna işaret eden Ağırbaş, "Dünyanın en büyük iklim eylem haftalarının başında gelen Londra İklim Eylem Haftası'nda Sıfır Atık Vakfı olarak bizim çadırımızda da onlarca etkinlik düzenlendi. Dünyanın en büyük sivil toplum kuruluşlarıyla birlikte çalışıyoruz. Daha iyi bir dünya, daha yaşanabilir bir dünya için çalışıyoruz." diye konuştu.

Londra Borsası'nın açılışını yaptıklarının da altını çizen Ağırbaş, "Bize ilk kez bir sivil toplum liderinin bu açılışı yaptığını ifade ettiler. Biz iklim eylemi için finansal kuruluşları daha fazla sorumluluk almaya davet ettik." ifadelerini kullandı.

Ağırbaş, yaptıkları ikili görüşmelerde Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın küresel adalet çağrısı ile Emine Erdoğan'ın liderliğinde başlayan Sıfır Atık hareketini anlattıklarını kaydederek, "Bütün ülkelerden Sıfır Atık hareketine destek geliyor. Özellikle birçok hükümet başkanı, devlet başkanı ve bakan seviyesinde isim ile eski devlet başkanları Sıfır Atık hareketine destek oluyor." dedi.

- "İNSAN ODAKLI, KİMSENİN GERİDE KALMADIĞI BİR COP GÜNDEMİ OLUŞTURMAK İSTİYORUZ"

Haziranda düzenlenen Sıfır Atık Forumu'nda 183 ülkeden 5 binden fazla katılımcının yer aldığını anımsatan Ağırbaş, bunun dünyanın en büyük çevre ve sıfır atık etkinliği olduğuna dikkati çekti.

Ağırbaş, 2023'te kurulan vakfın bugün çok farklı bir noktaya geldiğini belirterek, "Türkiye topraklarından çıkan bir vakıf, dünyanın kaderi için önemli çalışmalara imza atıyor. Dünyadaki sayılı sivil toplum kuruluşlarından biri haline geldik." şeklinde konuştu.

Sıfır Atık Vakfı'nın Azerbaycan'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği 29. Taraflar Konferansı'nda (COP29) ve Brezilya'da düzenlenen COP30'da aktif rol aldığını hatırlatan Ağırbaş, "Geçmiş yıllardaki tecrübemizi (COP31) buraya aktaracağız. Sıfır Atık Forumu da COP31'in hazırlık toplantısı gibiydi. Orada da COP31'de yapacağımız işleri ve süreçleri tartıştık." ifadelerini kullandı.

Daha güçlü bir COP inşası için dünyanın pek çok farklı yerindeki sivil toplum kuruluşu ve kurumla çalıştıklarını söyleyen Ağırbaş, "Tüm bakanlıklarımızla güçlü bir koordinasyon içinde, daha yaşanılabilir ve daha adil bir dünya için çalışıyoruz. İnsan odaklı, kimsenin geride kalmadığı bir COP gündemi oluşturmak istiyoruz ki somut hedeflerle toplumlara faydası olsun." değerlendirmesini yaptı.

Buna göre, ölüm sayısı 2024'te 489 bin 734 iken, 2025'te 491 bin 684 olarak belirlendi. Ölen kişilerin yüzde 55,1'ini erkekler, yüzde 44,9'unu kadınlar oluşturdu.

Bin kişi başına düşen ölüm sayısını ifade eden kaba ölüm hızı, 2025'te bir önceki yıla göre değişim göstermeyerek binde 5,7 oldu. Diğer bir ifadeyle 2025'te bin kişi başına 5,7 ölüm düştü.

Kaba ölüm hızı en yüksek il, 2025'te binde 10,8 ile Sinop oldu. Bu ili binde 10,2 ile Kastamonu, binde 9,6 ile Giresun ve binde 9,5 ile Balıkesir izledi. Kaba ölüm hızının en düşük olduğu il ise binde 2,3 ile Şırnak olurken, bu ili binde 2,5 ile Hakkari, binde 3,1 ile Van, binde 3,2 ile Batman ve Şanlıurfa izledi.

İLLERE GÖRE ÖLÜM NEDENLERİ

Ölümler nedenlerine göre incelendiğinde, 2025'te yüzde 34,7 ile dolaşım sistemi hastalıkları ilk sırada yer aldı. Bu ölüm nedenini yüzde 16,1 ile iyi huylu ve kötü huylu tümörler, yüzde 15,1 ile solunum sistemi hastalıkları takip etti.

Dolaşım sistemi hastalıklarından kaynaklı ölümler alt ölüm nedenlerine göre incelendiğinde, ölenlerin yüzde 42,3'ünün iskemik kalp hastalıklarından, yüzde 24,6'sının diğer kalp hastalıklarından, yüzde 18,2'sinin serebro-vasküler hastalıklardan kaynaklandığı belirlendi.

Dolaşım sistemi hastalıklarından ölümler illere göre incelendiğinde, 2025'te bu hastalıklara bağlı ölüm oranı en yüksek il yüzde 47,7 ile Çanakkale oldu. Bu ili yüzde 42,8 ile Balıkesir, yüzde 42,2 ile Hatay, yüzde 42 ile Burdur izledi.

Dolaşım sistemi hastalıklarına bağlı ölüm oranı en düşük iller ise yüzde 25,4 ile Kilis, yüzde 28,7 ile Hakkari, yüzde 28,9 ile İstanbul, yüzde 29 ile Kayseri şeklinde sıralandı.

BEBEK ÖLÜM HIZI BİNDE 7,8

İyi ve kötü huylu tümörlerden kaynaklı ölümler alt ölüm nedenlerine göre incelendiğinde, ölenlerin yüzde 28,9'unun gırtlak ve soluk borusu/bronş/akciğerin kötü huylu tümöründen, yüzde 8'inin kolonun kötü huylu tümörü, yüzde 7,6'sının lenfoid ve hematopoetik kötü huylu tümörü kaynaklı olduğu görüldü.

İyi ve kötü huylu tümörlerden ölenler illere göre incelendiğinde, 2025'te iyi ve kötü huylu tümörlerden kaynaklı ölüm oranı en yüksek il yüzde 22,4 ile Ağrı oldu. Bu ili yüzde 19,8 ile Van, yüzde 19,5 ile Kocaeli ve Ankara, yüzde 19,4 ile Elazığ izledi.

Bu hastalıklara bağlı ölüm oranı en düşük iller ise yüzde 9,7 ile Kilis, yüzde 10,9 ile Burdur, yüzde 11 ile Şanlıurfa, yüzde 11,2 ile Aydın olarak tespit edildi.

Bebek ölüm sayısı, 2024'te 8 bin 484 iken, 2025'te 6 bin 988'e geriledi. Bin canlı doğum başına düşen bebek ölüm sayısını ifade eden bebek ölüm hızı, 2024'te binde 9 iken, 2025'te binde 7,8 oldu.

Doğumdan sonraki beş yıl içinde ölme olasılığını ifade eden beş yaş altı ölüm hızı, 2024'te binde 11,1 iken, 2025'te binde 9,5 oldu.

Programdan önemli satır başları:

VENEZUELA'DA 7,2 VE 7,5 BÜYÜKLÜĞÜNDE 2 DEPREM!

Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan Venezuela'ya destek mesajı: "Türkiye olarak bu acı ve zor günlerinde Venezuelalı dostlarımızın yanındayız."

İSTANBULLU KADERİNE TERK EDİLDİ

24 TV GYY Ömer Özkök: İstanbul'da kentsel dönüşüme ayrılan bütçe, reklama ayrılan bütçenin bilmem yüzde kaçıysa eğer; orada bir problem var demektir ve bunu da söylememiz gerekir.

Akşam Gazetesi Yazarı Hikmet Genç: İstanbul'un bütün kimliği yok edildi. Çürük binalarda insanlar yaşıyor. En ufak bir depremde birçok can kaybı olabilir, durum bir felakete dönüşebilir. CHP ise kendisi dünyanın en sağlam yerinde oturur; o güzel villalarda, pahalı binalarda oturulur. Umrunuzda değil; işiniz gücünüz pavyon, köpük, parti!

İSTANBUL DEPREME HAZIR MI?

24 TV GYY Ömer Özkök: Murat Kurum, seçim arifesinde "600 bin konut dönüşmeli" dediğinde hemen, "600 bin konut dönüşmeli diyor olmamalı" dedi; "Yapılamaz, yapılmamalı zaten" dedi, değil mi? Neye göre yapılmamalı?

TRUMP: ERDOĞAN BÜYÜK BİR LİDER

Akşam Gazetesi Yazarı Hikmet Genç: Normaldir. Ben zaten büyük bir ülkeyim; Recep Tayyip Erdoğan zaten bir dünya lideri, ondan çok daha eski ve tecrübeli bir liderdir. Dünyayı da tanıyor. Büyük ülkelerin taltif edilmeye de çok ihtiyaçları yoktur. Recep Tayyip Erdoğan hakkında söyledikleri şeyler, bütün dünyanın bildiği şeyler; yani dediğim gibi, malumun ilamıdır.

24 TV GYY Ömer Özkök: CHP Manisa Milletvekili Özgür Özel'in —her türlü krizde vurup kafayı yatabilecek kadar soğukkanlı ve kriz yönetimine haiz o CHP Manisa Milletvekili Özgür Özel'in uykusunu kaçıran tek şey, CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu'nun "Osmanlı coğrafyasında var olmalıyız, Osmanlı coğrafyasını göz ardı etmemeliyiz" ifadeleri olmuş.

MİLLİ SAVAŞ UÇAĞINDAN HEDEFE TAM İSABET!

24 TV GYY Ömer Özkök: Elinize ayağınıza zeval gelmesin. Eliniz ayağınız dert görmesin. Allah zihin açıklığınızın devamını versin. İşte her şeye rağmen, "Mavi Vatan masalı" falan diyenlere rağmen bütün dünyaya bir şeylerde parmak ısırtmaya devam ediyoruz.

ERDOĞAN'DAN YENİKAPI RUHU ÇAĞRISI

24 TV GYY Ömer Özkök: O Yenikapı ruhunda biz, Kemal Kılıçdaroğlu başkanlığındaki CHP'yi görmüştük. Ama ne görmüştük? Son ana kadar "Ben yokum, gelmeyeceğim" diyerek, sonra zoraki olarak gelip orada görünmek.

TÜRKİYE'DE NEREDEN NEREYE...

Akşam Gazetesi Yazarı Hikmet Genç: Cumhuriyetçi, laik ve Kemalist oligarkları korumak adına çok eziyet çekildi bu ülkede. Ne darbeler yapıldı, neler yapıldı! Şimdi bakıyoruz; şu anda bütün dünyaya meydan okuyan ve savaş uçağını Türkler yapıyor. Bu bana fazla...

24 TV GYY Ömer Özkök: Bir dönem —gençler bilmez— bu ülkede arabaların yan dikiz aynaları ekstra satılıyordu. Ve bu ülkede yıllarca 'Babayiğit yok mu?' diye haykıran yöneticilere alttan alta gülen oligarklar vardı.

Malatya genelinde altyapının büyük bölümünün yenilendiğini vurgulayan Er, deprem sonrasında mevcut şebekenin yaklaşık yüzde 80'inin modernize edildiğini, kullanım ömrünü tamamlayan ve bazı bölgelerde hâlen kullanılan asbest boruların ise kademeli olarak değiştirildiğini kaydetti. Toplam 35 milyar liralık yatırımın yaklaşık 20 milyar lirasının TOKİ tarafından, 15 milyar lirasının ise Malatya Büyükşehir Belediyesinin sağladığı hibe, kredi ve diğer finansman kaynaklarıyla gerçekleştirildiğini ifade etti.

Çevresel altyapı projelerine de değinen Başkan Er, İnderesi'nde yeni bir arıtma tesisinin hizmete alınacağını, Organize Sanayi Bölgesi'nde yapımı devam eden kimyasal arıtma tesisinin tamamlanmasıyla Şahnahan Deresi'ndeki çevresel kirliliğin önemli ölçüde azaltılmasının hedeflendiğini söyledi. Ayrıca Yeşilyurt'ta yapımı süren ve 2,2 milyar liralık yatırımla hayata geçirilen biyolojik arıtma tesisinin, çamur kurutma ünitesiyle birlikte bölgenin en modern çevre yatırımlarından biri olacağını ve burada arıtılan suyun tarımsal sulamada yeniden değerlendirileceğini belirtti.

Deprem sonrası yeniden inşa edilen şehir merkezinde kapsamlı altyapı düzenlemelerinin de sürdüğünü aktaran Er, çarşı bölgesindeki yeraltı sularının kontrol altına alınarak yağmur suyu drenaj sistemiyle entegre edildiğini ve bu suların özel hatlar aracılığıyla tarımsal sulamada kullanılmasının planlandığını ifade etti. İkizce başta olmak üzere yeni yerleşim alanlarında ise içme suyu, kanalizasyon ve yağmur suyu altyapılarının gelecekteki nüfus ve şehirleşme ihtiyaçları dikkate alınarak inşa edildiğini kaydetti.

Malatya Büyükşehir Belediyesi, deprem sonrası yürüttüğü kapsamlı altyapı yatırımlarıyla yalnızca mevcut ihtiyaçlara çözüm üretmeyi değil, aynı zamanda Malatya'nın gelecekte karşılaşabileceği risklere karşı daha dirençli, sürdürülebilir ve modern bir altyapı sistemi oluşturma yolunda çalışmalarını sürdürüyor.

BÖLGENİN İLK YENİ NESİL KÜTÜPHANESİ

Malatya'nın eğitim ve kültür hayatına yeni bir soluk getiren Şehir Kütüphanesi, yalnızca kitap okunan bir alan değil; eğitim, sosyal yaşam ve teknolojiyi bir araya getiren modern bir yaşam merkezi olarak tasarlandı.

7 gün 24 saat açık olan kütüphane, öğrencilerin günün her saatinde güvenli ve konforlu bir ortamda çalışmalarına imkân sağlıyor.

ÜNİVERSİTE ATMOSFERİ SUNAN AMFİ MİMARİ

Kütüphanenin en dikkat çekici bölümlerinden biri ise modern amfi alanı oldu. Üniversite kampüslerini andıran mimarisiyle öne çıkan amfi alanı, öğrencilerin hem ders çalışabilecekleri hem de sosyal etkinliklere katılabilecekleri özel bir ortam sunuyor.

Kütüphanede ayrıca seminer salonları, söyleşi alanları, öğrenci hizmet birimleri, bekleme alanları ve modern bir kafeterya da bulunuyor.

815 KİŞİLİK DEV KAPASİTE

Yeni Nesil Şehir Kütüphanesi bünyesinde;

460 kişilik serbest çalışma alanı,

95 kişilik bilgisayarlı çalışma alanı,

100 kişilik amfi alanı,

60 kişilik seminer salonu,

100 kişilik kafeterya bölümü yer alıyor.

Özel olarak geliştirilen yazılım sistemi sayesinde kullanıcıların tüm işlemleri hızlı ve kolay şekilde gerçekleştirilebiliyor.

ÖĞRENCİLER İÇİN TAM DONANIMLI EĞİTİM MERKEZİ

Kütüphane içerisinde öğrencilerin ihtiyaç duyabileceği her ayrıntı düşünüldü. Yaklaşık 100 bilgisayar destekli çalışma masası bulunan merkezde yüksek hızlı ve sınırsız internet erişimi ücretsiz olarak sunuluyor.

Araştırma yapmak, çevrim içi derslere katılmak ve akademik çalışmalarını yürütmek isteyen öğrenciler için modern teknolojik altyapı hizmet veriyor.

ÇORBA, ÇAY VE KAHVE ÜCRETSİZ

Şehir Kütüphanesi'nin en dikkat çeken özelliklerinden biri de öğrenci dostu uygulamaları oldu.

Belirli saatlerde öğrencilere çorba ikramı yapılırken, gün boyunca çay, kahve ve su ücretsiz olarak sunuluyor. Böylece öğrenciler kütüphaneye girdikleri andan çıkış yapıncaya kadar herhangi bir harcama yapmak zorunda kalmadan çalışmalarını sürdürebiliyor.

TAM GÜVENLİ ORTAM

Büyükşehir Belediyesi hizmet binası içerisinde yer alan kütüphane, güvenlik açısından da önemli avantajlar sunuyor.

Öğrenciler güvenlik kontrolü ve kayıt sistemiyle kütüphaneye giriş yaparken, aileler de çocuklarının güvenli bir ortamda ders çalıştığından emin olabiliyor.

İNSAN ODAKLI BELEDİYECİLİĞİN EN GÖRÜNÜR ÖRNEKLERİNDEN BİRİ

Şehir Kütüphanesi'nin doğrudan Büyükşehir Belediyesi binası içerisinde hizmet vermesi, Başkan Sami Er'in insan odaklı belediyecilik anlayışının en somut örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor.

Belediye hizmet binasının önemli bir bölümünün gençlere tahsis edilmesi, eğitime ve gençliğe verilen önemin göstergesi olarak dikkat çekiyor.

BAŞKAN ER: "GENÇLERİMİZİN BAŞARISI İÇİN HER AYRINTIYI DÜŞÜNDÜK"

Malatya Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er, gençlerin başarısı için tüm detayların düşünüldüğünü belirterek şunları söyledi:

"Malatya'mızın ve özellikle gençlerimizin heyecanla beklediği Şehir Kütüphanemizi hizmete açtık. Sınav döneminin yaklaşması nedeniyle gençlerimizi daha fazla bekletmek istemedik. Burada güvenli, huzurlu, temiz ve konforlu bir çalışma ortamı hazırladık. Çorba ikramından sınırsız internet hizmetine, bilgisayarlı çalışma alanlarından sosyal yaşam alanlarına kadar her ayrıntıyı gençlerimiz için planladık. Burası yalnızca bir kütüphane değil, gençlerimizin geleceğe hazırlandığı modern bir eğitim ve yaşam merkezidir. Projelerimizi hayata geçirirken bizlere her daim destek olan başta Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'a ve bakanlarımıza şükranlarımı sunuyorum."

İLK GÜNLERDEN YOĞUN İLGİ

Kapılarını açtığı ilk günden itibaren yoğun ilgi gören Şehir Kütüphanesi, Malatya'da eğitim hayatına önemli katkılar sunmaya başladı. İlk üç gün içerisinde yaklaşık 4 bin öğrencinin kayıt yaptırdığı merkez, şimdiden gençlerin buluşma ve çalışma noktası haline geldi.

Malatya Büyükşehir Belediyesi tarafından hayata geçirilen Yeni Nesil Şehir Kütüphanesi, eğitim, kültür ve sosyal yaşamı aynı çatı altında buluşturarak Malatya'nın geleceğine yapılan en önemli yatırımlardan biri olarak öne çıkıyor.

ÖĞRENCİLERDEN KÜTÜPHANEYE TAM NOT

Öğrenciler, Malatya Büyükşehir Belediyesi tarafından hayata geçirilen yeni kütüphanenin eğitim hayatlarına önemli katkılar sağlayacağını belirterek, başta Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er olmak üzere emeği geçenlere teşekkür etti.

"GÜZEL BİR ÇALIŞMA ORTAMI VAR"

YKS hazırlık öğrencisi Kerem Talha Katar, kütüphanenin beklentilerinin üzerinde olduğunu belirterek, "Kütüphane gerçekten çok güzel. Belediyenin içerisinde olması da ayrıca bizleri sevindirdi. Binlerce kitabın yer aldığı kütüphanede aradığımız her kaynağa ulaşabiliyoruz. Oldukça büyük ve verimli bir çalışma ortamı oluşturulmuş" dedi.

"KENDİMİ ÜNİVERSİTE KAMPÜSÜNDE GİBİ HİSSETTİM"

Deprem sonrası ders çalışma alanı bulmakta zorlandıklarını ifade eden YKS öğrencisi Emirhan Keskin ise Büyükşehir Belediyesinin hizmetinden duyduğu memnuniyeti şu sözlerle anlattı:

"Büyükşehir Belediyesinin böyle bir kütüphane yapması biz gençleri çok mutlu etti. Depremden sonra çalışacak yer bulma konusunda sıkıntılar yaşıyorduk. Mevcut kütüphaneler yoğun oluyordu. Buradaki ortam bizi gerçekten şaşırttı. Kendimi adeta bir üniversite kampüsünde gibi hissettim. Öğrencilere sunulan ikramlar da çok güzel düşünülmüş. Emeği geçenlere teşekkür ediyorum."

"BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANIMIZA TEŞEKKÜR EDİYORUM"

KPSS'ye hazırlanan Sıla Yıldız da kütüphanenin teknolojik altyapısına dikkat çekerek, "Kütüphane çok güzel ve çok büyük. Ben çok beğendim, güzel bir ortam var. Ayrıca, giriş-çıkış sisteminin olması da çok iyi, masa sorunu yaşamıyoruz. Girerken masa seçimi var bizim açımızdan güzel bir uygulama. Kütüphanenin içini de çok beğendim, geniş ve ferah bir ortam var. Öğrencilerin rahatça ders çalışacakları bir ortam oluşturulmuş. Ben çok sevdim. Deprem yaşayan bir şehiriz öğrencilerin ders çalışmaları için böyle yerler şarttı. Bizim için çok güzel oldu. Büyükşehir Belediye Başkanımız Sami Er'e teşekkür ediyorum" ifadelerini kullandı.

Hürmüz Boğazı'nda yaşanan gerilimle fosil yakıta bağımlılığın sonuçlarının tüm dünyada görüldüğüne dikkati çeken Kurum, yenilenebilir enerji kaynaklarının ve enerji bağımsızlığının ciddiyetinin bir kez daha idrak edildiğini vurguladı.

Türkiye'nin COP31 Başkanlığının böyle bir süreçte çok daha fazla anlam kazandığına işaret eden Bakan Kurum, yenilenebilir enerji ve nükleer yatırımlarına ilişkin soruyu şöyle yanıtladı:

"Bu konuda Enerji Bakanlığımızla çalışıyoruz. İnşallah önümüzdeki süreçte 2035'e ilişkin iddialı hedefleri açıklayacaklar. Cumhurbaşkanı'mızın koyduğu 2053 Net Sıfır Emisyon hedefine ulaşacak eylemleri ve projeleri olacak. Türkiye, bu anlamda birçok ülkeye göre iyi konumda. Yenilenebilir enerjide ciddi yatırımlarımız var. Bugün kurulu güçte yüzde 62'lerdeyiz. Hidroelektrik santrallerimiz, rüzgar enerjisi santrallerimiz, güneş enerjisi santrallerimiz ve nükleer yatırımlarımız olanca hızıyla devam ediyor. Yenilenebilir enerjide o yüzden iddialıyız. Daha da iyi olacağız. Depolama kapasitesi artıyor, şebeke hattı artıyor. Yerli ve milli elektrikli aracımız var. Bunların sayısını artırmak ve çeşitlendirmek lazım ki aslında 'Tam bağımsız olacağım.' diyorsanız bunu yapmak zorunluluk haline geldi."

Kurum, ABD'nin iklim krizine karşı tutumunun çalışmaları nasıl etkilediği yönündeki soru üzerine, "Bugün taraf olmadıklarını veya sürece dahil olmadıklarını söyleseler de sonuçta bu, sadece hükümetlerin alacağı bir karar değil. Bu işin özel sektörü var, üretimi var, tüketimi var. Dünyanın geçtiği bir süreç var. Bir dönüşüm sürecinden geçiyoruz. Bu dönüşüme ayak uydurdunuz, uydurdunuz. Uydurmadığınızda geride kalırsınız." diye konuştu.

Amerikan Ticaret Odasının her konuda COP31 Başkanlığını desteklediğini anlatan Kurum, "Hepsi destek olduklarını ve bu değişimin ve dönüşümün gerekli olduğunu ifade ediyorlar. O yüzden hükümetlerin kararları bugün öyle olabilir ama önümüzdeki süreçte ister istemez onlar da sürece dahil olacaktır. Asıl olan toplumun geneli ne istiyor? Amerika'nın burada doğrudan desteği muhakkak kıymetli." ifadelerini kullandı.

"BİZ, YURT DIŞINDAN ÇÖP ALMIYORUZ"

Kurum, Türkiye'nin İngiltere'den atık ithalatına ilişkin, ülkedeki pek çok sektörde geri dönüşümden elde edilmiş ürünlerin imalatta kullanıldığını söyledi.

Bunu yaygınlaştırmak istediklerini anlatan Kurum, "Biz, yurt dışından çöp almıyoruz, onun altını çizeyim. İthal ettiğimiz ham maddeler var. Biz buna ham madde diyoruz. Kısmen kağıt geliyor, belli plastikler geliyor. Bunları üretimde kullanıyoruz ve elimizdeki malzeme yetmiyor." diye konuştu.

Türkiye'de 1 Temmuz itibarıyla depozito uygulamasına geçileceğine işaret eden Kurum, "Geri dönüşüm oranında yüzde 37'deyiz. Amacımız, 2053'e doğru döngüsel ekonomide bu oranı yüzde 80'e çıkarmak." dedi.

Kurum, COP31 Eylem Gündemi'nin 10 öncelik alanını Sıfır Atık, temiz enerji dönüşümü ve elektrifikasyon, gıda güvenliği, iklim uygulama köprüsü, okyanuslar ve denizler, iklim dirençli şehirler, gençlik ve eğitim, dinamik ve dayanıklı sağlık sistemleri, Rio sinerjisi ve yeşil sanayileşme olarak sıraladı.

Bu başlıklara ilişkin hedeflerin detaylarını paylaşan Kurum, COP31 Eylem Gündemi'nde yer alan "Sıfır Atık ve Metan Azaltımı" hedefine değinerek, "Atıklarımız, her geçen gün daha fazla artmaya başladı. Biz, bunu yüzde 50 azaltma hedefi koyduk." dedi.

Tüketim alışkanlığı konusunda da üretimde ve imalat sektöründe yüzde 15 döngüsel ekonomiden elde edilmiş malzeme kullanılması zorunluluğu getirildiğinin altını çizen Kurum, "Üstümüze giydiğimiz kıyafetlerin de 2035 yılına kadar en az yüzde 15'i geri dönüşümden elde edilecek. Eski malzemeyi kullanıp atmayacağız. O döngüsel ekonomiyi her sektöre yaygınlaştırmak istiyoruz." ifadelerini kullandı.

"MİLLETİMİZE EVLERİNİ İKİ YIL GİBİ KISA BİR SÜREDE TESLİM ETTİK"

Türkiye'nin 6 Şubat 2023'teki depremlerin ardından bölgede yürüttüğü inşa çalışmalarının COP31'in "Dirençli Şehirler" başlığına çok önemli bir örnek oluşturduğunu anlatan Kurum, "11 ilde 3 bin 500 ayrı alanda gerçekten kolay olmayacak bir çalışmayı yürüttük ve hamdolsun, milletimize evlerini iki yıl gibi kısa bir sürede teslim ettik. Bunu anlattığımızda çok şaşırıyorlar, takdir ediyorlar. Zaten Türkiye'nin burada sergilediği kararlılığı ve istikrarlı duruşu yaptığımız işlerden görerek COP31 Başkanlığını gerçekleştirebileceğine inanıyorlar." diye konuştu.

Kurum, "Dirençli Şehirler" başlığında enerji kullanım yoğunluğunun azaltılmasından sıfır enerjili binalara, şehirlerdeki mikromobilitenin artırılmasından raylı sistemlerin ulaşımda daha çok kullanılmasına kadar birçok projenin bulunduğunu söyledi.

Türkiye'nin binalarda yenilenebilir enerji kullanımına öncelik verdiğine dikkati çeken Kurum, atık suların yeniden dönüşümünü zorunlu hale getirdiklerini ve peyzajlarda şehirlerin özelliğine göre dikkate alınması gerekenlere ilişkin yönetmeliklerin bulunduğunu dile getirdi.

Kurum, 2035'te yüzde 35 elektrifikasyona geçme hedefine değinerek, "İlave şebeke yatırımları yapacağız. Depolama kapasitemizi artıracağız. İletim hatları ile ilgili yatırımı yapacağız. Yapmak zorundayız, sadece 'Geçeceğim' demekle olmuyor." ifadelerini kullandı.

Elektrifikasyonun temiz enerjiyle yapılmasının önemine işaret eden Kurum, iklim farkındalığı eğitiminin 2035'e kadar bütün ülkelerin müfredatlarına girmesi yönünde hedef koyduklarını dile getirdi.

Kurum, Türkiye'de tek kullanımlık plastiklerin kısıtlanmasıyla ilgili getirilecek düzenlemelere de değindi.

Plastik çatal, bıçak ve yemek kaplarının geri dönüştürülebilir ya da doğada yok olan ahşap ve kağıttan yapılan ürünlerle değiştirilmesini teşvik ettiklerini anlatan Kurum, bununla ilgili düzenlemenin eylül itibarıyla yayımlanacağını duyurdu.

"UYGULAMA COP'U"

"COP31, ortak irade ve somut sonuçlarla hatırlansın." diyen Kurum, bugüne kadar yapılan diğer toplantılarda 80'in üzerinde karar alındığını belirtti.

Bu kararlarla ilgili neticelerin uygulamalarla alındığını söyleyen Kurum, "Eğer bugün emisyon azaldıysa yapılan uygulamalarla alındı. Söylemle alınmadı veya 'O kararları yapacağız.' gibi iyi niyet temennileriyle olmuyor." değerlendirmesinde bulundu.

Kurum, "Biz burada başarıyı somut sonuçlara ve yapacağımız eylemlere indirgiyoruz." diyerek başarının eylem gündeminde belirlenen hedefler konusunda irade ortaya konulmasıyla geleceğini ifade etti.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ve COP31 Başkanı Murat Kurum, artık uygulama zamanının geldiğini belirterek, "O yüzden biz 'Uygulama COP'u' diyoruz. Aksiyon, uzlaşı ve diyalog üzerine oturtuyoruz." dedi.

Arpaguş, muharrem ayı dolayısıyla yayımladığı mesajında, bugünün, Hicri takvimin birinci ayı olan muharremin, içinde barındırdığı hikmetlere binaen "şehrullah" olarak isimlendirildiğini ve hürmete layık görüldüğünü belirtti.

Aşure günüyle birlikte bir gün öncesi veya sonrasında tutulacak orucun faziletine dikkati çeken Arpaguş, şunları kaydetti:

"Muharrem ayının onuncu günü aynı zamanda Peygamber Efendimizin çok sevdiği torunlarından Hz. Hüseyin ve beraberindeki sadık yol arkadaşlarının siyasi ihtiraslar uğruna Kerbela'da acımasızca şehit edilmesinin seneidevriyesidir. Hicri 61'inci yılın 10 Muharrem'inde yaşanan bu elim hadise, Ehl-i Beyt sevdasıyla dolu mümin yürekleri ağır bir hüzne gark etmiş ve Müslümanların zihin dünyalarında derin izler bırakmıştır. Kerbela, ırkı, mezhebi ve meşrebi ne olursa olsun tüm müminler için elbette bir yürek yarasıdır. Ne var ki bu hadise Müslümanlar arasına suni duvarlar örmek için asırlarca bir ayrıştırma zemini olarak istismar edilmiş ve aynı kıbleye yönelen, aynı peygambere tabi olan gönüllerin arasına nifak tohumları ekilmek istenmiştir.

Kerbela'nın acısını hala yüreğinde hissedenlere düşen, tarihten gereken dersleri almak ve her türlü fitne karşısında aklıselim ile hareket ederek İslam'ın izzetini muhafaza etmenin ve Müslümanlar arasındaki muhabbet bağlarını güçlendirmenin gayreti içinde olmaktır. Bu vesileyle iman, sadakat, ahde vefa ve cesaret timsali Hz. Hüseyin başta olmak üzere hak ve hakikat uğrunda canlarını feda eden tüm müminleri rahmetle yad ediyorum. Gönüllerde asırlara sari hüzün buğuları bırakan Aşura Günü'nü kalplerimizin telifine vesile kılmasını Yüce Rabbimizden niyaz ediyorum."

Dün 76,76 dolara kadar yükselen Brent petrolün vadeli varil fiyatı, günü 73,87 dolardan tamamladı.

Brent petrolün varil fiyatı, bugün saat 09.40 itibarıyla kapanışa göre yaklaşık yüzde 1,2 azalarak 72,94 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili de 69,62 dolardan alıcı buldu.

Petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı'nda tanker geçişlerinin kontrollü şekilde normalleşmesi ve Rusya ile ABD'nin ikili ilişkilerde uzun süredir devam eden sorunların ele alınacağı yeni bir istişare turu planladıklarına ilişkin açıklamaların etkisiyle 75 doların altına geriledi.

ABD Enerji Bakanı Chris Wright, Reuters Küresel Enerji Forumu'nda katıldığı bir söyleşide, Hürmüz Boğazı'ndan son 24 saatte yaklaşık 72 gemi ve 20 milyon varil petrolün geçtiğini belirtti.

Wright, boru hatları üzerinden yapılan sevkiyatlara işaret ederek, bugün Basra Körfezi'nden çıkan petrol akışının çatışma öncesine kıyasla daha yüksek seviyede olduğunu ileri sürdü.

İran'ın gemi geçiş kanalına mayın döşemesinin Hürmüz Boğazı'nda akışı geciktirdiğini savunan Wright, tamamen normale dönmek için Boğaz'ın mayınlardan temizlenmesi gerektiğini, bunun da birkaç haftalık bir çalışmayı gerektirdiğini ifade etti.

Wright, ABD'nin İran ile bir anlaşma olsun ya da olmasın Körfez'den enerji akışını güvence altına alabileceğini belirterek, "İran'ın bundan sonra Hürmüz Boğazı'nı kapatma kabiliyeti olmayacak. Bu kritik bir husus, onların en önemli kozuydu ve biz bu kozu ellerinden alıyoruz." dedi.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da İran ile teknik düzeyde yürütülen görüşmeler kapsamında heyetlerin gelecek hafta yeniden bir araya geleceğini belirtti.

Rubio, "Teknik heyetler, 29 ya da 30 Haziran'da yeniden bir araya gelecek. Yanılmıyorsam tekrar İsviçre'de olacaklar. Her halükarda teknik heyet yeniden toplanacak ve sanırım bu tarih 30 Haziran olacak." ifadesini kullandı.

Bakan Rubio, teknik düzeydeki görüşmelere ABD Dışişleri ve Enerji bakanlıklarından yetkililerin de katılacağını kaydetti.

Söz konusu gelişmeler, küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nda enerji sevkiyatının büyük ölçüde devam ettiğine ilişkin açıklamalar ve ABD-İran diplomatik temaslarının süreceği beklentileri, piyasa oyuncularının arz endişelerini hafifleterek fiyatların düşüşünü destekliyor.

RUSYA İLE ABD ARASINDA DİPLOMATİK TEMAS BEKLENTİSİ

Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov, dün yaptığı açıklamada Rusya ile ABD'nin ikili ilişkilerde uzun süredir devam eden sorunların çözümüne yönelik yeni bir istişare turu düzenlemeyi planladığını söyledi.

Ryabkov, iki ülke arasındaki "karşılıklı rahatsızlık yaratan konuların" giderilmesine yönelik diyalog çeşitli zorluklarla karşı karşıya olsa da yeni istişarelerin yaz sonuna kadar gerçekleştirilmesini beklediğini belirtti.

Bu açıklama, taraflar arasındaki iletişim kanallarının açık kalacağına yönelik beklentileri güçlendirdi.

Rusya ile ABD arasında diplomatik temasların sürmesi ihtimali piyasalarda risk algısını azaltarak fiyatları aşağı yönlü baskılıyor.

FED'İN FAİZ ARTIRIMINA GİDECEĞİ YÖNÜNDEKİ BEKLENTİ ZAYIFLIYOR

Öte yandan, küresel çapta enflasyon baskısının hafifleyebileceğine yönelik beklenti, ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz artırımına gitme ihtimalinin bir miktar zayıflamasına neden oldu.

Para piyasalarındaki fiyatlamalarda yıl sonuna kadar Fed'in 2 kez faiz artırımı yapabileceğine yönelik güçlenen beklentilerde çözülme görülürken, yatırımcılar ağırlıklı olarak Bankanın bu yıl bir faiz artırımı yapacağı senaryosunu fiyatlamaya devam ediyor.

Ülkede faiz artırımına gidilmesinin ekonomik hareketliliği ve petrol talebini azaltarak petrol fiyatlarını baskılaması bekleniyor.

Brent petrolde teknik olarak 72,33 doların destek, 73,41 doların ise direnç bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.

Gözyaşı bezleri ve kanallarındaki tıkanıklıklar sağlık sorunlarına yol açıyor

Gözyaşı bezlerinin ürettiği sıvı, gözyaşı kanalları aracılığıyla gözyaşı kesesine ulaşıyor. Buradan burun-gözyaşı kanalı üzerinden buruna akıyor ve ya buharlaşıyor ya da emiliyor. Ancak, gözyaşı kanallarında yaşanan tıkanıklıklar gözyaşı akışını engelleyebiliyor. Enfeksiyonlar, yaralanmalar, şişlikler veya tümörler gibi çeşitli nedenlerle bu kanallarda sorun oluştuğunda, gözyaşı bezleri tarafından üretilen sıvı gözlerden taşarak dışarı akıyor. Bu durum hem göz sağlığını tehdit ediyor hem de sosyal yaşamı olumsuz etkileyebiliyor. Özellikle gözyaşı bezleri ve kanallarındaki tıkanıklıklar, kronik gözyaşı akıntısına ve görme kalitesinde azalmaya neden olabiliyor.

Yaşlanmayla birlikte gözyaşı bezleri işlevini kaybediyor

Yaş ilerledikçe gözyaşı bezleri daha az sıvı üretiyor ve bu durum göz kuruluğu riskini artırıyor. Özellikle ileri yaşlarda, gözyaşı bezleri yeterli nem sağlayamadığında, gözlerde batma, yanma ve kızarıklık gibi şikayetler ortaya çıkıyor. Uzmanlar, gözyaşı bezlerinin düzenli çalışmasının göz sağlığı için büyük önem taşıdığını vurguluyor. Gözyaşı üretiminde azalma, enfeksiyonlara karşı direncin düşmesine ve yaşam kalitesinin olumsuz etkilenmesine yol açabiliyor. Gözyaşı bezlerinin işlevini korumak için düzenli göz kontrolleri öneriliyor.

Gözyaşı bezleri, hem duygusal hem de fizyolojik açıdan göz sağlığının temel unsurlarından biri olarak öne çıkıyor. Bu bezlerin işleyişi, yaşlanma ve çeşitli sağlık sorunları nedeniyle zamanla değişebiliyor. Gözyaşı bezlerinin sağlıklı kalması, gözlerin korunması ve yaşam kalitesinin sürdürülmesi için büyük önem taşıyor.

ABD Jeolojik Araştırma Merkezinden (USGS) yapılan açıklamaya göre, ABD'nin California eyaletine bağlı Redwood Valley bölgesinin 11 kilometre kuzeyinde 5,6 büyüklüğünde deprem meydana geldi. Depremin derinliği 8,8 kilometre olarak kaydedildi.

Venezuela'da da 39 saniye arayla, Yaracuy eyaletine bağlı Yumare kentinin 23 kilometre güneydoğusunda 7,5, aynı eyalete bağlı San Felipe kentinin 24 kilometre kuzeydoğusunda da 7,2 büyüklüğünde deprem oldu.

Depremlerin derinliği Yumare'de 10, San Felipe'de ise 21,9 kilometre olarak ölçüldü.

Venezuela Geçici Devlet Başkanı Delcy Rodriguez, ülkesindeki depremlerde 32 kişinin hayatını kaybettiğini, 700'den fazla kişinin yaralandığını duyurdu.

JAPONYA

Japonya'nın kuzeydoğusundaki Iwate eyaleti açıklarında da 6,9 büyüklüğünde deprem meydana geldi.

Iwate eyaletine bağlı Kuji şehri açıklarındaki deprem, 51,7 kilometre derinlikte kaydedildi.

Depremin ardından tsunami uyarısı yapılmazken yerel medyada yer alan haberlere göre 6 kişinin yaralandığı açıklandı.

MERKEZ BANKALARININ REZERV STRATEJİLERİ PİYASAYI ŞEKİLLENDİRİYOR

Merkez bankaları, yılın ilk üç ayında rezervlerinin yüzde 75'ini altına dönüştürdü. Ancak aynı dönemde, piyasalarda panik havası oluşunca likidite ihtiyacı nedeniyle altın satışları da hızlandı. Bu durum, altın fiyatlarında dalgalanmayı artırdı. Uzmanlar, merkez bankalarının portföy çeşitliliği arayışının altın talebini kısa vadede etkilediğini vurguluyor. Altın fiyatlarının yıl sonuna kadar 4200 dolar bandında seyretmesi bekleniyor. Savaşlar ve küresel krizler devam ederken, merkez bankalarının rezerv politikalarının piyasada belirleyici rol oynadığı ifade ediliyor.

FED'İN FAİZ KARARLARI VE DOLARIN YÜKSELİŞİ ALTINI BASKILIYOR

FED'in faiz artırımlarına devam etmesi, doların küresel piyasalarda değer kazanmasına yol açtı. Doların güçlenmesi, altına olan talebi sınırlıyor ve fiyatların yükselmesini engelliyor. Uzmanlar, altının kısa vadede büyük bir yükseliş potansiyeli taşımadığını, ancak uzun vadede yatırımcıların ilgisinin süreceğini belirtiyor. Türkiye gibi ülkelerde altına olan kültürel talebin devam ettiği, düğün ve özel günlerde altının tercih edildiği hatırlatılıyor. Ancak bireysel yatırımcılara portföylerini çeşitlendirmeleri, altın ve döviz dengesini gözetmeleri öneriliyor.

Altın piyasasında yaşanan sert düşüş ve uluslararası kuruluşların tahminlerindeki değişim, yatırımcıların dikkatli hareket etmesini zorunlu kılıyor. Altın ve petrol arasındaki korelasyonun zayıflaması, merkez bankalarının rezerv tercihleri ve FED'in faiz politikaları piyasada yeni dengeler oluşturuyor. Uzmanlar, kısa vadede büyük bir yükseliş beklemese de, uzun vadede altının yatırımcılar için cazibesini koruyacağı görüşünde birleşiyor.

Kafein, adenozin ile yarışarak yorgunluk hissini bastırıyor

Kafein, beyin hücrelerinde uyku ve uyanıklık döngüsünü düzenleyen adenozin adlı kimyasal ile etkileşime giriyor. Gün boyunca vücutta biriken adenozin, hücrelerin yavaşlamasına ve kişinin kendini yorgun hissetmesine yol açıyor. Uykusuzluk veya az uyku sonrası sabah saatlerinde, adenozin düzeyi yüksek kalınca uyanmak zorlaşıyor. Kafein ise bu noktada devreye girerek, adenozin reseptörlerini geçici olarak bloke ediyor. Böylece yorgunluk hissi azalıyor ve geçici bir uyanıklık hali ortaya çıkıyor. Ancak bu etki, kafeinin vücuttan atılmasıyla birlikte hızla sona eriyor ve biriken adenozin yeniden devreye giriyor.

Kahve bağımlılığı ve sağlıklı uyku arasındaki denge önemli

Uzmanlar, kafeinin sağladığı bu uyanıklık hissinin yanıltıcı olabileceğine dikkat çekiyor. Kafein, gerçek anlamda enerji vermiyor; yalnızca yorgunluk sinyallerini kısa süreliğine bastırıyor. Bu yüzden sabah kahvesiyle başlayan geçici canlılık, birkaç saat sonra yerini yeniden yorgunluğa bırakabiliyor. Özellikle kafein bağımlılığı geliştiren kişilerde, sağlıklı ve düzenli uyku alışkanlıkları daha da önem kazanıyor. Çünkü kafeinin etkisi geçince, vücutta biriken adenozin nedeniyle uykululuk hissi geri dönüyor. Bilim insanları, bu döngünün kırılması için yeterli ve kaliteli uyku alınmasını öneriyor. Kafeinin yarattığı borcun, ancak birkaç saatlik sağlıklı uyku ile kapatılabileceği belirtiliyor.

Sonuç olarak, sabahları kahveye sarılan milyonlarca kişi için kafein, kısa süreli bir çözüm sunuyor. Ancak uzun vadede sağlıklı bir yaşam için düzenli uyku alışkanlıklarının önemi bir kez daha ortaya çıkıyor. Kafein tüketimi konusunda bilinçli davranmak, hem enerji seviyesinin korunması hem de genel sağlık açısından kritik bir rol taşıyor.

Prof. Bernard Corfe: 'Yaz aylarında D vitamini artışı beklenmiyor'

Çalışmanın eş lideri ve Newcastle Üniversitesi'nde İnsan Beslenmesi ve Sağlık Profesörü olan Bernard Corfe, elde edilen sonuçların şaşırtıcı olduğunu belirtti. Prof. Corfe, yaz aylarında güneş ışığına maruz kalmanın D vitamini seviyelerini yükselteceği yönündeki yaygın inancın aksine, araştırmaya katılanların büyük bölümünde bu artışın gözlenmediğini vurguladı. Özellikle 65 yaş ve üzerindeki yetişkinlerde ve azınlık etnik kökenlerden gelen bireylerde D vitamini eksikliğinin yıl boyunca devam ettiğine dikkat çekti. Prof. Corfe, "Kuzey İngiltere gibi bölgelerde yaşayanlar için, güneş ışığının tek başına yeterli olmadığını açıkça görüyoruz. Yüksek risk grubunda olanlar, yazın dışarıda daha fazla zaman geçirmenin D vitamini sorununu çözeceğini düşünmemeli" ifadelerini kullandı. Ayrıca, sağlıklı D vitamini seviyelerinin korunabilmesi için yıl boyunca tutarlı ve etkili yöntemlerin geliştirilmesi gerektiğini de sözlerine ekledi.

İngiltere'de D vitamini eksikliği için hedefli halk sağlığı önlemleri gündemde

Newcastle Üniversitesi'nin yürüttüğü bu araştırma, D vitamini eksikliğinin halk sağlığı açısından ciddi sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekiyor. Araştırmada, yaşlı yetişkinlerin yarısından fazlasında D vitamini seviyelerinin yetersiz olduğu, azınlık etnik kökenlerden gelenlerde ise bu oranın daha da yüksek olduğu belirlendi. Bilim insanları, D vitamini eksikliğinin osteoporoz, raşitizm ve bağışıklık sistemi zayıflığı gibi sağlık sorunlarıyla bağlantılı olduğunu hatırlatıyor. Araştırma, katılımcıların yerel topluluk çalışmaları ve çevrimiçi yöntemlerle seçildiğini, herkesin parmak ucu kan testine tabi tutulduğunu ve örneklerin uzman laboratuvarlarda analiz edildiğini gösteriyor. Elde edilen veriler, İngiltere'de daha hedefli halk sağlığı stratejilerine ihtiyaç duyulduğunu ortaya koyuyor. Uzmanlar, aile hekimlerinin rutin muayenelerde kısa D vitamini değerlendirmeleri yapmasını ve gerekli durumlarda takviye önerilmesini savunuyor.

Uzmanlardan yıl boyu D vitamini takviyesi çağrısı

Araştırmacılar, özellikle savunmasız gruplar için D vitamini seviyelerinin yıl boyunca izlenmesi ve desteklenmesi gerektiğini belirtiyor. Çalışmanın finansörlerinden Better You Ltd., kişiselleştirilmiş ve kültürel olarak uygun stratejiler geliştirilmesi için yeni projeler üzerinde çalışıldığını açıkladı. Bu kapsamda, farklı toplulukların ihtiyaçlarına göre özel diyet önerileri ve sağlık hizmeti yaklaşımları geliştirilecek. Ayrıca, Avrupa Klinik Beslenme Dergisi'nde yayımlanan çalışma, D vitamini eksikliğinin yalnızca yaz aylarında değil, yılın tüm dönemlerinde önemli bir risk oluşturduğunu gözler önüne seriyor. Araştırmacılar, toplumda daha bilinçli bir yaklaşımın benimsenmesi ve D vitamini takviyesinin yaygınlaştırılması gerektiğini vurguluyor.

Sonuç olarak, Newcastle Üniversitesi'nin Kuzey Britanya'da yürüttüğü bu kapsamlı araştırma, D vitamini eksikliğinin yalnızca mevsimsel bir sorun olmadığını, özellikle yaşlılar ve azınlık etnik kökenlerden gelenler için yıl boyunca devam eden bir risk oluşturduğunu gösteriyor. Uzmanlar, güneş ışığına güvenmek yerine, daha bütüncül ve sürdürülebilir çözümler geliştirilmesi gerektiği konusunda hemfikir. İngiltere'de halk sağlığı politikalarının bu doğrultuda güncellenmesi ve savunmasız grupların korunması için yeni adımlar atılması bekleniyor.

Nutrients araştırmasında B12 ve folat eksikliği vurgusu

Çalışmada yer alan 602 yetişkinin kanında homosistein, B12 vitamini ve folat seviyeleri ölçüldü. Katılımcılardan ayrıca günlük yorgunluk ve motivasyon durumlarını değerlendirmeleri istendi. Araştırmacılar, yüksek homosistein düzeyine sahip olan bireylerin daha fazla yorgunluk ve motivasyon eksikliği bildirdiğini tespit etti. Homosistein, vücutta doğal olarak bulunan bir amino asit olarak biliniyor ve normalde düşük seviyelerde seyrediyor. Ancak B12 vitamini ve folat eksikliği durumunda homosistein seviyesi yükseliyor. Araştırmanın sonuçları, yüksek homosistein seviyesinin, düşük B12 ve folat düzeyleriyle birlikte yorgunluk riskini artırdığını ortaya koydu. Araştırmacılar, bu bulguların yorgunluğun tek nedeni olmadığını, ancak önemli bir etken olarak dikkate alınması gerektiğini vurguladı.

Uzmanlardan B12 ve folat testi önerisi

Beslenme uzmanı Johannah Katz, yorgunluğun her zaman B12 vitamini veya folat eksikliğinden kaynaklanmadığını, ancak özellikle belirgin bir neden bulunamıyorsa bu ihtimalin göz ardı edilmemesi gerektiğini belirtti. Katz, "B12 veya folat eksikliği, kırmızı kan hücrelerinin üretimini ve sinir sistemi fonksiyonlarını olumsuz etkileyebilir. Bu durum, yorgunluk, konsantrasyon eksikliği, hafıza sorunları, ellerde ve ayaklarda uyuşma, denge bozuklukları, soluk cilt ve nefes darlığı gibi çeşitli semptomlara yol açabilir" ifadelerini kullandı. Folat eksikliği ise benzer şekilde baş ağrısı, sinirlilik ve zayıflık gibi şikayetlerle kendini gösterebiliyor. Özellikle yaşlı yetişkinler, bitki bazlı diyet uygulayanlar, sindirim sistemi rahatsızlığı olanlar ve belirli ilaçları kullananlar bu eksiklikler açısından daha yüksek risk taşıyor.

Kronik yorgunlukta laboratuvar testi şart

Uzmanlar, kronik yorgunluk şikayetleri yaşayan bireylerin sağlık profesyonellerine başvurarak B12 vitamini, folat ve homosistein düzeylerini ölçtürmesinin önemine dikkat çekiyor. B12 ve folat eksiklikleri genellikle yavaş gelişiyor ve belirtiler zamanla ortaya çıkıyor. Bu nedenle, yalnızca yorgunluk değil, ek olarak konsantrasyon güçlüğü, hafıza sorunları, uyuşma, soluk cilt gibi bulgular da göz önünde bulundurulmalı. Laboratuvar testleri sayesinde eksiklikler erken dönemde tespit edilebiliyor. Eksiklik saptanırsa, tedavi sürecinde diyet değişiklikleri, takviye kullanımı veya besin emilimini etkileyen sağlık sorunlarının tedavisi gündeme geliyor. Uzmanlar, takviye kullanmadan önce mutlaka bir sağlık profesyoneline danışılmasını öneriyor.

Sonuç olarak, açıklanamayan ve uzun süredir devam eden yorgunluk şikayetlerinde B12 vitamini ve folat düzeylerinin kontrol edilmesi büyük önem taşıyor. Nutrients dergisinde yayımlanan bu güncel araştırma, özellikle kronik yorgunluk yaşayanların besin eksikliği riskine karşı daha dikkatli olmaları gerektiğini ortaya koyuyor. Sağlıklı bir yaşam için düzenli beslenme ve gerekli laboratuvar kontrollerinin ihmal edilmemesi tavsiye ediliyor.

Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 118,91 puan ve yüzde 0,83 artışla 14.450,12 puana çıktı. Bankacılık endeksi yüzde 1,48, holding endeksi yüzde 0,66 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran bankacılık, en çok gerileyen yüzde 0,42 ile bilişim oldu.

Küresel piyasalarda, Orta Doğu'da nihai barışın sağlanacağı öngörüleri ve dünyanın önde gelen yarı iletken ve bellek çipi üreticilerinden Micron Technology'nin bilançosunun beklentilerden iyi gelmesinin yapay zeka ve teknoloji sektörüne dair soru işaretlerini azaltmasıyla risk iştahı toparlanırken, gözler bugün ABD'de açıklanacak kişisel tüketim harcamaları (PCE) fiyat endeksi ve büyüme verilerine çevrildi.

Devam eden ABD-İran görüşmelerinde tarafların müzakereci tutumunu sürdürmesi piyasalarda jeopolitik risklerin azalabileceğine yönelik iyimserlikleri artırdı.

Orta Doğu'da yeni bir çatışmayı tetikleyecek gelişmelerin yaşanmaması ve Hürmüz Boğazı'ndaki tanker geçişlerinde kontrollü normalleşme bu beklentileri desteklerken, arz endişelerinin azalmasıyla petrol fiyatlarında sert düşüşler görüldü.

Küresel çapta enflasyon baskılarının hafifleyebileceğine yönelik beklentiler, ABD Merkez Bankasına (Fed) ilişkin faiz artırımı ihtimallerinin bir miktar zayıflamasına neden oldu.

Para piyasalarında, yıl sonuna kadar Fed'in iki faiz artırımı yapabileceğine yönelik güçlenen beklentilerde çözülme görülürken, yatırımcılar ağırlıklı olarak bankanın bu yıl bir faiz artırımı gerçekleştireceği senaryosunu fiyatlamaya devam ediyor.

Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistiklerini, yurt dışında ise ABD'de büyüme ve kişisel tüketim harcamalarının yanı sıra üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.500 ve 14.600 puanın direnç, 14.300 ve 14.200 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Dün ons fiyatındaki azalışla paralel değer kaybeden gram altın, günü önceki kapanışın yüzde 2,6 altında 5 bin 979 liradan tamamlamıştı.

Güne düşüşle başlayan gram altın, saat 09.40 itibarıyla önceki kapanışın yüzde 0,4 altında 5 bin 956 lira seviyesinde işlem görüyor. Aynı dakikalarda çeyrek altın 9 bin 950 liradan, cumhuriyet altını da 39 bin 625 liradan satılıyor.

ALTIN FİYATLARI NEDEN DÜŞÜYOR?

Peki, altındaki geri çekilmenin nedeni ne? Analistlere göre faizlerin uzun bir süre yüksek kalabileceği endişeleri, güçlenen dolar ve ABD Merkez Bankasının (Fed) bağımsızlığına yönelik azalan soru işaretleri altının gerilemesindeki önemli faktörler arasında.

Bu konuda AA'nın görüşünü aktardığı analistler de piyasayı aşağı yönlü baskılayan en önemli faktörün ABD'nin para politikası olduğunu söylüyor.

Fed'in faiz artırım döngüsünü sürdüreceğine dair beklentilerin doları hızla güçlendirdiğini ve ABD tahvil faizlerini yukarı taşıdığını kaydeden analistler, "Bu kombinasyon altın için oldukça elverişsiz. Güçlü dolar, para birimi dolar olmayan alıcılar için metali pahalı hale getirirken, yüksek faizler de getiri sağlamayan bir yatırım aracı olan altının fırsat maliyetini artırıyor" yorumunu yapıyor.

BİLGİLERİ DOĞRU KULLANMAK

Tartışılan hususları ele almadan önce bazı bilgileri netleştirmenin önemli olduğu anlaşılıyor. Çünkü birçok somut bilginin zaman zaman hatalı kullanıldığı gözleniyor.

Öncelikle önümüzdeki genel seçimlerin olağan tarihi 7 Mayıs 2028'dir. Bu tarihi 14 Mayıs 2028 olarak ifade etmek yanlıştır. Mevzuatımıza göre izleyen genel seçimlerin olağan tarihi Cumhurbaşkanlığı ve Meclis için birlikte yapılan son seçim tarihinin beşinci yılındaki aynı günden bir önceki pazar günüdür. Bunun sebebi beş yıllık görev süresi aşılmadan seçimlerin yapılması zorunluluğudur. En son birlikte genel seçim 14 Mayıs 2023 tarihinde yapıldığı için önümüzdeki genel seçimler de 14 Mayıs 2028 tarihinden bir önceki pazar günü olacaktır. Bu da 7 Mayıs 2028 tarihi demektir. 14 Mayıs 2028 tarihinin de pazar gününe denk gelmesi kafaları karıştırıyor olabilir ama bunun bir önemi yoktur. Genel seçimlerin "bir önceki pazar günü yapılması" kuralı sebebiyle önümüzdeki genel seçimlerin olağan tarihi 7 Mayıs 2028 Pazar günüdür.

Öte yandan önümüzdeki genel seçimler için önerdiğimiz 16 Nisan 2028 tarihi siyasi ve sosyal manasıyla bir "erken seçim" tarihi değildir. Zamanında yapılacak seçimin sadece üç hafta öne alınmasıdır. Bu öne alma TBMM'nin seçimlerin yenilenmesi kararıyla olur. Bu karar sanıldığı gibi olağan seçim gününden üç hafta önce alınmayacaktır. TBMM buna karar verirse 2028 yılında 9 ila 15 Şubat günlerinden birinde bu kararı alabilir.

Yeni sistemde seçimlerin öne alınması ilk kez gündem olmamıştır. 14 Mayıs 2023'te yapılan seçimler öne alınmış seçimlerdir. Aslında 2023'te genel seçimlerin olağan tarihi 18 Haziran 2023 Pazar günüydü. Bunun sebebi de 24 Haziran 2018'de birlikte yapılan seçimlerin beş yılının tamamlandığı 24 Haziran 2023 tarihinden bir önceki pazar gününün 18 Haziran 2023 tarihi olmasıydı. Ancak o dönem bayram ve mevsim koşulları sebebiyle genel seçimler otuz dört gün öne çekilerek 14 Mayıs 2023'te yapıldı. O dönem bu kararı Cumhurbaşkanımız Erdoğan verdi. Dolayısıyla 2023'te yaklaşık beş hafta, 2028'de üç hafta öne alınarak seçimlerin yapılması bir erken seçim değil, döneminde fakat öne alınmış seçim yapmak demektir. Elbette öne alınmış seçim de erkene alınmış bir seçimdir ama siyasi ve sosyal anlamıyla "erken seçim" değildir. Dolayısıyla özellikle parlamenter sistemin ezberleriyle üç hafta öne alınan seçim "erken seçim" sayılmaz gibi itirazların bir değeri yoktur. Zaten olağan gününden kısa süre öne alınan seçimlere kimse "erken seçim" demiyor. "Döneminde ama öne alınmış seçim" deniyor.

Diğer bir konu TBMM'nin seçimlerin yenilenmesi kararını alabilmesi için "en geç" addedilebilecek bir tarih olup olmadığı tartışmasıdır. Bu konuda seçim hukukundaki gün hesapları dışında herhangi bir kısıt yoktur. Önümüzdeki genel seçimlerin olağan tarihi 7 Mayıs 2028 Pazar günü olduğu için bu tarihe göre seçim takviminin başlangıcı 10 Mart 2028 günü olacaktır. Teknik tartışmalar bir yana TBMM 10 Mart 2028 tarihinden önce ve öne alınacak seçim tarihinin takvimini de gözeterek uygun bir günde seçimlerin yenilenmesi kararı alabilir. Başka da bir süre kısıtı yoktur.

Elbette Değerli Büyüğümüz Sayın Bahçeli'nin genel seçimler için önerdiğimiz 16 Nisan 2028 tarihine ilişkin derin manalar içeren destekleyici görüşünün kıymeti tartışılamaz. "Seçimin zamanında yapılmasıyla önerilen 16 Nisan 2028 tarihi arasında saat farkı bile yoktur." mealindeki kararlı cevabı konuya son noktayı koyan bir yaklaşımdır.

Seçimin kısa süre öne alınması Anayasal bir imkan olmasına rağmen bu durumu hile diye ifade etmek ise başlı başına bir kara propagandadır. 2023 genel seçimleri de öne alındı. Bir anayasal hile tartışması da söz konusu olmadı. Anayasa'da açıkça "Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde, Cumhurbaşkanı bir defa daha aday olabilir" hükmü vardır. Bu hükmün devreye girmesi, hiçbir şarta veya hiçbir dış sebebe bağlanmamıştır. Sadece TBMM'nin iradesi gerekli ve yeterlidir. Anayasal durum bu kadar açıkken anayasal hileden söz etmek tam bir demagojidir.

İSTİSNAİ ADAYLIĞIN ANLAMI NEDİR?

Anayasada Cumhurbaşkanlığı için iki dönem görev yapma kuralı vardır. Bu kuralın bir istisnası vardır. O da bir Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis seçimlerin yenilenmesi kararı alırsa iki dönem Cumhurbaşkanlığı yapan kişi üçüncü dönem de Cumhurbaşkanı adayı olabilir. İşte bu sebeple bu duruma istisnai adaylık denir. Yani burada hukuksal bir istisna vardır. İstisnai adaylığın istisnai pratik konularla hiçbir ilgisi yoktur. Hukuksal kural iki dönem görev yapmaktır. Bunun hukuksal istisnası ikinci dönemde Meclisin seçimlerin yenilenmesi kararı alması halinde üçüncü kez aday olma imkanıdır. Üçüncü kez aday olan kişi seçilirse üçüncü kez Cumhurbaşkanlığı yapabilir. Durum bundan ibarettir.

Dolayısıyla istisnai adaylık istisnai şartlar gerektirmez. Sadece TBMM'nin Anayasa'da yer alan iki dönem kuralının istisnası olan hükmü işletmesi gerekir. TBMM'nin bu hükmü işletmesi için hiçbir koşula veya istisnai şarta ihtiyaç yoktur.

Anayasa'da yer alan istisna hükmü ile yani hukuksal istisna ile sosyal, siyasal, ekonomik pratiklerde ortaya çıkabilecek istisnai durumları karıştırmak doğru değildir.

Anayasanın hiçbir hükmünde bir Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclisin seçimlerin yenilenmesi kararı alması istisnai şartlara bağlanmamıştır. Anayasa'da böyle yorumlanacak bir hüküm veya bu manaya gelecek bir düzenleme de yoktur. Buna rağmen salt adaylık imkanının iki dönem kuralının istisnası olması yani hukuksal bir istisnadan doğması sebebiyle istisnai adaylık olarak adlandırılmasından yola çıkarak bu istisnai adaylıksa o zaman istisnai şartlar gerekir gibi bir sonuca varmak fikri zafiyet olur. Özetle istisnai adaylık hükmü ile istisnai durum olgusunu birbirine karıştırmamak gerekir.

Elbette Meclis bazen sosyal, siyasal, ekonomik sebeplerle veya yürütme ve meclis arasında ortaya çıkan çatışmaları çözmek için de istisnai adaylık hükmünü işletebilir ama bu dış sebepler hükmün işletilmesinin ön şartı değildir. Meclis hiçbir dış sebep olmadan da bu hükme göre karar alabilir.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN'IN SON KEZ ADAY OLMASI

Açıklamalara göre vakti gelince örneğin Şubat 2028'in ilk yarısının son günlerinde Cumhurbaşkanı Erdoğan'a adaylık imkanı veren Anayasa hükmü TBMM'de hiçbir dış sebep olmadan işletilebilir. O noktada salt Cumhurbaşkanı Erdoğan'a adaylık imkanı geliyor diye buna karşı çıkanlar olursa bunların tutumu demokratik rekabetten, demokratik yarıştan kaçmak anlamına gelir. Madem muhalefetin Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı sandıkta yenme hedefi var veya bu hedefi koydular o zaman demokrat davranmaları ve demokratik rekabete alan açmaları gerekir.

Cumhur İttifakı önümüzdeki genel seçimlerde Cumhurbaşkanı adayının Cumhurbaşkanımız Erdoğan olduğunu açık ve kesin bir şekilde ilan ettiği için artık muhalefetin netleştirmesi gereken konu bellidir. Muhalefet 2028 yılında zamanında yani döneminde yapılacak ama kısa bir süre öne alınacak seçimde Cumhurbaşkanı Erdoğan'la bir kez daha demokratik yarışa girecek mi yoksa demokratik rekabetten kaçacak mı? Makul olan odur ki demokratik yarıştan ve rekabetten yana olan hiç bir siyasi parti ve siyasi mecra kaçmayı tercih etmez. Ayrıca Türkiye seçmeni Anayasal imkan olmasına rağmen Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın aday olarak önüne gelmesine engel olan siyasi aktörleri de affetmez.

Tüm bu nedenlerle önümüzdeki genel seçimlerin 2028 yılında zamanında yani döneminde ama kısa bir süre öne alınarak yapılacağı güçlü bir şekilde öngörülebilir. Bu öne alma da Cumhur İttifakının adayı olarak ilan edilen Cumhurbaşkanımız Erdoğan'a Anayasa'nın istisnai hükmü gereği son kez aday olma imkanı verecektir.

Önceki yazıda vurguladığımız gibi burada konu yalnızca adaylık değildir. Türkiye'nin Terörsüz Türkiye sürecini, savunma sanayisindeki atılımlarını, enerji yatırımlarını, bölgesel güç konumunu ve tam bağımsızlık pozisyonunu kalıcı hale getirecek istikrarlı bir yönetim iradesinin sürdürülmesi için Cumhurbaşkanı Erdoğan'a adaylık imkanı verilmesidir. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın son kez adaylığı ve seçilmesi halinde son dönem görev yapması, Türkiye Yüzyılı hedeflerine ulaşılması ve kurumsallaşmanın tamamlanması perspektifi içinde değerlendirilmelidir.

[Mehmet Uçum, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekilidir.]

*Makalelerdeki fikirler yazarına aittir ve www.yirmidort.tv'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Parnell, Savunma Bakanlığının ek bütçe talebinin 67 milyar dolar olduğunu belirtti.

Söz konusu ek bütçenin ordunun olası krizlere karşı hazırlıklı kalması açısından gerekli olduğunu kaydeden Parnell, savunma alanına ayrılması öngörülen 350 milyar doların ise ordu için uzun vadeli yatırım niteliği taşıdığına işaret etti.

Parnell, savunma alanına ayrılması öngörülen 350 milyar doların Altın Kubbe (Golden Dome) projesi, kritik maden tedarik zincirlerinin ülkeye geri kazandırılması, mühimmat üretiminin artırılması ve askeri personelin yaşam koşullarının iyileştirilmesi için kullanılacağını belirtti.

Bu yatırımların, ABD'nin askeri üstünlüğünü uzun yıllar korumasına katkı sağlayacağını kaydeden Parnell, aynı zamanda ülkede binlerce yeni istihdam oluşturacağını savundu.

Öte yandan, 19 Haziran'da ABD Savunma Bakanlığının (Pentagon), "İran ile savaş ve diğer giderler nedeniyle Kongre'den 80 milyar dolar ek bütçe talep ettiği" iddia edilmişti.

Wall Street Journal (WSJ) gazetesinin konu hakkında bilgi sahibi kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Savunma Bakan Yardımcısı Stephen Feinberg, geçen hafta yaptığı görüşmelerde Kongre üyelerine ek bütçe talebini iletmişti.